[r]
Trang 1PHÒNG GIÁO DỤC&ĐÀO TẠO
THANH OAI ĐỀ CHÍNH THỨC
ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI LỚP 9
Năm học: 2013-2014
Môn thi : Lịch sư
Thời gian làm bài:150 phút
(không kể thời gian giao đề)
Câu 1: (6điểm)
Hoàn cảnh ra đời của tổ chức ASEAN ? Tổ chức ASEAN hoạt động dựa trên mục tiêu, nguyên tắc nào? Trình bày mối quan hệ giữa ASEAN và Việt Nam từ sau 1975 đến nay ?
Câu 2: (4 điểm)
Vì sao Trung Quốc tiến hành công cuộc cải cách – mở cửa từ 1978 đến nay? Nêu nội dung và thành tựu của công cuộc cải cách của Trung Quốc ? Những thành tựu này có ý nghĩa như thế nào đối với Trung Quốc?
Câu 3: (5 điểm)
Hãy nêu các xu thế phát triển của thế giới ngày nay ? Vì sao nói hòa bình hợp tác hữu nghị và phát triển vừa là thời cơ, vừa là thách thức đối với các dân tộc ? Nhiện vụ to lớn nhất hiện nay của nhân dân Việt Nam là gì?
Câu 4: (2,5điểm)
Phân tích ý nghĩa và tác động của cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật đối với đời sống xã hội? Con người đã có những giải pháp gì để hạn chế các tác động tiêu cực của cách mạng khoa học – kĩ thuật hiện đại ?
Câu 5: (2,5 điểm)
Sự hợp tác giữa Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa thể hiện trong các tổ chức nào ? Nêu sự thành lập và mục tiêu của các tổ chức đó ?
-Hết
Trang 2HƯỚNG DẪN CHẤM THI HỌC SINH GIỎI
Môn : Lịch sử lớp 9 (năm học 2013-2014)
Câu 1
(6đ) Học sinh trình bày được các ý chính sau :
* Hoàn cảnh ra đời.
- Sau khi giành được độc lập và đứng trước những yêu cầu phát triển
kinh tế, xã hội của đất nước, nhiều nước Đông Nam Á chủ trương thành
lập một tổ chức liên minh khu vực nhằm cùng nhau hợp tác phát triển
- Để hạn chế ảnh hưởng của các cường quốc bên ngoài đối với khu vực,
nhất là khi cuộc chiến tranh xâm lược của Mĩ ở Đông Dương ngày càng
không thuận lợi
- Ngày 8-8-1967, Hiệp hội các nước Đông Nam Á (viết tắt là ASEAN)
được thành lập tại Băng Cốc (Thái Lan) với sự tham gia của năm nước :
In-đô-nê-xi-a, Ma-lai-xi-a, Phi-líp-pin, Xin-ga- po và Thái lan
* Mục tiêu của ASEAN
- Phát triển kinh tế và văn hóa thông qua những nỗ lực hợp tác chung
giữa các nước thành viên, trên tinh thần duy trì hòa bình và ổn định khu
vực
* Nguyên tắc hoạt động của ASEAN
- Cùng nhau tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ; không can thiệp vào
công việc nội bộ của nhau, giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa
bình ; hợp tác phát triển có hiệu quả …
* Mối quan hệ giữa ASEAN và Việt Nam
- Khi cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước của nhân dân Việt Nam,
Lào, Cam-phu-chia kết thúc năm 1975, các quan hệ ngoại giao giữa ba
nước Đông Dương và ASEAN đã được thiết lập
- 7-1992, Việt Nam tham gia vào hiệp ước Bali (1976) Đây là bước đi
đầu tạo cơ sở để Việt Nam hòa nhập vào các hoạt động của khu vực
Đông Nam Á
- 26-7-1995 Việt Nam chính thức gia nhập và trở thành thành viên thứ
bảy của ASEAN
- Từ khi gia nhập vào tổ chức ASEAN, Việt Nam đã có những đóng góp
quan trọng trên tất cả các lĩnh vực hợp tác của hiệp hội đồng thời tổ chức
nhiều sự kiện quan trọng như :
+ 12-1998 tổ chức thành công Hội nghị cấp cao ASEAN 6 tại Hà Nội
0,25 0,25
0,5
1
1 0,5 0,5
0,5 0,5 0,25 0,25
Trang 3+ Từ tháng 7-2000 đến 7 -2001 Việt Nam hoàn thành tốt vai trò chủ tịch
ủy ban thường trực ASEAN
+ 2010 Việt Nam đảm nhiện vai trò chủ tịch của ASEAN
+4-2010 Tổ chức thành công hội nghị cấp cao ASEAN XVI tại Hà Nội
0,25 0,25
Câu 2
(4đ)
* Lí do Trung Quốc thực hiện cải cách – mở cưa
-Từ 1959 -1978 Trung Quốc rơi vào thời kì biến động và kéo dài 20 năm
+ Về kinh tế: Trung Quốc lâm vào tình trạng hỗn loạn, sản xuất giảm sút,
đời sống nhân dân gặp nhiều khó khăn
+ Về chính trị: do những bất đồng về đường lối và tranh giành quyền lực
gay gắt trong nội bộ Ban lãnh đạo Đảng và Nhà nước Trung Quốc
* Nội dung.
-12-1978 Trung Quốc đế ra đương lối đổi mới với chủ trương xây dựng
chủ nghĩa xã hội mang màu sắc Trung Quốc, lấy phát triển kinh tế làm
trung tâm, thực hiện cải cách và mở cửa nhằm mục tiêu hiện đại hóa, đưa
đất nước Trung Quốc Trở thành một quốc gia giàu mạnh, văn minh
* Thành tựu:
-Kinh tế Trung Quốc phát triển nhanh chóng và đạt tốc độ cao nhất thế
giới
+Tổng sản phẩm trong nước (GDP) tăng hàng năm 9,6,đạt giá trị 8740,4
tỉ nhân dân tệ, đứng hàng thứ 7 thế giới
+Tổng giá trị xuất khẩu năm 1997 lên tới 325,06 tỉ USD(tăng gấp hơn 15
lần so với năm 1978 là 20,6 tỉ USD) Cũng tính đến năm 1997 có 145
nghìn doanh nghiệp nước ngoài đang hoạt động ở Trung Quốc và đã đầu
tư vào Trung Quốc hơn 521 tỉ USD
+ Từ năm 1978 đến năm 1997, thu nhập bình quân đầu người ở nông
thôn tăng từ 133,6 lên 2090,1 nhân dân tệ, ở thành phố từ 343,4 lên
5160,3 nhân dân tệ
+Vào năm 2010, Trung Quốc đã chính thức trở thành nền kinh tế lớn thứ
hai trên thế giới, vượt qua Nhật Bản và đang trên đà phát triển trở thành
nền kinh tế lớn nhất thế giới trong 1-2 thập kỉ tới
٭Ý nghĩa
-Giúp tình hình chính trị xã hội Trung Quốc ổn định, địa vị xã hội trên
trường quốc tế được nâng cao
-Tạo điều kiện cho sự hội nhập của Trung Quốc trên tất cả các lĩnh vực
đối với các nước trên thế giới và ngược lại, sự hội nhập của nền kinh tê
́,văn hóa, khoa học- kĩ thuật, thương mại của thế giới đối với thị trường
rộng lớn đầy tiềm năng như Trung Quốc
0,25 0,25
1
0,5 0,5
0,5 0,5
0,25 0,25
Câu 3
(5đ) * Các xu thế phát triển của thế giới ngày nay
-Một là, xu thế hòa hoãn và hòa dịu trong quan hệ quốc tế, các nước
tránh xung đột trực tiếp, đối đầu nhau Các xung đột quân sự ở nhiều khu 0,25
Trang 4vực đi dần vào thương lượng, giải quyết các tranh chấp bằng hòa bình
-Hai là, sự tan rã của trật tự hai cực I-an ta, trật tự thế giới mới được xác
lập: Trật tự thế giới đa cực, nhiều trung tâm
- Ba là,từ sau “ chiến tranh lạnh” và dưới tác động to lớn của cuộc cách
mạng khoa học - kỹ thuật, các nước trên thế giới đều điều chỉnh chiến
lược lấy phát triển kinh tế làm trọng điểm
-Bốn là, tuy hòa bình thế giới được củng cố, nhưng nhiều khu vực vẫn
còn tình trạng xung đột quân sự, mâu thuẫn sắc tộc, tôn giáo tranh chấp
lãnh thổ hoặc nội chiến giữa các phe phái (như liên bang Nam Tư cũ,
châu Phi, một số nước châu Á)
- Tuy nhiên, xu thế chung của thế giới ngày nay là hòa bình, ổn định hợp
tác và phát triển
* Thời cơ và thách thức
- Thời cơ:
+ Các dân tộc sống trong hòa bình, hợp tác không phải đầu tư lớn vào quân sự, giành toàn bộ những điều kiện tốt nhất cho phát triển kinh tế, xã
hội
+ Mở rộng hợp tác thu hút vốn, khoa học, kỹ thuật đối với các nước đang
phát triển, các nước phát triển đầu tư vốn và chuyển giao công nghệ ra
nước ngoài, đôi bên cùng có lợi
+ Đẩy mạnh liên kết khu vực về thị trường tiền tệ, chính trị thống nhất để
tạo nên sức mạnh tổng hợp góp phần đưa đất nước phát triển toàn diện về
kinh tế, chính trị, xã hội Nhân dân các nước được sống trong hòa bình
phồn vinh và hạnh phúc
- Thách thức:
+ Các nước có thuận lợi như nhau, nước nào không nắm bắt được thời cơ
sẽ tụt hâu, hàng hóa nước đó sẽ không đủ sức mạnh cạnh tranh với nước
ngoài và trở thành thị trường tiêu thụ sản phẩm của thế giới, sản xuất
trong nước đình trệ, người lao động mất việc làm đó là nguyên nhân dẫn
đến sự bất ổn trong xã hội
+ Quá trình toàn cầu hóa tạo nên sức cạnh tranh khốc liệt, tạo nên khoảng
cách giàu nghèo, sự bất bình đẳng giữa các dân tộc, vì quyền lợi của mỗi
dân tộc không đồng đều dẫn đến những bất đồng nảy sinh
٭ Nhiệm vụ to lớn nhất của nhân dân Việt Nam
- Tiếp tục giữ vững ổn định chính trị, kiên định con đường xã hội chủ
nghĩa, dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam
- Tận dụng thời cơ hòa bình để mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế về mọi
mặt nhằm thu hút vốn đầu tư, tập trung phát triển kinh tế song vẫn giữ
được bản sắc dân tốc
- Dồn sức phát triển lực lượng sản xuất, nâng cao trình độ khoa học kỹ
thuật
- Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm đưa đất nước thoát khỏi nghèo
0,25 0,25
0,25
0,5
0,25
0,25
0,5
0,25
0,25
0,5 0,5 0,25
Trang 5nàn, lạc hậu (kém phát triển) phấn đấu trở thành nước công nghiệp vào
năm 2020
- Thực hiện mục tiêu của Đảng và Nhà nước ta là dân giàu, nước mạnh
xã hội công bằng, dân chủ văn minh
0,25 0,5
Câu 4
(2,5 đ)
*Ý nghĩa
-Cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật có ý nghĩa to lớn, như cột mốc chói
lọi trong lịch sử tiến hóa văn minh của loài người, mang lại những tiến bộ
phi thường, những thành tựu kì diệu và những thay đổi to lớn trong cuộc
sống của con người
-Cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật đã và đang có những tác động
sau:
+ Tích cực: thực hiện những bước nhảy vọt chưa từng thấy về sản xuất và
năng suất lao động, đưa loài người bước sang một nền văn minh mới- “
văn minh tin học” ; nâng cao mức sống và chất lượng cuộc sống của con
người; đưa đến những thay đổi lốn về cơ cấu dân cư lao động , chất
lượng nguồn nhân lực, lao động công – nông nghiệp giảm và lao động
dịch vụ tăng; đòi hỏi mới về giáo dục và đào tạo nghề nghiệp; hình thành
thị trường thế giới với xu thế toàn cầu hóa
+ Tiêu cực: cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật cũng đã mang lại những
hậu quả tiêu cực ( chủ yếu do con người tạo nên ) Đó là việc chế tạo ra
các loại vũ khí và phương tiện quân sự có sức tàn phá và hủy diệt sự
sống, trái đất nóng lên, ô nhiễm môi trường, tệ nạn xã hội, bệnh tật mới,
tai nạn lao động, tai nạn giao thông, cuộc sống của con người luôn bị đe
dọa
-Con người đã có những giải pháp để hạn chế các tác động tiêu cực
đó:
Cùng nhau xây dựng môi trường xanh –sạch – đẹp ở mọi nơi, mọi lúc
Cấm sản xuất vũ khí hạt nhân, cắt giảm các khí gây hiệu ứng nhà kính,
hạn chế chất thải độc hại… bảo vệ những động vật quý hiếm để bảo tồn
và phát triển cho phù hợp quy luật sinh tồn của tự nhiên
0,5
0,5
0,5
1
Câu 5
(2,5đ) * Sự hợp tác giữa Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa được thể
hiện trong hai tổ chức:
- Hội đồng tương trợ kinh tế (SEV)
- Tổ chức hiệp ước Vác- sa-va
* Sự thành lập và mục tiêu của 2 tổ chức
- Hội đồng tương trợ kinh tế (SEV)
+ Sự thành lập: Ngày 8/1/1949, Hội đồng tương trợ kinh tế (SEV) được
thành lập gồm các nước: Liên Xô, Anbali, Ba Lan, Bun-ga-ri,
Hung-ga-ri, Rumali, Tiệp Khắc, sau này có thêm các nước CHDC Đức (1950),
0,25 0,25
0,5
Trang 6CHDN Mông Cổ (1962), Cộng hòa Cu Ba (1972), CHXHCN Việt Nam (1978)
+ Mục tiêu: Đẩy mạnh sự hợp tác,giúp đỡ lẫn nhau giữa các nước xã hội chủ nghĩa và đánh dấu sự hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa
- Tổ chức hiệp ước Vác-sa-va:
+ Sự thành lập: Ngày 14/5/1955, các nước Anbali, Ba Lan, Bun-ga-ri, CHDC Đức, Hung-ga-ri, Liên Xô, Rumili, Tiệp Khắc đã họp tại Vác-
sa-va cùng nhau ký hiệp ước hữu nghị, hợp tác sa-và tương trợ đánh dấu sự ra đời của tổ chức hiệp ước Vasava
+ Mục tiêu: Thành lập liên minh phòng thủ về quân sự và chính trị của các nước XHCN đông Âu, nhằm bảo vệ công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở các nước này, góp phần to lớn trong việc duy trì nền hòa bình,
an ninh châu Âu và thế giới
0,5
0,5
0,5
Điểm toàn bài 20/20