Điểm 3 - 4: Biết vận dụng lí thuyết để làm bài văn nghị luận chứng minh, trình bày tương đối đủ các ý cơ bản trên; có thể lập luận chưa chặt chẽ, dẫn chứng chưa thật tiêu biểu, chưa mở[r]
Trang 1PHÒNG GD&ĐT
THÁI THỤY
ĐỀ KIỂM TRA CUỐI NĂM HỌC 2013 - 2014
Môn: NGỮ VĂN 8
Thời gian làm bài: 120 phút
I TRẮC NGHIỆM 1.5 điểm
Trả lời các câu hỏi sau bằng cách chọn phương án đúng:
Câu 1 Thể văn nghị luận cổ, thường được vua chúa hoặc thủ lĩnh dùng để trình bày một chủ trương hay công bố kết quả một sự nghiệp để mọi người cùng biết Phần nhiều được viết bằng văn biền ngẫu
Những dòng này nói về thể văn nào sau đây ?
A Chiếu B Hịch C Cáo D Cả ba ý A, B, C
Câu 2 Ý nghĩa của văn bản Ngắm trăng (Vọng nguyệt - Ngữ văn 8 tập hai) là:
A Là bài thơ tứ tuyệt giản dị mà hàm súc B Tình yêu thiên nhiên của Bác Hồ
C Phong thái ung dung của Bác Hồ trong cảnh ngục tù D Cả ba ý A, B, C
Câu 3 Văn bản Nhớ rừng được sáng tác chủ yếu bằng bút pháp nào ?
A Lãng mạn B Hiện thực C Tượng trưng D Cả ba ý A, B, C Câu 4 Kiểu câu nào là kiểu câu cơ bản và được dùng phổ biến nhất trong giao tiếp ?
A Câu nghi vấn B Câu trần thuật C Câu cảm thán D Câu cầu khiến Câu 5 Trong hội thoại, để giữ lịch sự, cần tôn trọng quy tắc nào sau đây ?
A Tôn trọng lượt lời của người khác B Tránh nói tranh lượt lời của người khác
C Tránh cắt lời hoặc chêm vào lời người khác D Cả ba ý A, B, C
Câu 6
Các văn bản Nhớ rừng, Ông đồ và Quê hương đều có chung ý nào ?
A Niềm khao hát tự do B Niềm thương cảm cảnh cũ, người xưa
C Được sáng tác theo bút pháp lãng mạn D Bức tranh làng quê vùng biển tươi đẹp
II TỰ LUẬN 8.5 điểm
Câu 1 2,5 điểm
a) Chép lại bản dịch thơ bài Ngắm trăng (Sách Ngữ văn 8 tập hai-NXB Giáo dục)
b) Trình bày cảm nhận của em về hình ảnh người tù cách mạng qua bài thơ trên bằng một bài viết ngắn (12 đến 15 dòng tờ giấy thi)
Câu 2 6 điểm
Bài thơ Nhớ rừng của nhà thơ Thế Lữ mượn lời con hổ bị nhốt ở vườn bách thú để
diễn tả sâu sắc nỗi chán ghét thực tại tầm thường, tù túng và niềm khao khát tự do mãnh liệt Bài thơ đã khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở
ấy
Em hãy làm sáng tỏ nhận định trên bằng một bài văn nghị luận
- HẾT -
Họ và tên học sinh: ……… ………… …… Số báo danh: ………
Trang 2PHÒNG GD&ĐT
THÁI THỤY
HƯỚNG DẪN CHẤM BÀI KIỂM TRA CUỐI NĂM HỌC 2013 - 2014 Môn: NGỮ VĂN 8
PHẦN I.Trắc nghiệm: 1.5 điểm
Gồm 6 câu: Làm đúng mỗi câu 0,25 điểm
PHẦN II.Tự luận: 8,5 điểm
Câu 1 2,5đ
a)
a) Chép lại bản dịch thơ bài Ngắm trăng (Sách Ngữ văn 8 tập
hai-NXB Giáo dục)
- Yêu cầu hs chép lại đúng văn bản (bản dịch thơ)
1,0
1
b)
b) Trình bày cảm nhận của em về hình ảnh người tù cách mạng qua bài thơ trên bằng một bài viết ngắn (12 đến 15 dòng tờ giấy thi)
Học sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng phải nêu được các ý chính sau:
- Người tù cách mạng (Bác Hồ) ngắm trăng trong một hoàn cảnh đặc biệt: trong ngục tù cực khổ, thiếu thốn mọi bề
- Cảm phục trước tâm hồn nghệ sĩ của Bác: dường như Người không chút bận tâm về những nỗi khổ cực, đói rét, bất chấp song sắt của nhà tù để tâm hồn bay bổng tìm đến với vầng trăng tri kỉ
- Qua bài thơ, hình ảnh người tù cách mạng – Bác Hồ hiện lên với phong thái ung dung, tự tại, lạc quan yêu đời, yêu tự
do ngay cả trong cảnh ngục tù cực khổ, tối tăm Bài thơ làm mỗi người chúng ta càng thêm cảm phục, kính yêu Bác hơn
1,5
0,5 0,5
0,5
2
Bài thơ Nhớ rừng của nhà thơ Thế Lữ mượn lời con hổ bị nhốt ở vườn bách
thú để diễn tả sâu sắc nỗi chán ghét thực tại tầm thường, tù túng và niềm khao khát tự do mãnh liệt Bài thơ đã khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở ấy
Em hãy làm sáng tỏ nhận định trên bằng một bài văn nghị luận
Yêu cầu:
- Thể loại: Văn nghị luận chứng minh
- Yêu cầu cụ thể: dùng dẫn chứng và lí lẽ làm sáng tỏ nhận định về bài thơ
Trang 3Một số lưu ý:
- Nhớ rừng là một trong những bài thơ hay nhất, tiêu biểu nhất của Thế Lữ
và của phong trào Thơ mới chặng đầu (1932 - 1935) Mượn lời con hổ bị nhốt
trong vườn bách thú, tác giả nói lên tâm tư u uất của lớp thanh niên trí thức
Tây học đương thời, qua đó thức tỉnh lòng yêu nước thương nòi của những
người dân mất nước
- Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là cảm hứng lãng mạn, ý nghĩa tư tưởng
của bài thơ trước hết là ở vẻ đẹp của cảm hứng lãng mạn, của tâm hồn lãng
mạn Do vậy, đề bài yêu cầu học sinh làm sáng tỏ hai ý lớn: nỗi chán ghét thực
tại tầm thường, tù túng, niềm khao khát tự do mãnh liệt (1) và khơi gợi lòng
yêu nước thầm kín của người dân mất nước thuở ấy (2)
- HS có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau: chứng minh hết ý thứ nhất
đến ý thứ hai; chứng minh theo trình tự các câu thơ nhưng phải nêu được các ý
cơ bản sau:
1 Mở bài:
- Giới thiệu khái quát về nhà thơ Thế Lữ: Thế Lữ (1907 - 1989) tên
khai sinh là Nguyễn Thứ Lễ, quê ở Bắc Ninh, là nhà thơ tiêu biểu nhất
trong phong trào thơ mới chặng đầu
- Hồn thơ Thế Lữ dồi dào, đầy lãng mạn, ông đã góp phần quan trọng
trong đổi mới thơ ca và mang lại chiến thắng cho phong trào thơ mới…
- Trích dẫn nội dung chứng minh
1,0
0,5
0,5
2 Thân bài:
+ Nhân vật lãng mạn ở đây là con hổ bị nhốt trong cũi sắt ở vườn
bách thú Tuy thân bị tù hãm nhưng hồn vẫn sôi sục, khát khao tự do
Bất hoà sâu sắc với thực tại tầm thường, tù túng, nhưng không có cách
gì thoát ra được, chỉ còn biết buông mình trong mộng tưởng để thoát ly
cái thực tại đó, tìm đến một thế giới rộng lớn, khoáng đạt, mạnh mẽ, phi
thường
+ Cảnh sắc hiện lên qua nỗi nhớ của chúa sơn lâm ở đoạn thơ thật
hùng vĩ, tráng lệ:
Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối … Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn
… Đâu những bình minh cây xanh nắng gội,
… Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng
Ở cảnh nào, núi rừng cũng hiện lên với vẻ đẹp vừa hùng vĩ vừa thơ
mộng, trong đó, con hổ nổi bật lên với tư thế lẫm liệt, kiêu hùng của
một vị chúa sơn lâm đầy uy lực…
… Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan ?
… Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới ?
… Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,
… Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật ?
+ Nhưng đó chỉ là dĩ vãng huy hoàng, chỉ hiện ra trong nỗi nhớ da
diết tới đau đớn của con hổ, một loạt điệp ngữ nào đâu…đâu những…
cứ lặp đi, lặp lại diễn tả tâm trạng nhớ tiếc khôn nguôi của con hổ với
những cảnh không bao giờ còn được thấy nữa Giấc mơ huy hoàng ấy
4,0
1,0
1,0
1,0
Trang 4khép lại trong tiếng than u uất:
- Than ôi ! Thời oanh liệt nay còn đâu ?
+ Nhà thơ đã thể hiện nỗi bất hoà sâu sắc với thực tại và niềm khát
khao tự do mãnh liệt của con hổ - nhân vật trữ tình trong bài thơ Đó là
tâm trạng của nhà thơ, cũng là tâm trạng của người dân mất nước
đương thời Mượn lời con hổ, bài thơ đã khơi gợi lòng yêu nước thầm
kín của người dân mất nước thuở ấy HS có thể mở rộng và làm phong
phú bài viết bằng việc so sánh với một số tác phẩm khác thuộc trào lưu
lãng mạn đã được học, được đọc ( Ông đồ, Quê hương…)
1,0
3 Kết bài :
Khẳng định lại cảm hứng chủ đạo của bài thơ:
- Mượn lời con hổ bị nhốt ở vườn bách thú để diễn tả sâu sắc nỗi
chán ghét thực tại tầm thường, tù túng và niềm khao khát tự do mãnh
liệt
- Bài thơ đã khơi gợi lòng yêu nước thầm kín của người dân mất
nước thuở ấy
1,0
0,5
0,5
* VẬN DỤNG CHO ĐIỂM (Câu 2 Phần tự luận)
Điểm 5 - 6: Vận dụng tốt lí thuyết để làm bài văn nghị luận chứng minh, lập luận chặt chẽ, dẫn chứng tiêu biểu, có mở rộng, nâng cao để khẳng định nội dung chứng minh; trình bày đủ các ý cơ bản như trên, diễn đạt tốt, trình bày đẹp
Điểm 3 - 4: Biết vận dụng lí thuyết để làm bài văn nghị luận chứng minh, trình bày tương đối đủ các ý cơ bản trên; có thể lập luận chưa chặt chẽ, dẫn chứng chưa thật tiêu biểu, chưa mở rộng, nâng cao để khẳng định nội dung chứng minh; bố cục mạch lạc, diễn đạt tương đối tốt, có thể còn một số lỗi chính tả
Điểm 1 - 2: Chưa biết vận dụng lí thuyết để làm bài văn nghị luận chứng minh, còn thiếu nhiều ý, có chỗ còn diễn xuôi bài thơ hoặc lan man; bài viết chưa có bố cục mạch lạc, còn nhiều lỗi chính tả và diễn đạt
Điểm 0: bỏ giấy trắng
Lưu ý:
- Do đặc thù bộ môn nên giáo viên cần trân trọng bài làm của học sinh, nếu học sinh trình bày theo cách khác nhưng làm nổi bật được các ý cơ bản vẫn có thể cho điểm tối đa Đây là một đề bài khó nên không yêu cầu cao với hs đại trà
- Trong quá trình chấm bài, cần hết sức quan tâm đến kĩ năng diễn đạt và trình bày của học sinh Coi diễn đạt và trình bày (cả nội dung & hình thức, chữ viết, chính tả)
là một yêu cầu rất quan trọng trong bài làm Khi cho điểm toàn bài, cần chú ý các yêu cầu này