bài 3 nghĩa của từ ngữ văn 6

+ Chuẩn bị bài :từ nhiều nghĩa và hiện tượng chuyển nghĩa của từ theo hướng dẫn chuẩn bị bài. + Trả lời các câu hỏi trong phần tìm hiểu bài trước phần ghi nhớ[r]

Lớp : 6A

GV thực hiện: Lê Thị Tươi

Kiểm tra bài cũ :

Trong các từ mượn Tiếng Việt , cha ông ta đã

mượn ngôn ngữ nước nào nhiều nhất ? Cho một

số ví dụ ?

a/ Tiếng Anh c/ Tiếng Hán

b/ Tiếng Pháp d/ Tiếng Nga

Ví dụ : Kiên cường , giang sơn , sơn hà , hi sinh …

Tiết:12

I NGHĨA CỦA TỪ LÀ GÌ ?

- Tập quán : thói quen của một cộng đồng (địa phương, dân tộc …) được hình thành

từ lâu trong đời sống, được mọi người làm theo.

- Lẫm liệt : hùng dũng, oai nghiêm

- Nao núng : lung lay, không vững lòng tin ở mình nữa

Mỗi chú thích gồm 2 bộ phận:

+ Trước dấu 2 chấm: Từ cần giải thích

+ Sau dấu 2 chấm : phần giải thích nghĩa

Qua các ví dụ trên em hãy cho biết phần giải thích có tác dụng gì?

- Bộ phận sau dấu hai chấm cho ta biết được tính chất

mà từ biểu thị

- Cho ta biết hoạt động, quan hệ mà từ biểu thị

 Phần giải thích giúp ta hiểu được nghĩa

của từ.

Nghĩa của từ ứng với phần nội dung hay hình thức ?

HÌNH THỨC NỘI DUNG

 Nghĩa của từ nằm ở phần nội dung

Bài tập nhanh : Thảo luận nhóm 2 bạn – thời gian 2 phút

Nội dung thảo luận :

Xác định nội dung và hình thức của các từ : Cây , xe đạp ?

I NGHĨA CỦA TỪ LÀ GÌ ?

NGHĨA CỦA TỪTiết :12

* Ghi nhớ 1: sgk/35

II CÁCH GIẢI THÍCH NGHĨA CỦA TỪ

Thảo luận nhóm – Thời gian 5 phút

Nội dung thảo luận

Bài 1 Ta có thể thay thế từ “ tập quán ” bằng từ “ thói quen ” trong những câu sau được không? Vì sao ?

a Người Việt có tập quán ăn trầu

b.Bạn Nam có thói quen ăn quà vặt .

Bài 2: Cho VD sau : Tư thế lẫm liệt của người anh

hùng.

Từ lẫm liệt, hùng dũng,oai nghiêm có thể thay thế

cho nhau được không? Vì sao?

Đáp án : bài 1

Câu a có thể thay được nhưng còn câu b thì không vì không thể nói : Bạn Nam có tập quán ăn quà vặt

- Tập quán có ý nghĩa rộng,gắn với chủ thể là số đông.

- Thói quen có ý nghĩa hẹp gắn với chủ thể là 1 cá nhân.

Từ Tập quán được giải thích bằng cách

trình bày khái niệm mà từ biểu thị

Bài 3: Thi Tìm từ trái nghĩa với các

từ : Cao thượng , sáng sủa (Thời

gian 1 phút)

Đáp án :

+ Cao thượng  Nhỏ nhen ,ích kỉ , ti tiện ,hẹp hòi

+ Sáng sủa  Tối tăm , âm u , u ám

 Các từ : Cao thượng, sáng sủa

được giải nghĩa bằng cách dùng từ

trái nghĩa với nó

Như vậy có mấy cách giải nghĩa từ?

 Có thể giải nghĩa của từ bằng các cách sau:

+ Trình bày khái niệm mà từ biểu thị

+ Đưa ra từ đồng nghĩa hoặc trái nghĩa với các

từ cần giải thích.

* Ghi nhớ 2: SGK/TR35

Bài tập nhanh:

Cho biết nghĩa của các từ sau được giải thích bằng cách nào?

a.Cây: một loại thực vật có rễ,thân,lá,cành.

b.Xe đạp: chỉ một loại phương tiện đi lại.

c Nao núng : lung lay , không vững lòng tin ở mình nữa

Đáp án :

Bài 2: SGK/tr36

Hãy điền các từ học hỏi,học tập, học hành, học lỏm vào chỗ trống trong những câu dưới đây sao cho phù hợp:

- ……… : học và luyện tập để có hiểu biết,có kĩ năng.

- …… : nghe hoặc thấy người ta làm rồi làm theo, chứ không được ai trực tiếp dạy bảo.

- …… : tìm tòi ,hỏi han để học tập

- ……… : học văn hóa ở thầy ,có chương trình,có hướng dẫn

Học tập

Học lỏm

Học hỏi

Học hành

Bài 3 Quan sát các hình ảnh và thực hiện :

a.Giải nghĩa các từ : Tủ, giường bằng cách nêu đặc điểm về hình dáng, chất liệu, công dụng.

b Đặt câu với các từ trên

IV CỦNG CỐ - DẶN DÒ

1.KHÁI QUÁT BÀI HỌC

NGHĨA CỦA TỪ

Trình bày khái niệm

+ Học thuộc bài và làm bài tập cũ trước khi đến lớp

+ Chuẩn bị bài :từ nhiều nghĩa và hiện tượng

chuyển nghĩa của từ theo hướng dẫn chuẩn bị bài

+ Trả lời các câu hỏi trong phần tìm hiểu bài

trước phần ghi nhớ SGK/tr43

2 HƯỚNG DẪN TỰ HỌC

* ĐỐI VỚI BÀI HỌC Ở TIẾT HỌC TIẾP THEO: