- Cuộc gặp gỡ tình cờ thuận lợi cho việc giới thiệu nhân vật chính là anh thanh niên được hiện ra qua cái nhìn và ấn tượng của các nhân vật khác.... Xách đèn ra vườn, gió tuyết và lặn[r]
Trang 1Môn : NGỮ VĂN 9
Giáo viên : Nguyễn Thị Huyền
TRƯỜNG THCS VIỆT DÂN
Trang 41 Tác giả
Em hãy trình bày một số nét khái quát về tác giả?
Trang 5- Quê Duy Xuyên-Quảng Nam, ông viết văn từ thời kháng chiến chống Pháp Ông là cây bút chuyên về truyện ngắn và bút
ký
- Bút danh: Nguyễn Thành Long, Phan Minh Thảo, Lưu Quỳnh
Các tác phẩm:
- Bát cơm cụ Hồ (tập bút ký, 1952)
- Gió bấc gió nồm (tập bút ký, 1956)
- Hướng điền (tập truyện ngắn, 1957)
- Chuyện nhà chuyện xưởng (tập truyện ngắn, 1962)
- Trong gió bão (truyện, 1963)
- Giữa trong xanh (tập truyện ngắn, 1972)
- Nửa đêm về sáng (tập truyện ngắn 1978)
- Lý Sơn, mùa tỏi (tập truyện ngắn, 1981)
- Truyện “Lặng lẽ Sa Pa” là kết
quả của chuyến đi Lào Cai mùa hè
1970, rút từ tập “Giữa trong xanh”
in năm 1972
Trang 6Ba phần
Từ đầu đến “anh ta kia”: Bác lái xe giới thiệu về anh thanh niên.
Tiếp đến…”Không có vật gì như thế”: Diễn biến cuộc gặp gỡ.
(còn lại): Cuộc chia tay cảm động giữa anh thanh niên và đoàn khách.
Trang 7- Cốt truyện: Đơn giản với một tình huống độc đáo: cuộc gặp
gỡ tình cờ giữa anh thanh niên với cô kĩ sư và ông họa sĩ.
- Cuộc gặp gỡ tình cờ thuận lợi cho việc giới thiệu nhân vật chính là anh thanh niên được hiện ra qua cái nhìn và ấn tượng của các nhân vật khác.
Trang 8- Một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2600 mét
- Quanh năm, suốt tháng giữa cỏ cây và mây mù lạnh lẽo
- Đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây và đo chấn động mặt đất
Hoàn cảnh
sống
Công việc
- Làm khí tượng kiêm vật lí địa cầu
Khó khăn, gian khổ
Trang 9Nửa đêm đang nằm trong chăn, nghe chuông đồng hồ chỉ muốn đưa tay tắt đi Chui ra khỏi chăn, ngọn đèn bão vặn to đến cỡ nào vẫn thấy là không đủ sáng Xách đèn ra vườn, gió
tuyết và lặng im ở bên ngoài như chỉ chực đợi mình ra là ào
ào xô tới Cái lặng im lúc đó mới thật đáng sợ: nó như bị gió chặt ra từng khúc, mà gió thì giống như những nhát chổi lớn muốn quét đi tất cả, ném vứt lung tung Những lúc im lặng
lạnh cóng mà hừng hực như cháy Xong việc, trở vào, không thể nào ngủ lại được
Trang 10- Một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2600 mét
- Quanh năm, suốt tháng giữa cỏ cây và mây mù lạnh lẽo
- Đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây và đo chấn động mặt đất
- Gian khổ nhất là phải vượt qua sự cô đơn, vắng vẻ
Hoàn cảnh
sống
Công việc
- Làm khí tượng kiêm vật lí địa cầu
Khó khăn, gian khổ
Công việc đòi hỏi phải
tỉ mỉ, chính xác và có tinh thần trách nhiệm cao
Trang 11- Chú ấy nói: nhờ cháu có góp phần phát hiện một đám mây khô mà ngày ấy, tháng ấy, không quân ta hạ được bao nhiêu phản lực Mĩ trên cầu Hàm Rồng Đối với cháu thật là đột ngột, không ngờ lại là như thế [ ] Nhưng từ hôm ấy, cháu sống
thật hạnh phúc.
- [ ] Mình sinh ra là gì, mình đẻ ở đâu, mình vì ai mà làm việc
- [ ] khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được? Huống chi việc của cháu gắn liền với việc của bao anh em, đồng chí dưới kia Công của cháu gian khổ thế đấy, chứ cất nó đi cháu buồn đến chết mất
- Biết tổ chức cuộc sống ngăn nắp, trồng hoa, nuôi gà
Trang 12nét mặt anh rạng rỡ, mừng quýnh
-cắt hoa tặng cho cô gái pha trà ngon mời khách giới thiệu công việc của mình
Thái độ, hành
động, lời nói
Tìm, đào củ tam thất
Trời ơi, chỉ còn có năm phút!
Tặng khách làn trứng để ăn đi đường
Từ chối và giới thiệu những người khác
Trả lại chiếc khăn cho cô gái
Trang 13Anh thanh niên có đầy đủ những phẩm chất và vẻ đẹp đáng quý của con người lao động trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa
xã hội ở miền Bắc và anh cũng là người đại diện cho thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kỳ xây dựng đất nước.
Trang 14- Là người trung gian tạo ra sự gặp gỡ các nhân vật.
- Là người sôi nổi có nhiều năm công tác có nhiều kinh nghiệm.
- Góp phần làm nổi bật nhân vật chính.
- Vừa là nhân vật trong truyện, vừa là điểm nhìn trần thuật của tác giả, vừa là người thể hiện những suy nghĩ, tình cảm của tác giả.
- Là người có tâm hồn nhạy cảm.
- Là người từng trải, yêu nghề, khát khao nghệ thuật
- Muốn làm một bức họa về anh thanh niên.
- Chấp nhận những thử thách của quá trình sáng tác
- Một kĩ sư trẻ vừa mới ra trường xung phong lên miền núi công tác.
- Hồn nhiên, ý tứ và kín đáo.
- Tìm thấy lẽ sống và hướng đi cho mình.
- Ông kĩ sư ở vườn rau su hào Sa Pa.
- Anh cán bộ khoa học nghiên cứu bản đồ sét.
Họ đang lao động miệt mài ngày đêm cống hiến thầm lặng, hy sinh cả tuổi trẻ, để góp phần xây dựng đất nước.
=> Tất cả các nhân vật phụ, nhân vật gián tiếp đều góp phần làm rõ phẩm chất tốt đẹp của anh thanh niên Họ
là những con người ngày đêm âm thầm làm việc góp phần phục vụ cho đất nước Họ đều để lại cho người đọc những ấn tượng đẹp khó quên.
Trang 15Truyện ngắn “Lặng lẽ
Sa Pa” như một bài thơ giàu chất trữ tình Chất trữ tình đó được tạo nên bởi những yếu tố nào?
Trang 16Chất trữ tình của truyện:
- Tạo nên từ những đoạn văn tả cảnh thiên nhiên đẹp thơ mộng ở Sa Pa.
- Vẻ đẹp cuộc sống một mình giữa thiên nhiên lặng lẽ mà đầy sức sống không hề cô đơn.
- Từ cuộc gặp gỡ tình cờ của 3 nhân vật mà
để lại nhiều dư vị, trong những suy nghĩ về con người, về cuộc sống về nghệ thuật của các nhân vật.
=> Tất cả tạo nên chất thơ bàng bạc của thiên truyện, ngọt ngào, sâu lắng đầy dư âm.
Trang 17- Xây dựng tình huống
hợp lí, cách kể chuyện tự
nhiên, hấp dẫn.
- Kết hợp tự sự, miêu tả,
biểu cảm, nội tâm nhân
vật.
- Khắc hoạ rõ nét tính
cách nhân vật.
Ca ngợi nét sống đẹp của những con người lao động mới: cống hiến cho đời một cách âm thầm lặng lẽ, những con người có lí tưởng sống đẹp chấp nhận vị trí công tác khó khăn và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Điển hình là anh thanh niên.
Tổng kết