+ Trò chơi của em bé được xây dựng bằng sự tưởng tượng sáng tạo, có hình ảnh của thiên nhiên, có tình mẫu tử sâu nặng.. - Qua những trò chơi đó ta thấy trò chơi của em có gì giống và[r]
Trang 2Văn bản
MÂY VÀ SÓNG
TRƯỜNG THCS TAM THÔN HIỆP
GV: NGUYỄN THỊ KIM XUYẾN
Thứ 5, Ngày 23, tháng 4, năm 2020
Trang 3Trong chương trình Ngữ Văn THCS em đã học những
văn bản nào nói về tình mẫu tử hãy kể tên?
- Cổng trường mở ra ( Lý Lan)
- Mẹ tôi ( E.A mi – xi
- Trong lòng mẹ ( Nguyên Hồng )
- Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng
mẹ (Nguyễn Khoa Điềm)
- Con cò (Chế Lan Viên)
Kiểm tra bài cũ:
Trang 4Văn bản:
MÂY VÀ SÓNG
Trang 5I- Tìm hiểu chung:
1- Tác giả:
-Thơ ông thể hiện tinh thần dân
tộc, dân chủ sâu sắc và tinh thần
nhân văn cao cả cùng chất trữ
tình nồng đượm
-Ra-bin-đra-nát Ta-go
(1861-1941)
- Là nhà thơ hiện đại lớn nhất Ấn
Độ và nhận giải Nô-ben văn học
Ta-go?
(R Ta-go)
Trang 6“ Si-su” ( Trẻ thơ), viết bằng tiếng
Ben gan, xuất bản năm 1909
3- Thể thơ: Tự do ( thơ văn
xuôi)
- Bài thơ được làm theo thể thơ gì ? Phương thức biểu đạt là gì ?
4- Phương thức biểu đạt : Biểu
cảm, tự sự, miêu tả
Trang 8Bài thơ viết bằng tiếng Ben gan
Trang 9Bài thơ được dịch ra Tiếng Anh.
Trang 10II- Tìm hiểu văn bản:
V ăn bản Mây và sóng
Trang 11Mẹ ơi, trên mây có người gọi con:
“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho đến lúc
chiều tà Bọn tớ chơi với bình minh vàng,
bọn tớ chơi với vầng trăng bạc”.
Con hỏi: “Nhưng làm thế nào mình lên đó
được?”
Họ đáp: “Hãy đến nơi tận cùng trái đất, đưa
tay lên trời, cậu sẽ được nhấc bổng lên tận
tầng mây”.
“Mẹ mình đang đợi ở nhà” - con bảo -
“Làm sao có thể rời mẹ mà đến được?”.
Thế là họ mỉm cười bay đi.
Nhưng con biết có trò chơi thú vị hơn, mẹ
ạ.
Con là mây và mẹ sẽ là trăng.
Hai bàn tay con ôm lấy mẹ, và mái nhà ta sẽ
là bầu trời xanh thẳm.
Trong sóng có người gọi con:
“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn Bọn tớ ngao du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao”.
Con hỏi: “Nhưng làm thế nào mình ra ngoài đó được?”
Họ nói: “Hãy đến rìa biển cả, nhắm nghiền mắt lại, cậu sẽ được làn sóng nâng đi.”
Con bảo: “Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được?”.
Thế là họ mỉm cười, nhảy múa lướt qua.
Nhưng con biết trò chơi khác hay hơn.
Con là sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ, Con lăn,lăn,lăn mãi rồi sẽ cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.
Và không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào.
Mây và sóng
- Đọc và nêu bố cục của bài thơ ?
Em bé kể với mẹ về những lời rủ
rê của những người sống trên mây
và trò chơi do em bé tưởng tượng ra
Em bé kể với mẹ về những lời rủ
rê của những người sống trong sóng
và trò chơi do em bé tưởng tượng ra
Trang 12Kết cấu:
-Giống:Trình tự tường thuật ở 2 phần đều giống nhau
+Thuật lại lời rủ rê
+Thuật lại lời từ chối và lý do từ chối
khổ thơ) Những điểm giống nhau và khác nhau đó có tác dụng
gì trong việc thể hiện chủ đề bài thơ ?
- Khác :
Cảnh vật thiên nhiên ở 2 nơi khác nhau.
+ Phần 1: Trên mây ( không gian chiều cao)
+ Phần 2: Trong sóng( không gian chiều rộng)
+ Sự hấp dẫn ở 2 trò chơi cũng khác nhau
+ Hình ảnh mẹ, tấm lòng của mẹ ở phần 2 cũng rõ nét hơn , da diết hơn.
+ Phần thứ nhất mở đầu bằng cụm từ “ Mẹ ơi” nhưng phần 2 thì không có
Trang 13II- Tìm hiểu văn bản:
1/ Trò chơi của mây và sóng :
- Thế giới của những người sống “ trên mây” và “trong sóng” được vẽ ra qua những hình ảnh thơ nào ? Cảm nhận của em về những hình ảnh đó ?
- “Bọn tớ chơi từ khi thức dậy cho
đến lúc chiều tà Bọn tớ chơi với
bình minh vàng, bọn tớ chơi với
vầng trăng bạc”
- “Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho
đến hoàng hôn Bọn tớ ngao du nơi
này nơi nọ mà không biết từng đến
nơi nao”
-> Trò chơi hấp dẫn, đầy quyến rũ
=> Tiếng gọi của một thế giới rộng
lớn, diệu kì, hấp dẫn, bí ẩn rực rỡ
sắc màu, vui tươi, với những lời ca
du dương và bất tận.
Trang 142/ Hình ảnh em bé:
- Trước lời mời gọi ấy, em bé trong bài thơ đã có thái độ như thế nào? Vì sao ?
=> Tiếng gọi của một thế giới rộng
Trang 152/ Hình ảnh em bé:
- Trước lời mời gọi ấy, em bé trong bài thơ đã có thái độ như thế nào?
→ Lời từ chối rất dễ thương.
- Điều gì đã khiến cho em bé
từ chối những lời mời ấy ?
Trang 162/ Hình ảnh em bé:
=> Tình yêu mẹ da diết, nồng thắm đã chiến
thắng những ham muốn vui chơi, sự cám dỗ, đó
chính là sự níu giữ của tình mẫu tử thiêng liêng
và bất diệt.
a/ Trong cuộc trò chuyện
giữa mây và sóng:
-”Mẹ mình đang đợi ở nhà”
“Làm sao có thể rời mẹ mà đến được?”
- “ Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở
nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được?”.
→ Lời từ chối rất dễ thương.
- Qua lời từ chối đó , ta thấy
em bé là một đứa trẻ như thế nào?
=> Giá trị nhân văn sâu sắc
Trang 172/ Hình ảnh em bé:
b/ Trong trò chơi với mẹ:
- Từ chối lời mời của mây
và sóng, em bé đã sáng tạo
ra những trò chơi gì?
+ Con là mây
Mẹ là trăng
Hai bàn tay con ôm lấy mẹ
Mái nhà là bầu trời xanh thẳm
Trang 18+ Trò chơi của những người trên mây, trong sóng chỉ
có các hình ảnh của thiên nhiên
+ Trò chơi của em bé được xây dựng bằng sự tưởng
tượng sáng tạo, có hình ảnh của thiên nhiên, có tình
mẫu tử sâu nặng
- Qua những trò chơi đó ta thấy trò chơi của em có gì giống
và khác so với trò chơi của những người trong mây và những người trong sóng ? Nghệ thuật được sử dụng
ở đây là gì?
Trang 192/ Hình ảnh em bé:
=> Tình mẫu tử ở khắp mọi nơi,
thiêng liêng bất diệt không ai có thể
tách rời, chia cắt.
+ Con là mây
Mẹ là trăng
Hai bàn tay con ôm lấy mẹ
Mái nhà là bầu trời xanh thẳm
+ Con là sóng
Mẹ là bến bờ kì lạ
Con lăn…cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.
Không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn
nào
-> Trò chơi kì thú, có thiên nhiên, có vũ
trụ rộng lớn, có mẹ diễn ra trong ngôi
nhà thân yêu.
-> Một em bé thông minh, giàu trí
tưởng tượng, khát khao khám phá và
rất yêu mẹ
- Qua việc sáng tạo các trò
chơi với mẹ, hãy nêu nhận xét của em về em bé trong bài thơ và nhận xét về
tình mẫu tử ?
Trang 20- Hình ảnh thiên nhiên trong bài thơ tượng
trưng cho những điều gì trong cuộc sống ? Ý
nghĩa triết lý của bài thơ là gì ?
-Hình ảnh thiên nhiên : tượng trưng cho sự quyến rũ ( cám dỗ ) trong đời; vừa biểu
hiện tình mẹ ngang tầm vũ trụ
-Cuộc sống vốn nhiều cám dỗ, muốn khước
từ, con người cần có chỗ dựa vững chắc
như tình mẫu tử.
Trang 21Hình thức đối thoại lồng trong lời
kể, hình ảnh thiên nhiên giàu ý
nghĩa tượng trưng.
Trang 221 Bài thơ còn có thể gợi cho ta suy ngẫm thêm điều gì?
- Bài thơ đã chấp cánh cho trí tưởng
tượng của tuổi thơ, song cũng nhắc nhở mọi người rằng: Hạnh phúc không phải
là điều gì xa xôi, bí ẩn, do ai ban cho
mà nó ở ngay trước mắt và chính chúng
ta là người tạo dựng nên.
- Con người trong cuộc sống vẫn
thường gặp những cám dỗ và quyến rũ Muốn khước từ chúng cần có những
điểm tựa vững chắc mà tình mẫu tử là một trong những điểm tựa ấy
IV- Luyện tập :
Trang 232 Dựa vào văn bản “ Mây và sóng”, hãy vẽ một bức tranh
về tình mẫu tử bằng chính cảm xúc của em
3 Cảm nhận của em về tâm hồn và sức sáng tạo của nhà thơ Ta –go trong bài thơ ?
Trang 24SƠ ĐỒ TƯ DUY BÀI MÂY VÀ SÓNG ( R Ta-go )
Ta-go ( 1861-1941), là nhà thơ hiện đại lớn nhất Ấn
Độ, là nhà văn đầu tiên của Châu Á được nhận giải
Nôben về văn học ( 1913 )
Bài “ Mây và sóng” trích từ tập “ Si-su”
( Trẻ thơ), viết bằng tiếng Ben gan, xuất
bản năm 1909.
1/ Trò chơi của mây và sóng :
- Những trò chơi vô cùng hấp dẫn, thú vị, cuốn hút vào một thế giới rực rỡ sắc màu.
- Lời từ chối của bé : tình yêu thương mẹ đã thắng lời mời gọi, rủ rê của mây và sóng.
2/ Trò chơi sáng tạo của bé :
-Con là mây, sóng ; mẹ là trăng, bến bờ ; mái nhà là bầu trời xanh Con : ôm…lăn…
…cười vang…lòng mẹ.
- Trò chơi: hay, hấp dẫn, gần gũi,hạnh phúc hơn vì có kết hợp hài hòa giữa thiên nhiên và tình mẫu tử.
3/ Ý nghĩa triết lý của bài thơ :
-Hình ảnh thiên nhiên : tượng trưng cho sự quyến rũ trong đời; vừa biểu hiện tình mẹ ngang tầm vũ trụ
-Cuộc sống vốn nhiều cám dỗ, muốn khước
từ, con người cần có chỗ dựa vững chắc như tình mẫu tử.
Bố cục hai phần giống nhau nhưng không trùng
lặp Hình thức đối thoại lồng trong lời kể.
Hình ảnh thiên nhiên thơ mộng, giàu ý
nghĩa tượng trưng, liên tưởng.
Chất triết lý trữ tình nồng đượm
Ca ngợi tình mẹ con thiêng liêng , cao đẹp.
Trang 27-Học thuộc lòng bài thơ, nắm chắc
những đặc sắc nội dung và nghệ thuật của bài
-Sưu tầm những bài thơ nói về tình
mẫu tử.
DẶN DÒ