- Biết được xuất xứ của 2 dòng tranh Đông Hồ và Hàng Trống; - Biết được một số nội dung đề tài thường có trong tranh dân gian.. - Biết được kỹ thuật sử dụng, chất liệu màu dùng trong tr[r]
Trang 1Tiết 21: Ngày soạn:24/01/2018 Thường thức mĩ thuật Ngày giảng: 26/01/2018
TRANH DÂN GIAN VIỆT NAM
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
- Hiểu được nguồn gốc, xuất xứ một số tranh dân gian Việt Nam đặc biệt là 2 dòng
tranh Đông Hồ và Hàng Trống
- Hiểu cách thức làm tranh dân gian và chất liệu sản xuất tranh
- Biết được đặc điểm nghệ thuật trong sáng tác tranh dân gian (tiêu biểu là tranh Đông Hồ và Hàng Trống)
2 Kỹ năng:
- Biết được xuất xứ của 2 dòng tranh Đông Hồ và Hàng Trống;
- Biết được một số nội dung đề tài thường có trong tranh dân gian
- Biết được kỹ thuật sử dụng, chất liệu màu dùng trong tranh dân gian Đông Hồ và Hàng Trống
- Biết được hình thức thể hiện bố cục, hình mảng, đường nét, màu sắc của tranh dân gian
3 Thái độ: Yêu quý nghệ thuật dân gian Biết thưởng thức tranh dân gian
II PHƯƠNG PHÁP VÀ KỸ THUẬT DẠY HỌC:
1 Phương pháp dạy học:
- Phương pháp trực quan
- Phương pháp vấn đáp gợi mỡ, đặt vấn đề
- Phương pháp dạy học theo dự án
2 Kỹ thuật dạy học:
- Kỹ thuật “nghe,nhìn”
III CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
1 Chuẩn bị của GV: Tranh ảnh về tranh dân gian Việt Nam, máy chiếu.
2 Chuẩn bị của HS: SGK, Sưu tầm tranh dân gian Việt Nam
IV TIẾN TRÌNH BÀI HỌC:
1 Kiểm tra bài cũ: Không
2 Bài mới: GV: Cho học sinh xem một clip nói về đề tài ngày tết ?
GV : Clip nói về chủ đề gì ?
HS : Ngày tết
Tết là ngày lễ truyền thống của dân tộc Việt Nam Hằng năm vào dịp Tết Nguyên Đán người Việt Nam thường có thú chơi treo các tranh dân gian hoặc câu đối trong nhà Qua các bức tranh dân gian, người ta mong muốn những điều tốt lành, phúc lộc cho gia đình vào năm mới và nó còn là nét văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc
ta từ ngàn xưa Nhưng qua thời gian nét văn hóa này đang dần bị mai một và lãng quên, thay vào đó là những thú chơi mới như cây cảnh, chim…Chính vì vậy để ôn lại truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta hôm nay cô và các em cùng tìm hiểu bài mới:
Bài 19 – Thường thức mĩ thuật
Tiết 21 TRANH DÂN GIAN VIỆT NAM
Trang 2Hoạt động 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu khái quát về tranh dân gian Việt Nam.
GV:Cho HS xem một số bức tranh
dân gian Việt Nam đồng thời giới
thiệu cho HS về một số đề tài nội
dung của tranh dân gian Việt Nam
GV: Tranh dân gian Việt Nam
thường được gọi là tranh gì?
HS: Tranh tết hay tranh thờ.
GV: Tranh tết mang ý nghĩa gì ? Ví
dụ?
HS: Tranh tết mang ý nghĩa chúc
tụng như: Đại Cát, Vinh hoa- phú
quý, Gà đàn, Tiến tài- tiến lộc,
GV:Tranh thờ mang ý nghĩa gí? Ví
dụ.?
HS:Tranh thờ phục vụ tín ngưỡng,
tôn giáo như: Nhũ hổ, Bà chúa
Thượng ngà, Phật bà Quan Âm
GV: Những nơi làm tranh dân gian
nổi tiếng ở nước ta?
HS: Tranh Đông Hồ ở Bắc Ninh,
Tranh Hàng Trống ở Hà Nội, Tranh
Kim Hoàng ở Hà Tây
GV:Chốt kiến thức.
GV:Vậy để hiểu hơn về các dòng
tranh dân gian VN Hôm nay chúng
sẽ cùng nghe báo cáo của các nhóm
về dự án mà mình nghiên cứu, sưu
tầm, tìm hiểu sau 1 tuần
I.Vài nét về tranh dân gian Việt Nam.
-Nội dung phong phú: Cuộc sống người dân, châm biếm, chúc tụng
- - Tranh DGVN được lưu truyền rộng rair
trong dân gian và được nhiều người ưa thích
- Các nơi có truyền thống làm tranh dân gian lâu đời như:
* Tranh Đông Hồ - ở Bắc Ninh
* Tranh Hàng Trống - ở Hà Nội
* Tranh Kim Hoàng - ở Hà Tây
Hoạt động 2: Học sinh báo cáo nội dung hai dòng tranh Đông Hồ và Hàng Trống.
HOẠT ĐỘNG CỦA
GV&HS
NỘI DUNG KIẾN THỨC
GV:Với sự phân công của các
nhóm như sau:
Nhóm 1: Tìm hiểu dòng tranh
Đông Hồ
Nhóm 2: Tìm hiểu dòng tranh
Hàng Trống
GV:Yêu cầu các HS nhóm chú
ý, ghi chép và có ý kiến phản
II Hai dòng tranh Đông Hồ và Hàng Trống
1 Tranh Đông Hồ
Tranh được sản xuất tại làng Đông Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh
Tranh được người nông dân làm lúc nông nhàn
vì vậy thể hiện tâm tư tình cảm phong phú và sinh động của họ
- Nội dung tranh: Thể hiện cuộc sống muôn
Trang 3hồi chất vấn.
GV:Thành lập hội đồng BGK
chấm điểm dự án của từng
nhóm
GV: Cho Hs xem 2 clip nói về
tranh Đông Hồ và tranh Hàng
Trống
HS: Thực hiện báo cáo
HS: Các nhóm trao đổi thông
tin kiến thức
GV: Bổ xung, kết luận
kiến thức về Tranh Đông Hồ
và Tranh Hàng Trống
BGK: Tiến hành cho điểm 2
bản báo cáo để rút ra kết luận
nhóm nào chiến thắng
GV: Để có được một bức
tranh ra đời, các nghệ nhân
phải thể hiện nhiều công đoạn
khác nhau từ khắc hình trên
ván gỗ, in và tô màu từng
bước một theo một quy trình
rất công phu
màu muôn vẻ và sự liên hệ khăng khít giữa con người với thiên nhiên, nội dung lịch sử, trò chơi dân gian
- Màu sắc: Màu sắc dân giã, chất liệu lấy từ thiên nhiên như: màu vàng từ hoa hòe, màu xanh từ lá chàm
Thường là gam màu trầm ấm
- Bố cục tranh: Bố cục, không gian mang tính ước lệ
- Đường nét: Đơn giản, khỏe và dứt khoát
- Kỹ thuật làm tranh: Được sản xuất hàng loạt bằng những khuôn ván gỗ, khắc in trên giấy
dó quét màu điệp, mỗi màu là một bản in Viền đen được in sau cùng
2 Tranh Hàng Trống
- Tranh được sản xuất tại phố Hàng Trống ( Hà Nội)
- Tranh do những nghệ nhân sáng tác theo yêu cầu người đặt phục vụ cho tính nghưỡng thú vui của lớp dân thành thị và trung lưu
- Nội dung tranh: Nội dung tín ngưỡng, cảnh sinh hoạt thành thị ̣,…
- Màu sắc: Thường dùng màu phẩm nhuộm Thường là gam màu tươi sáng
- Bố cục tranh: Bố cục, không gian mang tính ước lệ
- Đường nét: Mảnh mai, trau chuốt và tinh tế -Kỹ thuật làm tranh: Chỉ cần một bản khắc nét
in màu đen làm đường viền cho các hình, các màu còn lại được trực tiếp tô màu Tranh được
in trên giấy dó bồi dày hay giấy báo khổ rộng
Hoạt động 3: Hướng dẫn HS tìm hiểu về giá trị nghệ thuật của tranh DG VN
HOẠT ĐỘNG CỦA
GV&HS
NỘI DUNG KIẾN THỨC
GV: Giới thiệu cho học sinh
biết giá trị nghệ thuật của
tranh dân gian Việt Nam
III Giá trị nghệ thuật của tranh dân gian
- Tranh dân gian Việt nam do nhân dân lao động sáng tạo ra Vì thế nên tranh đậm đà bản sắc dân tộc, gần gũi với cuộc sống nhân dân
- Hình tượng trong tranh có sự khái quát cao Màu sắc hài hoà, tươi tắn
- Bố cục tranh theo lối ước lệ, thuận mắt Trong
bố cục tranh, đôi khi còn được sử dụng chử làm
Trang 4tăng thêm sự độc đáo
3 Củng cố:
- Hãy chỉ ra đặc điểm tương ứng với từng dòng tranh ?
1 Nét vẽ mềm mại, trau chuốt X
2 Màu sắc dùng chủ yếu là màu
phẩm nhuộm
X
3 Mỗi màu được in bằng mỗi bản
khác gổ khác nhau
X
4 Mang tính cách người nông dân
hiền lành, chất phác
X
5 In màu đen còn những màu khác
được tô bằng tay
X
- Các tranh sau thuộc loại tranh gì?
- GV chốt lại bài học bằng sơ đồ tư duy
- GV nhận xét buổi học Đánh giá và nhắc nhở một số HS khi tham gia hoạt động
4 Hướng dẫn học sinh học bài ở nhà:
- Học thuộc, ghi nhớ các nội dung Tranh Đông Hồ và Hàng Trống
- Chuẩn bị bài mới: Giới thiệu một số tranh dân gian Việt Nam
V RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY :
………
………
………
………
Đakrông, ngày 24 tháng 01 năm 2018