- Ông để lại cho đời những tác phẩm lớn, đó là những bài phê bình, những công trình nghiên cứu có giá trị về học thuật mang đến cho bạn đọc những nhận thức sâu sắc về tác gia, tác phẩm[r]
Trang 1SỰ GIÀU ĐẸP CỦA TIẾNG VIỆT
( Học sinh tự đọc) GV: Trần Thị Hồng Lai Ngày dạy: 17-4-2020
Trang 2- Đặng Thai Mai (1902- 1984), quê ở Nghệ An
- Ông là nhà văn, nhà nghiên cứu văn học nổi tiếng, nhà
hoạt động xã hội có uy tín; là giáo sư văn học, Hội viên
sáng lập Hội nhà văn Việt Nam (1957)
- Đặng Thai Mai xuất thân trong một gia đình có truyền
thống khoa bảng, giàu lòng yêu nước
1 Tác giả:
I Tìm hiểu chung
- Ông để lại cho đời những tác phẩm lớn, đó là những bài phê bình, những công trình nghiên cứu có giá trị về học thuật mang đến cho bạn đọc những nhận thức sâu sắc về tác gia, tác phẩm văn học, về ngôn ngữ dân tộc
- Trong sự nghiệp của mình ông đã nhận được Huân chương Hồ Chí Minh (1982), Giải A Giải thưởng của Hội nhà văn Việt Nam (1986), giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật (đợt 1 - 1996).
Trang 4Ông cùng vợ và các con
Trang 5Ông và con rể :
Đại tướng Võ Nguyên Giáp
Trang 6Ông là Hiệu trưởng đầu tiên của trường Đại
học Sư phạm Hà Nội
Trang 73/ Thể loại :
Văn giải thích kết hợp với chứng minh.
2/ Tác phẩm :
Bài này là đoạn trích phần đầu của
bài nghiên cứu Tiếng Việt, một biểu
hiện hùng hồn của sức sống dân tộc
( 1967 )
Trang 9
Tìm bố cục của bài văn
II Tìm hiểu văn bản :
Trang 101 Bố cục bài văn:
+ Từ đầu … lịch sử: Nêu nhận định tiếng Việt là một thứ tiếng đẹp, một thứ tiếng hay, giải thích nhận định ấy.
+ Phần còn lại: Chứng minh cái đẹp và cái hay của tiếng Việt.
Trang 11Trong đoạn đầu, tác giả
đã giải thích như thế nào cho nhận định :
Tiếng việt có những đặc sắc của một thứ tiếng đẹp, một thứ tiếng hay ?
Trang 12Tác giả giải thích ngắn gọn, rõ ràng về nhận
định: Tiếng việt có những đặc sắc của một thứ
tiếng đẹp, một thứ tiếng hay:
2 Tìm hiểu phần đầu:
Trang 13- Tiếng Việt là thứ tiếng hài hòa về mặt âm hưởng, thanh điệu, tế nhị, uyển chuyển trong cách đặt câu.
- Tiếng Việt có đầy đủ khả năng diễn đạt tư tưởng tình cảm, thỏa mãn cho yêu cầu đời sống của văn hóa nước nhà.
Trang 14
Để chứng minh cho vẻ đẹp của Tiếng Việt, tác
giả đã đưa ra những dẫn chứng nào ?
Tìm bố cục của bài văn và lập dàn ý theo trình tự lập luận trong bài.
Trang 153 Tìm hiểu phần cuối:
chứng minh cho cái đẹp và cái hay của tiếng Việt:
Trang 16a Tiếng Việt là thứ tiếng đẹp :
- Giàu chất nhạc (nhận xét của người nước ngoài)
- Hệ thống nguyên âm và phụ âm phong phú.
- Giàu về thanh điệu.
- Giàu hình tượng ngữ âm.
Trang 17b/ Tiếng Việt là thứ tiếng hay:
- Khả năng dồi dào về cấu tạo từ ngữ và hình thức diễn đạt.
- Từ ngữ qua các thời kì tăng lên ngày một nhiều.
- Ngữ pháp cũng dần trở nên uyển chuyển, chính xác.
Trang 18Nghệ thuật viết văn nghị luận của tác giả trong bài này có đặc điểm gì nổi bật ?
Trang 21IV Luyện tập:
Tìm dẫn chứng thể hiện sự giàu đẹp của tiếng Việt về ngữ âm và từ vựng :
Trang 22Hỡi cô tát nước bên đàng
Sao cô múc ánh trăng vàng đổ đi
( Ca dao )
Trang 23Sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời Bao cô thôn nữ hát trên đồi
( Hàn Mặc Tử )
Trang 24Ô hay buồn vương cây ngô đồng Vàng rơi, vàng rơi, thu mênh mông ( Bích Khê )
Trang 25Con đường nho nhỏ gió xiêu xiêu
La lả cành hoang nắng trở chiều ( Xuân Diệu )
Trang 26Vầng trăng ai xẻ làm đôi
Nửa in gối chiếc, nửa soi dặm trường ( Nguyễn Du )
Trang 27Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa ( Hồ Chí Minh )
Trang 28Rằm xuân lồng lộng trăng soi Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân
( Hồ Chí Minh )
Trang 29Long lanh đáy nước in trời
Thành xây khói biếc, non phơi bóng vàng
( Nguyễn Du )
Trang 30Thuyền về có nhớ bến chăng ? Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền ( Ca dao )
Trang 31Sóng gợn tràng giang buồn điệp điệp, Con thuyền xuôi mái nước song song Thuyền về nước lại, sầu trăm ngả; Củi một cành khô lạc mấy dòng.
( Huy cận )
Trang 32BÀI TẬP VỀ NHÀ
- Trong đoạn đầu, tác giả đã giải thích như
thế nào cho nhận định : Tiếng việt có những
đặc sắc của một thứ tiếng đẹp, một thứ tiếng hay
- Để chứng minh cho vẻ đẹp của Tiếng Việt,
tác giả đã đưa ra những dẫn chứng nào ?