U NANG VÙNG hàm mặt (RĂNG hàm mặt)

Dịch chứa trong nang lỏng hay sền sệt do TB mô bì hoại tử hay do sự phân tiết của TB bọc nang...  Là xoang bịnh lý chứa dịch lỏng-lót bởi lớp biểu mô  Dịch chứa trong nang lỏng hay sề

NANG VÙNG HÀM MẶT

Dịch chứa trong nang lỏng hay sền sệt do

TB mô bì hoại tử hay do sự phân tiết của

TB bọc nang

 Là xoang bịnh lý chứa dịch lỏng-lót

bởi lớp biểu mô

 Dịch chứa trong nang lỏng hay sền sệt

 TB mô bì hoại tử hay do sự phân tiết của TB bọc nang

II ĐẶC ĐIỂM CHUNG

 TẦN SUẤT: Lá dạng tổn thương phổ biến chiếm 52%

III.PHÂN LOẠI NANG

PHÂN LOẠI MÔ

HỌC

NANG XH

BIỂU MÔ(+)

BIỂU MÔ (-)

PHÁT

TRIỂN

VIÊM NHIỄM

DO RĂNG

KHÔNG DO

R

2.3 N LƯU SÓT

NANG XƯƠNG HÀM

►NANG CÓ LỚP BIỂU MÔ ►N KHÔNG CÓ BM

1 DO PHÁT TRIỂN - N X ĐƠN ĐÔC 1.1 DO R 1.2 KHÔNG DO R - N PHÌNH MẠCH

-N NƯỚU - N KHE GIỮA - N XHUYẾT

-N SỪNG - N.KHẨU CÁI - N CHẤNTHƯƠNG

NANG XƯƠNG HÀM

KÍCH THÍCH TỦY

VIÊM TỦY

TỦY HOẠI TỬ

BỆNH LÝ VÙNG QUANH CHÓP NGUYÊN NHÂN TỪ

RĂNG

PHÂN LOẠI NANG XH

1.NANG DO RĂNG

1.1 DO PHÁT TRIỂN

Nang R- tuyến

Nang bên R Nang nướu (trưởng thành-TE) Nang R sừng

Nang thân R- Nang mọc R

1 NANG DO RĂNG

1.Nquanhchóp 2.N bênR 3.N lưu sót 4.N cận R

3.NANG XƯƠNG

NANG GỈA NANG XƯƠNG ĐƠN ĐỘC NANG XƯƠNG TỰ PHÁT NANG Ở XƯƠNG HÀM

NANG PHÌNH MẠCH

IV TẦN SUẤT CÁC LOẠI NANG X H

LỌAI NANG TỈ LỆ % Chân răng 65 - 75 Thân răng 15 -18 Mũi-khẩu cái 5 - 10 Sừng 3 - 5 Bên răng < 1 Cận răng < 1

TẦN SUẤT CÁC LOẠI NANG X

H

D ưới Trên Trước Sau

Giữa Bên

Vị trí Tỷ lệ%

THÀNH PHẦN CỦA NANG

NANG GỒM CÁC PHẦN SAU

ÁP XE QUANH CHÓP

V.CÁC GIAI ĐOẠN LÂM SÀNG

1 Giai đoạn tiềm ẩn

Chưa có dấu hiệu rõ rệt

Phát hiện tình cờ nếu nhiễm trùng thứ

cấp

2 Biến dạng xương hàm

Nổi phồng bề mặt xương, làm tiêu

xương bên trong

Sờ có cảm giác giống trái ping pong

BN cảm thấy nặng,đau nếu có bội

nhiễm

V.CÁC GĐ LÂM SÀNG

3 Giai đoạn phá vở xương hàm:

- Gđ này nhanh hay chậm tuỳ vị trí nang

- Xương phía ngoài tiêu huỷ nên nang

mỏng dần và nằm ngay dưới niêm mạc

VI.DẤU HIỆU ĐẶC TRƯNG NANG XH

 Xem như là môt bọc bên trong

được lát bằng mô bì bên ngoài là

mô liên kết

DẤU HIỆU ĐẶC TRƯNG NANG

Đường viền cản quang màu trắng

Nếu bội nhiễm đường viền cản

quang mờ, không rõ

Nếu thành nang có calci hóa sẻ

có các điểm cản quang trên film

2.CHỌC DÒ

Chất lỏng trong nang màu vàng

chanh

 Nếu bội nhiểm có máu ,mủ

 Vi thể: Có tế bào mô bì, thực bào BC,HC

VIII.CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT

LOẠN SẢN CEMENT QUANH CHÓP

- Thường xảy ra ở người trung niên

- Hay gặp răng trước dưới

- Tủy còn sống, không đau nhức,Không phồng vỏ xương

CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT

1 Cấu trúc giải phẩu

BỆNH HỌC

Vùng thấu quang

U HẠT NANG ÁP XE

d < 1,5 cm d > 1,5 cm Bờ không rõ

IX ĐIỀU TRỊ- BIẾN CHỨNG

ĐIỀU TRỊ:

trùng thứ cấp, tiêu xương gây gãy

NANG DO RĂNG

Là những nang có liên hệ

đến cơ cấu của răng

NANG QUANH CHÓP RĂNG

1 Cơ chế thành lập

- Nhiễm trùng ống tủy kinh niên tạo

ra viêm quanh chóp kích thích đám tế bào biểu mô Malassez tăng sinh

nhanh chóng do không còn được nuôi dưỡng, thóai hoá thành nang

 U hạt biểu mô có khả năng cho nang

 Do áp suất thẩm thấu trong nang

hút các chất dịch vào làm thành

xương bị tiêu huỷ

NANG QUANH CHÓP RĂNG

2.Triệu chứng :

 Liên hệ răng chết tuỷ

 Thường gặp vùng răng trước

trên,RCdưới

 Người lớn tuổi > trẻ Nữ > nam

 Răng vĩnh viễn > răng sữa

 Không có dấu hiệu lâm sàng trừ khi bị bội nhiễm gây đau nhức

 Nếu gần dây TK gây dị cảm,mất cảm

giác

3.X quang

 Vùng thấu quang rõ tròn hay thuẩn

đồng đều quanh chóp răng

 Bờ viền trắng liên tục, LD gián đoạn

4 Chọc hút

 Dịch nang màu vàng chanh óng ánh

 Có máu mủ nếu bội nhiễm

5.Mô học

Có bạch cầu đa nhân, tế bào mô bì, đại thực bào, tinh thể cholesterol

.

6 Chẩn đoán phân biệt

 Điều trị bảo tồn : nội nha cắt

chóp nếu nang nhỏ , tiêu xương < 2/3 chân răng

NANG BÊN RĂNG

nha chu gặp tế bào

Malassez tạo nang bên

NANG BÊN RĂNG tt

BIẾN CHỨNG:

 Gãy xương

 Phát triển vào trong

xoang hàm làm lấp đầy xoang

 Tạo đường dò ngoài da

 Mất cảm giác, dị cảm

 Nang thoái hoá ác tính

NANG LƯU SÓT

mọc ra khỏi

nướu

mọc nổi lên 1 u xanh lùng nhùng

CHẨN ĐOÁN PHÂN

BIỆT

ĐIỀU TRỊ

 có thể tự vỡ (chảy ra 1 chất nhờn)

 chỉ cần rạch nướu cho R mọc lên

Đẩy lệch chân R cửa giữa

NANG GÒ CẦU HÀM

Xuất phát từ những

mảnh mô bì còn tồn tại trên đường tiếp giáp

giữa gò cầu

& gò hàm trên

ĐẶC ĐIỂM

 Phát triển ở giữa chân R2 - R3làm

 Xô lệch 2 chân R này → 2 thân R có

khuynh hướng hội tụ vào nhau

R có khi đến tận bờ xương ổ R

viền rõ rệt - Lamina dura của R2- R3 còn nguyên vẹn

PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ

ĐIỀU TRỊ

ENUCLEATION (CYSTECTOMY)

PHẨU THUẬT LẤY TRỌN NANG

BIẾN CHỨNG

1 TỔN THƯƠNG TK XÔR TRONG

2 TỔN THƯƠNG MÔ NHA CHU