* HĐ3 : Tìm hiểu hình dạng, kích thước của Trái Đất và hệ thống kinh, vĩ tuyến - Mục tiêu : Trình bày được một số khái niệm: kinh tuyến, vĩ tuyến, kinh tuyến góc, vĩ tuyến gốc và [r]
Trang 1Ngày soạn : 24 /8/2018
Ngày giảng : 27 /8/2018
CHƯƠNG I: TRÁI ĐẤT Tiết 2
Bài 1 : VỊ TRÍ, HÌNH DẠNG VÀ KÍCH THƯỚC TRÁI ĐẤT
I Mục tiêu:
1 Về kiến thức:
- Nhận diện được các hành tinh trong hệ Mặt Trời
- Trình bày được một số khái niệm: kinh tuyến, vĩ tuyến, kinh tuyến góc, vĩ tuyến gốc và công dụng của chúng
- Vận dụng để xác định được các kinh tuyến, vĩ tuyến, kinh tuyến góc, vĩ tuyến gốc
2 Về kĩ năng :
* Kĩ năng bài học:
- Rèn kĩ năng xác định các kinh tuyến, vĩ tuyến, bán cầu Bắc, Nam trên quả địa cầu
* Kĩ năng sống:
- kĩ năng tư duy: xử lí thu thập thông tin
- Kĩ năng giao tiếp: phản hồi/ lắng nghe tích cực
- Kĩ năng tự nhận thức: tự tin khi làm việc cá nhân
- Kĩ năng làm chủ bản thân: đảm nhận trách nhiệm
3 Về thái độ:
- Giáo dục H lòng say mê học tập bộ môn
4 Định hướng phát triển năng lực học sinh
- Năng lực chung : tự học, giải quyết vấn đề, sang tạo, tự quản lí, giao tiếp, hợp tác, công nghệ thông tin và TT, ngôn ngữ và tính toán
- Năng lực chuyên biệt : tư duy tổng hợp theo lãnh thổ, học tập tại thực địa, số liệu thống kê, h/a, hình vẽ
II Chuẩn bị:
Gv: N.c Sgk, Sgv, quả địa cầu, kênh hình 1,2,3 phóng to (máy tính, máy chiếu) Hs: Đọc tìm hiểu nội dung bài học: bài 1
III Ph ương pháp :
- Quan sát, giải quyết vấn đề, suy nghĩ, cặp đôi, trình bày (trọng tâm kiến thức của bài là mục 2)
IV Tiến trình giờ dạy
1 Ổn định 1’
2 Kiểm tra : 4’
? Để học tốt môn địa lý 6, em cần phải có phương pháp học tập NTN?
Trang 2Y/c:
- Tìm hiểu kiến thức qua Sgk, bản đồ, hình vẽ, mô hình, tranh ảnh
- Học kiến thức kết hợp với quan sát, vận dụng vào thực tiễn để phân tích và giải thích chúng
3 Bài mới:
Hoạt động 1(1’) : khởi động
Trong vũ trụ bao la, Trái Đất là hành tinh xanh trong hệ Mặt Trời, cùng quay quanh Mặt Trời với Trái Đất còn 8 hành tinh khác với các kích thước, màu sắc đặc điểm khác nhau Tuy rất nhỏ nhưng Trái Đất là thiên thể duy nhất có sự sống trong
hệ mặt Trời rất lâu rồi con người luôn tìm cách khám phá những bí ẩn về “chiếc
nôi” của mình Vậy bài học ngày hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu về Trái Đất
* HĐ2 : Vị trí của Trái Đất trong hệ Mặt Trời
- Mục tiêu : Nhận diện được các hành tinh trong
hệ Mặt Trời
- Thời gian : 9 phút.
- Phương pháp : giải quyết vấn đề, trực quan.
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
- Hình thức tổ chức : cá nhân.
G chiếu tranh H1- H quan sát
G v giới thiệu: Đây là các hành tinh trong hệ Mặt
Trời
Hs làm việc cá nhân
? Hệ Mặt Trời gồm mấy hành tinh? Em hãy kể
tên các hành tình đó theo thứ tự từ xa đến gần?
?Trái Đất nằm ở vị trí thứ mấy trong hệ Mặt
Trời?
Hs: Trái Đất nằm ở hành tinh thứ ba trong hệ Mặt
Trời Nó là một thiên thể trong hệ Mặt Trời, mà
hệ Mặt Trời lại là một bộ phận rất nhỏ bé trong 1
hệ lớn hơn là hệ Ngân Hà
Gv mở rộng: - 5 hành tinh (Kim, Thủy, Hỏa, Thổ,
Mộc) được quan sát bằng mắt thường từ thời kì cổ
đại
- Năm 1781, bắt đầu có kính thiên văn, con người
phát hiện sao Thiên vương Năm 1846 phát hiện
sao Hải Vương
G giải thích 1 số khái niệm
+Mặt Trời: là ngôi sao lớn tự phát ra ánh sáng
+Thiên Thể: là cách gọi tên khoa học của các vì
sao: sao Thuỷ, sao Kim
1 Vị trí của Trái Đất trong
hệ Mặt Trời
- Mặt Trời cùng với 8 hành tinh chuyển động xung quanh
nó gọi là hệ Mặt Trời
- Trái đất nằm ở vị trí thứ 3 trong số 8 hành tinh theo thứ
tự xa dần mặt trời
Trang 3+ Hệ Ngân Hà: là 1 hệ sao lớn có hàng trăm, hàng
tỉ các ngôi sao giống như Mặt Trời, trong vũ trụ
có nhiều hệ giống như hệ Ngân Hà gọi là Thiên
Hà Vào ban đêm có hình dáng giống con “sông
bạc” nên gọi là Ngân Hà
+ Hệ Mặt Trời: chính là 8 hành tinh
G: ý nghĩa thứ 3 của Trái Đất: khoảng cách từ
Trái đất đến Mặt Trời là 150 triệu Km Khoảng
cách này vừa đủ để nước tồn tại ở thể lỏng, rất
cần cho sự sống -> Là hành tinh duy nhất có sự
sống trong hệ Mặt Trời
Gv giúp h/s phân biệt : hành tinh và hằng tinh;
giải thích thêm sao Diêm vương
* HĐ3 : Tìm hiểu hình dạng, kích thước của
Trái Đất và hệ thống kinh, vĩ tuyến
- Mục tiêu : Trình bày được một số khái niệm:
kinh tuyến, vĩ tuyến, kinh tuyến góc, vĩ tuyến gốc
và công dụng của chúng.Vận dụng để xác định
được các kinh tuyến, vĩ tuyến, kinh tuyến góc, vĩ
tuyến gốc
- Thời gian : 25 phút.
- Phương pháp : giải quyết vấn đề, trực quan.
- Kĩ thuật : động não, tưởng tượng.
- Hình thức tổ chức : cá nhân.
G giới thiệu quả địa cầu : đây là quả địa cầu và là
mô hình thu nhỏ của Trái Đất
? Theo phong tục xưa thì Trái Đất có hình dạng
NTN (? qua phong tục làm bánh chưng bánh
dày)
H: Trời tròn, Đất vuông
G: Nhưng ngày nay ảnh, tài liệu từ vệ tinh, tàu vũ
trụ gửi về là chứng cứ khoa học về hình dạng của
Trái Đất
? Quan sát quả địa cầu , cho biết Trái Đất có
dạng hình gì?
H: hình tròn, hình cầu
G: Nếu nói Trái Đất có hình tròn thì chưa đúng
bởi hình tròn là hình trên mặt phẳng
Trái Đất có hình khối nghĩa là khối hình cầu
? Quan sát H2,chú ý các đường: xích đạo, bán
-> Là hành tinh duy nhất có sự sống trong hệ Mặt Trời
2 Hình dạng, kích thước của Trái Đất và hệ thống kinh, vĩ tuyến
a Trái Đất
- Trái Đất có dạng hình cầu
b Kích thước
- Rất lớn:
+ Độ dài bán kính TĐ là 6370 Km
+ Độ dài đường xích đạo:
40076 Km
Trang 4? Hãy cho biết độ dài của bán kính và đường xích
đạo của TĐ?
Quan sát tiếp H2- Chú ý 2 điểm cực Bắc, Nam
Gv: Địa cực (cực Bắc, cực Nam)là hai điểm trên
địa cầu, khi TĐ quay tại chỗ, 2 điểm này không
thay đổi vị trí
H quan sát H3/7
? Hãy cho biết những đường nối liền 2 cực B- N
trên bề mặt quả địa cầu là đường gì?
H: Đường kinh tuyến
? Thế nào là đường kinh tuyến?
? Thế nào là đường vĩ tuyến?
? Em có nhận xét gì về đường xích đạo?
? Quan sát H3 em thấy đường xích đạo còn được
gọi là gì?(vĩ tuyến gốc)
? Theo quy ước quốc tế, đường kinh tuyến gốc là
đường nào?Đối diện với kinh tuyến gốc là kinh
tuyến bao nhiêu độ?
G; gọi H lên bảng xác định kinh tuyến gốc trên
quả địa cầu
? Thế nào là đường kinh tuyến Đông, kinh tuyến
Tây?
- Kinh tuyến Đông: là những kinh tuyến nằm bên
phải kinh tuyến gốc
- Kinh tuyến Tây: những KT nằm bên trái KT gốc
? Thế nào là đường vĩ tuyến Bắc? vĩ tuyến Nam?
- Vĩ tuyến Bắc: từ xích đạo đến cực Bắc
- Vĩ tuyến Nam: từ xích đạo đến cực Nam
? Xác định các Nửa cầu Đông, Tây, Bắc, Nam?
- Nửa cầu Đông: nằm bên phải kinh tuyến gốc
- Nửa cầu Tây: nằm bên trái kinh tuyến gốc
- Nửa cầu Bắc: từ xích đạo đến cực Bắc
- Nửa cầu Nam: từ xích đạo đến cực Nam
c Kinh, vĩ tuyến
+) Khái niệm:
- Kinh tuyến là những đường nối liền từ cực Bắc xuống cực Nam trên quả địa cầu
- Đường vĩ tuyến là : vòng tròn trên bề mặt Địa cầu vuông góc với kinh tuyến
- Xích đạo: là vòng tròn lớn nhất cách đều 2 cực B-N phân chia quả địa cầu ra 2 nửa = nhau
+) Một số quy ước:
- Kinh tuyến gốc là kinh tuyến
số 00 đi qua đài Grin-uýt ( ngoại ô thủ đô Luân Đôn- nước Anh) đối diện với kinh tuyến gốc là kinh tuyến 1800
- Đường xích đạo là đường vĩ tuyến gốc
G: Giới thiệu trên quả địa cầu
Nếu cách 100 vẽ 1 kinh tuyến thì sẽ có 36 KT và Nửa cầu Bắc có 9 VT, Nửa cầu Nam có 9 VT, đường xích đạo là vĩ tuyến 00 chung cho cả hai nửa cầu VT 900B ở cực Bắc, VT 900N ở cực Nam
G vẽ một quả địa cầu điền đường KT, VT
Trang 5? Y/c H: lên bảng xác định cực B-N, Vĩ tuyến B-N, xích đạo, KT gốc, KT Đông Tây
G: Nhờ có các đường KT, VT mà người ta có thể xác định được mọi vị trí của mọi địa điểm trên Trái Đất Lưới Kinh, Vĩ tuyến được tạo bởi các đường KT, VT
4 Củng cố:2’
G chốt lại kiến thưc bài học
- H đọc ghi nhớ Sgk/8, H đọc bài đọc thêm/8
5 Hướng dẫn về nhà: 3’
- Học bài nắm được nội dung bài học: các đường xích đạo, KT, VT, KT gốc, VT gốc
- Làm bài tập trong tập bản đồ- và 2 bài tập trong Sgk/8
- Đọc- Trả lời câu hỏi trong bài 2 cho giờ sau/9,10
V Rút kinh nghiệm