Muốn miêu tả được, trước hết người ta phải biết quan sát, rồi từ đó nhận xét, liên tưởng, tượng, ví von, so sánh.... để làm nổi bật lên những đặc điểm tiêu biểu của sự vật.[r]
Trang 1Tiết 79+80:
Tập làm văn:
QUAN SÁT, TƯỞNG TƯỢNG, SO SÁNH
VÀ NHẬN XÉT TRONG VĂN MIÊU TẢ
I Tìm hiểu bài:
1.Quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét trong văn miêu tả:
*Ví dụ: Đọc lần lượt 3 đoạn văn 1, 2, 3.(SGK, T27, 28).
- Đoạn 1: Tái hiện lại hình ảnh ốm yếu, tội nghiệp của Dế Choắt (Nhằm đối lập với hình ảnh khoẻ khoắn, mạnh mẽ của Dế Mèn)
- Đoạn 2: Đặc tả quang cảnh vừa đẹp, thơ mộng vừa mênh mông, hùng vĩ của sông nước Cà Mau
- Đoạn 3: Miêu tả hình ảnh đẹp, đầy sức sống của cây gạo mùa xuân
Người viết cần phải có cách quan sát, tưởng tượng, so sánh và nhận xét về đối tượng mà mình miêu tả
Bỏ những hình ảnh so sánh, liên tưởng, các đoạn văn mất đi sự sinh động, không gợi trí tượng trong người đọc, làm cho đoạn văn trở nên chung chung, khô khan
Muốn miêu tả được, trước hết người ta phải biết quan sát, rồi từ đó nhận xét, liên tưởng, tượng, ví von, so sánh để làm nổi bật lên những đặc điểm tiêu biểu của sự vật
2 Ghi nhớ: (SGK/28)
II Luyện tập: (38 phút)
1 Bài tập 1 (SGK,T.28)
a) Điền từ theo thứ tự:
(1) gương bầu dục;
(2) cong cong;
(3) lấp ló;
(3) cổ kính;
(5) xanh um
b) Cách quan sát của tác giả:
Tác giả đã quan sát từ xa, từ cao để bao quát Hồ Gươm; sau đó nhìn cầu thê húc dẫn tới đễn Ngọc Sơn Tác giả dừng lại miêu tả mái đền, gốc đa Sau đó nhìn
xa hơn là Tháp Rùa Tác giả miêu tả tháp từ cao, xuống tường rêu rồi quan sát gò đất nơi Tháp Rùa đứng
Quan sát từ xa đến gần, từ trên xuống dưới, từ khái quát đến cụ thể
2 Bài tập2: ( SGK,T.29
Trang 2- Cả người rung rinh một màu nâu bóng mỡ; đầu to, nổi từng mảng, rất bướng; hai cái răng đen nhánh, nhai ngoàm ngạp như hai lưỡi liềm; sợi râu dài rất đỗi hùng tráng; trịnh trọng khoan thai đưa cả hai chân lên vuốt râu.
3.Bài tập 3:(SGK/T.29)
( Quan sát từ ngoài vào trong của ngôi nhà)
Suy nghĩ và làm bài cá nhân sau đó trình bày kết quả (có nhận xét, bổ sung):
- Tả bao quát bên ngoài:
Ngôi nhà to hay nhỏ, cũ hay mới, sơn màu gì, ?
- Tả bộ phận, đặc điểm bên trong:
+ Cổng nhà ra sao?
+ Phòng khách như thế nào?
+ Phòng ngủ, phòng ăn, nhà bếp như thế nào?
+ Tiện nghi được bày biện ra sao?
- Căn phòng em ở: được trang hoàng như thế nào (điểm nổi bật đó là gì?)
4 Bài tập 4:(SGK/T.29)
HS suy nghĩ làm bài theo yêu cầu SGK sau đó trình bày (có nhận xét, đánh giá)