Văn 7 - Thêm trạng ngữ cho câu

Đáp án: Cách thứ nhất liên kết và mạch lạc hơn, vì: Câu thứ nhất kể chuyện Bi đi chơi công viên, câu thứ hai phát triển mạch ý từ câu trước, cho biết trong công viên Bi gặp ai. Bài tậ[r]

KHỞI ĐỘNG

- Khi nào anh đi Hà Nội?

- Ngày mai.

Câu in đậm lược bỏ thành phần nào?

“Ngày mai” là thành phần gì trong câu?

Tiết 86

I Đặc điểm của trạng ngữ:

“Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ

ruộng, khai hoang Tre ăn ở với người đời đời, kiếp kiếp.(…)

Tre với người như thế đã mấy nghìn năm Một thế kỉ “văn minh”, “khai hoá” của thực dân

cũng không làm ra được một tấc sắt Tre vẫn

phải còn vất vả với người Cối xay tre nặng nề

quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thóc.”

(Thép Mới)

Dưới bóng tre xanh đã từ lâu đời,

đời đời, kiếp kiếp

từ nghìn đời nay

Ví dụ: SGK/39

Thảo luận cặp đôi trong 2 phút

Các trạng ngữ vừa tìm được bổ sung cho câu những nội dung gì?

TRẠNG NGỮ

NƠI CHỐN

NGUYÊN NHÂN

MỤC ĐÍCH

PHƯƠNG

TiỆN

CÁCH

THỨC

THỜI GIAN

(1) Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người

dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ

ruộng, khai hoang => Đầu câu

(2)Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp.=> Cuối

câu

 Người dân cày Việt Nam dựng nhà, dựng

cửa, vỡ ruộng, khai hoang, dưới bóng tre xanh,

đã từ lâu đời.=> Cuối câu

 Người dân cày Việt Nam, dưới bóng tre

xanh, đã từ lâu đời, dựng nhà, dựng cửa, vỡ

ruộng, khai hoang => Giữa câu

Đời đời, kiếp kiếp, tre ăn ở với người.=> Đầu câu

Tre, đời đời, kiếp kiếp, ăn ở với người.=>Giữa câu

 Từ nghìn đời nay, cối xay tre nặng nề quay, xay nắm thóc => Đầu câu

 Cối xay tre nặng nề quay, xay nắm thóc, từ nghìn đời nay => Cuối câu

(3) Cối xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay, xay nắm thóc => Giữa câu

Ghi nhớ: Trạng ngữ có thể đứng ở đầu câu, cuối câu hay giũa câu

(1) Dưới bóng tre xanh, đã từ lâu đời, người dân (2) cày Việt Nam dựng nhà, dựng cửa, vỡ ruộng, khai hoang

(2) Tre ăn ở với người, đời đời, kiếp kiếp

(3) Cối xay tre nặng nề quay, từ nghìn đời nay,

xay nắm thóc

/

/

/

V

TN

TN

TN

Ghi nhớ: Giữa trạng ngữ với chủ ngữ và vị ngữ thường có một quãng nghỉ khi nói hoặc một dấu phẩy khi viết

Ghi nhớ: SGK/39

- Về ý nghĩa, trạng ngữ được thêm vào câu để

xác định thời gian, không gian, nguyên nhân, mục đích, phương tiện, cách thức diễn ra sự

việc nêu trong câu

- Về hình thức:

+ Trạng ngữ có thể đứng ở đầu câu, giữa câu hoặc cuối câu

+ Giữa trạng ngữ với nòng cốt câu thường có một quãng nghỉ khi nói hoặc một dấu phẩy khi viết

Tổng kết

1 Để cha mẹ vui lòng, An đã cố gắng rất nhiều.Để cha mẹ vui lòng,

2 Vì ngộ độc thức ăn, con chó đã bị chết.Vì ngộ độc thức ăn,

Bµi tËp nhanh

Xác định và phân loại trạng ngữ trong các câu sau:

3 Nhanh như cắt, rùa há miệng đớp lấy thanh

gươm và lặn xuống nước

4 Mấy bạn nữ đang chơi nhảy dây, ở dưới gốc

phượng

ở dưới gốc phượng

5 Cây cà phê, từ lâu đời, gắn bó với người dân

Tây Nguyên từ lâu đời

6 Với một chiếc khăn bình dị, nhà ảo thuật đã

tạo nên những tiết mục rất đặc sắc

Với một chiếc khăn bình dị,

Nhanh như cắt,

Để cha mẹ vui lòng => TN chỉ mục đích

Vì ngộ độc thức ăn => TN chỉ nguyên nhân Nhanh như cắt => TN chỉ cách thức

ở dưới gốc phượng => TN chỉ nơi chốn

từ lâu đời => TN chỉ thời gian

Với một chiếc khăn bình dị => TN chỉ phương tiện

ĐÁP ÁN

a (1) Cơn gió mùa hạ lướt qua vừng sen trên hồ,

nhuần thấm cái hương thơm của lá, như báo trước

mùa về của một thức quà thanh nhã và tinh khiết.

 TN cách thức

(2) Các bạn có ngửi thấy, khi đi qua những cánh đồng xanh kia, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu thân lúa

còn tươi, ngửi thấy cái mùi thơm của bông lúa non

không?

như báo trước

khi đi qua những cánh đồng xanh kia, mà hạt thóc nếp đầu tiên làm trĩu

thân lúa còn tươi,

 TN chỉ thời gian (3) Trong cái vỏ xanh kia , có một giọt sữa trắng

thơm, phảng phất hương vị ngàn hoa cỏ.

Trong cái vỏ xanh kia

 TN chỉ nơi chốn (4) Dưới ánh nắng, giọt sữa dần dần đông lại… Dưới ánh nắng,

 TN chỉ nơi chốn

a.- Em đến đây để làm gì?

- Để trao thư này cho chị, em đến đây

b - Em đến đây để làm gì?

- Em đến đây để trao thư này cho chị

 Phù hợp với tình huống giao tiếp

 Không phù hợp với tình huống giao tiếp

Bài tập nâng cao 1: So sánh hai cách trả lời sau, cách nào phù hợp với tình huống giao tiếp hơn?

a Hôm qua, Bi được mẹ cho đi chơi công viên Lê-nin Trong công viên, Bi gặp bạn Hà con cô Thủy

b Hôm qua, Bi được mẹ cho đi chơi công viên Lê-nin Bi gặp bạn Hà con cô Thủy trong công viên

Đáp án: Cách thứ nhất liên kết và mạch lạc hơn, vì: Câu thứ nhất kể chuyện Bi đi chơi công viên, câu thứ hai phát triển mạch ý từ câu trước, cho biết trong công viên Bi gặp ai

Bài tập nâng cao 2: So sánh hai cách diễn

đạt sau, cách nào phù hợp với liên kết và

mạch lạc của văn bản ?

Viết đoạn văn ngắn (khoảng 3 đến 5

câu) theo chủ đề tự chọn, trong đó có dùng trạng ngữ

Bài tập vận dụng

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI:

-Học thuộc phần ghi nhớ/39;

-Làm bài tập 2b và 3b/40 SGK

-Soạn trước bài: Thêm trạng ngữ cho câu (tt) để nắm được công dụng của trạng ngữ và biết vận dụng trạng ngữ

để diễn đạt trong khi nói và viết