BGĐT - Sinh học 8 - Thân nhiệt

+ Khi trời nóng hoặc khi lao động nặng: mao mạch ở da dãn giúp tỏa nhiệt nhanh, tăng cường tiết mồ hôi làm mát cơ thể.. + Khi trời rét: mao mạch ở da co lại, cơ chân lông co để giảm s[r]

NĂM HỌC 2019- 2020

CHÀO MỪNG

CÁC THẦY CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ

MÔN SINH HỌC 8

GV: Trần Quốc Toản

SINH HỌC 8

Bài 33 – Tiết: 35

THÂN NHIỆT

NỘI DUNG CÁC NHÓM ĐÃ CHUẨN BỊ

Nhóm 1: Nghiên cứu: Thân nhiệt.

Nhóm 2: Nghiên cứu: vài trò của da trong điều

hòa thân nhiệt.

Nhóm 4: Nghiên cứu: Phương pháp chống nóng, lạnh

Nhóm 3: Nghiên cứu: vài trò của thần kinh

trong điều hòa thân nhiệt.

Thời gian hoạt động của các nhóm là: 4 phút.

Các nhóm chuyên gia trao đổi, thống nhất, chốt nội dung kiến thức ra

bảng phụ.

Tại mỗi nhóm chuyên gia, thầy có phát các thẻ số, thẻ số này cũng chính là vị trí nhóm mảnh ghép mới của các em Mỗi bạn lấy 1

số, mang theo vở, SKG, phiếu học tập rồi di chuyển tới các trạm của mình

Nhiệm vụ: Nghiên cứu, tìm hiểu kiến thức về các

nội dung tại mỗi trạm

Trạm 1: Nghiên cứu: thân nhiệt, cách đo thân

nhiệt.

Trạm 2: Nghiên cứu về vai trò của da trong điều

hòa thân nhiệt.

Trạm 3: Xem video, nghiên cứu vai trò của hệ

thần kinh trong điều hòa thân nhiệt.

Trạm 4: Nghiên cứu các phương pháp chống

nóng, chống lạnh cho cơ thể.

Nhiệm vụ: Nghiên cứu, tìm hiểu kiến thức về các

nội dung tại mỗi trạm.

HOẠT ĐỘNG 2: NGHIÊN CỨU KIẾN THỨC

* Yêu cầu: Tại mỗi trạm các thành viên

chuyên gia, trình bày lại nội dung mình đã

Thời gian nghiêm cứu tại mỗi trạm là 3 phút, sau khi hết thời gian các em di chuyển đến các trạm tiếp theo, theo sơ đồ sau:

Trạm 1:

Trạm 2:

Trạm 4

Trạm 3

Nhóm 1: Trình bày các phương pháp chống

nóng, lạnh.

Nhóm 3: Trình bày vai trò da trong điều hòa

thân nhiệt.

Thời gian hoạt động nhóm: 5 phút

Nhóm 2: Trình bày vai trò hệ thần kinh trong

điều hòa thân nhiệt.

HOẠT ĐỘNG 2: BÁO CÁO

0 10

Nhóm 4: Thân nhiệt.

- Thân nhiệt là nhiệt độ của cơ thể.

- Ở người bình thường nhiệt độ cơ thể luôn ổn định ở mức 370C ± 0,50C do

có sự cân bằng giữa quá trình sinh

nhiệt và quá trình tỏa nhiệt.

I THÂN NHIỆT

II SỰ ĐIỀU HÒA THÂN NHIỆT

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt.

- Da là cơ quan đóng vai trò quan trọng trong điều

hòa thân nhiệt.

+ Khi trời nóng hoặc khi lao động nặng: mao mạch

ở da dãn giúp tỏa nhiệt nhanh, tăng cường tiết mồ hôi làm mát cơ thể.

+ Khi trời rét: mao mạch ở da co lại, cơ chân lông

co để giảm sự tỏa nhiệt.

Hệ thần kinh giữ vai trò chủ đạo trong điều hòa thân nhiệt vì:

+ Điều hòa hoạt động dị hóa ở tế bào.

+ Điều hòa co dãn mạch máu dưới da

+ Điều khiển tăng giảm tiết mồ hôi, co duỗi chân lông…

2 Vai trò của hệ thần kinh trong điều hòa thân nhiệt

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG, LẠNH

- Lập khẩu phần ăn, chế dinh dưỡng hợp lý.

- Xây dựng nhà cửa khoa học bố trí nhà cửa khoa học Sử dụng thiết bị chống nóng,

lạnh hiệu quả, an toàn, tiết kiệm.

- Trang phục quần, áo đảm bảo, phù hợp.

- Rèn luyện thân thể, tập thể dục thể thao

phù hợp với tình trạng sức khỏe, tăng dần tính chịu đựng.

- Trồng nhiều cây xanh….

Giải thích câu:

“Trời nóng chóng khát, trời mát chóng đói”

Trời nóng chóng khát: Trời nóng đổ mồ hôi nhiều để tỏa nhiệt  cơ thể mất nhiều nước

 khát.

Trời mát (rét) chóng đói : Vì cơ thể tăng

cường chuyển hóa để tăng sinh nhiệt.

CỦNG CỐ:

Bác sỹ nhỏ tư vấn:

Bác sỹ nhỏ tư vấn:

1 Tại sao sau khi luyện tập thể dục thể thao

mạnh, cơ thể đang ra nhiều mồ hôi thì không nên đi tắm nước lạnh hoặc ngồi trước gió

• Học bài, trả lời các câu hỏi SGK – trang 106

• Đọc mục em có biết

• Đọc trước bài mới 34

I- THÂN NHIỆT

Quan sát các hình sau và trả lời các câu hỏi

1 Người ta đo thân nhiệt như thế nào? và để làm gì?

2 Nhiệt độ cơ thể ở người khỏe mạnh khi trời nóng và lạnh

là bao nhiêu và thay đổi như thế nào?

I THÂN NHIỆT

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG, LẠNH

Để đề phòng cảm nóng, cảm lạnh, trong lao động và sinh hoạt hàng ngày ta cần phải chú ý những điểm gì?

đo nhiệt

độ

cơ thể

II Sự điều hòa thân nhiệt

Nhiệt do hoạt động của cơ thể sinh ra đã đi đâu và để làm gì?

Được máu phân phối khắp cơ thể và tỏa ra môi trường để đảm bảo cho thân nhiệt ổn

định

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Sinh nhiệt

Tỏa nhiệt

Dị hóa

Da

Hô hấp

Bài tiết

Thân nhiệt ổn định

Sinh

nhiệt

Tỏa nhiệt

Thân nhiệt tăng Thân nhiệt giảm

90%

10%

Hiện tượng Giải thích

- Vào ngày trời nóng, không

thoáng gió, độ ẩm không khí

cao, mồ hôi chảy thành

dòng,người bức bối khó chịu

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Vì sao da người hồng hào về mùa hè và

da thường tái hoặc sởn gai ốc về mùa đông (trời lạnh)?

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Khi lao động nặng cơ thể có những phương thức tỏa nhiệt nào?

- Qua hơi nước ở hoạt động hô hấp

- Qua da

- Qua sự bốc hơi của mồ hôi

Người lao động nặng thì hô hấp mạnh và đổ mồ hôi

Mao mạch da dãn , lưu lượng máu qua da

nhiều tạo điều kiện cho

cơ thể tăng cường tỏa nhiệt

Mao mạch da co lại, lưu

lượng máu qua da ít nên da

tím tái Đồng thời cơ chân

lông co lại nên sởn gai ốc

làm giảm thiểu sự tỏa nhiệt

qua da

Khi trời lạnh Khi trời nóng

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Khi trời nóng, độ ẩm không khí cao, trời oi bức, cơ thể ta có những phản ứng gì và

có cảm giác như thế nào?

Khi trời oi bức: mồ hôi tiết ra nhiều

nhưng lại khó bay hơi nên mồ hôi

chảy thành dòng, sự tỏa nhiệt khó

khăn ta cảm thấy bức bối, khó chịu

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Tại sao khi rét chúng ta lại run?

Vì khi đó các cơ co giãn liên tục, gây phản xạ run giúp tạo ra nhiệt, làm cho thân nhiệt tăng lên

- Vào ngày trời nóng, không

thoáng gió, độ ẩm không khí

cao, mồ hôi chảy thành

dòng,người bức bối khó chịu

- Vì mao mạch máu dãn, lưu lượng máu qua da nhiều

- Tỏa nhiệt ra môi trường nhiều

- Mao mạch máu co, lưu lượng máu qua da ít

- Tỏa nhiệt ra môi trường ít

- Mồ hôi bay hơi mang đi một lượng nhiệt lớn làm mát cơ thể

Mồ hôi thoát ra không bay hơi được nên chảy thành dòng, nhiệt không thoát ra ngoài nên người bức bối khó chịu

Da có vai trò quan trọng trong sự điều hòa thân nhiệt: cho nhiệt bức

xạ qua da thoát mồ hôi mang theo nhiệt ra ngoài cơ thể.

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Đọc thông tin sách giáo khoa, thảo luận nhóm

để trả lời câu hỏi:

Tại sao hệ thần kinh có vai trò chủ đạo trong điều hòa thân nhiệt

2.Vai trò của hệ thần kinh trong điều hòa thân nhiệt.

2 Vai trò của hệ thần kinh trong điều hòa

thân nhiệt

Hệ thần kinh đóng vai trò chủ đạo trong hoạt

động điều hòa thân nhiệt

- Sự tăng, giảm quá trình dị hóa ở tế bào

- Phản ứng co, dãn mạch máu dưới da

- Tăng, giảm tiết mồ hôi

- Co, duỗi cơ chân lông để

Để điều tiết

sự tỏa nhiệt

THẢO LUẬN

1 Vì sao khi nhiệt độ môi trường cao mà không thoáng gió ta dễ bị cảm nóng?

2 Vì sao khi đi nắng hay vừa lao động xong

ta không tắm ngay hoặc ngồi ở nơi gió lùa?

3 Vì sao khi trời rét ta phải giữ ấm cho

cơ thể?

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG, LẠNH

- t0 môi trường cao nhưng không thông

ngưng trệ làm nhiệt độ cơ thể tăng cao 

- Đi nắng hay vừa lao động nặng xong ,

nghỉ nơi gió lùa  có thể bị cảm sốt

giữa cho cơ thể đủ ấm  cảm lạnh

1.Chế độ ăn uống của mỗi người ở mùa hè, mùa đông cần phải như thế nào ?

4 rèn luyện thân thể tập thể dục ,thể thao

hợp lý là biện pháp chống nóng, lạnh vì cơ

thể tăng sức khỏe, tăng khả năng chịu đựng

5 Xây dựng nhà cửa công sở cần phải bố trí thoáng mátvà trồng nhiều cây xanh để góp phần chống nóng lạnh

6 Trồng cây xanh là một biện pháp chống

nóng tốt vì cây xanh hấp thụ năng lượng ánh sáng mặt trời đáng kể làm giảm nhiệt độ môi trường, đồng thời với quá trình đó cây xanh còn thoát hơi nước làm mát môi trường xung quanh

Cần uống nhiều nước, ăn canh rau giàu nước để đủ

-Khi đi nắng cần đội mũ, nón.

-Không chơi thể thao ngoài trời nắng và nhiệt độ không khí cao.

-Trời nóng, sau khi lao động nặng hoặc khi đi nắng về, mồ hôi ra nhiều không được tắm ngay, không ngồi nơi lộng gió, không bật quạt quá mạnh.

-Trời rét cần giữ ấm cơ thể nhất là cổ, ngực, chân, không ngồi nơi hút gió

-Rèn luyện thể dục thể thao hợp lý để tăng khả năng chịu đựng của cơ thể

-Trồng cây xanh tạo bóng mát ở trường học và khu dân cư.

III- Phương pháp phòng chống nóng-lạnh