Bài giảng sinh học 8 thao giảng thân nhiệt (15)

Năng lượng giải phóng tế bào được sử dụng vào những hoạt động : co cơ , đồng hoá sinh nhiệt Nhiệt do dị hĩa giải phĩng để điều hịa thân nhiệt.. Sự điều hòa thân nhiệtNhiệt do hoạt động c

KÍNH CHÀO QUÝ THẦY CÔ

1) Nêu sự khác nhau giữa đồng hoá và dị hoá

( 8 đ )

2-/ Thân nhiệt là gì ? ( 2đ )

Tồng hợp chất

Tích luỹ năng lượng

Phân giải chất Gỉai phóng năng lượng 2-/ Thân nhiệt : là nhiệt độ cơ thể

Năng lượng giải phóng tế bào được sử dụng vào những hoạt động : co cơ , đồng hoá sinh nhiệt

Nhiệt do dị hĩa giải phĩng để điều hịa thân nhiệt

Vậy thân nhiệt là gì? Cơ thể cĩ những biện

pháp nào để điều hịa thân nhiệt

Tieát 36 : Bài 33:THÂN NHIỆT

I THÂN NHIỆT :

II SỰ ĐIỀU HÒA THÂN NHIỆT :

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

2 Vai trò của hệ thần kinh trong điều hòa thân nhiệt

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG LẠNH

I Thân nhiệt

Thân nhiệt là gì?

Thân nhiệt là nhiệt độ của cơ thể

Người ta dùng dụng cụ nào để

đo nhiệt độ cơ thể ?

Nhiệt kế thuỷ

ngân

Nhiệt kế đo độ

Quan sát hình vẽ người ta đo thân nhiệt

như thế nào và để làm gì ?

Ngậm nhiệt kế ở miệng (370C), kẹp nhiệt kế ở nách hoặc cho vào hậu mơn

Thân nhiệt phản ánh tình trạng sức khỏe

I Thân nhiệt

Ở người khỏe mạnh nhiệt độ cơ thể khi trời

nóng và khi trời lạnh là bao nhiêu và thay đổi như thế nào?

Thân nhiệt luôn ổn định ở 370C do sự cân bằng giữa quá trình sinh nhiệt và tỏa nhiệt

Vậy tại sao khi sốt nhiệt độ lại tăng?

Làm giảm sự phát triển của vi khuẩn hay siêu vi, do chúng rất nhạy cảm với sự gia tăng nhiệt độ dù tăng ít.

- Giúp bạch cầu đến bộ phận bị nhiễm nhanh hơn,

để chống lại sự xâm nhập của vi trùng

II Sự điều hòa thân nhiệt

Nhiệt do hoạt động của cơ thể sinh ra đã đi đâu và để làm gì?

Được máu phân phối khắp cơ thể và tỏa ra môi trường để đảm bảo cho thân nhiệt ổn

định

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

II Sự điều hòa thân nhiệt

Nhiệt do hoạt động của cơ thể sinh ra đã đi đâu và để làm gì?

Được máu phân phối khắp cơ thể và tỏa ra môi trường để đảm bảo cho thân nhiệt ổn

định

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

II Sự điều hịa thân nhiệt

1 Vai trị của da trong điều hịa thân nhiệt

Khi lao động nặng cơ thể cĩ những phương thức tỏa nhiệt nào?

Toả nhiệt - Qua hơi nước, ở hoạt động hơ hấp: Qua da Qua sự bốc hơi của mồ hơi

Người lao động nặng thì hơ hấp mạnh và đổ mồ hơi

Tục ngữ cĩ câu:” Cày đồng đang buổi ban trưa

Mồ hơi thánh thĩt như mưa ruộng cày”

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Vì sao da người hồng hào về mùa hè và

da thường tái hoặc sởn gai ốc về mùa đông (trời lạnh)?

Mao mạch da dãn , lưu lượng máu qua

cho cơ thể tăng cường tỏa nhiệt

Mao mạch da co lại, lưu

lượng máu qua da ít nên

da tím tái Đồng thời cơ

gai ốc làm giảm thiểu sự

II Sự điều hòa thân nhiệt

1 Vai trò của da trong điều hòa thân nhiệt

Khi trời nóng, độ ẩm không khí cao, trời oi bức, cơ thể ta có những phản ứng gì và

có cảm giác như thế nào?

Khi trời oi bức: mồ hôi tiết ra nhiều

nhưng lại khó bay hơi nên mồ hôi

chảy thành dòng, sự tỏa nhiệt khó

khăn ta cảm thấy bức bối, khó chịu

II Sự điều hịa thân nhiệt

1 Vai trị của da trong điều hịa thân nhiệt

Tại sao khi rét chúng ta lại run?

Vì khi đĩ các cơ co giãn liên tục, gây phản xạ run giúp tạo ra nhiệt, làm

cho thân nhiệt tăng lên

Hoạt động đôi bạn : Về vai trò của

da trong sự điều hoà thân nhiệt

II Sự điều hịa thân nhiệt

1 Vai trị của da trong điều hịa thân nhiệt

Da có vai trị quan trọng trong điều hịa

thân nhiệt

- Khi trời nĩng và lao động nặng: mao mạch ở da dãn giúp tỏa nhiệt và tăng tiết mồ hơi, mồ hơi

bay hơi sẽ lấy đi một lượng nhiệt của cơ thể

- Khi trời rét, mao mạch ở da co lại, cơ chân lơng

co để giảm sự tỏa nhiệt

2 Vai trò của hệ thần kinh trong điều hòa

thân nhiệt

Hệ thần kinh đóng vai trò chủ đạo

trong hoạt động điều hòa thân nhiệt

- Sự tăng, giảm quá trình dị hóa ở tế bào

- Phản ứng co, dãn mạch máu dưới da

- Tăng, giảm tiết mồ hôi

- Co, duỗi cơ chân lông

Để điều tiết

sự tỏa nhiệt

- Mùa rét, cơ thể mất nhiều nhiệt mà không giữa cho cơ thể đủ ấm  cảm lạnh

Hoạt động 3 Tìm hiểu phương pháp phòng chống

nóng lạnh

1.Chế độ ăn uống của mỗi người ở mùa hè, mùa

đông cần phải như thế nào ?

Đọc thông tin sách giáo khoa,thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi:

Hoạt động nhóm: Nhóm 1, 3 câu 1,2,3 Nhóm 2,4 câu 4,5,6

Trả lời

1 Mùa đông cần ăn những thức ăn giàu năng lượng, nhiều lipit hơn để cung cấp đủ nhiệt cho

cơ thể, mùa hè nên ăn những thức ăn nhiều

vitamin nhiều rau, hoa quả

2 Về mùa hè cần phải bố trí nhà cửa thoáng mát, sử dụng các phương tiện để chống nóng 

giáo viên tích hợp giáo dục tíêt kiệm năng

lượng cho học sinh: sữ dụng thíêt bị điện có

hiệu quả

3 Để chống rét, chúng ta cần mặc quần áo đủ

ấm cho cơ thể, bố trí nhà cửa kín đáo để tránh gió

4 Rèn luyện thân thể tập thể dục ,thể thao

hợp lý là biện pháp chống nóng, lạnh vì cơ

thể tăng sức khỏe, tăng khả năng chịu đựng

5 Xây dựng nhà cửa công sở cần phải bố trí thoáng mátvà trồng nhiều cây xanh để góp phần chống nóng lạnh

6 Trồng cây xanh là một biện pháp chống

nóng tốt vì cây xanh hấp thụ năng lượng ánh sáng mặt trời đáng kể làm giảm nhiệt độ môi trường, đồng thời với quá trình đó cây xanh còn thoát hơi nước làm mát môi trường xung quanh  tích hợp giáo dục môi trường

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG, LẠNH

Để đề phòng cảm nóng, cảm lạnh, trong lao động và sinh hoạt hàng ngày ta cần phải chú ý những điểm gì?

III PHƯƠNG PHÁP PHỊNG CHỐNG

NĨNG, LẠNH

Chúng ta cần tăng cường rèn luyện thân thể để tăng khả năng chịu đựng khi nhiệt độ môi

trường thay đổi

• Nơi ở và nơi làm việc phải phù hợp cho mùa nóng và lạnh

• Đội mủ nón khi đi đường, lao động

• Mùa đông giữ ấm chân, cổ, ngực, thức ăn nóng

nhiều mỡ.

• Trồng nhiều cây xanh quanh nhà và nơi công cộng

III PHƯƠNG PHÁP PHÒNG CHỐNG NÓNG, LẠNH

Giải thích câu:

“Trời nĩng chĩng khát, trời mát chĩng đĩi”

Trời nĩng chĩng khát: trời nĩng đổ mồ hơi nhiều

để tỏa nhiệt  cơ thể mất nhiều nước  khát

Trời mát (rét) chĩng đĩi: vì cơ thể tăng cường

chuyển hĩa để tăng sinh nhiệt

Câu hỏi , bài tập củng cố :

Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

• Đối với bài học ở tíêt học này:Học bài , trả

lời câu hỏi SGK : Cần nắm cơ chế điều hoà thân nhiệt khi trời nóng và khi trời rét và các phương pháp phòng chống nóng lạnh

• Đối với bài học ở tíêt học tíêp theo:Chuẩn

bị : “ Vitamin và muối khoáng “ tìm hiểu các loại vit và muối khoáng có trong những thức ăn nào? Làm bài tập SGK 107, đọc bảng

34.1 và 34.2 SGK 108- 109