BÀI 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH

- Thực hiện được các bước mô tả thuật toán bằng phương pháp liệt kê - Xác định được Input, Output của một bài toán đơn giản.. Về thái độ.[r]

-o0o -GIÁO ÁN LÊN LỚP MON-HOC: TIN HỌC - LỚP 8

Người soạn : Nguyễn Hải Yến Ngày soạn : 30/10/2017 Ngày duyệt : 31/10/2017 Người duyệt: Phạm Thị Đan

BÀI 5: TỪ BÀI TOÁN ĐẾN CHƯƠNG TRÌNH

I MỤC TIÊU

1 Về kiến thức

- Biết khái niệm bài toán, thuật toán

- Biết các bước giải bài toán trên máy tính

- Xác định được Input, Output của một bài toán đơn giản

- Biết chương trình là thể hiện của thuật toán trên một ngôn ngữ cụ thể

- Biết mô tả thuật toán bằng phương pháp liệt kê các bước

- Hiểu thuật toán tính tổng của n số tự nhiên đầu tiên, tìm số lớn nhất của 1 dãy số

2 Về kỹ năng

- Thực hiện được các bước mô tả thuật toán bằng phương pháp liệt kê

- Xác định được Input, Output của một bài toán đơn giản

3 Về thái độ

- Có thái độ nghiêm túc,  biết  ứng dụng của tin học vào học tập và cuộc sống

II CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

1 Giáo viên

Giáo án, SGK, SGV, Máy tính, Máy chiếu, giáo án điện tử

2 Học sinh

Đọc trước bài 5

III PHƯƠNG PHÁP

Giải quyết vấn đề, hoạt động nhóm, phân tích, suy diễn, tự luận, vấn đáp

IV TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY

1 Ổn định lớp (thời gian: 1 phút):

2 Kiểm tra bài cũ (thời gian: 4 phút):

Nêu cách khai báo biến và khai báo hằng?

3 Giảng bài mới:

NỘI DUNG

THỜ I GIA N

HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

GHI BẢNG

Hoạt động của giáo viên

Hoạt động của học sinh

1 Xác định bài toán: - VD: - Bài toán là một công 8 - GV: Bài toán - H S 1 X á c

việc hay nhiệm vụ cần phải giải quyết - Để giải

quyết được bài toán cụ thể ta cần xác định bài toán

tức là xác định rõ các điều kiện cho trước và kết quả

cần thu được VD:Xác định các bài toán sau: a.Tính

diện tích hình tam giác:

phút

l à k h á i n i ệ m quen thuộc với các môn toán, lí ? em nào lấy

VD về bài toán

- G V : N g o à i những Vd trên

h à n g n g à y chúng ta phải giải quyết các

c ô n g v i ệ c đ a dạng nhiều hơn như lập bảng cửu chương, so sánh chiều cao giữa 2 bạn, cách nấu món ăn

vậy những VD

đó cũng được gọi là bài toán

- Yêu cầu HS xác định điều kiện cho trước

và kết quả thu được trong các bài tập ở VD1

GV chiếu 1 số

VD Như:  tính diện tích tam giác, hình tam giác, hình chữ nhật

? Vậy bài toán

là gì

GV gọi HS trả lời

?Để giải được một bài toán cụ thể, ta cần xác định rõ điều gì?

GV chiếu VD yêu cầu HS xác định điều kiện cho trước và KQ

t h ả o

l u ậ n theo 3

n h ó m rồi trả lời

HS trả lời

h o ạ t

đ ộ n g

t h e o

n h ó m bàn  

định bài toán

- VD:

- B à i

t o á n l à một công việc hay nhiệm vụ cần phải

g i ả i quyết

- Để giải

q u y ế t được bài toán cụ

t h ể t a cần xác định bài toán tức

l à x á c

đ ị n h r õ các điều kiện cho trước và kết quả cần thu được VD:Xác định các bài toán sau:

a T í n h diện tích hình tam giác:

thu được

GV chiếu VD yêu cầu HS xác định điều kiện cho trước và KQ thu được

2 Quá trình giải bài toán trên máy tính: - Dãy hữu

hạn các thao tác cần thực hiện để giải một bài toán

được gọi là thuật toán - Thuật toán là các bước để

giải một bài toán, còn chương trình chỉ là thể hiện

của thuật toán trong một ngôn ngữ lập trình cụ thể

-Quá trình giải bài toán trên MT gồm các bước: +

Xác định bài toán: Xác định đâu là thông tin đã cho

(Input) và đau là thông tin cần tìm (Output) + Mô tả

thuật toán: Tìm cách giải bài toán và diễn tả bằng

các câu lệnh cần phải thực hiện + Viết chương trình:

Dựa vào mô tả thuật toán ở trên, ta viết chương

trình bằng một ngôn ngữ lập trình nào đó

12 phút

- GV chiếu bài

t ậ p v ề r o b o t nhặc rác các bài tập yêu cầu HS quan sát trả lời câu hỏi

? Thuật toán là gì?

? máy tính chỉ hiểu ngôn ngữ nào?

GV chiếu hình

vẽ mô hình Quá trình giải bài toán trên máy tính

GV chốt lại kiển thức trên phông chiếu HS ghi chép

- H S

q u a n

s á t

h ì n h

t r ê n

m á y

c h i ế u trả lời

c â u

h ỏ i ?

Q u á

t r ì n h giải bài

t o á n

t r ê n

m á y

t í n h

g ồ m

n h ữ n g

b ư ớ c nào?

HS trả lời

HS ghi chép

2 Q u á

t r ì n h giải bài

t o á n

t r ê n

m á y tính: 

- D ã y hữu hạn các thao

t á c c ầ n thực hiện

đ ể g i ả i một bài

t o á n được gọi

là thuật toán

- Thuật

t o á n l à các bước

đ ể g i ả i một bài toán, còn

c h ư ơ n g trình chỉ

l à t h ể hiện của

t h u ậ t

t o á n

t r o n g

n g ô n ngữ lập trình cụ thể

- Q u á trình giải bài toán

trên MT gồm các bước:   + Xác định bài

t o á n : Xác định

đ â u l à thông tin

đ ã c h o ( I n p u t )

và đau là thông tin cần tìm (Output)   + Mô tả

t h u ậ t

t o á n : Tìm cách giải bài toán và

d i ễ n t ả bằng các câu lệnh cần phải thực hiện   + Viết

c h ư ơ n g

t r ì n h : Dựa vào

m ô t ả

t h u ậ t

t o á n ở

t r ê n , t a

v i ế t

c h ư ơ n g

t r ì n h bằng một

n g ô n ngữ lập trình nào đó

3 Thuật toán và mô tả thuật toán: Bài toán 1: mô tả

thuật toán cho việc pha trà mời khách INPUT: Trà,

nước sôi, ấm và chén OUTPUT: Chén trà đã pha để

14 phút

GV chiếu đề bài trên bảng yêu cầu HS đọc 

- H S

t h ả o

l u ậ n

3 Thuật toán và

m ô t ả

mời khách B1: Tráng ấm, chén bằng nước sôi B2:

Cho trà vào ấm B3: Rót nước sôi vào ấm và đợi

khoảng 3 đến 4 phút B4: Rót trà ra chén để mời

khách Bài toán 2: mô tả thuật toán cho việc pha sữa

cho trẻ INPUT: Sữa, nước sôi, cốc thìa OUTPUT:

Cốc sữa đã pha B1: đổ nước sôi đề nguội 45 độ B2:

Cho sữa vào cốc nước rồi khuấy đều B3: Cốc sữa

đã pha Bài toán 3: Giải phương trình bậc nhất tổng

quát: - Xác định bài toán + Input: các số a và b +

Output: nghiệm x - Mô tả thuật toán: B1: nhập vào

số a và b B2: Nếu a≠0 sang Bước 3 Ngược lại sang

B4 B3: nghiệm là x=-b/a sang B5 B4: b=0, pt vô

số nghiệm Ngược lại pt vô nghiệm B5: Kết thúc

? xác định bài toán ta xác định  gì?

? Mô tả thuật toán

- GV đưa ra các bước

GV gọi HS lên bảng làm

GV chiếu bài tập 3

- Gv gợi ý HS cùng làm

- Đại diện các nhóm trình bày bài làm

- GV nhận xét đưa ra kq:

t h e o

n h ó m rồi trả lời

- HS tự làm ra

b ả n g

p h ụ

c ủ a mình

- H S

t h ả o luận và làm

t h ả o

l u ậ n nhóm

t h u ậ t toán: 14’

Bài toán 1: mô tả

t h u ậ t toán cho việc pha trà mờ i khách

I N P U T :

T r à , nước sôi,

ấ m v à chén

O U T P U T: Chén

t r à đ ã

p h a đ ể

khách Bài toán 2: mô tả

t h u ậ t toán cho việc pha sữa cho trẻ

I N P U T :

S ữ a , nước sôi, cốc thìa

O U T P U

T : C ố c

s ữ a đ ã pha Bài toán

3 : G i ả i

p h ư ơ n g trình bậc nhất tổng quát:

- X á c định bài toán

4 Củng cố (thời gian: 5 phút):

GV chiếu 6 bài tập chắc nghiệm lên máy chiếu, HS làm

- HS đọc phần ghi nhớ

5 Hướng dẫn tự học (thời gian: 1 phút):

- Học bài cũ, Làm bài 1,2 SGK cuối bài, tìm thêm 1 số thuật toán  Xem trước phần 3 chuẩn bị cho bài học sau

V RÚT KINH NGHIỆM

+ Input: các số a

và b +

O u t p u t : nghiệm x

- Mô tả

t h u ậ t toán: B1: nhập vào số a

và b B2: Nếu a≠0 sang Bước 3

N g ư ợ c lại sang B4

n g h i ệ m

là x=-b/a sang B5 B4: b=0,

pt vô số

n g h i ệ m

N g ư ợ c lại pt vô nghiệm B5: Kết thúc