+ Cháu là cách gọi biểu lộ sự trìu mến, tình cảm gần gũi, thân thiết như quan hệ ruột thịt. + Chú đồng chí nhỏ là cách gọi vừa thân thiết, trìu mến, vừa trân trọng, ngang hàng giữa hai[r]
Trang 1Nhà thơ Tố Hữu
-Tên khai sinh: Nguyễn Kim Thành(1920-2002).
- Quê quán: Thừa Thiên- Huế.
- Là nhà cách mạng, là người mở đầu cho thơ ca cách mạng Việt Nam hiện đại
Trang 2* Hoàn cảnh sáng tác:
Viết năm 1949 Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, in trong tập Việt Bắc.
* Thể loại và phương thức biểu đạt:
- Thể thơ 4 chữ
- Phương thức biểu đạt: trữ tình kết hợp miêu tả, tự sự và biểu cảm.
Trang 3Bố cục: 3 đoạn.
- Đoạn 1: ( từ đầu đến “Cháu đi xa dần’): Hình
ảnh Lượm trong lần gặp gỡ tình cờ với tác giả.
- Đoạn 2: ( từ “Cháu đi đường cháu” đến “Hồn
bay giữa đồng”): Câu chuyện Lượm làm
nhiệm vụ và hi sinh.
- Đoạn 3: ( từ “Lượm ơi, còn không!” đến hết): Hình ảnh Lượm còn sống mãi.
Trang 4- Dáng điệu, cử chỉ:
+Từ ngữ: loắt choắt, thoăn thoắt, nghênh nghênh
là những từ láy gợi
hình ảnh một chú bé nhỏ
nhắn, nhanh nhẹn
+Hình ảnh: cười híp mí, má
đỏ bồ quân, như con
chim chích
Trang 5Câu hỏi: Tại sao tác giả lại so sánh Lượm
như con chim chích?
- So sánh Lượm như con chim chích nhằm
nhấn mạnh vẻ đẹp hồn nhiên trong sáng, vui tươi, bé bỏng non nớt mà nhanh
nhẹn.Chú bé loắt choắt đã vươn mình lớn dậy trên con đường kháng chiến rất gian nan, nguy hiểm.
Trang 6- Trang phục:
• Ca lô đội lệch
• Cái xắc xinh xinh
Thể hiện tính chất công việc làm liên lạc của chú bé Lượm
Và vì Lượm còn nhỏ tuổi nên cái xắc đeo bên mình chỉ “xinh xinh” với chiếc mũ ca lô đội
lệch rất hiên ngang, hiếu
động.
Trang 7*Lời nói của Lượm:
Cháu đi liên lạc
Vui lắm chú à
Ở đồn Mang Cá
Thích hơn ở nhà.
*Lời nói của Lượm
hồn nhiên, ngây thơ, chân thật cho ta hiểu chú bé rất yêu thích công việc kháng chiến,
tự nguyện tham gia kháng chiến (niềm vui chung của cả thế hệ trẻ sau cách mạng tháng 8).
Trang 8* Hỡnh nh L ả ượm trong n m ă kh th ổ ơ đầ u đượ miờu c
t rừ nột qua cỏc chi ti t ngh thu t: ả ế ệ ậ
Trang phục
Dáng i u đ ệ
Cử chỉ
Lời nói
- Cái xắc xinh xinh
- Ca lô
đội lệch
- Loắt choắt, thoăn thoắt
- Nghênh nghênh
- Huýt sáo,
- C ời híp mí
- Cháu đi liên lạc; Vui lắm chú à ; Thôi chào đồng chí!
= >Trang phục của các chiến sĩ vệ quốc
=> Nhỏ bé, nhanh nhẹn, tinh nghịch
=> Hồn nhiên, vui vẻ, yêu đời
= >Say mê công tác kháng chiến
=> Hỡnh ảnh chỳ bộ Lượm thật hồn nhiờn, đỏng yờu.
Trang 9Lượm đi đưa thư
“Thượng khẩn”
Vụt qua mặt trận
Đạn bay vèo vèo
Thư đề “Thượng khẩn”
Sợ chi hiểm nghèo?
• Hành động: nhanh, dứt khoát, quả cảm
• Thái độ: Thách thức hiểm nguy, đặt nhiệm
vụ lên trên hết
Trang 10Cháu nằm trên lúa Tay nắm chặt bông Lúa thơm mùi sữa Hồn bay giữa đồng
Bỗng loè chớp đỏ
Thôi rồi, L ợm ơi!
Chú đồng chí nhỏ
Một dòng máu t ơi!
-> Cái chết đến bất ngờ
đột ngột
? Sự hy sinh của Lượm
gợi cho em cảm xúc gì?
? Sự hy sinh của Lượm
gợi cho em cảm xúc gì?
Cái chết cao đẹp, nhẹ
nhàng,thanh thản L ợm nh
một thiên thần nhỏ đang
yên nghỉ giữa cánh đồng quê
h ơng Linh hồn của em hóa
thân vào thiên nhiên đất n
ớc - > Sự hi sinh cao đẹp,
đáng trân trọng
Trang 11- Ra thế
L ợm ơi !
- Thôi rồi, L ợm ơi!
Câu thơ tách làm hai dòng -> thái độ sững sờ tr ớc tin L ợm
hi sinh.
Câu cảm thán ngắt làm hai vế -> Bộc lộ cảm xúc nghẹn ngào đau xót, tiếc th
ơng.
? Nhận xét cấu tạo của các câu thơ và nêu tác dụng trong việc bộc lộ cảm xúc của tác giả ?
=> Tỏc giả sững sờ, nghẹn ngào đau xút
Trang 12
• Câu hỏi thảo luận nhóm:
“Có hai ý kiến trái
ngược nhau về việc tác
giả lặp lại khổ thơ 2,3 ở
cuối bài Một cho rằng lặp
như thế không sâu sắc;
một lại cho rằng nội dung
diễn đạt trở nên sâu sắc
hơn Em đồng ý với ý
kiến nào và tại sao?”.
Điệp khúc lặp lại nguyên vẹn khổ thơ 2,3
ở cuối bài khẳng định Lượm vẫn còn sống mãi cùng thời gian trong
lòng tác giả và mọi người (sự bất tử, vẹn nguyên của chú bé anh dũng) như Tố Hữu đã từng viết: “ Có cái chết hóa thành bất tử”.
Trang 13• Cách xưng hô của tác giả:
+ Chú bé là cách gọi của người lớn với người em trai nhỏ, quan hệ thân mật
+ Cháu là cách gọi biểu lộ sự trìu mến, tình cảm gần gũi, thân thiết như quan hệ ruột thịt
+ Chú đồng chí nhỏ là cách gọi vừa thân thiết, trìu
mến, vừa trân trọng, ngang hàng giữa hai người đồng chí
Trang 14• 1.Nội dung:
• Bài thơ đã khắc
họa và ca ngợi hình
ảnh chú bé liên lạc hồn
nhiên, vui tươi, hăng
hái, dũng cảm Lượm
đã hi sinh anh dũng
nhưng hình ảnh em
còn sống mãi trong
lòng mọi người
• 2.Nghệ thuật:
• - Kết hợp miêu tả, tự sự
và biểu cảm
• - Thể thơ 4 chữ giàu
âm điệu
• - Nhiều từ láy gợi hình
• - Cách so sánh độc đáo
• - Kết cấu đầu cuối tương xứng
Trang 15
H íng dÉn häc sinh häc bµi
- Häc thuéc lßng bµi th¬ Lư îm – Tè H÷u
- ViÕt ®o¹n v¨n nªu c¶m nghÜ cña em sau khi häc
- So¹n bµi v¨n b¶n C« T« - cña NguyÔn Tu©n.