Bài 31. tiết 32 Công nghệ tế bào

TiÕt 32 - CÔNG NGHỆ TẾ BÀOI – Khái niệm công nghệ tế bào  Công nghệ tế bào là ngành kĩ thuật về quy trình ứng dụng phương pháp nuôi cấy tế bào hoặc mô để tạo ra cơ quan hoặc cơ t

Trang 1

Text

Giáo viên bộ môn: Nguyễn Thị Dung

TRƯỜNG THCS Thanh Lâm

Năm học: 2010 - 2011

Trang 2

TiÕt 32 bµi 31

Chương V - ỨNG DỤNG DI TRUYỀN HỌC

Trang 3

TiÕt 32 - CÔNG NGHỆ TẾ BÀO

I – Khái niệm công nghệ tế

bào

 Công nghệ tế bào là ngành

kĩ thuật về quy trình ứng

dụng phương pháp nuôi cấy tế

bào hoặc mô để tạo ra cơ

quan hoặc cơ thể hoàn chỉnh.

? Cơng nghệ tế bào là gì.

Trang 4

? Tại sao cơ quan hoặc cơ thể hồn chỉnh lại cĩ kiểu gen như dạng gốc

? Để nhận được mơ non,cơ quan hoặc cơ thể hồn chỉnh hồn tồn giống với cơ thể gốc,người ta phải thực hiện những cơng việc gì

I – Khái niệm công nghệ tế

bào

 Công nghệ tế bào là ngành kĩ

thuật về quy trình ứng dụng

phương pháp nuôi cấy tế bào hoặc

mô để tạo ra cơ quan hoặc cơ thể

hoàn chỉnh.

? Cơng nghệ tế bào gồm những cơng đoạn nào

 Công nghệ tế bào gồm hai

công đoạn thiết yếu là:

- Tách tế bào hoặc mô từ cơ thể

rồi mang nuôi cấy để tạo mô sẹo.

- Dùng hoocmôn sinh trưởng kích

Trang 5

II- Ứng dụng cơng nghệ tế

bào.

TiÕt 32 - CÔNG NGHỆ TẾ BÀO I- Khái niệm công nghệ tế bào

? Em h·y cho biÕt thµnh tùu c«ng nghƯ tÕ bµo trong s¶n xuÊt.

1) Nhân giống vơ tính trong ống

nghiệm (vi nhân giống) ở cây trồng

Đọc thông tin phần 1 và quan sát hình 31 SGK thảo luận và hồn thành phiếu học tập

Trang 6

II- Ứng dụng cơng nghệ tế bào.

1) Nhân giống vơ tính trong ống nghiệm (vi nhân giống) ở cây

trồng

Trang 7

II- Ứng dụng cơng nghệ tế

bào.

nghiệm (vi nhân giống) ở cây trồng

Đọc thơng tin mục 2 SGK, thảo luận nhĩm tổ hồn thành phiếu học tập sau:

PHIẾU HỌC TẬP

câu 1:Cho biết các cơng đoạn nhân giống vơ tính trong ống

nghiệm?

Câu 2:Nêu ưu điểm và triển vọng của phương pháp nhân giống

vơ tính trong ống nghiệm?

Trang 8

Qui trình nhân giống vơ tính trong ống nghiệm

Tế bào gốc (5) Mơ sẹo (2) Cây con (6)

Cây con hồn chỉnh (4) Cây con nuơi trong nhà lưới (1) Cây con trồng trên đồng ruộng (3)

II- Ứng dụng cơng nghệ tế bào

I- Khái niệm công nghệ tế bào

trồng

Trang 9

trồng

? Ưu điểm và triển vọng của phương pháp nhân giống vơ tính trong ống nghiệm là gì

 Quy trình nhân giống vơ tính:

SGK.Tr

 Ưu điểm: Tăng nhanh số lượng

và rút ngắn thời gian tạo cây con

Bảo tồn một số nguồn gen thực vật

quý hiếm

? Phương pháp nhân giống

vơ tính trong ống nghiệm cĩ những thành tưu nào

 Thành tựu: Nhân giống ở cây

khoai tây,mía,hoa phong lan,cây

gỗ quý

? Tại sao trong nhân giống

vơ tính ở thực vật người ta khơng tách tế bào già hay

mơ đã già

2) Ứng dụng nuôi cấy tế bào và mô trong chọn giống cây trồng

Trang 10

Thành tựu

Dứa

Trang 11

Phong lan

Trang 12

Cà chua

Trang 13

trồng

? Người ta tiến hành nuơi cấy mơ và tạo vật liệu mới cho chọn

giống cây trồng bàng cách nào

- Dùng phương pháp nuôi cấy tế bào để tạo ra giống lúa mới DR2 có năng suất và độ thuần chủng cao, chịu nóng và khô hạn tốt

- Giống lúa mới DR2 có năng suất và độ thuần chủng cao, chịu nóng và khô hạn tốt

- Người ta đã làm như thế nào để tạo ra giống lúa DR2 ?

- Giống lúa mới cấp quốc gia DR2 có đặc tính gì ?

Đọc thông tin sgk, trả lời các câu hỏi sau :

- Chọn lọc được dòng tế bào xôma chịu nóng và khô từ tế bào phôi

của giống lúa CR203

Trang 14

I – Khái niệm công nghệ tế bào

nghiệm (vi nhân giống) ở cây

trồng

II - Ứng dụng cơng nghệ tế

bào

2) Ứng dụng nuôi cấy tế bào và

mô trong chọn giống cây trồng

Trang 15

Nhân giống hoa đồng tiền bằng nuôi cấy mô

Trang 16

1) Nhân giống vơ tính trong ống nghiệm (vi nhân giống) ở cây trồng

II - Ứng dụng cơng nghệ tế bào

3) Nhân bản vơ tính ở động vật

? Nêu thành tựu nhân bản vơ tính ở động vật

Trang 17

 Cơng nghệ nhân bản vơ tính động vật

Cho nhân TB tuyến vú

Cho TBC của trứng

Chuyển nhân TB tuyến

vú vào TBC của trứng

Nuơi cây trong ống nghiệm

1) Nhân giống vơ tính trong ống nghiệm (vi nhân giống) ở cây trồng.

2 Ứng dụng nuôi cấy tế bào và mô trong chọn giống cây trồng.

3) Nhân bản vơ tính ở động vật

Trang 18

- Dolly ra đời sau nhiều năm nghiên

cứu, ít nhất là 277 thử nghiệm chuyển

nhân tế bào được 29 phôi ( 12 %

Trang 19

Các nhà khoa học tại Dubai (UAE) nhân bản vô tính một con lạc đà cái

và đặt tên cho nó là Injaz

Nghiên cứu nhân bản vô tính tại Việt

Nam đã được thực hiện trên các loài

chuột, trâu, bò nhà, bò tót, gấu, lợn,

khỉ và sao la

Một số thành tựu nhân giống vô tính

Sau Dolly, Chó ( 2/1998 tại Nhật Bản,

12/1999 tại Hàn Quốc, 3/2000 tại

Thái Lan), chuột, bò, lợn

Heo nhân bản thế hệ thứ tư

Vào tháng 8-2004 tại Ý Con ngựa nhân bản đầu

tiên bản sao của một con ngựa cái giống

Haflinger (trái) đang dạo chơi trên bãi cỏ

Trang 21

trồng

II - Ứng dụng cơng nghệ tế bào

3) Nhân bản vơ tính ở động vật

? Nhân bản vô tính động vật có ý nghĩa như thế nào.

 Ý nghĩa: Nhân nhanh nguồn gen động vật quý hiếm cĩ nguy

cơ tuyệt chủng

 Tạo cơ quan nội tạng của động vật đã được chuyển gen người

để chủ động cung cấp cơ quan thay thế cho các bệnh nhân bị

hỏng cơ quan

Trang 22

Ngoài ra công nghệ tế bào còn được ứng dụng trong

y học, xử lý ô nhiễm môi trường…

Louise Brown, em bé đầu tiên trên thế giới được

Trang 23

Ngày 17 / 12 / 2005, tại công viên văn hoá Đầm Sen (TP.HCM), đã diễn ra “ngày hội” của những em bé chào đời từ thụ tinh trong ống nghiệm và mừng em bé thứ 2000 ra đời bằng phương pháp khoa học này tại bệnh viện phụ sản Từ Dũ (TP.HCM).

Trang 24

a) Tách tế bào hoặc mô từ cơ thể rồi mang nuôi cấy để tạo mô sẹo.b) Dùng môi trường dinh dưỡng đặc để nuôi mô sẹo thành cây con hoàn chỉnh

c) Dùng hoocmôn sinh trưởng kích thích mô sẹo thành cơ quan, cơ thể hoàn chỉnh

d) Chuyển gen tốt từ tế bào cơ thể này vào tế bào cơ thể khác

3 Công nghệ tế bào gồm các công đoạn sau :

4 Để có đủ số lượng cây trồng cung cấp cho sản xuất trong một thời gian ngắn, người ta dùng phương pháp :

a) Nhân bản vô tính

b) Lai tế bào

c) Nhân giống vô tính trong ống nghiệm

Trang 25

5 Hãy nêu ứng dụng nuôi cấy tế bào và mô trong chọn giống cây trồng :

6 Nhân giống vô tính trong ống nghiệm có ưu điểm và triển vọng như thế nào ?

Nhân giống vô tính trong ống nghiệm là phương pháp có hiệu quả để tăng nhanh số lượng cá thể, đáp ứng với yêu cầu của sản xuất.

-Tạo vật liệu mới cho chọn giống bằng cách chọn các biến dị dòng

xôma

- Chọn lọc đánh giá và tạo ra giống mới cho sản xuất.

Trang 26

Công nghệ tế bào gồm những công đoạn thiết yếu nào ?

a) Tách tế bào hoặc mô từ cơ thể

b) Nuôi cấy tế bào trên môi trường nhân tạo để tạo mô sẹo

c) Dùng hoocmôn sinh trưởng kích thích mô sẹo thành cơ quan,

cơ thể hoàn chỉnh

d) Cả 3 câu a, b, c đều đúng

Điều nào sau đây là đúng với công nghệ tế bào :

a) Phương pháp nuôi cấy tế bào, mô trong môi trường nhân tạo.b) Có khả năng tạo ra mô, cơ quan hoặc cơ thể hoàn chỉnh

c) Cơ thể tạo ra có kiểu gen của cơ thể gốc

Trang 27

Chọn từ, cụm từ ( hoocmôn sinh trưởng, dinh dưỡng đặc, mô sẹo, mô phân sinh ) điền vào chổ trống.

Để nhân giống vô tính cây trồng trong ống nghiệm, người ta

tách rồi nuôi trên môi trường trong ống nghiệm để tạo ra Các mô này tiếp tục được nuôi cấy trong ống nghiệm chứa môi

trường và có để kích thích chúng phân hoá thành cây con hoàn chỉnh Các cây non này được trồng trong vườn ươm sau đó được trồng ngoài môi trường

mô phân sinh

hoocmôn sinh trưởngdinh dưỡng đặc

dinh dưỡng đặcmô sẹo

Trang 28

Bằng kiến thức đã học, hãy hoàn chỉnh sơ đồ sao cho đúng với qui trình nhân giống vô tính ở thực vật:

Tế bào gốc (5)

Mô sẹo (2)

Cây con

(6)

Cây con hoàn chỉnh (4)

Cây con nuôi trong

nhà lưới (1)

Cây con trồng trên đồng ruộng (3)

Trang 29

G

E D

H

F B

Trang 30

GE

DH

Trang 31

11.Đàn con mang tiềm năng tốt của bò cho phôi

5.Bò nhận phôi động dục

8.Cấy phôi cho bò nhận

10.Bò nhận phôi có chửa 3.Gây động dục hàng loạt

7.Thu hoạch phôi

4.Gây rụng trứng nhiều ở bò cho phôi

1.Chọn bò cho phôi

bò Honsten –Hà lan

X

9.Bò cho phôi trở lại bình thường

chờ chu kỳ tiếp theo

Tiêu đề	Công Nghệ Tế Bào
Tác giả	Nguyễn Thị Dung
Trường học	Trường THCS Thanh Lõm
Thể loại	bài
Năm xuất bản	2011
Thành phố	Thanh Lõm

Định dạng
Số trang	31
Dung lượng	4,42 MB