Bai 23 Vieng lang Bac (1)-đã chuyển đổi

Tác giả muốn hóa thân làm một cảnh quang ở lăng Bác để mãi mãi được ở bên Bác.. Tgiả[r]

Trang 1

“Bác Hồ là vị cha chung Là sao Bắc đẩu, là vầng thái dương” Thật vậy, Bác Hồ

là vị cha chung của toàn dân tộc Ngày 2/9/1969 Bác đã “lên đường theo tổ tiên”,

để lại cho nhân dân sự tiếc thương vô hạn

Trang 2

Viễn Phương, một nhà thơ miền Nam, sau bao tháng ngày mong đợi đã được ra Bắc vào lăng viếng Bác Cuộc viếng thăm đầy xúc động đó được nhà thơ ghi lại trong bài “Viếng lăng Bác” Tiết học hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu bài thơ này

Tiết 116-117- Bài:

(Viễn Phương)

Trang 3

Tiết 117- Văn bản:

(Viễn Phương) I- Tìm hiểu chung:

1- Tác giả, tác phẩm:

Trang 4

Nêu những hiểu biết của em về tác giả và hoàn cảnh sáng tác tác phẩm.

Viễn Phương tên khai sinh là Phan Thanh Viễn (1928 – 2005), quê ở An Giang Ông

là một trong những cây bút có mặt sớm nhất của lực lượng văn nghệ giải phóng

ở miền Nam thời kỳ chống Mỹ.Thơ Viễn Phương thường nhỏ nhẹ, giàu tình cảm.

Bài “Viếng lăng Bác” được viết vào tháng 4/1976, khi tác giả ra thăm miền Bắc, vào lăng viếng Bác Hồ Bài thơ được in trong tập “Như mây mùa xuân” (1978)

Trang 5

1- Tác giả, tác phẩm:

(SGK/56,57)

2- Đọc bài thơ:

Trang 6

Hướng dẫn đọc : Giọng điệu tình cảm, vừa trang nghiêm tha thiết, có cả sự đâu

xót lẫn tự hào Nhịp chậm, riêng khổ cuối nhịp hơi nhanh hơn

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát

Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam

Bác nằm trong giấc ngủ bình yên

Giữa một vầng trăng sáng dịu hiền

Vẫn biết trời xanh là mãi mãi

Mà sao nghe nhói ở trong tim!

Mai về miền Nam thương trào nước mắt Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác Muốn làm đoá hoa toả hương đâu đây Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này

Trang 7

- Khổ 1: Cảm xúc khi vừa nhìn thấy lăng Bác từ xa

- Khổ 2: Cảm xúc của tác giả khi đứng trước lăng Bác.

- Khổ 3: Cảm xúc khi vào bên trong lăng Bác.

- Khổ 4: Cảm xúc trước lúc ra về

Trang 8

II- Đọc- hiểu văn bản:

1- Cảm xúc của tác giả khi vừa nhìn thấy

lăng Bác từ xa:

Trang 9

Đọc lại khổ 1:

Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác

Đã thấy trong sương hàng tre bát ngát

Ôi! Hàng tre xanh xanh Việt Nam

Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng.

Trong câu thơ đầu tiên tác giả đã dùng những từ ngữ xưng hô nào? Từ ngữ

xưng hô đó thể hiện điều gì?

Xưng “con”, thể hiện tình cảm gần gũi, thiết tha, đầm ấm

Câu thơ đầu tiên có ý nghĩa như thế nào?Thể hiện cảm xúc gì của tác giả?

=>Câu thơ đầu tiên như một lời thông báo xúc động nghẹn ngào của đứa con từ

tuyến đầu Tổ Quốc về với cha già kính yêu sau bao ngày mong đợi “Con ở miền

Nam ra thăm lăng Bác”

Trang 10

Trang 11

Hình ảnh tạo ấn tượng đầu tiên về cảnh quang ở lăng Bác là hình ảnh nào? Hình ảnh đó được miêu tả qua những câu thơ nào?

=> Hình ảnh tạo ấn tượng đầu tiên về cảnh quang ở lăng Bác là “hàng tre”:

“Đã thấy… hàng tre bát ngát.

Ôi, hàng tre xanh xanh Việt Nam.

Bão táp mưa sa đứng thẳng hàng”

Trong văn học, tre là biểu tượng về điều gì?

=>Tre tượng trưng cho cốt cách, tinh thần và sức sống mãnh liệt của đất nước

và dân tộc Việt Nam

Tre bên lăng Bác có ý nghĩa biểu tượng như thế nào?

=>Tre bên lăng Bác biểu tượng cho cả đất nước, cho cả dân tộc về đây bên giấc ngủ của Người Tre còn là biểu tượng về cuộc đời hoạt động cách mạng bất

khuất, kiên trung của Bác Tre gợi cảm giác bình dị, gần gũi như về với một làng quê Việt Nam

Trang 12

lăng Bác từ xa:

-Câu thơ đầu thể hiện tình cảm gần gũi,

thiết tha, đầm ấm và sự xúc động nghẹn

ngào của tác giả.

-Hình ảnh hàng tre khơi gợi nguồn cảm

xúc tự hào, tôn kính về đất nước, về dân

tộc, về lãnh tụ kính yêu.

Trang 13

2- Cảm xúc của tác giả khi đứng trước

lăng Bác:

Trang 14

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân…

Điệp từ “Ngày ngày” có làm cho nhịp thơ như thế nào?

=>Điệp từ “Ngày ngày” làm cho nhịp thơ chậm, thiết tha với những cặp hình

ảnh thực và hình ảnh ẩn dụ tương ứng, sóng đôi

+ Mặt trời trên lăng  mặt trời trong lăng.

+ Dòng người  tràng hoa.

+ Bảy mươi chín mùa xuân.

Phân tích ý nghĩa của các hình ảnh ẩn dụ:

=> Mặt trời trên lăng là mặt trời của tự nhiên, đem lại ánh sáng, sự sống cho muôn vật Mặt trời trong lăng là chỉ về Bác, Bác đem lại ánh sáng độc lập, tự

do, sự hồi sinh cho dân tộc Dòng người là nhân dân, cán bộ, bạn bè khắp năm châu về đây dâng lên Bác tình cảm thiết tha, thành kính.

Trang 15

2- Cảm xúc của tác giả khi đứng trước

lăng Bác:

- Điệp từ “Ngày ngày” làm cho nhịp thơ

chậm, thiết tha với những cặp hình ảnh

thực và hình ảnh ẩn dụ tương ứng, sóng

đôi, thể hiện tình cảm thiết tha, thành

kính, sự hàm ơn của tác giả, của nhân

dân đối với Bác.

Trang 16

3- Cảm xúc của tác giả khi vào trong lăng

Bác:

Trang 17

Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng

Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ

Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ

Kết tràng hoa dâng bảy mươi chín mùa xuân…

Nhận xét về giọng điệu thơ trong khổ thơ thứ 3? Giọng thơ thể hiện điều gì?

=>Nhịp thơ thiết tha, trầm lắng thể hiện không khí thiêng liêng, thanh tĩnh như ngưng kết cả thời gian, không gian ở bên trong lăng Bác:

“Bác nằm trong giấc ngủ bình yên.

Giữa một vầng trăng sáng diu hiền”

Các hình ảnh ẩn dụ có ý nghĩa gì?

=>Các hình ảnh ẩn dụ“Vầng trăng”, “Trời xanh” ca ngợi sự cao quí, sự bất tử

của Bác

Tâm trạng tác giả được thể hiện như thế nào? Vì sao?

=>Nhưng tác giả không thể nén được nỗi xót đau trước hiện thực là Bác đã đi

xa “Mà sao nghe nhói ở trong tim”

Trang 18

3- Cảm xúc của tác giả khi vào trong lăng

Bác:

- Giọng thơ thiết tha, trầm lắng diễn tả

không khí thiêng liêng bên trong lăng

Bác.

-Những hình ảnh ẩn dụ đẹp đẽ, cao quí

ca ngợi sự trường tồn, bất tử của Bác.

-Câu cảm thể hiện nỗi tiếc thương vô

hạn của tác giả.

Trang 19

4- Cảm xúc của tác giả trước khi ra về:

Trang 20

Mai về miền Nam thương trào nước mắt

Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác

Muốn làm đoá hoa toả hương đâu đây

Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này

Cảm xúc của tác giả trong khổ thơ cuối như thế nào? Vì sao tác giả có cảm xúc ấy?

=>Cảm xúc của tác giả càng mãnh liệt khi nghĩ đến giờ phút phải chia xa “Mai về Miền nam thương trào nước mắt”.

Khổ thơ sử dụng biện pháp nghệ thuật gì? Phân tích tác dụng của việc sử dụng biện pháp ấy?

=>Điệp ngữ “Muốn làm” tạo âm điệu luyến láy cho khổ thơ, thể hiện niềm lưu

luyến không muốn rời xa của tác giả Tác giả muốn hóa thân làm một cảnh

quang ở lăng Bác để mãi mãi được ở bên Bác

Trang 21

4- Cảm xúc của tác giả trước khi ra về:

Điệp ngữ “Muốn làm” tạo âm điệu luyến

láy cho khổ thơ, thể hiện niềm lưu luyến

không muốn rời xa của tác giả Tgiả

muốn hóa thân làm một cảnh quang ở

lăng Bác để mãi mãi được ở bên Bác

Trang 23

Nêu những nét chính về nội dung, nghệ thuật và ý nghĩa bài thơ.

-Nội dung ý nghĩa: Bài thơ thể hiện tâm trạng xúc động, tấm lòng thành kính, biết

ơn sâu sắc của tác giả khi vào lăng viếng Bác

-Nghệ thuật : Bài thơ có giọng điệu trang trọng và tha thiết, nhiều hình ảnh ẩn dụ đẹp và gợi cảm, ngôn ngữ bịnh dị mà cô đúc.

Trang 24

Bài tập 1

thơ tác giả lại viết “Con ở miền Nam ra thăm lăng Bác”?

tác giả viết: “Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này”,

việc mở đầu và kết thúc như vậy có ý nghĩa gì?

Trang 25

Bài tập 2

1 Việc sử dụng từ “thấy” cùng cấu trúc đối và biện pháp ẩn dụ đã tạo nên

hiệu quả nghệ thuật cho hai câu thơ sau như thế nào?

“Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng Thấy một mặt trời trong lăng rất đỏ”

nào?

3 Hai câu thơ sau đã thể hiện tình cảm của nhà thơ như thế nào?

“Vẫn biết trời xanh là mãi mãi

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	843,34 KB