BÀI GIẢNG TÍCH HỢP VĂN 7

Bộ Ngoại giao Trung Quốc vẫn ngoan cố khẳng định cái gọi là "chủ quyền không thể tranh cãi" đối với quần đảo Trường Sa của Việt Nam và thành lập các căn cứ quân sự tại đó... Hồ[r]

Đọc thuộc lòng một bài ca dao

châm biếm mà em thích, nêu nội dung và

nghệ thuật của các bài

ca dao châm biếm đó.

KIỂM TRA BÀI CU

GIỚI THIỆU CHUNG VỀ THƠ TRUNG ĐẠI

chữ Nôm, có nhiều thể: thơ

Đường luật (thất ngôn tứ

S«ng nói n íc Nam

(Nam quèc s¬n hµ)

Lý th êng kiÖt ( ? )

dân tộc đã lập nên bao chiến công hiển

hách Đặc biệt là hai lần ông lãnh đạo

BẮC GIANG

LẠNG GIANG HIỆP HÒA

ơn g

Bến Ngọt

Can Vang

Đa Phúc

YÊN PHONG

Năm 1077, 30 vạn quân Tống do Quách Quỳ chỉ huy tràn sang Việt Nam ta Lý Thường Kiệt cho lập phòng tuyến sông Như Nguyệt (sông Cầu) để chặn giặc rồi cho thủy quân đánh bại giặc ở vùng biển Quảng Ninh.

Quân bộ của Quách Quỳ đánh đến sông Như Nguyệt bị chặn đứng Nhiều trận chiến đấu quyết liệt xảy ra Giặc Tống không sao vượt được phòng tuyến Như Nguyệt, đành đóng trại chờ viện binh.

BẮC GIANG

LẠNG GIANG HIỆP HÒA

Sô ng

Lụ c N

am

S ôn

g T hư

ơn g

Bến Ngót

Can Vang

Đa Phúc

Quân Tống rút chạy

Đang đêm, Lý Thường Kiệt cho người vào đền thờ Trương Hống, Trương Hát ở phía nam bờ sông Như Nguyệt, giả làm thần đọc vang bài thơ.

Em có nhận xét gì về người anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt?

Lý Thường Kiệt đã sử dụng chiến thuật chiến tranh

tâm lý, đọc bài thơ “Nam quốc sơn hà” để khích lệ

quân ta đánh giặc và làm nao núng tinh thần quân giặc Bài thơ như một lời hiệu triệu, nức lòng toàn quân, toàn dân, khiến cho tinh thần, ý chí quyết tâm của quân dân ta ngày càng tăng Đồng thời cũng là lời cảnh cáo đanh thép với kẻ thù về những hành

động sai trái của chúng, khiến kẻ thù khiếp vía

->Thấy được tài mưu lược của người anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt.

Đền thờ

Lý Thường Kiệt

tại Thanh Hoá

Tượng đài Lý Thường Kiệt

I TèM HIấ̉U CHUNG:

1.Tỏc giả: Lớ Thường Kiệt ( ? )

(1019 - 1105), tờn thật Ngụ Tuấn, quờ ở Hà Nội.

Ông là một vị t ớng tài, một anh hùng dân tộc đã lập nên bao chiến công hiển hách

Đặc biệt là hai lần ông lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống Tống thành công …

2 Hoàn cảnh sỏng tỏc :

Xem SGK/63,64

3 Đọc, tỡm hiểu chỳ thớch:

PHIÊN ÂM

Nam quốc sơn hà Nam đế cư

Tiệt nhiên định phận tại thiên thư Như hà nghịch lỗ lai xâm phạm Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư

DỊCH THƠ

Sông núi nước Nam vua Nam ở

Vằng vặc sách trời chia xứ sở

Giặc dữ cớ sao phạm đến đây

Chúng mày nhất định phải tan vỡ.

I TèM HIấ̉U CHUNG:

1.Tỏc giả: Lớ Thường Kiệt ( ? )

(1019 - 1105), tờn thật Ngụ Tuấn, quờ ở Hà Nội.

Ông là một vị t ớng tài, một anh hùng dân tộc đã lập nên bao chiến công hiển hách

Đặc biệt là hai lần ông lãnh đạo nhân

dân ta kháng chiến chống Tống thành công …

2 Hoàn cảnh sỏng tỏc :

Xem SGK/63,64

Thể thơ thất ngụn tứ tuyệt ( bài thơ

cú 4 cõu, mỗi cõu 7 chữ, thường

gieo vần chõn – cuối cõu 1, 2, 4 )

3 Đọc, tỡm hiểu chỳ thớch:

5 Bố cục:

4 Thể thơ :

Bài này được xem là bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.

Vậy Tuyên ngôn Độc lập là gì ?

1 Tuyên ngôn Độc lập là lời tuyên

bố chủ quyền độc lập của đất

nước và khẳng định không một

thế lực nào được xâm phạm

Nội dung Tuyên ngôn Độc lập của

bài thơ này là gì ?

Nội dung Tuyên ngôn Độc lập của bài thơ : + Hai câu đầu : Nước Nam là của người Nam Điều đó đã được sách trời định sẵn.

+ Hai câu sau : Kẻ thù không được xâm phạm, nếu xâm phạm thì sẽ chuốc lấy thất bại

I TèM HIấ̉U CHUNG:

1105), tờn thật Ngụ Tuấn, quờ ở Hà Nội.

Ông là một vị t ớng tài, một anh hùng dân tộc đã lập nên bao chiến công hiển hách Đặc biệt là hai lần ông lãnh đạo nhân dân ta kháng chiến chống Tống thành công …

2 Hoàn cảnh sỏng tỏc :

Xem SGK/63,64

Thể thơ thất ngụn tứ tuyệt ( bài thơ

cú 4 cõu, mỗi cõu 7 chữ, thường

gieo vần chõn – cuối cõu 1, 2, 4 )

3 Đọc, tỡm hiểu chỳ thớch:

5 Bố cục:

4 Thể thơ :

2 phần

I Tìm hiểu chung

II Tìm hiểu chi tiết

1 Hai câu đầu:

“Nam quốc sơn hà Nam đế c

Tiệt nhiên định phận tại thiên th ”

- Mở ra bài thơ, tác giả tuyên cáo một sự thật hiển nhiên:

“Sông núi n ớc Nam vua Nam ở”

• Cặp từ “ Nam ” nằm song song t ơng ứng với nhau trên cùng một câu thơ:

“N ớc Nam”  “vua Nam”

 Nh muốn ngầm cảnh cáo với kẻ địch rằng không thể nào có chuyện nghịch lý

“N ớc Nam”  “vua Bắc”

• ở đây, tác giả cố ý sử dụng từ “ ế đ ” để chỉ “vua” có ý ngh a:ĩ

+ Khẳng định “vua Nam” không phải là bề tôi của “vua Bắc”

+ Khẳng định “n ớc Nam” không phải là ch hầu của “n ớc Bắc”

Khẳng định nước Nam là của người Nam.

I Tìm hiểu chung

II Tìm hiểu chi tiết

1 Hai câu đầu:

“Nam quốc sơn hà Nam đế cư

Tiệt nhiên định phận tại thiên th ”

- Nếu câu 1 là một lời tuyên cáo thì câu 2 có nhiệm vụ chỉ ra những cơ

sở để có đ ợc lời tuyên cáo ấy:

+ “Tiệt nhiên”: có nhiều cách dịch nh “rõ ràng”, “rành rành”,

“hiển nhiên” … nh ng dù dịch thế nào thì đây cũng

là một từ biểu thị thái độ tự tin, chắc chắn của ng

ời nói

+ “Thiên th ”: “sách trời” (ý nói tạo hóa)

Lời tuyên cáo vững chắc không chỉ bởi sự tự tin của tác giả mà còn

đ ợc tuyên bố dựa vào “tài liệu” có một không hai: “thiên th ”.

=>Một chõn lý cú tớnh khỏch quan, đó được thừa nhận: Nước

Nam là của người Nam Điều đú đó được sỏch trời khẳng định

sẵn và rừ ràng =>Khẳng định chủ quyền lãnh thổ của n ớc ta.

I Tìm hiểu chung

II Tìm hiểu chi tiết

1 Hai câu đầu: Khẳng định chủ quyền lãnh thổ của n ớc ta.

2 Hai câu sau:

“Nh hà nghịch lỗ lai xâm phạm

Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư”

Tác giả gọi kẻ thù một cách khinh bỉ “quân địch mọi rợ”: chỳng

phản lại ý trời, không tuân theo sự sắp đặt của tạo hóa + Nhịp thơ chậm, giọng thơ mạnh, kiờu hónh, dừng dạc,gay gắt với các từ

thanh trắc “nghịch”, “lỗ”, “phạm” càng góp phần biểu hiện tâm trạng phẫn nộ khi Tổ quốc ta bị “loài mọi rợ” xâm lăng.

+ Câu thơ bắt đầu bằng từ “cớ sao” nh ng lại không nhằm để hỏi mà lại dùng

để thể hiện thỏi độ rừ ràng, quyết liệt, coi kẻ xõm lược là “ngh ch l ị ỗ”

Nờu cao ý chớ quyết tõm bảo vệ chủ quyền đất nước trước mọi kẻ thự xõm lược.

+ Nghịch lỗ:

+ Cảnh cỏo bọn xõm lược sẽ chuốc lấy thất bại nếu làm điều phi nghĩa.

->Cõu thơ khớch lệ ý chớ của quõn sĩ , thỳc đẩy quõn sĩ tiến lờn để tiờu diệt địch.

I Tìm hiểu chung

II Tìm hiểu chi tiết

1 Hai câu đầu: Khẳng định chủ quyền lãnh thổ của n ớc ta

2 Hai câu sau: í chớ quyết tõm bảo vệ chủ quyền đất nước trước

mọi kẻ thự xõm lược

Nam quốc sơn hà Nam đế cư

Tiệt nhiên định phận tại thiên th

Nh hà nghịch lỗ lai xâm phạm

Nhữ đẳng hành khan thủ bại hư

 Bài thơ đ ợc trình bày một cách chặt chẽ nh bài văn nghị luận:

- Câu 1: Lời tuyên cáo

- Câu 2: Cơ sở chứng minh

- Câu 3: Bản cáo trạng

- Câu 4: Hình phạt

Qua từng câu, chữ ta bắt gặp những dòng cảm xúc, tâm trạng của

tác giả: Đó là một niềm tự hào, một sự tự tin, một nỗi tức giận và hơn tất cả là một tình yêu n ớc sâu sắc

Sông núi nước Nam là bài thơ thiên về

sự biểu ý và biểu cảm

Nhận xét về cách biểu ý và biểu cảm của bài thơ?

2 Bài thơ thiên về biểu ý vì đã trực

tiếp nêu rõ lí tưởng bảo vệ độc lập

chống ngoại xâm và biểu cảm ẩn vào

bên trong.

3 Ý nghĩa văn bản :

Bài thơ thể hiện niềm tin vào sức mạnh chính nghĩa của dân tộc ta và có thể xem là bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.

… Như nước Đại Việt ta từ trước Vốn xưng văn hiến đã lâu

Núi sông bờ cõi đã chia

Phong tục Bắc Nam cũng khác…

3 Ý nghĩa văn bản :

Bài thơ thể hiện niềm tin vào sức mạnh chính nghĩa của dân tộc ta và có thể xem là bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.

Giàn khoan Hải Dương 981 của Trung Quốc hoạt động bất hợp pháp trong vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa Việt Nam

Trung Quốc thông báo đưa giàn khoan Hải Dương-981 quay trở lại biển Đông, vào vùng biển gần với quần đảo Hoàng Sa thuộc chủ quyền Việt

Nam.

Sự xâm phạm chủ quyền này được đánh giá là nghiêm trọng nhất trong quan hệ Việt - Trung hơn hai chục năm qua.

Cái gọi là "thành phố Tam Sa" do Trung Quốc xây dựng trên đảo Phú Lâm, thuộc quần đảo Hoàng Sa, xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền Việt Nam

Hình ảnh vệ tinh mới đây cho thấy Trung Quốc đang xây dựng một đường băng bê tông trên đá Chữ Thập thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam

Trung Quốc cho xây dựng đường băng dài hơn 3.000 m trên Đá Chữ Thập ở quần đảo Trường Sa đủ để hầu hết các loại máy bay quân sự của Trung Quốc có thể cất, hạ cánh Ngoài đường băng này, Bắc Kinh còn xây dựng 2 bãi đáp trực thăng, 10 ăng ten liên lạc qua vệ tinh và 1 trạm radar tại đây Trước hành động cải tạo đảo hung hăng của Trung Quốc, Việt Nam và cộng đồng quốc tế

đã lên tiếng phản đối quyết liệt

Việt Nam nhiều lần phản đối hành động phi pháp của Trung

Quốc ở quần đảo Trường Sa, đồng thời khẳng định Việt Nam có

đủ căn cứ pháp lý cùng bằng chứng lịch sử khẳng định chủ quyền đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa

Bộ Ngoại giao Trung Quốc vẫn ngoan cố khẳng định cái gọi

là "chủ quyền không thể tranh cãi" đối với quần đảo Trường

Sa của Việt Nam và thành lập các căn cứ quân sự tại đó

3 Ý nghĩa văn bản :

Bài thơ thể hiện niềm tin vào sức mạnh chính nghĩa của dân tộc ta và có thể xem là bản Tuyên ngôn Độc lập đầu tiên của nước ta.

- Khẳng định chủ quyền độc lập của dân tộc và ý chí quyết tâm bảo vệ chủ quyền đó trước kẻ thù của dân tộc ta.

IV/ LUY N T P: Ệ Ậ

III/ T ng k t ổ ế :

1 Nghệ thuật:

- Giọng thơ dõng dạc, đanh thép, hùng hồn.

- Cách diễn đạt súc tích, cô đọng, cảm xúc nén kín trong ý tưởng, hoà vào ý tưởng.

- Tình cảm tự hào, tự tôn dân tộc

2 Nội dung:

2/ Nghệ thuật nổi bật của văn bản Sông núi Nghệ thuật nổi bật của văn bản

A

DẶN DÒ

- Học thuộc và đọc diễn cảm bài thơ.

- Nhớ được 8 yếu tố Hán Việt trong bài

thơ.

Sơn ca : Đọc thêm trên lớp.