- Hiểu được nội dung ý nghĩa của truyện Ếch ngồi đáy giếng - Nắm được những nét chính về nghệ thuật 2.. Bên cạnh các thể loại truyền thuyết ,cổ tích đã học ,trong kho tàng truyện dân gia
Trang 1Ngày soạn: 23/ 10/ 2020
Tuần 8- Tiết 30+31:
Văn bản: ẾCH NGỒI ĐÁY GIẾNG
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức:
- Có hiểu biết bước đầu về truyện ngụ ngôn
- Đặc điểm của nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong một tác phẩm ngụ ngôn
- Ý nghĩa giáo huấn sâu sắc của truyện ngụ ngôn
- Nghệ thuật đặc sắc của truyện mượn chuyện loài vật để nói chuyện con người, ẩn bài học triết lí, tình huống bất ngờ, hài hước, độc đáo
- Hiểu được nội dung ý nghĩa của truyện Ếch ngồi đáy giếng
- Nắm được những nét chính về nghệ thuật
2 Kĩ năng:
Đọc hiểu văn bản truyện ngụ ngôn liện hệ các sự việc trong truyện với tình huống hoàn cảnh thực tế
3 Thái độ:
Tránh những tính xấu chủ quan, kiêu ngạo, không ngừng học tập để nâng cao hiểu biết
4 Năng lực : Năng lực đọc hiểu, NL tự học, NL giải quyết vấn đề, NL hợp tác, NL
phát triển bản thân, năng lực sử dụng tiếng Việt
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên
Nghiên cứu tài liệu, chuẩn bị KHDH
2 Học sinh
- Soạn bài theo SGK, tự tìm hiểu trước bài học ở nhà
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Ổn định tổ chức (1’)
6A1
6A3
6A4
2 Kiểm kiến thức cũ (1’)
Kiểm tra đồ dùng học tập của học sinh
3 Bài mới
Trang 2Hoạt động 1: Khởi động (kết hợp kiểm tra bài cũ) (10’)
Kể tóm tắt một truyện cổ tích đã học mà em thích nhất? Nêu ý nghĩa của truyện?
GV đặt vấn đề: Ngoài các câu chuyện thuộc thể loại truyền thuyết, cổ tích, em còn đọc những câu chuyện thuộc thể loại nào củ văn học dân gian nữa?
Bên cạnh các thể loại truyền thuyết ,cổ tích đã học ,trong kho tàng truyện dân gian còn có thể loại truyện ngụ ngôn… Vậy thể loại truyện này có đặc điểm gì, chúng ta cùng nhau tìm hiểu thông qua bài học ngày hôm nay văn bản Ếch ngồi đáy giếng
Hoạt động của thầy HĐ của trò Nội dung bài học
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (60’)
- GV đọc mẫu
- Gọi HS đọc
- Em hiểu thế nào truyện
ngụ ngôn?
- Truyện Ếch ngồi đáy
giếng thuộc kiểu văn bản
nào?
Theo em, văn bản này có
thể chia thành mấy phần?
- Hs đọc văn bản
- Là truyện kể bằng văn vần hoặc văn xuôi
- Mượn chuyện về loài vật, đồ vật hoặc về chính con người để nói bóng gió, kín đáo truyện con người
- Khuyên nhủ, răn dạy người ta một bài học nào đó trong cuộc sống.
- Tự sự
- 2 phần
+ Phần 1 : Từ đầu → vị chú tể : Ếch khi ở trong giếng
I TÌM HIỂU CHUNG:
1 Đọc:
2 Chú thích
a Truyện ngụ ngôn:
b Từ khó: SGK
3 Kiểu văn bản: Tự sự
4 Bố cục: 2 phần
II ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
1 Cuộc sống của ếch khi ở trong giếng
Trang 3- Câu văn nào vừa giới
thiệu nhân vật, vừa giới
thiệu không gian ếch sống?
- Giếng là một không gian
như thế nào?
- Khi ở trong giếng, cuộc
sống của ếch như thế nào?
- Em có nhận xét gì về
cuộc sống đó?
- Trong cuộc sống ấy, ếch
ta tự cảm thấy mình như
thế nào?
- Điều đó cho em thấy đặc
điểm gì trong tính cách của
ếch?
- Kể về ếch với những nét
tính cách như vậy, tác giả
đã sử dụng nghệ thuật gì?
- Em thấy cách kể về cuộc
sống của ếch trong giếng
gợi cho ta liên ttưởng tới
một môi trường sống như
thế nào? Và với môi
trường ấy khiến người ta
có thái độ như thế nào?
+ Phần 2 : Còn lại : Ếch khi ra khỏi giếng
- Có một con ếch sống lâu ngày trong một giếng nọ
- Không gian: nhỏ bé, chật hẹp, không thay đổi
- Cuộc sống: xung quanh chỉ có một vài con nhái, cua, ốc nhỏ
Hằng ngày khiếp sợ
- Cuộc sống chật hẹp, trì trện, đơn giản
- Trong cuộc sống ấy, ếch ta oai như một vị chúa tể, coi bầu trời chỉ bằng cái vung
- Hiểu biết nông cạn lại huyênh hoang
- nghệ thuật nhân hóa
- Không gian: nhỏ bé, chật hẹp, không thay đổi
→ Cuộc sống chật hẹp, trì trệ, đơn giản
- Coi trời bằng vung
→ Hiểu biết nông cạn lại huyênh hoang
Trang 4- GV cho học sinh liên hệ
thực tế: Kể lại một câu
chuyện mà em đã được
chứng kiến, được đọc hay
là câu chuyện của chính
bản thân em nói về môi
trường sống làm nảy sinh
tính cách huyênh hoang,
kiêu ngạo?
- Gv: Sự kiêu ngạo,
huyênh hoang của các bạn
trong câu chuyện vừa kể có
thường không đem lại
những kết quả tốt đẹp, vậy
với tính cách của Ếch như
trên thì kết cục của ếch ra
sao chúng ta cùng chuyển
sang phần tiếp theo
- Ếch ta ra khỏi giếng bằng
cách nào?
- Cái cách ra ngoài ấy
thuộc về ý muốn chủ quan
hay khách quan?
- Không gian ngoài giếng
có gì khác với không gian
trong giếng?
- Ếch có thích nghi được
với sự thay đổi đó không?
Những cử chỉ nào của ếch
chứng tỏ điều đó?
- Môi trường hạn hẹp dễ khiến người ta kiêu ngạo, không biết thực chất mình
- Hs kể những câu chuyện mà mình được biết, được nghe hay từ chính bản thân mình
2 Ếch ra khỏi giếng
- Không gian mở rộng với bầu trời, môi trường sống thay đổi
- Thái độ, tính cách không thay đổi
Trang 5- Em có nhận xét gì về thái
độ của ếch lúc này so với
lúc vẫn còn trong giếng?
- Kết cục, chuyện gì đã xảy
ra với ếch?
GV: Cứ tưởng mình oai như
trong giếng, coi thường mọi
thứ xung quanh; do sống
lâu trong môi trường chật
hẹp, không có kiến thức về
thế giới rộng lớn
- Mượn sự việc này, dân
gian muốn khuyên con
người điều gì?
-Theo em, truyện ếch ngồi
đáy giếng ngụ ý phê phán
điều gì, khuyên răn điều gì?
- Mưa to, nước tràn giếng đưa ếch ra ngoài
- Khách quan
- Không gian mở rộng với bầu trời khiến ếch ta
có thể đi lại khắp nơi
- Có Ếch nhâng nháo nhìn bầu trời, chả thèm
để ý xung quanh
- Thái độ không thay đổi
- Kết cục: Bị một con trâu đi qua giẫm bẹp
→ Nhân dân ta muốn khuyên con người:
không nhận thức rõ giới hạn của mình sẽ bị thất bại thảm hại
- Kết cục: Bị một con trâu đi qua giẫm bẹp
* Ý nghĩa
- Phê phán những kẻ hiểu biết hạn hẹp nhưng huyênh hoang
- Khuyên nhủ người ta phải biết
mở rộng tầm hiểu biết, không được chủ quan, kiêu ngạo ( Thùng rỗng kêu to, rốt hay khoe chữ)
III TỔNG KẾT Sgk
Trang 6- Phê phán những kẻ hiểu biết hạn hẹp nhưng huyênh hoang
- Khuyên nhủ người ta phải biết mở rộng tầm hiểu biết, không được chủ quan, kiêu ngạo
( Thùng rỗng kêu to, rốt hay khoe chữ)
Hoạt động 3 : Luyện tập (5’)
- Tìm hai câu trong văn bản
mà em cho là quan trọng
nhất trong việc thể hiện nội
dung, ý nghĩa?
- Ếch cứ tưởng chúa tể
- Chả thèm bẹp dí
Hoạt động 4: Vận dụng (10’)
Hãy tưởng tượng em là một
nhân vật có trong câu
chuyện, chứng kiến toàn bộ
các sự việc diễn ra và kể lại
câu chuyện theo lời văn của
em
- Có thể hóa thân vào các nhân vật như cua,
ốc, …
Hoạt động 5: Tìm tòi, mở rộng (về nhà)
- Vẽ tranh tóm tắt lại truyện
Ếch ngồi đáy giếng
- Tìm những câu chuyện
ngụ ngôn nói về thói
huyênh hoang, tự đắc
- Học bài cũ ở nhà
- Tìm hiểu trước bài Danh
từ
Trang 7IV RÚT KINH NGHIỆM
………