TOPBASE-QUY TRÌNH THI CÔNG

Công tác lắp đặt Top-block Khi lắp đặt các khối Top-block cần phải điều chỉnh độ cao của các móc thép gắn trên phễu bê tông sao cho bằng nhau.. Đầm rung đá dăm đó chèn vào khoảng trống g

8.2 Quy trình thi công Top-base:

8.2.1 Công tác đào đất

Đất sẽ được đào đến độ sâu thiết kế, nếu hố đào sâu trên 1m phải dự kiến biện pháp bảo vệ thành hố đào và thoát nước hố đào để bảo đảm điều kiện thi công

Trường hợp đáy hố đào ở trên mực nước ngầm (không bị ngập nước) và là lớp đất rời rạc, cần tiến hành làm ẩm và đầm nén làm chặt lớp đất đáy hố móng, trải vải địa kỹ thuật trước khi lắp đặt

phễu nhựa hoặc Top-block đúc sẵn.

Trường hợp đáy hố móng khô ráo và là đất dính có R>0,5kg/cm2 thì chỉ cần làm phẳng đáy hố móng, rải lớp vải địa kỹ thuật rồi lắp đặt phễu nhựa hoặc Top-block đúc sẵn,

Nếu đất tại đáy hố móng quá yếu ( R< 0,3 kg/cm2 ) phải trải lớp đá mạt hoặc đá dăm dày tối thiểu 100mm trên diện tích bố trí Top-base trước khi tiến hành lắp đặt

8.2.2 Công tác lắp đặt Top-block

Khi lắp đặt các khối Top-block cần phải điều chỉnh độ cao của các móc thép gắn trên phễu bê tông sao cho bằng nhau

Lưới cốt thép định vị cho trường hợp sử dụng Top-block là lưới thép thanh có khoảng cách 500 x 500mm với đường kính thanh thép 10mm Cũng có thể chế tạo lưới thép này bằng hàn hồ quang điệnngay tại công trường, song cần hàn thêm một thanh chéo vào mỗi ô vuông 500 x 500mm để làm khung định vị phần cọc của Top-block

Phần thẳng đứng có dạng cọc của Top-block (chân phễu) phải được chôn hoặc đóng vào nền đất theo phương thẳng đứng vào ô có hình tam giác trên lưới thép định vị (nếu dùng Top-block đúc sẵn)

Khi sử dụng Top-base theo phương pháp đúc bê tông tại chỗ trong các phễu nhựa sẽ định vị các phễu nhựa bằng cách luồn các thanh thép Ø10 qua lỗ khoan sẵn ở nơi tiếp giáp giữa phần cọc và phần côn của phễu nhựa Nếu việc chôn/đóng chặt các Top-block gặp khó khăn do nền quá cứng,

có thể phải tạo lỗ có đường kính bằng đường kính chân phễu để đút chân phễu vào đó Các phương pháp để tạo lỗ để đút chân phễu có thể là phương pháp dùng trụ gỗ tròn có đường kính bằng đường kính chân phễu đóng vào nền rồi rút lên, hoặc dùng máy khoan đứng cầm tay

8.2.3 Đổ bê tông tại chỗ

Nếu khối lượng thi công nhỏ có thể trộn bê tông bằng máy trộn mini theo cấp phối để đạt mác bê tông theo thiết kế

Khi khối lượng thi công Top-base lớn, việc vận chuyển bê tông sau trộn đến chỗ đổ vào phễu rất tốn nhân công, năng suất thấp, nếu không có cẩu phục vụ Tiền thuê cẩu phục vụ đổ bê tông sẽ đắt hơn so với dùng máy bơm bê tông Để bơm được bê tông vào phễu nhựa cần sử dụng bê tông có độ linh động cao (thường có cấp bền cao hơn so với yêu cầu thiết kế), độ sụt vữa bê tông thường là 6-7cm Trường hợp sử dụng bê tông M150 đổ vào phễu là do yêu cầu công nghệ bơm

bê tông, là yêu cầu của biện pháp thi công, không phải do yêu cầu chịu lực của Top-base

Để đầm chặt bê tông trong phễu nhựa có thể sử dụng đầm rung nếu là bê tông trộn máy có độ sụt thấp, hoặc chỉ đầm đơn giản bằng xẻng nếu sử dụng bê tông bơm có độ sụt lớn 10-12

8.2.4 Chèn đá dăm

Tiến hành chèn và đầm đá dăm (kích thước đá 10-25mm), không yêu cầu loại đá đã được sàng đều cỡ hạt như đối với đá dung trộn vữa bê tông Cho đá lấp đầy khoảng trống giữa các khối bê tông hình phễu sau khi đúc bê tông ít nhất 24 giờ

Đầm rung đá dăm đó chèn vào khoảng trống giữa các khối phễu là khâu quyết định chất lượng kết cấu Top-base, đây là công đoạn quan trọng nhất trong phương pháp thi công móng Top-base Theo đó, cần phải tiến hành cẩn thận và tỉ mỉ công tác chèn đá dăm và đầm rung đá dăm

Trước hết, đổ đầy đá dăm trờn mặt các khối Top-block rồi dùng xẻng gạt đá dăm chèn dần lấp đầy vào các khe trống giữa các phễu bê tông trong lúc đó đồng thời tiến hành đầm rung

Chủ yếu dùng phương pháp đầm rung với loại đầm dùi có động cơ (dùng trong đầm bê tông loại dùi D75, công suất 1,38 KW) Cần phải tiến hành công tác đầm rung để đảm bảo có được một kết cấu nền móng vững chắc có độ chặt của đá dăm là tối đa, không để sót bất kỳ khoảng trống nào dưới phần côn của phễu Thực hiện yêu cầu này bằng cách thay đổi hướng của quả đầm trong quá trình đầm rung Lớp đá chèn chặt đạt yêu cầu khi đầm tiếp theo bằng dùi cỡ D60 không thể được

8.2.5 Liên kết khoá đỉnh các khối phễu

Trước khi đặt giằng thép để đúc lớp bê tông khóa mặt TB cần điều kiểm tra độ chênh lệch bề mặt, điều chỉnh độ cao khối Top-block bằng xà beng và đầm chặt đá

Đặt các thanh cốt thép Φ10-12 trên đỉnh khối Top-base tạo thành lưới thép liên kết, khi đổ bê tông móng, hoặc lớp bê tông khoá đỉnh khối phễu xong, các lưới thép này cùng với kết cấu bê tông có tác dụng khoá chặt đỉnh các khối Top-block, bắt chúng chịu lực đồng thời, theo đúng sơ đồ tính toán

Để lắp đặt các thanh thép này, có thể lựa chọn một trong hai phương pháp sau đây:

Phương pháp 1:

Trong trường hợp thi công lớp bê tông kết cấu móng trực tiếp lên mặt của lớp phễu Top-base: Cách này vừa tiết kiệm vật liệu, nhân công vừa tiết kiệm thời gian, và độ sâu đào móng, chiều dày Top-base, nhưng chỉ thực hiện được nếu cùng một nhà thầu thi công Top-base và kết cấu móng Buộc các thanh thép định vị Φ10-12mm theo 2 phương, cách nhau 500mm, lưới thép thanh này được liên kết với móc thép của phễu bê tông tạo thành một mạng lưới liên kết Do vậy khi bê tông kết cấu móng được thi công sẽ gắn chặt với phần đỉnh Top-block tạo thành một kết cấu thống nhất rất vững chắc Trước khi đúc bê tông móng cần làm công tác vệ sinh bề mặt các Top-block

Phương pháp 2:

Trường hợp tổ đội thi công Top-base độc lập với nhà thầu thi công phần móng bê tông phía trên lớp Top-base

Nếu không có sự phối hợp của hai nhà thầu Top-base và thi công kết cấu móng, thì phần thi công gia cố nền Top-base cần là một sản phẩm hoàn chỉnh để nghiệm thu độc lập như các sản phẩm khác Như vậy phải tốn thêm bê tông, chiều dày (và chiều sâu hố đào), nhưng trong thực tế phương pháp này thường được sử dụng nhiều hơn

Trên bề mặt của các khối Top-block, qua móc neo đặt sẵn, liên kết các thanh thép Ø10-12 cách nhau 500 mm theo cả hai phương, làm sạch bề mặt các khối Top-block và đổ lớp bê tông mác

200 dày 100mm để toàn khối hoá toàn bộ các Top-block này với nhau như một khối thống nhất Sau đó bàn giao mặt bằng cho nhà thầu thi công kết cấu móng

8.2.6 Thi công top-base trong các điều kiện khác nhau:

8.2.6.1 Chuẩn bị đá dăm và công tác đầm chèn đá dăm

Để tránh trường hợp chuẩn bị thiếu khối lượng đá cũng như cơ chế kiểm soát sơ bộ độ đầm chặt thông qua kiểm soát khối lượng đá tiêu thụ, việc đầm rung đá dăm cần thực hiện khi lượng đá dăm phải thừa để lấp các khoảng trống và cần tiến hành công tác đầm rung một cách cẩn thận Nếu lượng đá dăm chưa đủ có thể xảy ra lỗ rỗng tại khu vực xung quanh phần đáy hình côn của phễu bê tông Do vậy, khi tiến hành đầm rung phải tiến hành đầm đều theo 4 hướng từ mỗi khe chèn đá dăm và lượng đá dăm phải đủ độ dư để dễ dàng lấp đầy các lỗ trống

Phần này cần bổ xung loại đầm dùi sử dụng phù hợp ( công xuất động cơ, kích

cỡ dùi…) đã được nêu trong TCCS thi công phiên bản trước và đã có được nêu tại phần công tác nghiệm thu

8.2.6.2 Top base trên nền đất rất yếu

Khi lắp đặt các phễu bê tông trực tiếp trên nền đất yếu (R< 0,3 kg/cm2) mà không rải đá dăm trên nền đất yếu này, độ ổn định của các phễu bê tông tại phần đế có thể không được tốt và công tác

đổ chèn đá dăm và đầm rung có thể rất khó thực hiện được Để ngăn chặn điều đó xảy ra, cần tiến hành chèn đá dăm ngay sau khi đó lắp đặt Top-block hoặc tiến hành đầm nén càng sớm và càng đều càng tốt ngay sau khi lắp đặt Top-block tại phần cuối hoặc giữa dãy block (nếu đầm từ hai đầu vào giữa) nhằm cố định vị trí của các phễu bê tông

8.2.6.3 Top-base trong hố móng sâu

Cần có biện pháp bảo vệ thành hố móng như đóng cừ thép, làm cọc barrete…trước khi tiến hành đào đất hố móng

Biện pháp bảo vệ thành hố phải được thiết kế và thẩm tra phê duyệt trước khi tiến hành đào đất

8.2.6.4 Top-base trong hố móng khác độ cao

Khi sử dụng Top-base, hầu hết trường hợp đều bố trí Top-base ngay sát dưới móng nông, nên có thể xảy ra tình huống Top-base sẽ được bố trớ tại các độ cao khác nhau

Tốt nhất nên thi công Top-base ở chỗ sâu trước, thi công Top-base ở chỗ nông hơn sau.

Trong trường hợp đặc biệt phải thi công cuốn chiếu không làm phần Top-base ở chỗ sâu trước thì cần để chừa lại không ít hơn 4 hàng phễu về mỗi phía xung quanh hố đào sâu Chỉ thi công phần Top-base chừa lại này sau khi thi công cả Top-base và kết cấu ngầm này vượt trên cao độ của phần Top-base đó chừa lại

8.2.6.5 Top-base trên nền đất đắp

Cần sử dụng loại đất có tính nén lún tốt, thuần nhất để làm vật liệu đắp

Chỉ nên đắp nền đến cao độ đặt phễu thì dừng lại, đầm nén, thi công xong Top-base rồi mới đắp tiếp nền cho diện tích xung quanh

Như vậy khi lắp đặt phễu và đổ bê tông rất thuận tiện, song khi chèn và đầm đá dăm sẽ tốn nhiều

đá Khắc phục hiện tượng này bằng cách bọc vải địa kỹ thuật lên đến cao độ đỉnh Top-base để đá dăm chỉ nằm trong thể tích vải địa kỹ thuật đó định trước

9 Nghiệm thu thi công Top-base

9.1 Các tiêu chí nghiệm thu sản phẩm thi công Top-base như sau:

1 Không có hư hại, nứt vỡ v.v…, trên các Top-block bê tông

2 Cao độ lắp đặt và vị trí của các phễu bê tông phải tuân theo đúng với các bản vẽ thiết kế

3 Các Top-block bê tông, phải đảm bảo độ bằng phẳng và độ xoa nhẵn bề mặt bê tông (để dễ làm sạch trước khi đổ bê tông khoá đỉnh Top-block)

+ Chiều sâu vết chân còn sót lại cho phép trong khối bê tông đúc tại công trường là bằng

½ chiều cao phần vành của Top-block bê tông

+ Độ lệch phẳng cho phép của bề mặt bê tông trong các Top-block bê tông là 5%

4 Đá dăm phải bảo đảm được đầm đặc chắc :

+ Việc chèn đầy và đầm rung đá dăm được cho là đạt yêu cầu khi không xuất hiện bất kỳ

sự lún sụt đá dăm đã chèn khi kiểm tra bằng đầm rung, cắm dùi vuông góc xuống mặt đá dăm, bằng đầm 1,38KW, cỡ dùi D75 (Việc sử dụng đầm rung dùi D75 và kiểm soát tốt quá trình đầm

đá sẽ cho kết quả rất tốt khi nghiệm thu)

+ Bề mặt bên trên của lớp đá dăm chèn giữa các phễu Top-base là hoàn toàn ngang bằng với bề mặt các phễu bê tông

9.2 Đối với Top Base 2015 việc nghiệm thu thi công có những thay đổi như sau:

+ Nghiệm thu lớp nền dày tối thiểu 25cm bằng cát hạt thô với độ ẩm thích hợp được đầm chặt đạt K=95%

+ Lắp đặt các chậu nhựa đúng vị trí thiết kế

+ Nghiệm thu cốt thép thanh khóa miệng chậu đúng đường kính và vị trí,

+ Nghiệm thu đổ bê tông trong lòng chậu, yêu cầu điền đầy cả phần lõi phía trong chậu, + Nghiệm thu chèn đá dăm vào khe giữa các chậu cho phẳng mặt bê tông chậu

+ Nghiệm thu việc đóng các lõi bê tông ở lõi chậu thụt xuống ít nhất 20cm so với mặt chậu

10 Thử tải nền Top-base:

10.1 Quy trình thử tải nén nền Top-base

Tiến hành thử tải bàn nén nhằm xác định khả năng chịu tải của nền đất ban đầu hoặc của nền đã gia cố bằng Top-base và nhằm xem xét về độ an toàn của móng

Thử tải được tiến hành bằng cách chất tải trọng lên bàn nén đặt trực tiếp nền đất cần thử nghiệm

và đo độ lún của nền trong quá trình tăng, giảm tải trọng

Việc thử tải được tiến hành thông qua một tấm bàn nén đặt trực tiếp trên nền Top-base, do vậy kích thước của bàn nén phải được chọn sao cho phù hợp thiết kế của Top-base và mức tải trọng

áp dụng Đối với Top-base đường kính Φ500 nên dùng bàn nén có đường kính là Φ33-50cm (nếu thiết kế 1 lớp Top-base chịu tải) hay 1.0mx1.0m (nếu thiết kế 2 lớp Top-base chịu tải)

Các phương pháp thử tải phải dựa trên các quy định về thử tải theo tiêu chuẩn Hiệp hội Địa kĩ thuật của Nhật Bản (JSF-T25-80) hoặc các tiêu chuẩn công nghiệp Hàn Quốc (KSF2444)

Điều kiện của hiện trường thử tải bao gồm:

(a) Tại một phần của nền sau khi đã hoàn thành gia cố bằng Top-base và

(b) Khi đã hoàn thành xong việc lắp đặt topbase nhưng chưa tiến hành khoá đỉnh các khối Top-block, chưa thi công xây dựng kết cấu móng bên trên

Quá trình thử tải sử dụng bàn nén như đã minh hoạ trong hình 4 và 5

Mô hình thử tải càng gần sơ đồ làm việc thực tế của kết cấu móng, càng cho kết quả chính xác về cuờng độ của đất nền trước và sau gia cố TB

Hình Thí nghiệm thử tải ở công ​ ​ Hình Thí nghiệm thử tải ở công trường đã thi công TB (tại vị trí thiết kế) trường chưa xây dựngTB (ngoài vị trí thiết kế)

Hình Mô tả thí nghiệm thử tải bằng bàn nén

10.2 Biểu đồ quan hệ độ lún và tải trọng thử tải

Hình Sơ đồ biểu thị quan hệ tải – lún ​ Hình Sơ đồ biểu thị quan hệ tải trọng – độ lún

(thử tải tại công trường) ​ ​ ​ (trong phòng thí nghiệm)

PHỤ LỤC MỘT SỐ HÌNH ẢNH THI CÔNG TOP-BASE

Bước 1: Nối các phễu nhựa thành khối ​ Bước 2: Lắp đặt các khối phễu nhựa

Bước 3: Đổ bê tông các phễu nhựa Bước 4: Rải đá dăm

Bước 5: Lắp đặt các thanh thép nối phía trên Bước 6: Hoàn thành Móng Top-base

11 Tham khảo một số dự án

11.1 Công trình Chung cư Chungdam-dong Daewoo do Viện nghiên cứu kĩ thuật Daewoo tiến hành dưới đây

Plate Bearing

Test

Top-base foundations Design load Yield load Settlement then Allowable bearing capacity

PBT - 1 10.50 t/m2 27.60 t/m 2 14.29 mm 13.80 t/m2 > 10.50 t/m 2 O.K

PBT - 2 10.50 t/m2 28.00 t/m 2 14.62 mm 14.00 t/m2 > 10.50 t/m 2 O.K

11.2 Công trình Siêu thị Victory Thái Bình - 2015

(9 tầng nổi - 1 tầng hầm, giải pháp móng bè - cọc trên nền Topbase)

Plate Bearing

Test

Top-base foundations

Design load Yield load Settlement then Allowable bearing capacity

PBT - 1 12 t/m 2 30 t/m 2 14.66 mm 15 t/m 2 >12 t/m 2 O.K

PBT - 2 12 t/m2 30 t/m 2 14.57 mm 15 t/m2 >12 t/m 2 O.K

11.3 Nhà ở TNT Bắc Ninh – Bắc Ninh 2013

(1 tầng hầm - 16 tầng nổi, giải pháp móng bè cọc trên nền Topbase)

Plate Bearing

Test

Top-base foundations Design load Yield load Settlement then Allowable bearing capacity

PBT 18 t/m 2 50 t/m 2 7,7 mm 25 t/m 2 > 18 t/m 2 O.K

(3 tầng hầm, 15 tầng nổi, giải pháp móng bè trên nền Topbase)

Plate Bearing

Test

Top-base foundations Design load Yield load Settlement then Allowable bearing capacity

PBT 22 t/m 2 50 t/m 2 1,4 mm 25 t/m 2 > 22 t/m 2 O.K

12.1 Nhà máy Sứ Hảo Cảnh Tiền Hải Thái Bình- 2011 (Nhà công nghiệp 3 tầng, mỗi tầng 11.000 m2, lưới cột 8x8m)

12.2 Tòa nhà licogi 18.1 -2009 Hòn Gai- Quảng Ninh

(Cao 18 tầng, 1 hầm)

Phụ lục số 1 : Bằng sáng chế số 13616

16