Silic và hợp chất silic

*° Tôn tại ở dạng hợp chất: silic dioxit, khoáng vật silicat, aluminosilicat như cao lanh, mica, fenspat, đá xà vần, thạch anh.... Các tỉnh thể thạch anh... ° Silic tỉnh khiết được dùn

KIEM TRA BAI CU

Hoan thanh phương trinh hóa học sau:

2/CO+CuO_ ———> ?+?

3/CO+1,0; ——> 1+?

4/ CO, + Mg —> ?+)

5/CO;+ CaO ——° > 9

7/ CO; + Ba(OH); >9

8/ CO, + CaCO, + H,O 9

DAP AN

Hoàn thành phương trình hóa học sau:

txt

1/CO+ClL — coc,

2/ CO + CuO —> Cu+CO;

3/ 5CO + 1,0; = > 1,+5CO,

4/ CO, + 2Mg > 2MgO+C

5/ CO; + CaO —? CaCO,

6/ Ba(HCO,); ?” BaCO; + CO; + H,O

7/ 2CO> ax + Ba(OH); = Ba(HCO,);

Bai 17: SILIC VA HOP

CHAT CUA SILIC

A - SILIC

B— HOP CHAT CUA SILIC

A- SILIC

SI có 2 dạng thù hình:

Silic tinh thé: cau trúc giỗng Silic vO dinh hinh: là kim cương, màu xám, có chất bột màu nâu

ánh kim, có tính bán dẫn,

nóng chảy ở 1420°C

H- TINH CHAT HOA HOC

1- TINH KHU

a/ Tác dụng với phi kim: với F;, ở điều kiện thường, với

CL;, Br,, L, O, khi đun nóng, với C, N, S ở nhiệt độ cao

O +4

Si+2F, — SIF,

Silic tetraflorua

9 {° tá

Silic dioxit b/ Tác dụng với hợp chất: với dd kiém giai phóng H,

O +4

Si + 2NaOH + H,O —— Na,SiO, + 2H, |

2- TINH OXI HOA

Tác dụng với kim loai nhu Ca, Mg, Ee ở nhiệt độ cao tao thành silixua kim loại

O - 4

Magie silixua

O -4

Canxi silixua

II- TRANG THÁI TỰ NHIÊN

° Sĩ là nguyên t6 pho biến thứ hai sau oxi, chiếm 29,5% khôi lượng vỏ trái đât

*° Tôn tại ở dạng hợp chất: silic dioxit, khoáng vật

silicat, aluminosilicat như cao lanh, mica, fenspat, đá

xà vần, thạch anh

Các tỉnh thể thạch anh

° Silic tỉnh khiết được dùng làm chat bán dẫn, dùng trong kĩ thuật vô

tuyên và điện tử, chê tạo tê bào quang điện, bộ khuêch đại, bộ chỉnh lưu, pin mặt trời

* Trong luyện kim, silie được dùng để tách oxi khỏi kim loại nóng

chảy EFerosilic được dùng đê chê tạo thép chịu axit

-

~

—

ˆ

1

TRE

al

-

’ ,

- >a „ >>> `

b in, ` -

P

Sử»

Lá -

Vi mach dién tir Vật liệu ban dan

V- DIEU CHE

Dùng chất khử manh nhu magie, nhém, cacbon khử silic dioxit 6 nhiét do cao

Trong công nghiệp:

B- HOP CHAT

CUA SILIC

I- SILIC DIOXIT SiO,

¢ Dang tinh thé nóng chảy ở 1713°C, {° = 2590°C, không tan trong nước

*° Tan chậm trong dd kiềm đặc nóng và tan dé trong kiêm nóng chảy

SiO, +2NaOH — Na,SiO,+H,O

* Tan trong axií flohidric

SiO, +4HE —„ ŠiF + 2H,O

—> Ứng dụng trong khắc chữ và hình ảnh lên thủy tinh

*° Trong tự nhiên tôn tại ở dạng cát và thạch anh

*° Ứng dụng: sản xuất đô gốm sứ, thủy tỉnh.

H- AXIT SILIXIC H,S10,

*° Dạng keo, không tan trong nước, dễ mất nước khi đun nóng

H,SiO,— SiO,+H,O

*Khi say khô, axit silixic mất một phân nước tạo thành vật liệu xốp (silicagen) có khả năng hâp phụ mạnh do có tông diện tích bê mặt lớn, thường được dùng đê hút hơi ầm trong các thùng dựng

hàng hóa

sAxit silixic là axit yêu hơn cả axit cacbonie nên dễ bị khí CO, day

ra khỏi dd muỗi silicat

Na,SiO, + CO, + H,O —

NaCl + H,SiO,|

Na,CO, + H,SiO,|

Na, SiO, + 2HCI —

Axit silixic dé tan trong dd kiềm tạo muỗi silicat

Na,SiO, + 2H,O

H,SiO + 2NaOH —›

Ill- MUOI SILICAT

° Chỉ có muôi silicat kim loại kiêm tan được trong nước

¢ DD dam dac cua Na,SiO, va K,SIO, được gọi là thủy tính lỏng, vải hay gỗ tâm thủy tỉnh lỏng sẽ khó bị cháy, thủy tỉnh lỏng được dùng chê tạo keo dán thủy tỉnh và sứ

CUNG CO BAI

1- Số oxi hóa cao nhất của Si thể hiện ở hợp chất nào

sau đây:

WSIOI bsH, MgS: SỐ

2- Natri silicat có thể được tạo thành bằng cách:

b/ Cho SiO, tac dụng với dung dịch NaOH loãng

c/ Cho dung dich K,SiO, tac dung với dung dịch

NaHCO,

d/ Cho Si tac dung voi dung dich NaCl

3- Lap day chuyén héa diéu ché axit silixic tir silic va

viêt ptpư (với đây đủ điêu kiện)

sĩ —Œ—> sio,—-Na,SO, ——- H,SiIO,

{°

1/ Sỉ + O, SiO;

2/ SiO; +2NaOH,„ø„u¿o — CC” Na;SiO,+H;O

3/ Na,SiO, + 2HCI H,SiO; + 2NaCl

DAN DO

O Bai tập về nhà:

5, 6/ SGK

3.11, 3.17/ SBT

O Chuan bi bai Céng nghiép Silicat