ngữ văn 8 ( Học kì II )

Kiểm tra bài cũ : Muốn thuyết minh một đồ dùng ngời thuyết minh phải làm - Yêu cầu hs nhắc lại khái niệm về đoạn văn trong bài văn?. b, Đoạn văn thuyết minh giới thiệu về 1 danh nhân,

Trang 1

Tuần 20 Tiết PPCT: 73

Văn Bản Ngày soạn : 01.1.2010

Ngày giảng : Lớp: Tiết: Tổng:

Bài 18: NH R NGỚ Ừ

Thế Lữ

I Mục Tiêu Bài Học

1 Kiến Thức :

- Giúp học sinh nắm đợc vài nét về tác giả, tác phẩm

- Nắm đợc cách đọc nội dung bố cục của bài

- Tâm trạng con hổ trong vờn bách thú

1 Giáo viên : đọc , soạn , tài liệu “ thi nhân Việt Nam”

2 Học sinh: đọc , chuẩn bị bài

III Tiến Trình Bài Dạy

1 kiểm tra bài cũ : Kiểm tra sự chuẩn bị của hs

Nghe- Đọc

Thực hiện

Trang 2

thế già của con Hổ ?

- Khi mợn lời con Hổ ở vờn

Trả lờiNghe, hiểu

sắt

- Đoạn 2 + 3: (câu 9 đến câu 30) nhớ tiếc quá khứ oai hùng

- Đoạn 4: (câu 31 đến 39) trở về thực tại

- Đoạn 5: ( câu 40 đến câu 47 ) càng tha thiết giấc mộng ngàn

III Phân tích.

1.Tâm trạng con Hổ trong cũi sắt v ờn Bách thú

- Câu thơ đầu trực tiếp diễn tả hành động và t thế con

Hổ trong vờn Bách thú

- Động từ "Gậm " diễn tả hành động bứt phá của con

Hổ thể hiện giọng u uất và bất lực khi mất tự do, nó gậm khối căm hờn không sao hoá giải đợc

- Nó khinh lũ ngời bên ngoài, nó cảm thấy nhục nhã vì phải hạ mình ngang hàng với bọn Gấu, Báo

Trang 3

Văn Bản Tiết PPCT : 74

Ngày soạn : 01.1.2010

NH R NGỚ Ừ ( Tiếp theo )

Thế Lữ

1 kiến Thức :

- Thấy đợc nghệ thuật đặc săc, bút pháp lãng mạn rất truyền cảm của thơ nhà từ đó rung

động với niềm tự do mãnh liệt,nỗi chán nghét sâu sắc đối với thuwc tại tù túng, tầm ờng giả dối, tâm trạng đầy bi phẫn của nhân vật trữ tình - con Hổ bị nhốt ở vờn bách thú

1 Giáo viên : đọc , soạn , tranh minh hoạ , bảng phụ

2 Học sinh : đọc chuẩn bị bài

2 Bài mới :

Hoạt động 1: Dẫn vào bài.

2 Nhớ tiêc quá khứ

- Là đoạn thơ hay nhất , tràn ngập cảm xúc lãng mạn, đa ngời đọc vào thế

Trang 4

lên trong nỗi nhớ của con

Hổ nh thế nào ? Con Hổ

xuất hiện đợc miêu tả nh

thế nào ?

ảnh hởng của chúa rừng khi

nó xuất hiện đối với muôn

loài nh thế nào ? Tâm trạng

con Hổ khi ấy ra sao ?

Gọi học sinh đọc 3 câu cuối

- Cảnh thiên nhiên hùng vĩ, chúa sơn lâm hoàn toàn ngự trị trong Vơng Quốc của mình

- Hình ảnh con Hổ xuất hiện thật uy nghi dũng mãnh

- tâm trạng : hài lòng, thoả mãn tự hào về oai vũ của mình

- Câu thơ cuối tràn ngập cảm xúc buồn thơng vì tất cả " Thời oanh liệt đó " chỉ

là quá khứ

3 Niềm uất hận ngàn thâu tr

ớc cảnh tầm th ờng, giả dối để càng theo giấc mộng nhớ rừng

- Cái nhìn của Chúa sơn lâm về cảnh vật thiên nhiên trong vờn Bách thú gọn gàng, sạnh sẽ nhng nhàm chán, tầm thừơng giả dối -> không phải là tự nhiên

mà là thiên nhiên nhân tạo,

đợc sắp xếp bởi bàn tay con ngời

- Đây cũng chính là cách nói, cảm nhận của thanh niên trí thức Việt Nam về

Trang 5

IV Tổng kết

- Cảm hứng lãng mạn tràn ngập của bài thơ :

+ Mạch cảm xuc sôi nổi + Biểu tợng con hổ phù hợp với chủ đề

+ Hình ảnh thơ giàu chất tạo hình , đầy ấn tợng Ngôn ngữ nhạc điệu rồi rào , cách ngắt nhịp linh hoạt

* Ghi nhớ: sgk

4 Củng cố, luyện tập :

- Đọc thuộc lòng đoạn thơ 1

- Nêu khái quát nội dung và nghệ thuật của bài thơ ?

5 Dặn dò:- Học bài, chuẩn bị tiết sau, tiết 75 câu nghi vấn.

Trang 6

Tiếng Việt Tiết PPCT: 75

Ngày soạn : 01.1.2010

Câu Nghi Vấn

1 Kiiến thức:

- Hiểu cấu tạo của câu nghi vấn, phân biệt đợc câu nghi vấn với các kiểu câu khác

- Nắm vững chức năng của câu nghi vấn dùng để hỏi

2 Kĩ năng :

- Rèn kĩ năng nhận diện và sử dụng câu gnhi vấn

3 Thái độ : Giáo dục cho hs ý thức xác định câu nghi vấn

II Chuẩn Bị

1 Giáo viên : Đọc , soạn , bảng phu.

2 Học sinh : Chuẩn bị bài , đồ dùng

1 kiểm tra bài cũ : Dựa vào kiến thức đã học ở tiểu học về câu gnhi vấn em hãy lấy

2hai ví dụ về câu nghi vấn ?

2 Bài mới :

Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thức cần đạt

Trang 7

Hoạt động 1: Tìm hiểu mục I.

nhận biết đó là câu nghi vấn ?

Những câu nghi vấn trên dùng

để làm gì ?

Gọi hs đặt câu nghi vấn ?

Vậy theo em thế nào là câu

Trả lời

Đặt câuTrả lời

Đọc

ĐọcTrả lời

Ghi bài

ĐọcLàm bài tập theo nhóm

I Đặc điểm hình thức và chức năng.

mà không ăn khoai ? Hay là u thơng chúng con đói quá ?

Là câu nghi vấn

- Có những từ nghi vấn: ai bao giờ, không hoặc các từ

"hay" ( nối các vế có quan hệ lựa chọn)

a, Chị khất tiền su đến chiều mai phải không ?

b, Tại sao con ngời lại phải khiêm tốn nh thế ?

c, Văn là gì ? Chơng là gì ?

d, Chú mình muốn cùng tớ

đùa vui không ?

2 Bài tập 2 :căn cứ để xác định câu nghi vấn có từ hay

Không thể thay từ "hay" bằng

Trang 8

Tiếp nhận- thực hiện

từ "hoặc" đợc.câu sẽ sai ngữ pháp nó sẽ dễ lẫn với câu ghép

3 Bài tập 3Không thể đặt dâu chấm hỏi sau các câu vì cả 4 câu đều không phải là câu nghi vấn

Viết Đoạn Văn Trong Văn Bản Thuyết Minh

1 Kiến thức :

- Biết nhận dạng, sắp xếp ý và viết 1 đoạn văn thuyết minh ngắn

2 Kĩ năng :

- Rèn luyện kỹ năng viết đoạn văn thuyết minh

3 Thái độ : Giáo dục cho hs ý thức viết đoạn văn trong văn bản thuyết minh

II Chuẩn Bị

1 Giáo vên : Đọc , soạn , bảng phụ

2 Học sinh : Đọc chuẩn bị bài ở nhà.

Trang 9

1 Kiểm tra bài cũ : Muốn thuyết minh một đồ dùng ngời thuyết minh phải làm

- Yêu cầu hs nhắc lại khái

niệm về đoạn văn trong bài

văn ? Cấu tạo thờng gặp

của đoạn văn ?

Gọi hs đọc các đoạn văn

sgk

Đoạn văn a gồm mấy câu ?

Từ nào đợc nhắc lại nhiều

lần trong các câu đó ?

Dụng ý ?

Chủ đề của đoạn văn là

gì ?

Đây có phải là đoạn văn

miêu tả,kể chuyện hay biểu

Hãy cho biết mối liên hệ

giữa các câu trong đoạn văn

1 Nhận dạng các đoạn văn thuyết minh.

* Đọc đoạn văn sgk

* Trả lời câu hỏi

a Đoạn văn gồm 5 câu Câu nào cũng có từ ''nớc''

sử dụng lặp lại để thể hiện chủ đề của đoạn văn

- Chủ đề của đoạn văn: Thiếu nớc sạch nghiêm trọng

- Đoạn văn không phải là

đoạn văn miêu tả, kể truyện hay nghị luận mà là đoạn văn thuyết minh vì cả đoạn giới thiệu về vấn đề thiếu n-

ớc ngọt trên thế giới hiện nay Thuyết minh 1sự việc, hiện tợng tự nhiên xã hội

- Mối liên hệ giữa các câu rất chặt chẽ

b, Đoạn văn thuyết minh giới thiệu về 1 danh nhân, 1 con ngời nổi tiếng theo kiểu cung cấp thông tin về các mặt hoạt động khác của ng-

ời đó

2 Sửa các đoạn văn thuyêt minh ch a chuẩn.

- Đoạn văn giới thiệu chiếc bút bi

+ Nhợc điểm

Không rõ chủ đề

ý lộn xộn, không mạch

Trang 10

ĐọcLàm bài tậpTrả lời

Nghe hiểu

lạc

+ Cách sửa: Cần tách thành 3 ý : Cấu tạo - Công dụng - Sử dụng

b, HS tự làm

*Ghi nhớ sgk

II Luyện tập

Viết 1 đoạn văn mở bài

và kết bài cho đề văn thuyết minh giới thiệu về trờng em

?

( Yêu cầu ngắn gọn, đúng chủ đề, thể loại)

Trang 11

1 Kiểm tra bài cũ :

HS1: Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ “ Nhớ rừng” của Thế Lữ

HS2: Nhận xét nào nói đungs nhất ý nghĩa của việc xây dựng hai cảnh tợng đối lập nhau trong bài thơ “ Nhớ rừng”

A Để làm nổi bật hình ảnh con hổ

B Để gây ấn tợng đối với ngời đọc

C Để làm nổi bật tình cảm và tâm trạng của con hổ

D Để hoàn thiện tình cảm của tác giả đối với con hổ

Nghe hiểu

Nghe

ĐọcThực hiện

2 Tác phẩm Bài thơ đợc rút trong tập nghẹn ngào năm 1939

II.Đọc hiểu văn bản:

1 Đọc

2 Giải nghĩa từ khó sgk

3 Bố cục 3 phần

- Phần 1 8 câu đầu

- Phần 1 6 câu tiếp theo

- Phần 3 4 câu cuối

III Phân tích:

1 Cảnh dân chài ra khơi

Trang 12

Gọi h/s đọc 2 câu đầu? Tác giả

đã giới thiệu về làng chài quê

mình ntn? Nhận xét về cách

giới thiệu đó ?

? Đọc 6 câu tiếp theo? Cảnh

đoàn thuyền đánh cá ra khơi

đ-ợc miêu tả vào thời điểm nào?

? Nhận xét gì về cảnh trời, cảnh

biển khi đoàn thuyền ra khơi?

? Hình ảnh ngời lao động miêu

Trả lời

Trả lời Trả lời

Trả lời

=> Không khí vui vẻ , rộn ràng , mãn nguyện

- Hình ảnh ngời dân chài : Khoẻ khoắn , rắn rỏi mang

Trang 13

? tình cảm của nhà thơ với quê

hơng đợc thể hiện trong hoàn

tràn vị mặn mòi của biển cả

=> Vẻ đẹp lãng mạn , phi ờng

th Hình ảnh con thuyền : NT nhân hoá

3 Nỗi nhớ làng quê:

- Yêu thơng gắn bó sâu nặng với quê hơng

IV Tổng kết :

- Nghệ thuật : Là sự sáng tạo hình ảnh thơ , có những hình

ảnh chân thực không tô vẽ nhng lại có những hình ảnh bay bổng , lãng mạn và rất có hồn

+ Có sự kết hợp giữa miêu tả

và biểu cảm

* Ghi nhớ sgk

Khi con Tu Hú

Tố Hữu

1 kiến thức

H/s cảm nhận: - Cảnh tợng mùa hè đầy hơng sắc và sức sống trong thơ Tố Hữu

- Niềm yêu sống, khát khao tự do của ngời chiến sĩ cách mạng trong hoàn cảnh bị tù

đày

2 Kĩ năng:

- Rèn kĩ năng đọc thơ lục bát, phân tích sức mạnh nghệ thuật của những câu hỏi tu từ

Trang 14

3 Tư tưởng:

- Giáo dục cho HS ý thức đọc - hiểu Vb, cảm nhận được giá trị của tác phẩm

II Chuẩn Bị

1 Kiến Thức : Đọc , soạn , tìm đọc tập thơ “Từ ấy”.

2 Học sinh: Trả lời các câu hỏi trong SGK.

III.Tiến Trình Bài Dạy

1 Kiểm tra bài cũ :

- HS1: Đọc thuộc diễn cảm bài thơ “Quê hơng” của Tế Hanh Qua bài thơ em hiểu gì về quê hơng của tác giả và tình cảm của tác giả đối với quê hơng?

- HS2: Hình ảnh nào trong bài thơ gây cho em ấn tợng sâu sắc nhất? Vì sao?

1 Giới thiệu bài:

Tố Hữu (1920-2002 ) là nhà thơ lớn, tiêu biểu của nền VHCMVN Lớn lên giữa lúc cao trào Mặt trận dân chủ do Đảng cộng sản Đông Dơng lãnh đạo đang sôi sục, Tố Hữu

đã nhanh chóng tiếp thu lí tởng cách mạng và say sa hoạt động trong Đoàn thanh niên dân chủ Tháng 4 năm 1939, Tố Hữu bị bắt giam Bị tù đầy thơ Tố Hữu là lời tâm niệm của ngời chiến sĩ cách mạng trẻ nguyện trung thành với lí tởng “Khi con tu hú” là một trong những bài thơ nh vậy

Hoạt động của Gv Hoạt động của HS Kiến thức cần đạt

Hoạt động 1: Hớng dẫn h/s

đọc, chú thích, bố cục

G nêu yêu cầu đọc: 6 câu đầu

giọng đọc vui, náo nức, phấn

chấn; 4 câu sau giọng đọc

Trang 15

? Bài thơ chia làm mấy phần?

Nội dung của từng phần?

? Bài thơ đợc viết theo thể thơ

gì?

? Em hiểu gì về nhan đề của

bài thơ? Hãy viết một câu văn

âm hởng

- Nhan đề bài thơ chỉ là một vế phụ của một câu văn trọn ý -> Khi con tu

hú gọi bầy là khi mùa hè

đến, ngời tù cách mạng càng cảm thấy ngột ngạt trong phòng giam chật

d Bố cục:

- 6 câu đầu: Tiếng chim

tu hú thức dậy mùa hè rực rỡ trong lòng nhà thơ

- 4 câu tiếp: Tâm trạng ngời chiến sĩ trong nhà tù

? Vì sao tiếng chim tu hú lại

G: Tiếng chim tu hú gợi

không gian đồng quê gần gũi,

thân thuộc Trong bài thơ

“Bếp lửa” của Bằng Việt,

tiếng chin tu hú gợi lại những

kỉ niệm thân thơng của tình

bà cháu nơi quê nhà

Tu hú ơi chẳng đến cùng bà

chội; càng thèm khát cháy bảng cuộc sống tự

do tng bừng ở bên ngoài

- Vì đó là tín hiệu của mùa hè, của sự tng bừng

tự do -> tác động đến tâm hồn ngời tù

Âm thanh tiếng chim tu

hú, tiếng ve sầu

Tng bừng , rộn rã

II Đọc hiểu văn bản–

1 Bức tranh mùa hè.

Trang 16

Kêu chi hoài trên những cánh

- Sản vật: Lúa chiêm đang chín

Trái cây ngọt dầnBắp rây vàng hạt

=> Sự sống đang sinh sôi nảy nở, đầy đặn, ngọt ngào

- ĐT mạnh : dậy , lộn nhào

Tính từ: chín, ngọt, đầy, rộng, cao

khi bị bắt giam trong tù

Bức tranh thiên nhiên mùa hè ấy là sản phẩm của trí tởng tợng phong phú và sự cảm nhận tinh

tế mãnh liệt của một tâm hồn trẻ trung, yêu đời ->

Qua đó ta thấy tác giả là ngời yêu cuộc sống tha thiết, luôn khao khát tự do

“Ta nghe hè dậy …

Mà chân muốn đạp ”…

- Cách ngắt nhịp bất ờng 6/2 ( câu 8 ); 3/3 ( câu 6 )

th Sử dụng các động từ mạnh

(đập tan phòng, chết uất), những từ ngữ cảm thán

=> Cảnh mùa hè rộn rã

âm thanh, rực rỡ sắc màu , ngọt ngào hơng vị mọi vật sống động mạnh

mẽ

2 Tâm trạng ngời tù.

Trang 17

đều có tiếng tu hú kêu nhng

tâm trạng ngời tù khi nghe

mê cuộc sống

ở câu thơ cuối, tiếng tu hú gơi cảm xúc khác hẳn: u uất, nôn nóng, khắc khoải, tâm

- Cảm giác ngột ngạt và uất ức cao độ -> niềm khao khát cháy bỏng muốn thoát khỏi cảnh tù ngục để trở về với cuộc sống tự do của ngời chiến

sĩ cách mạng

=>Tiếng chim tu hú là tiếng gọi của t do , tiếng gọi tha thiết của cuộc sống

G: Tiếng chim tu hú là tiếng

gọi thiết tha của tự do, của

thế giới sự sống đầy quyến rũ

- Giọng điệu thơ tự nhiên, trong sáng

*/ Ghi nhớ – 20

3 Củng cố , luyện tập :

Trang 18

? Thơ là tiếng nơi tâm hồn của nhà thơ Bài thơ “Khi con tu hú” cho ta thấy gì về tâm hồn thơ Tố Hữu?

* H thảo luận nhóm

- Hồn thơ nhạy cảm với mọi biểu hiện của sự sống

- Hồn thơ yêu cuộc sống mãnh liệt, quyết tranh đấu cho tự do

? Viết một đoạn văn tả cảnh mùa hè ở quê hơng em?

4 Hớng dẫn về nhà.

- Học thuộc bài thơ Soạn bài “Tức cảnh Pác Bó”

- Su tầm những câu thơ về tình yêu cuộc sống và khát vọng tự do của Tố Hữu

Tiếng việt Tiết PPCT: 79

Ngày soạn : 11.1.2010

Ngày giảng : Lớp: Tiết: Tổng

câu nghi vấn

( Tiếp theo ) I.Mục Tiêu Bài Học

- Giáo dục cho hs ý thc xác định câu , cách đặt câu

II Chuẩn Bị của Thầy Trò –

Trang 19

1 Giáo Viên : Đọc , soạn , bảng phụ.

2 Học sinh : Trả lời câu hỏi phần tìm hiểu bài.

- Chức năng chính của câu nghi vấn là gì ? Nối các từ nghi vấn ở cột A phù hợp với nội dung nghi vấn ở cột B ?

A B

2 Bao giờ b) Nguyên nhân 1-b

3 Bao nhiêu c) Thời gian 2-c

4 Ai d ) Số lợng 3-d

5 ở đâu e) Ngời 4-e

h) Vật 5-a

2 Bài mới.

1 Giới thiệu bài:

Dẫn dắt từ phần KTBC-> Ngoài chức năng chính là để hỏi, câu nghi vấn còn có nhiều chức năng khác nh cầu khiến, khẳng định, phủ định, đe dọa, bộc lộ tình cảm Vậy với những chức năng ấy dấu hiệu để nhận biết nó là gì ? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học

Hoạt động của Gv Hoạt động của Hs Mục tiêu cần đạt

b) Mày định nói đấy à?…c) Có biết không? Lính

đâu? Sao bay vậy ? …Không còn à?…d) Cả câu

Trang 20

dùng để hỏi câu nghi vấn

Không phải tất cả các câu nghi vấn đều kết thúc bằng dấu chấm hỏi Câu nghi vấn thứ hai ở VD e kết thúc bằng dấu chấm than để bộc lộ cảm xúc

? Xác định câu nghi vấn?

Các câu nghi vấn đó dùng

để làm gì ?

Ghi ra bảng phụ Xác định

câu nghi vấn? Đặc điểm

- HS rút ra nội dung từ ghi nhớ / 22

VD: Nó không lấy thì ai lấy?

Hs đọc

H suy nghĩ cá nhân ->

Làm bài tập trên ra bảng phụ

b nào đâu những đêm vàng bên bờ suối

………Thời oanh liệt nay còn đâu?-> Phủ định, bộc lộ tình cảm, cảm xúc

c Sao ta không ngắm sự biệt li theo tâm hồn rơi?…-> Bộc lộ tình cảm, cảm xúc

d Ôi, nếu thế bóng bay?…-> Phủ định, bộc lộ tình cảm , cảm xúc

Bài 2:

Trang 21

hình thức và chức năng của

nó?

? Trong những câu nghi

vấn đó, câu nào có thể thay

-> Phủ định

b) Cả đàn bò chăn dắt …làm sao?

Đặc điểm hình thức: làm sao

=> Bộc lộ sự băn khoăn, ngần ngại

c)Ai dám bảo tình mẫu …tử?

Đặc điểm hình thức: Ai

=> Khẳng địnhd) Thằng bé việc gì? Sao…lại mà khóc?…

- Gi, sao-> Hỏi

Bài 3:

a Cụ không phải lo xa nh thế

Không nên nhịn đói mà để tiền lại

ăn hết thì lúc chết không có tiền để mà lo liệu

c Thảo mộc tự nhiên có tình mẫu tử

Nó không lấy thì ai lấy? ( khẳng định )

- Hãy nêu các chức năng khác của câu nghi vấn ?

- Nêu ví dụ chứng minh

Trang 22

Ngµy gi¶ng : Líp: TiÕt: Tæng:

Ngµy gi¶ng : Líp: TiÕt: Tæng

Trang 23

III Tiến trình Bài Dạy :

- Khi viết đoạn văn thuyế minh ta cần chú ý điều gì?

quan trọng nhất vì sao?

Phần nguyên vật liệu nêu ra

Đại diện trình bàyNhận xét - Bổ xung

Hiểu bài Trả lời

Trả lời

Đọc

I Giới thiệu một ph ơng pháp ( cách làm).

+ nguyên vật liệu

+ Cách làm

+ Yêu cầu thành phẩm

b Phần nguyên vật liệu ngoài loại gì còn thêm định lợng bao nhiêu Số bát đĩa,

số ngơì ăn, mâm

- Phần cách làm đặc biệt chú ý đến trình tự trớc sau

đến thời gian mỗi bớc ( không đợc thay đổi)

- Phần yêu cầu thành phẩm chú ý 3 mặt trạng thái, màu sắc, mùi vị

- Lý do khác nhau đây là thuyết minh cách làm một món ăn nên sẽ khác cách

Trang 24

minh về một đồ chơi, hay

đò chơi quen thuộc

làm một đồ chơi

- Lời văn cần ngắn gọn chuẩn xác

Ngày giảng : Lớp: Tiết: Tổng

Hồ Chí Minh

I.Mục Tiêu Bài Học

1 kiến thức :

- Cảm nhận đợc niềm vui của HCM trong những ngày sống gian khổ ở Pác Bó, qua

đó ta thấy đợc vẻ đẹp tâm hồn của Bác, vừa là một chiến sĩ say mê cách mạng, vừa là một “ khách lâm tuyền” ung dung sống hoà nhịp với thiên nhiên

- Hiểu đợc giá trị NT độc đáo của bài thơ

- Rèn kĩ năng đọc diễn cảm, phân tích thơ tứ tuyệt Đờng luật

2 Kĩ năng : Rèn kĩ năng đọc - hiểu, phân tích bài thơ.

3 Tư tưởng: Giáo dục cho Hs ý thức học thơ văn của Bác, cẩm nhận được những giá

trị đặc sắc về Nd, Nt trong thơ

II Chuẩn Bị

1 kiến thức: Giáo án, chân dung Bác Hồ tại chiến khu Việt Bắc, bài thơ “Theo chân

Bác “ của Tố Hữu

Trang 25

2 Học sinh: Trả lời câu hỏi SGK.

III.Tiến Trình Bài Dạy

- Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ “Khi con tu hú” Âm thanh tiếng chim tu hú mở

đoạn và kết thúc có gì giống, khác nhau? Vì sao?

- Điền cụm từ thích hợp nhất để hoàn thành câu nhận xét về cảnh mùa hè đợc miêu tả trong 6 câu thơ đầu của bài thơ:

“Bằng tởng tợng, nhà thơ đã khắc hoạ sinh động một bức tranh mùa hè ”…

G nêu yêu cầu đọc: giọng

vui tơi, hóm hỉnh, thoải mái,

? Bài thơ viết theo thể thơ

nào ? Nêu hiểu biết của em

“Chông chênh”: là từ láy tợng hình: không vững chắc, dễ nghiêng đổ

Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đờng luật Một bài thơ gồm 4 câu, mỗi câu

7 tiếng, cách ngắt nhịp 4/3

HS nêu cảm nhận của mình (2-3 h/s ) có thể về giọng điệu bài thơ hoặc tâm trạng của nhân vật trữ tình

Trang 26

? Qua câu thơ giúp em hiểu

gì về cuộc sống của Bác khi

đối nhau: sáng ra-tối vào

+ Đối thời gian: sáng / tối

+ Đối không gian: suối/

hang

+ Đối hoạt động: ra / vào

=> Diễn tả hoạt động

đều đặn, nhịp nhàng trở thành nề nếp của con ng-

ời Đó là cuộc sống bí mật nhng vẫn giữ đợc quy củ, nề nếp

“Ra suối”tức là ra nơi làm việc bình thờng bên

bờ suối

“Vào hang” vào nơi nghỉ ngơi, sinh hoạt sau một ngày làm việc

Cuộc sống chan hòa với thiên nhiên, ung dung làm chủ tình cảm

HS đọc Cháo bẹ: cháo ngô

Rau măng: ray là măng rừng

=> Cháo ngô và măng rừng là những thứ luôn sẵn có trong bữa ăn của Bác ở Pác Bó

=> Cuộc sống đạm bạc, kham khổ

Câu 2: Cháo bẹ, rau

măng => cuộc sống đạm bạc, kham khổ

Trang 27

Có thể hiểu ăn cháo bẹ, rau măng rất khổ nhng tinh thần Bác vẫn sẵn sàng Hiểu nh vậy không sai nhng không phù hợp với tinh thần chung, giọng điệu chung ( đùa vui, thoải mái ) của bài thơ.

-> Nên hiểu thức ăn ( cháo bẹ, rau măng ) lúc nào cũng có sẵn

dùng từ ngữ của tác giả trong

câu thơ này? Tác dụng

? Ngoài tác dụng chuyển

Hs đọc Câu thứ nhất nói về chuyện ở, câu thứ hai nói về chuyện ăn, thong dong thoải mái bao nhiêu thì câu thơ thứ ba nói về công việc

Chuyển từ không khí thiên nhiên sang hoạt

động cách mạng

- Dùng từ láy “chông chênh”

( không vẵng chắc, dễ nghiêng, dễ đổ ) -> điều kiện làm việc rất khó khăn đòi hỏi ngời chiến

sĩ cách mạng phải cố gắng hết sức không ngừng, không nghỉ

Ba tiếng cuối sử dụng toàn thanh trắc thể hiện

sự vất vả nhng khoẻ khoắn, kiên quyết của Bác

Là câu có vị trí trung

Câu 3:

- Nơi làm việc bằng đá.Công việc: dịch sử Đảng

=> Gian nan, vất vả.-> Yêu thiên nhiên, sống hoà hợp với thiên, say

mê công việc cách mạng

Luôn làm chủ cuộc sống trong bất cứ hoàn cảnh nào

Trang 28

mạch câu thơ thứ ba còn có

vị trí gì ?

? Ba câu đầu kể việc sinh

hoạt và làm việc của Bác khi

ở Pác Bó Qua đó em hiểu

thêm gì về con ngời Bác ?

? Câu thơ cuối dùng phơng

thức biểu đạt gì ?

? Em hiểu “sang”có nghĩa là

gì ? Cái sang của cuộc đời

cách mạng trong bài thơ này

ntn ?

- Gv treo bảng phụ

- Nhận xét

? Câu thơ giúp ta hiểu thêm

gì về phẩm chất con ngời

Bác ?

Hoạt động 3 : Hớng dẫn hs

tổng kết

? Những nét nghệ thuật tiêu

biểu của bài thơ ?

? Qua đó giúp em hiểu thêm

tâm làm nổi bật hình ợng ngời chiến sĩ cách mạng đợc khắc họa với tầm vóc lớn lao, t thế ung dung tự tại

t Yêu thiên nhiên, yêu say mê công việc cách mạng

- Luôn làm chủ cuộc sống trong bất cứ hoàn cảnh nào

Biểu cảm trực tiếp tâm trạng, cảm xúc của tác giả

HS thảo luận theo nhóm:

- Việc ăn, ở không phải

là sang, chỉ có việc làm ( dịch sử Đảng ) là sang nhất vì nó đem ánh sáng của chủ nghĩa Mác- Lênin về để đấu tranh giải phóng dân tộc, đem lại cơm no áo ấm và hạnh phúc cho toàn dân Luôn lạc quan, tin tởng vào sự nghiệp cách mạng mình đã theo đuổi

- Tâm hồn hoà hợp với thiên nhiên

- tinh thần cách mạng kiên cờng

- Ung dung lạc quan

- Hs trả lời

Câu 4:

“ Sang” sang trọng , đẹp

đẽ , giàu có , Là cảm giác hài lòng vui thích

- ăn ở , làm việc đều gian khổ , khó khăn thiếu thốn nhng ngời vẫn luôn cảm thấy vui thích, giàu có , sang trọng

III Tổng Kết

- Lời thơ bình dị , giọng

điệu vui đùa thoải mái Kết hợp hài hoà giữa tính chất cổ điển và hiện đại

* Ghi nhớ : 30

Trang 29

C©u CÇu KhiÕn

I Môc tiªu bµi häc

1 Gi¸o viªn : Gi¸o ¸n, b¶ng phô.

III TiÕn tr×nh bµi d¹y

1 KiÓm tra bµi cò.

Trang 30

- Ngoài chức năng dùng để hỏi câu nghi vấn còn để dùng làm gì ? Những câu nghi vấn dới đây dùng để làm gì?

1) Cụ tởng tôi sớng hơn chăng? ( Nam Cao – Lão Hạc )

2) Anh có thích đọc Tam Quốc không ? ( Nam Cao )

3) Sao ! Mày muốn tao chơi lại cái món ngày hôm qua hả ? ( Nguyễn Quang Sáng ).4) Sao không vào tôi chơi ? ( Nam Cao )

2 Bài mới.

Giới thiệu bài:

Chúng ta đã học rất nhiều các thể loại biện pháp tu từ , hôm nay các em sẽ đợc tìm hiểu tiếp một thể loại câu cầu khiến Vậy câu cầu khiến có đặc điểm hình thức và chức năng ntn ? Chúng ta cùng vào bài

Hoạt động 1: Tìm hiểu mục I

Gọi hs đọc đoạn trích trên bảng

phụ

Trong đoạn trích trên câu nào là

câu cầu khiến ?

Đặc điểm hình thức của câu cầu

khiến ?

Tác dụng của câu cầu khiến ?

Cách đọc câu " mở cửa " trong

- Câu mở cửa ở ý b là câu cầu khiến với ý nghĩa yêu cầu, đề nghị, ra lệnh

- Câu " mở cửa " ở ý a là câu trần thuật với ý nghĩa thông tin sự kiện

- Câu " mở cửa " ở ý b dùng

Trang 31

§Æc ®iÓm h×nh thøc nµo cho

Trang 32

Tập Làm Văn Tiết PPCT:83

Ngày soạn : 15.1.2010

Thuyết Minh Về Một Danh Lam Thắng Cảnh

I Mục tiêu bài học

1 Kiến thức:

- Biết cách viết bài thuyết minh, giới thiệu một danh lam thắng cảnh trên cơ sở có sự hiểu biết sâu sắc, toàn diện về danh lam thắng cảnh đó

2 Kĩ năng :

- Rèn kĩ năng đọc, tra cứu và ghi chép tài liệu, quan sát trực tiếp danh lam thắng cảnh

để phục vụ cho bài viết thuyết minh

3 Thái độ :

- Giáo dục cho hs có ý thức viết bài thuyết minh về một danh lam thắng cảnh

II Chuẩn bị.

1 Giáo viên: Giáo án, bài văn mẫu.

2 Học sinh: Trả lời câu hỏi phần tìm hiểu bài.

III Tiến trình bài dạy

1 Kiểm tra bài cũ.

- Khi thuyết minh về một phơng pháp (cách làm) ta cần phải làm gì ?

Trang 33

- Hãy sắp xếp các dòng dới đây theo thứ tự hợp lí để tạo thành dàn ý phần thân bài của bài thuyết minh về một phơng pháp ( một thí nghiệm ).

a Cách làm b Yêu cầu thành phẩm c Điều kiện

2 Bài mới.

Giới thiệu bài:

Lấy vài ví dụ về danh lam thắng cảnh và di tích lịch sử ở địa phơng em ? Để cho những ngời nơi khác có thể hiểu rõ và sâu hơn về danh lam thắng cảnh và các di tích lịch sử ta cần phải có một bài văn thuyết minh rõ ràng Vậy thuyết minh về danh lam thắng cảnh có gì khác so với kiểu thuyết minh về đồ vật Chúng ta cùng tìm hiểu bài học

Hoạt động 1:

Gọi HS đọc các văn bản

SGK và trả lời câu hỏi

Bài văn thuyết minh giớ

thiệu mấy đối tợng ? các

đối tợng có quan hệ với

nhau nh thế nào ?

Qua bà thuyêt minh này em

hiểu gì về Hồ Hoàn Kiếm

và Đền Ngọc Sơn ?

Muốn viêt bài văn giới

thiệu danh lam thắng cảnh

nh vậy cần có những kiến

thức gì ?

Bài viết đợc sắp xếp theo

bố cục thứ t nào ? theo em

bai này còn thiếu sót gì về

bố cục ?

Đọc

Trả lời

2, Đền Ngọc Sơn Nguồn ngốc và sơ lợc quá trình xây dựng, vị trí cấu trúc đền

3, Để thuyết minh giới thiệu 1 danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử cần trang bị kiến thức sâu rộng

về địa lý, lịch, văn hoá

- Đọc sách báo, tranh ảnh, tài liệu

4, Bố cục Gồm 3 đoạn

- Đoạn 1 Giới thiệu về Hồ Hoàn Kiếm

- Đoạn 2 Giới thiệu vvề

Đền Ngọc Sơn

- Đoạn 3 Gíơ thiệu bờ

hồ

- Trình tự sắp xếp theo không gian vị trí cảnh vật :

hồ - bờ hồ

Trang 34

Đọc Thảo luận nhóm

Đại diện trình bàyNhận xét - Bổ xung Hiểu bài

Thực hiện

Làm bài Trả lời Nghe hiểu

5, Thuyết minh về 1 danh lam thắng cảnh

2, Bài tập 2

Về nhà

3, Bài tập 3 + 4

Có thể chọn những chi tiết sau : Rùa Hồ Gơm, truyền thuyết trả gơm thần, cầu Thê Húc, Tháp Bút, vấn đề giữ gìn cảnh quan và sự trong sạch của Hồ Gơm Câu nói của nhà văn nớc ngoài có thể sử dụng vào phần mở bài và kết luận

Trang 35

Tập Làm Văn Tiết PPCT: 84

Ngày soạn : 15.1.2010

1 Giáo viên : Giáo án, bảng phụ hệ thống hóa kiến thức.

2 Học sinh : trả lời các câu hỏi đã cho về nhà.

III Tiến trình bài dạy

- Làm thế nào để có kiến thức về một danh lam thắng cảnh trớc khi viết bài giới thiệu nơi đó?

- Dòng nào dới đây nói đúng nhất yêu cầu về lời văn của bài giới thiệu một danh lam thắng cảnh:

Trang 36

A Có tính chính xác và biểu cảm C Có nhịp điệu và giàu cảm xúc.

B Có tính hình tợng D Có tính hàm súc

2 Bài mới :

Trong các giờ học trớc chúng ta đã đợc tìm hiểu về văn bản thuyết minh ( định nghĩa, các kiểu bài thuyết minh, các phơng pháp thuyết minh, bố cục của bài văn thuyết minh ) Bài học hôm nay chúng ta sẽ hệ thống hoá lại những kiến thức đó

Đọc

Trả lời

I Ôn tập lý thuyết

II Luyện tập

1 Bài tập 1Nêu cách lập ý và lập dàn ý cho đề sau

Giới thiệu 1 đồ dùng học tập

a, Lập ý Tên đồ dùng, hìnhdáng, kích thớc, màu sắc, cấu tạo, công dụng của đồ dùng, nêu những điều kiện lu ý khi sử dụng đồ dùng

b, Dàn ý chung

- Mở bài

Khái quát tên đồ dùng và công dụng của nó

- Thân bài Hình dáng chất liệu kích thớc, cấu tạo các bộ phận , cách sử dụng

- Kế bài Những điều cần lu ý khi sử dụng đồ dùng, khi gặp sự

cố cần sửa chữa

Trang 37

Hãy lập ý cho đề thuyết

minh 1 danh lam thắng

Trả lời

Tiếp nhận- thực hiện

Trả lời

2, Bài tập 2Giới thiệu 1 danh lam thắng cảnh, di tích lịch sử quê h-

ơng

a, Lập ý

Tên danh lam thắng cảnh,khái quát vị trí địa lý

ý nghĩa đối với quê hơng, cấu trúc quy trình hình thành xây dựng, tu bổ, đặc

điểm nổi bật, phong tục lễ hội

- Kết bài Thái độ tình cảm với danh lam

3 Củng cố , luyện tập :

Những lu ý khi viết bài văn thuyết minh ?

4 Dặn dò :

- Ôn lại phần lí thuyết.( Bố cụ bài văn thuyết minh, các phơng pháp thuyết minh, )…

- Viết đoạn văn cho các đề bài còn lại

- Chuẩn bị tiết viết bài tập làm văn số 5

Trang 38

TuÇn 23 TiÕt PPCT: 85

V¨n B¶n Ngµy so¹n : 22.1.2010

Ngµy gi¶ng : Líp: TiÕt: Tæng

III TiÕn tr×nh bµi d¹y

1 KiÓm tra bµi cò :

Trang 39

- Đọc thuộc và diễn cảm bài thơ “Tức cảnh Pác Bó” Em hiểu nh thế nào là “thú lâm tuyền” Thú lâm tuyền của HCM có gì giống với thú lâm tuyền của Nguyễn Trãi,

Nguyễn Khuyến, ? Vì sao?…

- Nhận định nào nói đúng nhất con ngời Bác trong bài thơ “Tức cảnh Pác Bó”:

A Bình tĩnh và tự chủ trong mọi hoàn cảnh

B Ung dung, lạc quan trớc cuộc sống cách mạng đầy khó khăn

C Quyết đoán, tự tin trớc mọi tình thế cách mạng

D Yêu nớc thơng dân, sẵn sàng cống hiến cả cuộc đời cho Tổ quốc

2 Bài mới :

Giới thiệu bài :

Giáo viên giới thiệu tập NKTT -> Hs quan sát -> Đây là tập thơ cảm hứng trữ tình duy nhất của HCM đợc Ngời sáng tác khá liên tục trong chuỗi ngày bị tù đày ở Quảng Tây (Trung Quốc).Tập thơ gồm 133 bài viết bằng chữ Hán Trăng vốn là đề tài quen thuộc trong thơ Bác VD “Cảnh khuya, “Rằm tháng giêng”, “Ngắm trăng”

là bài thơ nằm trong tập NKTT viết về một cuộc “ngắm trăng”thật đặc biệt của Bác Hồ: ngắm trăng trong nhà tù Chúng ta cùng tìm hiểu bài …

Bài thơ chia làm mấy phần ?

Bài thơ viết theo thể thơ nào ?

II.Đọc hiểu văn bản:

1 Đọc

2 Giải nghĩa từ khó sgk

3 Bố cục 4 phần Khai đề, thừa đề, chuyển đề

và hợp đề

4 Thể loại

Thất ngôn tứ tuyệt

III Phân tích:

Trang 40

Câu đầu kể và nhận xét việc gì

? ở đâu ? vì sao Bác lại nêu

2 Câu 2

" Cảnh đẹp hững hờ "

Câu thơ cho thấy Hồ Chí Minh là ngời yêu thiên nhiênmãnh liệt Ngời nghệ sỹ

- chiến sỹ đã dung động trớc cảnh trăng sáng đẹp mặc dù thân đang trong cảnh tù đầy

3 Câu 3 + 4 " Ngời ngắm cửa sổ Trăng nhòm nhà thơ "

- Hai ccâu thơ thể hiện mối quan hệ rất đặc biệt, sự giao hoà thắm thiết giữa ngời và trăng

- Phép đối và phép nhân hoá

đợc sử dụng rất thành công

- Trăng và ngời đêu chủ động tìm đến nhau, giao hoà cùng nhau Đó là tình cảm song ph-

ơng mãnh liệt chứng tỏ Bác rất yêu trăng trong phút chốc quên đi thực tế để tìm đến tri kỷ

IV Tổng kết Ghi nhớ sgk

B Đi đ ờng

I Giới thiệu

II Đọc, chú thích , bố cục.III Tìm hiểu bài thơ

Câu 1:

Giọng điệu tự nhiên điệp ngữ -> nhấn mạnh sự trải nghiệm , thực tế nỗi gian khổ đi trên đ-ờng dài

Câu 2:

Tiêu đề	Nhớ Rừng
Tác giả	Thế Lữ
Người hướng dẫn	Lèng Thị Dung
Trường học	Trường Trung Học Cơ Sở
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Bài Giảng
Năm xuất bản	2010
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	175
Dung lượng	1,65 MB