Sinh lý cam giac (tiep)

Trình bày đ ợc Receptor, đ ờng dẫn truyền và trung tâm của cảm giác vị giác 5.. Trình bày đ ợc receptor, đường dẫn truyền và trung tâm và đặc điểm của cảm giác khứu giác.. Trình bày đ

Mục tiêu học tập

Sau khi học xong học viên có khả năng:

4. Trình bày đ ợc Receptor, đ ờng dẫn truyền và

trung tâm của cảm giác vị giác

5. Trình bày đ ợc receptor, đường dẫn truyền và

trung tâm và đặc điểm của cảm giác khứu giác.

6. Trình bày đ ợc receptor, đ ờng dẫn truyền, trung

tâm và đặc điểm của cảm giác thị giác

7. Trình bày đ ợc receptor, đ ờng dẫn truyền, trung

tâm và đặc điểm của cảm giác thính giác

 C¶m gi¸c s©u (c¶m gi¸c b¶n thÓ)

 C¸c gi¸c quan: * C¶m gi¸c vÞ gi¸c

* C¶m gi¸c khøu gi¸c

* C¶m gi¸c thÞ gi¸c

* ThÝnh gi¸c

C¶m gi¸c VÞ gi¸c

 Receptor vÞ gi¸c: Nô vÞ gi¸c

 VÞ trÝ vµ ph©n bè: V l ìi, tr íc l ìi, 2 bªn l ìi

alcohol, aldehyd, ester, a.a, (4) §¾ng:Nitrogen vµ Alkaloid

Nô

vÞ

gi¸c

DÉn

truyÒn

c/g vÞ

gi¸c

(KÝch thÝch tuyÕn n íc bät bµi tiÕt)

2/3 tr íc l ìi: d©y VSau l ìi: d©y IX, l ìi hÇuNÒn l ìi: d©y X

C¶M GI¸C KHøU GI¸C

 Niªm m¹c mòi vµ receptor khøu gi¸c

 Hµnh khøu- n·o: (1)§ êng dÉn truyÒn cæ vµ khøu

gi÷a; (2)§ êng dÉn truyÒn cò vµ khøu bªn; (3)§ êng dÉn truyÒn míi

Niªm m¹c khøu vµ dÉn truyÒn

khøu gi¸c

 Hµnh khøu:

 D©y Tk sä I

 M« n·o ph×nh ra/ nÒn n·o, trªn x ¬ng sµng

 25000 sîi trôc tb khøu/Hµng ngµn tiÓu cÇu/ hµnh khøu

C¶M GI¸C KHøU GI¸C

25 Tb mò ni 60 Tb nÊm

 Đ ờng dẫn truyền cổ: →vùng khứu giữa

Vị trí: Nền não tr ớc và d ới đồi.

Liếm môi, tiết n ớc bọt, p/ư đ/ ăn uống và cảm xúc do mùi gây ra

 Đ ờng dẫn truyền cũ: →vùng khứu giác bên

Đi đến hệ viền, hồi hải mã

Hình thành thói quen a thích với thức ăn

 Đ ờng dẫn truyền mới

Đồi thị, vỏ não

Phân tích mùi có ý thức

CảM GIáC KHứU GIáC

CảM GIáC KHứU GIáC

 Đặc điểm cảm giác khứu giác

Long não, xạ h ơng, cây cỏ, hạt tiêu, ete, cay, thối

 Tính thích nghi cao: - 50% đ/ ngay giây

đầu tiên, sau đó đ/ ít và chậm

- Có sự tham gia của hệ TK(tõm lý)

ThÞ gi¸c

 M¾t

 Receptor ¸nh s¸ng

 DÉn truyÒn c¶m gi¸c thÞ gi¸c

 NhËn c¶m c¶m gi¸c thÞ gi¸c ë vá n·o

 §Æc ®iÓm cña c¶m gi¸c thÞ gi¸c

ng ỡng đáp ứng ánh sáng

CÊu t¹o m¾t

H×nh nãn, as mµu Nh×n mµu, as ban ngµy

ThÞ gi¸c

(Receptor)

all trans retinol (vitA)

Retinal isomerase

Thay đổi điện thế/tb

retinal 11 cis

Retinal isomerase

TÕ bµo

nãn

H ng phấn receptor

thị giác

Rhodopshin Hấp thụ

ánh sáng Hoạt hóa transducin GMP vòng

Đóng kênh Na

u phân cực tb

* u phân cực xảy ra nhanh, tồn tại lâu

T/g ảnh/võng mạc kéo dài

* Điện thế Re/thị giác tỷ lệ log c ờng độ ánh sáng.

Test

thö

mï

mµu

ThÞ gi¸c

(Receptor)

§åi thÞ: -DÉn truyÒn tÝn hiÖu Tk→n·o

- KiÓm so¸t l îng tÝn hiÖu truyÒn →n·o

C¸c vïng chøc n¨ng ë

vá n·o

Vá n·o thÞ gi¸c

 Nhận cảm as theo cơ chế quang hoá học

TK đồi thị, trung tâm vỏ não.

Thị giác

(Đặc điểm c/g thị giác)

 Hình ảnh nổi

thấy đ ợc khoảng cách và chuyển động/vật

Thị giác

(Đặc điểm c/g thị giác)

Tật khúc xạ của mắt

1 Lão thị: - Nhân mắt to và dày kém đàn hồi (thoái hoá sợi pr)

- Mắt không nhìn gần và xa đ ợc; dùng thấu

kính hội tụ 2 tròng/ hội tụ tăng trên→ d ới

2. Viễn thị: - Nhãn cầu ngắn hoặc độ hội tụ mắt kém

→ ảnh vật rơI sau võng mạc

- Thấu kính hội tụ

2. Cận thị: - Nhãn cầu dài hoặc độ hội tụ mắt tăng

→nhìn rõ vật ở gần, k nhìn rõ vật ở xa

- Thấu kính phân kỳ

2. Loạn thị:- độ cong của giác mạc hoặc hệ thấu kính

mắt không đều, các tia sáng không cùng rơI vào 1 điểm

- Đeo thấu kính lăng trụ

thÝnh gi¸c

 Receptor nhËn c¶m thÝnh gi¸c

 DÉn truyÒn tÝn hiÖu tõ receptor vÒ hÖ TKTW

 Trung t©m nhËn c¶m gi¸c thÝnh gi¸c ë vá n·o

 §Æc ®iÓm c¶m gi¸c thÝnh gi¸c

thÝnh gi¸c

(DÉn truyÒn ©m thanh)

C¬

quan

corti

 Âm tần số 16- 20.000Hz; Phân biệt c ờng độ, âm sắc, hoà âm, phản âm.

 Nghe: Truyền âm và khuếch đại âm.

 X/định đ ợc nguồn âm và âm thanh nổi.

 Bù trừ chức năng cơ quan thị giác và thính giác.

thính giác

(Đặc điểm c/g thính giác)

C¸c vïng chøc n¨ng ë

vá n·o

thÝnh gi¸c

(DÉn truyÒn ©m thanh)

Nô

vÞ

gi¸

c