sáng kiến kinh nhiệm

Trong những năm gần đây, thực hiện cuộc vận động “Hai không với 4 nội dung” của Bộ Giáo dục & Đào tạo và Chỉ thị số 33/2006/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc chống bệnh thành tích t

ĐỀ TÀI: HIỆU TRƯỞNG QUẢN LÝ CÔNG TÁC PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU A/ LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

I/ CƠ SỞ LÝ LUẬN:

Công tác phụ đạo học sinh yếu là một công tác chiếm một vị trí quan trọng trong các nhà trường phổ thông, đặc biệt, ở trường tiểu học thì công tác phụ đạo học sinh yếu càng chiếm vị trí đặc biệt quan trọng hơn cả Bởi vì ở lứa tuổi học sinh tiểu học, các

em chưa nhận thức được nhiệm vụ học tập, chưa có tính tự giác, chưa biết cách tự học

mà hầu như hoàn toàn phụ thuộc vào sự hướng dẫn, kèm cặp của giáo viên Mặt khác,

do điều kiện kinh tế và nhận thức của đại bộ phận phụ huynh học sinh còn hạn chế nên việc phụ huynh học sinh kèm cặp, hướng dẫn cho con em học thêm ở nhà là rất ít và thường không mang lại hiệu quả cao Trong những năm gần đây, thực hiện cuộc vận

động “Hai không với 4 nội dung” của Bộ Giáo dục & Đào tạo và Chỉ thị số

33/2006/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc chống bệnh thành tích trong giáo dục thì nhiệm vụ phụ đạo học sinh yếu lại càng trở nên cần thiết và không thể thiếu trong các nhà trường phổ thông nói chung và trường tiểu học nói riêng

Công tác phụ đạo học sinh yếu đạt hiệu quả sẽ góp phần nâng cao chất lượng đại trà của nhà trường, giảm thiểu tỷ lệ học sinh lưu ban, tỷ lệ học sinh ngồi sai lớp, nâng cao tỷ lệ học sinh lên lớp, góp phần hoàn thành các mục tiêu như: Phổ cập Giáo dục Tiểu học, Phổ cập Giáo dục Tiểu học Đúng độ tuổi, Phổ cập Giáo dục Trung học Cơ

sở, góp phần xây dựng phong trào “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong nhà

trường và xa hơn nữa là góp phần nâng cao dân trí, đảm bảo một xã hội an toàn và phát triển, góp phần vào việc phát triển kinh tế- Văn hóa – Xã hội ở địa phương Đồng thời, nó lại có hiệu ứng tích cực trở lại cho công tác quản lý chung của hiệu trưởng

Có thể hiểu tóm tắt qua sơ đồ sau:

QUẢN LÝ CÔNG TÁC PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU

Góp phần nêu cao tinh thần trách nhiệm của G viên.

Góp phần phát

triển kinh tế xã

hội ở địa phương.

Góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đại trà.

Góp phần xây

dựng phong trào

“TH thân thiện, HS

tích cực” trong nhà

trường.

Góp phần hoàn thành tốt các mục tiêu giáo dục khác.

Để cho công tác phụ đạo học sinh yếu đạt hiệu quả như mong muốn thì việc phát huy tinh thần trách nhiệm của giáo viên thông qua công tác quản lý của hiệu trưởng là một chìa khóa cho sự thành công Bởi vì, giáo viên là người trực tiếp giảng dạy học sinh, là người hơn ai hết hiểu được chất lượng học tập của từng học sinh ở mức độ nào,

từ đó họ sẽ đưa ra các phương pháp phụ đạo sao cho hợp lý Cái chính là họ phụ đạo với tinh thần trách nhiệm như thế nào?, ở mức độ nào? Chính vì vậy, vai trò của người hiệu trưởng trong việc phát huy tinh thần trách nhiệm của giáo viên thông qua công tác quản lý là hết sức quan trọng, góp phần vào sự thành công chung

II/ THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU TRONG NHỮNG NĂM QUA:

Mặc dù công tác phụ đạo học sinh yếu đã được các cơ sở giáo dục quan tâm từ những năm trước đây, khi chưa có phong trào hưởng úng cuộc vận động chống bệnh thành tích trong giáo dục Những năm gần đây, công tác phụ đạo học sinh yếu lại càng được các cơ sở giáo dục và các nhà giáo quan tâm sâu sắc hơn và bước đầu đã mang lại những kết quả nhất định Tuy nhiên, xét về nhiều góc độ khác nhau thì công tác phụ đạo học sinh yếu vẫn chưa được các cơ sở giáo dục và các nhà giáo quan tâm đúng mức Các trường chưa có kế hoach, hướng dẫn cụ thể, chưa sử dụng kết quả của công tác phụ đạo học sinh yếu để động viên khích lệ giáo viên

Về góc độ quản lý thì các nhà quản lý cũng chỉ mới dừng lại ở mức độ đưa ra các văn bản chỉ đạo mà chưa có nhiều các đợt kiểm tra, đôn đốc các cơ sở giáo dục và các nhà giáo trong công tác phụ đạo học sinh yếu Về góc độ các nhà giáo thì họ cũng chỉ thực hiện công việc dựa trên các văn bản chỉ đạo, những nhắc nhở chung chung một cách tự phát mà chưa được hướng dẫn, quan tâm, động viên, đánh giá cụ thể từ phía nhà trường Vì vây, tinh thần trách nhiệm của giáo viên chưa được phát huy tối

đa, dẫn đến chất lượng phụ đạo học sinh yếu chưa cao

B/ CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CỦA HIỆU TRƯỞNG ĐÃ THỰC HIỆN:

1/ Tổ chức khảo sát chất lượng học sinh và nắm bắt số lượng học sinh cần phụ đạo trong năm học:

Việc tổ chức khảo sát chất lượng học sinh và nắm bắt số lượng học sinh cần phụ đạo trong năm học là một công việc giúp cho hiệu trưởng đánh giá thực chất chất lượng giảng dạy của nhà trường trong năm học vừa qua, từ đó có kế hoạch phải phụ đạo như thế nào?, phụ đạo bao nhiêu cho phù hợp? Đồng thời, thông qua việc hiệu trưởng nắm bắt số lượng học sinh cần phụ đạo giúp cho hiệu trưởng quản lý chặt chẽ

và hiệu quả của công tác phụ đạo học sinh yếu trong suốt năm học

Vào đầu năm học, tôi thường tổ chức khảo sát chất lượng học sinh bằng hình thức hiệu trưởng tự ra đề khảo sát Sau đó, tổ chức khảo sát, giao bài cho các tổ trưởng chuyên môn chấm và đánh giá (mỗi người chấm một môn và một khối lớp để đánh giá khách quan), tổng hợp chất lượng học sinh các khối lớp và lập danh sách các học sinh

có kết quả khảo sát thấp cần phụ đạo từng môn theo mẫu sau:

DANG SÁCH HỌC SINH CẦN PHỤ ĐẠO ST

THÊM MÔN, PHÂN

MÔN

GHI CHÚ

01

02

03

Nguyễn Văn A

Nguyễn Văn B

………

2A 2A ……

Toán Chính tả

………

2/ Xây dưng kế hoạch cụ thể:

Việc xây dựng kế hoạch cụ thể chính là định hướng chung cho công tác quản lý của hiệu trưởng và định hướng công việc cho các giáo viên chủ nhiệm, giúp cho hiệu trưởng quản lý cái gì và giáo viên phải làm gì trong cả năm học Trong phương hướng năm học, tôi thường đưa ra kế hoạch phụ đạo học sinh yếu cụ thể định lượng là bao nhiêu buổi trên một tuần Đồng thời, tôi phân lịch cụ thể cho từng lớp và niêm yết tại văn phòng nhà trường để tiện cho việc theo dõi giáo viên có thực hiện đúng đúng thời lượng hay không? Mặt khác, căn cứ lịch này để hiệu trưởng có thể đi xuống lớp kiểm tra, động viên, theo dõi hàng ngày để kịp thời nhắc nhở, điều chỉnh Tôi cũng công khai tất cả kế hoach mà hiệu trưởng sẽ làm trong suốt quá trình phụ đạo

LỊCH PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU THỨ

BUỔI

3/ Yêu cầu giáo viên chủ nhiệm xây dựng kế hoạch và phương pháp phụ đạo:

Việc giáo viên chủ nhiệm xây dựng kế hoạch và phương pháp phụ đạo sẽ giúp cho giáo viên định hướng được những công việc cần làm và làm như thế nào trong quá trình phụ đạo Mặt khác, thông qua kế hoạch và phương pháp phụ đạo của giáo viên

mà hiệu trưởng có thể theo dõi, giám sát quá trình phụ đạo của giáo viên, từ đó hiệu trưởng có thể đôn đốc, nhắc nhở hoặc tư vấn thêm cho giáo viên Tôi yêu cầu giáo viên lập bản kế hoạch phụ đạo theo mẫu sau: (Bản này, giáo viên lưu một bảng và nộp cho Ban Giám hiệu một bản)

KẾ HOẠCH PHỤ ĐẠO HỌC SINH YẾU LỚP….NĂM HỌC ….

STT

HỌ TÊN HỌC SINH

PHỤ ĐẠO MÔN- PHÂN MÔN GÌ?

PHƯƠNG PHÁP PHỤ ĐẠO

GHI CHÚ

4/ Thường xuyên theo dõi, kiểm tra quá trình giáo viên phụ đạo:

Việc hiệu trưởng thường xuyên theo dõi, kiểm tra quá trình giáo viên tham gia phụ đạo học sinh yếu là một hoạt động không thể thiếu trong công tác quản lý của hiệu trưởng, giúp cho công tác phụ đạo được duy trì đều đặn theo kế hoạch đã xây dựng, đảm bảo được thời lượng cần thiết, góp phần phát huy vai trò, trách nhiệm của giáo viên và tinh thần học tập của học sinh Tôi thường căn cứ lịch phụ đạo đã niêm yết và

kế hoach mà giáo viên đã xây dựng, xuống tận các lớp phụ đạo để nắm bắt số lượng học sinh tham gia xem có đầy đủ không?, giáo viên phụ đạo như thế nào?, mức độ tiến

bộ của từng học sinh ra sao.v v

5/ Quan tâm, động viên tinh thần giáo viên và học sinh:

Việc hiệu trưởng quan tâm, động viên tinh thần giáo viên và học sinh sẽ có một

ý nghĩa rất to lớn vừa thể hiện tinh thần, trách nhiệm và vai trò của hiệu trưởng trong công tác phụ đạo học sinh yếu của nhà trường vừa là niềm động viên, khích lệ tinh thần giảng dạy của giáo viên và tinh thần học tập của học sinh Khi đó, người giáo viên như được chia sẻ trách nhiệm, như được cùng có người gánh vác công việc nặng nề và học sinh sẽ thấy được sự quan tâm của thầy hiệu trưởng mà sẽ cố gắng học tập hơn Kết hợp các lần xuống lớp kiểm tra, tôi thường trao đổi với giáo viên về tình hình tiến bộ của học sinh Tôi cũng thường đến bên học sinh kiểm tra, xem vở, hỏi han và động viên các em và cũng không quên dành những lời khen ngợi các em mặc dù các em chỉ tiến bộ rất ít Đồng thời, tôi cũng thường hỏi giáo viên tình hình biến chuyển của một

số em gọi là “điểm nóng” trong lớp Mặt khác, trong những lúc giải lao, tôi cũng không quên hỏi giáo viên về tình hình của một số em Khi giáo viên bộc lộ tâm sự như có một

số em quá yếu, lười học, gia đình không quan tâm v v, tôi thường động viên để giáo viên tiếp tục công việc nặng nề đó

6/ Khảo sát chất lượng cuối năm:

Công tác khảo sát chất lượng cuối năm, đánh giá chất lượng học sinh đại trà nói chung và học sinh yếu nói riêng nhằm đánh giá, so sánh, đối chiếu với chất lượng học sinh đầu năm để biết được quá trình giáo viên tham gia phụ đạo đạt kết quả như thế nào Qua đó, giúp hiệu trưởng có thể điều chỉnh kế hoạch, nội dung và phương pháp phụ đạo cho những năm tiếp theo Đồng thời, giúp giáo viên thấy được hiệu quả của công việc đã làm trong một năm học

Vào khoảng cuối tháng Tư hàng năm, tôi tiến hành ra đề khảo sát và tổ chúc khảo sát theo hình thức sau:

- Bố trí các giáo viên chéo theo kiểu tam giác để tránh trường hợp giáo viên này khảo sát lớp giáo viên kia và ngược lại nhằm đảm bảo sự công bằng và khách quan, thực chất

- Phân công một số giáo viên có kinh nghiệm và các tổ khối trưởng chấm bài khảo sát (Mỗi giáo viên chấm một môn của một khối lớp)

- Tổng hợp kết quả khảo sát và báo cáo bằng bảng tổng hợp và những đánh giá nhận định chung về chất lượng bài làm của học sinh cho Ban Giám hiệu

7/ Công khai, phân tích, đánh giá kết quả khảo sát chất lượng học sinh đại

trà nói chung và học sinh yếu nói riêng:

Việc công khai, phân tích, đánh giá kết quả khảo sát chất lượng học sinh đại trà

nói chung và học sinh yếu nói riêng là một hoạt động không thể thiếu trong công tác quản lý trường học nói chung và quản lý công tác phụ đạo học sinh yếu nói riêng, giúp giáo viên thấy được thành quả của hoạt động giảng dạy nói chung và hoạt động phụ đạo học sinh yếu nói riêng Đồng thời, giúp hiệu trưởng có cơ sở trong quá trình đánh

giá xếp loại giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học theo Quyết định số 14/2007/QĐ-BGD&ĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Quyết định số 06/2006/QĐ-BNV của Bộ Nội vụ cũng như việc xếp loại các danh hiệu thi đua của giáo viên cuối năm

Tôi thường tổ chức cuộc họp chuyên đề (sau khi khảo sát) nhằm công khai, đánh giá kết quả khảo sát chất lượng học sinh cuối năm và chất lượng phụ đạo học sinh yếu đến từng giáo viên chủ nhiệm Nội dung cuộc họp tập trung vào việc thông báo kết quả từng lớp, mức độ chuyển biến của từng lớp, so sánh, đối chiếu với kết quả khảo sát đầu năm, so sánh sự tiến bộ giữa các lớp trong cùng một khối, khen ngợi các lớp có thành tích cao trong cùng một khối, động viên, nhắc nhở các lớp có kết quả chuyển biến còn chậm Đồng thời, tôi cũng kết hợp phân tích, đánh giá những nguyên nhân thành - bại trong công tác giảng dạy nói chung và công tác phụ đạo học sinh yếu nói riêng

8/ Khen thưởng những giáo viên có thành tích cao:

Việc tổ chức khen thưởng cho những giáo viên có thành tích cao trong công tác giảng dạy nói chung và công tác phụ đạo học sinh yếu nói riêng có một vai trò quan trọng trong việc phát huy tinh thần trách nhiệm của giáo viên trong công tác Giáo viên

sẽ thấy được kết quả của công sức lao động trong một năm học đã được nhà trường ghi nhận và biểu dương, từ đó, học sẽ cố gắng hơn trong những năm học tiếp theo

Đầu năm, trong Hội nghị Cán bộ Công chức, tôi đã đưa ra Nghị quyết là khen thưởng những giáo viên có thành tích cao trong công tác giảng dạy và chỉ đạo cho Công đoàn cũng có hình thức khen thưởng những đối tượng trên Căn cứ kết quả khảo sát chất lượng cuối năm đã được phân tích, đánh giá mức độ chuyển biến của từng lớp, tôi đưa ra các mức thưởng khác nhau với mục đích động viên, khích lệ là chính Đồng thời, cũng làm căn cứ để xếp loại các danh nhệu thi đua cuối năm đối với giáo viên

Có thể hiểu tóm tắt quá trình quản lý qua sơ đồ sau:

7/ Công

khai, phân

tích, đánh

giá CL

Khảp sát

CL đấu năm, nắm

SL

1/ Khảo sát

CL học sinh đầu năm, nắm SL.

4/ Theo dõi, kiểm tra quá trình phụ đạo.

8/ Tuyên

dương,

khen

thưởng GV.

5/ Quan tâm, động viên tinh thần GV-HS.

2+3/ Xây dựng kế hoạch phụ đạo (TH-GV).

6/ Khảo sát CL học sinh cuối năm.

C/ NHỮNG KẾT QUẢ ĐÃ ĐẠT ĐƯỢC:

Nhiệm vụ quản lý công tác phụ đạo học sinh yếu đã được tôi quan tâm từ những năm trước đây Tuy những năm đầu, kết quả chưa được như mong muốn, nhưng sau mỗi năm học, tôi thường đúc rút những bài học kinh nghiệm và không ngừng điều chỉnh, bổ sung Đến nay, tôi thấy các biện pháp trên đã thực sự mang lại hiệu quả khá

rõ rệt Chất lượg đại trà của học sinh đã tăng lên đáng kể Do quá trình luân chuyển công tác nên tôi không có thể tổng hợp các năm để đối chiếu so sánh nhưng tôi có thể dẫn chứng sau một năm học 2008-2009 của đơn vị tôi mới chuyển đến như sau:

Khối lớp 1 năm học 2007-2008: Lưu ban: 8 em / 67 học sinh, chiếm 11,9% và có thêm 12 em thuộc diện lên lớp gượng ép (Như vậy, có đến gần 30% học sinh không thực sự đủ điều kiện lên lớp thẳng) Khối lớp 2 năm học 2008-2009 (hệ quả của khối lớp 1 năm học 2007-2008) có đến 18 em ngồi sai lớp, các kĩ năng về đọc, viêt và làm toán là rất yếu Qua một năm thực hiện các biện pháp trên, đến cuối năm học

2008-2009, kết quả của khối lớp 1 và 2 như sau:

*Khối 1: - Lên lớp thẳng (thực chất): 49 em/52 em Đạt 94,2%

- Lưu ban: 3 em Chiếm 5,8%, giảm 6,1% so với năm học 2007-2008

*Khối 2: - Lên lớp thẳng (thực chất) 45 em/47 em, đạt 95,7%

- Lưu ban: 2 em Chiếm.4,3 %, giảm 4,5% so với năm học 2007-2008

Có thể hiểu chi tiết qua bảng thống kê sau:

Năm học

Tỷ lệ lên lớp Tỷ lệ lưu ban

Ghi chú

Tăng 6,2% Tăng 4,7% Giảm 6,1 % Giảm 6,7%

Đặc biệt, các biện pháp quản lý trên đã phát huy tốt tinh thần trách nhiệm của giáo viên chủ nhiệm nói riêng và các giáo viên giảng dạy khác nói chung, được sự đồng thuận cao trong tập thể giáo viên nhà trường, tạo dựng được không khí làm việc trong cơ quan một cách tự giác với tinh thần trách nhiệm cao Đồng thời, giúp cho các hoạt động khác của nhà trường cũng thêm hiệu quả hơn

D/ KẾT LUẬN VÀ BÀI HỌC KINH NGHIỆM:

Công tác phụ đạo học sinh yếu là một công tác mang tính đặc thù của các trưởng phổ thông nói chung và trường tiểu học nói riêng, là một trong những công tác khó khăn, nặng nề nhất, phụ thuộc nhiều yếu tố khách quan khác như: ý thức học tập của học sinh, điều kiện cơ sở vật chất, năng lực và tinh thần trách nhiêm, lương tâm nghề nghiệp của giáo viên… ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả của công tác Để quản lý các điều kiện khách quan trên, đòi hỏi người cán bộ quản lý phải biết tự xây dựng cho mình một kế hoạch quản lý tổng thể và chi tiết nhất xuất phát từ nhiệm vụ quản lý của hiệu trưởng là nâng cao chất lượng đại trà, hướng đến các nhiệm vụ, mục tiêu của sự nghiệp giáo dục của địa phương

Công tác phụ đạo học sinh yếu là một hoạt động mang lại nhiều ý nghĩa thiết thực trong việc thực hiện các chiến lược, mục tiêu về con người của quốc gia trong giai đoạn hiện nay Để quản lý công tác phụ đạo học sinh yếu trong nhà trường tiểu học đạt

hiệu quả cao thì rất cần ở người hiệu trưởng một tinh thần trách nhiệm với giáo viên, với học sinh và với xã hội xuất phát từ lương tâm nghề nghiệp của người thầy

Yếu tố mang lại hiệu quả mang tính quyết định chính là yếu tố con người mà ở đây chính là giáo viên chủ nhiệm Vì vậy, việc phát huy tinh thần trách nhiệm của giáo viên chủ nhiệm trong công tác phụ đạo học sinh yếu phụ thuộc vào quá trình quản lý của hiệu trưởng Sự thành – bại ở đây chỉ có hai đối tượng liên quan chính Đó là: Người hiệu trưởng và người giáo viên chủ nhiệm Trong đó, người hiệu trưởng là đối tượng có thể làm thay đổi nhận thức, là niềm động viên, cổ vũ tinh thần của giáo viên chủ nhiệm, còn giáo viên chủ nhiệm là đối tượng tiếp nhận và thực hiện các kế hoạch của hiệu trưởng Chính vì vậy mà việc hiệu trưởng quản lý tốt, phát huy được vai trò

và tinh thần trách nhiệm của giáo viên thì tất yếu sẽ đạt hiệu quả cao Khi đó, học sinh

sẽ là đối tượng được hưởng lợi

Quản lý công tác phụ đạo học sinh yếu là một quá trình có tính tiếp nối, liên tục

từ hoạt động này đến hoạt động khác, từ năm học này đến năm học khác theo một chu trình khép kín Các hoạt động quản lý phải tuân theo theo một nguyên tắc logich, phụ thuộc và hỗ trợ lẫn nhau Để công tác phụ đạo học sinh yếu thực sự mang lại hiệu quả cao thì người hiệu trưởng ngoài việc thực hiện đầy đủ theo quy trình trên một cách chặt chẽ mà còn phải thực hiện trên một tinh thần làm việc nghiêm túc, xuất phát từ ý thức trách nhiệm cao và lòng yêu nghề, mến trẻ của một nhà giáo

Trên đây là một số biện pháp quản lý công tác phụ đạo học sinh yếu của hiệu trưởng mà bản thân tôi đã từng thực hiện qua nhiều năm thấy tương đối hiệu quả, xin đựơc chia sẻ cùng các đồng chí, đồng nghiệp và mong nhận được sự đống góp chân thành Xin trân trọng cảm ơn

CưKty, ngày 25 tháng 02 năm 2010

Người viết

Nguyễn Ngọc Thăng

PHỊNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KRƠNG BƠNG

TRƯỜNG TIỂU HỌC THĂNG BÌNH

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI: Hiệu trưởng quản lý cơng tác phụ đạo học sinh yếu

ở trường tiểu học.

Người thực hiện: Nguyễn Ngọc Thăng.

Chức vụ: Hiệu trưởng.

Đơn vị cơng tác: Trường Tiểu học Thăng Bình, huyện Krơng Bơng.



CưKty, tháng 02 năm 2010