NST ban đầu NST bị biến đổi cấu trúcSTT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi dạng Tên biến đổi ab c Thảo luận nhóm hoàn thành phiếu học tập Gồm các đoạn ABCDEFGH Gồm các đoạn ABCDEFGH G
Trang 2Hãy chọn ph ơng án trả lời đúng:
1- Đột biến gen là những biến đổi trong
A cấu trúc của gen
B cấu trúc của các nuclêotit
C cấu trúc của tế bào
D cấu trúc của nhiễm sắc thể
2- Đột biến gen gồm các dạng:
A mất, thêm, thay thế một cặp gen
B mất, thêm, thay thế một cặp nuclêotit
C mất, thêm, thay thế một cặp nhiễm sắc thể
D mất, thêm, thay thế một phân tử AND
Trang 3Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
I Đột biến cấu trúc NST là gì?
STT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi Tên dạng biến đổi
ab
c
Quan sát hình sau, thảo luận nhóm hoàn thành phiếu học tập
trong 3phút
Trang 4H G
F
H D
C
Nhiễm sắc thể ban đầu
Nhiễm sắc thể bị biến đổi cấu trúc
a
Một số dạng đột biến cấu trúc NST
Trang 5H G
F
C
Nhiễm sắc thể ban đầu
Nhiễm sắc thể bị biến đổi cấu trúc
Trang 6H G
F
H
Nhiễm sắc thể ban đầu
Nhiễm sắc thể bị biến đổi cấu trúc
c
Một số dạng đột biến cấu trúc NST
Trang 7NST ban đầu NST bị biến đổi cấu trúc
STT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi dạng Tên
biến đổi
ab
c
Thảo luận nhóm hoàn thành
phiếu học tập
Trang 8STT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi Tên dạng biến đổi
a
b
c
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Trang 9NST ban đầu NST bị biến đổi cấu trúc
STT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi dạng Tên
biến đổi
ab
c
Thảo luận nhóm hoàn thành
phiếu học tập
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Mất đoạn H
Lặp lại đoạn BC
Trình tự đoạn BCD đổi lại thành đoạn DCB
Mất đoạn
Lặp đoạn
Đảo đoạn
Trang 10STT NST ban đầu NST sau khi bị biến đổi dạng Tên
biến đổi
ab
c
Phiếu học tập
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Mất đoạn H
Lặp lại đoạn BC
Trình tự đoạn BCD đổi lại thành đoạn DCB
Mất đoạn
Lặp đoạn
Đảo đoạn
- Đột biến cấu trúc NST là những
biến đổi trong cấu trúc NST
- Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn
và đảo đoạn
Trang 11I Đột biến cấu trúc NST là gì?
- Đột biến cấu trúc NST là những
biến đổi trong cấu trúc NST
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Trang 12H G
F
U T
Trang 13I Đột biến cấu trỳc NST là gỡ?
- Đột biến cấu trỳc NST là những
biến đổi trong cấu trỳc NST
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Khi NST bị biến đổi cấu trúc
=>ADN (bản mã gốc) cũng bị biến
đổi theo
Vì vậy đột biến cấu trúc nhiễm sắc thể có khả năng di truyền
Trang 14-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
? Nguyên nhân phát sinh đột biến cấu trúc NST?
- Bên ngoài: Tác nhân vật lý và hoá
học là nguyên nhân chủ yếu
- Bên trong:Quá trình sinh lí, sinh
hoá nội bào bị rối loạn
1.Nguyên nhân phát sinh:
? Vì sao các tác nhân lý hoá trong ngoại cảnh lại là nguyên nhân chủ yếu gây ra đột biến cấu trúc NST?
Vì các tác nhân lý hoá phá vở cấu trúc NST hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của NST.
gây
phá vỡ cấu trúc NST, hoặc gây ra
sự sắp xếp lại các đoạn của NST
Trang 15I Đột biến cấu trúc NST là
gì?
-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
1.Nguyên nhân phát sinh:
Chất độc do Mỹ thả xuống Việt Nam
Nªu nh÷ng t¸c nh©n gây đột biến cấu trúc NST mà em biết ?
Phun thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ Ô nhiễm môi trường
Nh÷ng t¸c nh©n gây đột biến
- Bên ngoài: Tác nhân vật lý và hoá học là
nguyên nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc
NST, hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn
của NST
- Bên trong:Quá trình sinh lí, sinh hoá nội
bào bị rối loạn.
Trang 16-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
trên?
Hậu quả
- Bên ngoài: Tác nhân vật lý và hoá học là
nguyên nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc
NST, hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn
của NST
- Bên trong:Quá trình sinh lí, sinh hoá nội
bào bị rối loạn.
Trang 17I Đột biến cấu trỳc NST là
gỡ?
-Đột biến cấu trỳc NST là những biến
đổi trong cấu trỳc NST.
-Cỏc dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyờn nhõn phỏt sinh và tớnh
chất của đột biến cấu trỳc NST.
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
1.Nguyờn nhõn phỏt sinh:
? Em phải làm gì để hạn chế các tác nhân có hại?
- Bờn ngoài: Tỏc nhõn vật lý và hoỏ học là
nguyờn nhõn chủ yếu gõy phỏ vỡ cấu trỳc
NST, hoặc gõy ra sự sắp xếp lại cỏc đoạn
của NST
- Bờn trong:Quỏ trỡnh sinh lớ, sinh hoỏ nội
bào bị rối loạn.
Trang 18-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
- Do ảnh hưởng của môi trường bên
trong và bên ngoài cơ thể tới NST.
-Tác nhân vật lý và hoá học là nguyên
nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc NST,
hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của
NST.
2.Tính chất đột biến cấu trúc NST:
Ví dụ 1: Mất một đoạn nhỏ ở đầu NST 21
gây ung thư máu ở người.
Ví dụ 2: Enzim thuỷ phân tinh bột ở một
giống lúa mạch có hoạt tính cao hơn nhờ hiện tượng lặp đoạn NST mang gen quy định enzim này.
=>Gây ra các rối loạn trong hoạt động của
cơ thể, dẫn đến bệnh tật, thậm chí gây chết.
Có lợi
Có hại
Trang 19Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
- Do ảnh hưởng của môi trường bên trong
và bên ngoài cơ thể tới NST.
-Tác nhân vật lý và hoá học là nguyên
nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc NST,
hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của
- Đột biến cấu trúc NST thường có hại
cho con người và sinh vật.
- Một số đột biến có lợi có ý nghĩa trong
chọn giống.
Trang 201.Nguyên nhân phát sinh:
2.Tính chất đột biến cấu trúc NST:
Dị tật bẩm sinh
Trang 21• Dạng đột biến lặp đoạn VD1: Lặp đoạn 16A ở ruồi giấm làm mắt hình cầu trở thành mắt dẹt =>nếu lặp nhiều lần mất hẳn mắt
VD2: Một người mang gen quy định chiều cao thấp nhưng
do đột biến lặp đoạn, lặp lại chớnh đoạn gen đú nờn họ lại càng lựn thờm
* Dạng đột biến mất đoạn
VD2: Đột biến mất đoạn NST số 15 ở người gõy ra bệnh mốo kờu VD: Mất một đoạn cặp NST 21 ở ng ời gây ung th máu
• Dạng đột biến chuyển đoạn lớn th ờng gây chết làm giảm hoặc mất khả năng sinh sản
VD:chuyển đoạn NST số 4 sang NST 14 ở lợn lanđrát làm giảm 56% khả năng sinh sản
Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
II Nguyờn nhõn phỏt sinh và tớnh chất của đột biến cấu trỳc NST.
1.Nguyờn nhõn phỏt sinh:
2.Tớnh chất đột biến cấu trỳc NST:
I Đột biến cấu trỳc NST là gỡ?
Trang 22Một vài đột biến cấu trúc NST cú lợi
Vớ dụ: Ở ruồi giấm bị đảo đoạn trờn NST số 3 thớch nghi với
nhiệt độ khỏc nhau của mụi trường
VD: Đột biến mất đoạn đó loại bỏ gen khụng mong muốn ra
ngoài cơ thể => là nguyờn liệu trong chọn giống
II Nguyờn nhõn phỏt sinh và tớnh chất của đột biến cấu trỳc NST 1.Nguyờn nhõn phỏt sinh:
2.Tớnh chất đột biến cấu trỳc NST:
Trang 23Tiết 23: Bài 22: ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
-Đột biến cấu trúc NST là những biến
đổi trong cấu trúc NST.
-Các dạng: mất đoạn, lặp đoạn và đảo
đoạn
II Nguyên nhân phát sinh và tính
chất của đột biến cấu trúc NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
- Do ảnh hưởng của môi trường bên trong
và bên ngoài cơ thể tới NST.
-Tác nhân vật lý và hoá học là nguyên
nhân chủ yếu gây phá vỡ cấu trúc NST,
hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của
NST.
2.Tính chất đột biến cấu trúc NST:
I Đột biến cấu trúc NST là gì?
- Đột biến cấu trúc NST thường có hại
cho con người và sinh vật.
- Một số đột biến có lợi có ý nghĩa trong
chọn giống.
Trang 24Đáp án:
* Giống nhau:
•Khác nhau:
Đột biến gen Đột biến NST
-Đều là những biến đổi xảy ra trên cấu trúc vật chất
di truyền ( ADN hoặc NST )
- Đều phát sinh từ các tác động của môi trường bên ngoài và môi
trường bên trong cơ thể
- Đều di truyền cho thế hệ sau
- Phần lớn gây hại cho sinh vật
Làm biến đổi cấu trúc của gen
Gồm các dạng: mất cặp, thêm
cặp, thay cặp nucleotit
Làm biến đổi cấu trúc của NSTGồm các dạng: mất đoạn, lặp đoạn, đảo đoạn NST
Trang 25- Đột biến cấu trúc NST là những ………… trong cấu
………
nguyên nhân chủ yếu gây đột biến cấu trúc NST.
ờng hợp có lợi.
biến đổi mất đoạn
Ghi nhớ
đảo đoạn
lặp đoạn
hoá học vật lí
có hại
BÀI TẬP CỦNG CỐ :