Chương 5: NGÀNH CHÂN KHỚPChương 1: Ngành động vật nguyên sinh Chương 2: Ngành ruột khoang Chương 3: Các ngành giun - Ngành giun dẹp: -Ngành giun tròn: - Ngành giun đốt: Chương 4: Ngành
Trang 1Häc – häc n÷a – häc m·i häc n÷a – häc n÷a – häc m·i häc m·i
V.I – häc n÷a – häc m·i Lª nin
10
TRƯỜNG THCS NGUYỄN
THÁI BÌNH
CHÀO MỪNG CÁC THẦY CÔ VỀ
GV DẠY: VÕ THỊ LỢI
TỔ ANH-SINH-CÔNG NGHỆ
Trang 2Chương 5: NGÀNH CHÂN KHỚP
Chương 1: Ngành động vật nguyên sinh
Chương 2: Ngành ruột khoang
Chương 3: Các ngành giun
- Ngành giun dẹp:
-Ngành giun tròn:
- Ngành giun đốt:
Chương 4: Ngành thân mềm
Chương 5: Ngành chân khớp
? Tại sao gọi là ngành chân khớp?
Có các phần phụ phân đốt, khớp động với nhau.
?Kể tên các ngành động vật đã học?
Trang 3Líp gi¸p x¸c Líp h×nh nhÖn Líp s©u bä
Có các phần phụ phân đốt, khớp động với nhau.
Trang 4? Cơ thể tơm sơng được chia làm mấy phần?
LỚP GIÁP XÁC
Tiết 23- Bài 22 :TƠM SƠNG
* Nơi sống: ao, hồ,sơng,suối ? Tơm sơng sống ở đâu?
I CÊu t¹ä ngoµi vµ di chuyĨn:
Quan sát cấu tạo ngồi của tơm sơng
PhÇn bơng
-Cơ thể gồm 2 phần: +
+
1 Vá c¬ thĨ :
+ Cấu tạo bằng kitin ngÊm canxi -> cøng :
? Ý nghĩa lớp vỏ của tơm sơng?
? Vỏ tơm cĩ cấu tạo như thế nào?
Phần đầu ngực
che chë vµ lµm chç b¸m cho hệ cơ + Cã s¾c tè -> mµu s¾c cđa m«i tr êng: tự vệ
? Khi tôm sống và chết màu sắc vỏ
khác nhau như thế nào?
Trang 5I Cấu tạọ ngoài và di chuyển :
1 Vỏ cơ thể :
Phần đầu ngực
Mắt kép 2 đôi râu
Chân hàm Phần bụng
Tấm lái
-Cấu tạo bằng kitin+ngấm canxi -> cứng : che
chở và làm chỗ bám cho hệ cơ
- Có sắc tố -> màu sắc của môi tr ờng: tự vệ
Nờu cấu tạo và chức năng cỏc cơ quan phần phụ?
LỚP GIÁP XÁC
* Nơi sống: ao, hồ,sụng,suối
Cơ thể gồm 2 phần: + Đầu ngực
+ Bụng
2 Các phần phụ của tôm và chức năng:
?Xỏc định tờn và vị trớ cỏc phần phụ trờn cơ thể tụm sụng?
Định h ớng, phát hiện mồi
Giữ và xử lí mồi
(chõn bơi)
Bơi, thăng bằng ,ôm trứng
Lái và gúp tôm nhảy
1
2
3
4
5
STT Chức năng Tên các
phần phụ
Vị trí của các phần phụ Phần đầu- ngực Phần bụng
x x Chõn bụng Càng,chõn bũ
x x
Bắt mồi và bò
Tiết 23- Bài 22 :TễM SễNG
Trang 6Ch ¬ng 5 : ngµnh ch©n khíp
líp gi¸p x¸c
I CÊu t¹ä ngoµi vµ di chuyÓn :
* Nơi sống: ao, hồ,sông,suối
Cơ thể gồm 2 phần: Đầu ngực và Bụng
1 Vá c¬ thÓ :
2 C¸c phÇn phô cña t«m vµ chøc n¨ng:
-Đầu ngực:
+ Mắt kép,2 đôi râu: định hướng phát hiện mồi
+ Chân hàm: giữ và xử lý mồi
+ Chân ngực: bò và bắt mồi
-Bụng: + Chân bụng: bơi,giữ thăng bằng, ôm trứng
+ Tấm lái: lái, giúp tôm nhảy
3 Di chuyÓn :
?Tôm có những hình thức
di chuyển nào?
Cã 3 h×nh thøc di chuyÓn :
- Bß:
-B¬i tiÕn : lùi :
- Nh¶y:
Nhờ chân ngực
Nhờ chân bụng Nhờ chân bụng và tấm lái Nhờ chân bụng và tấm lái
?Mỗi hình thức di chuyển của tôm nhờ
bộ phận nào đảm nhận
?Hình thức nào thể hiện bản năng
tự vệ của tôm?
II Dinh d ìng :
- Cấu tạo bằng kitin+ngấm canxi -> cøng :
che chë vµ lµm chç b¸m cho hệ cơ
- Cã s¾c tè -> mµu s¾c cña m«i tr êg:tự vệ
Tiết 23- Bài 22 :TÔM SÔNG
Trang 8Ch ¬ng 5 : ngµnh ch©n khíp
líp gi¸p x¸c
I CÊu t¹ä ngoµi vµ di chuyÓn :
* Nơi sống: ao, hồ,sông,suối
Cơ thể tôm gồm 2 phần: Đầu ngực và Bụng
1 Vá c¬ thÓ :
2 C¸c phÇn phô cña t«m vµ chøc n¨ng:
3 Di chuyÓn :Cã 3 h×nh thøc di chuyÓn: Bß,
B¬i (tiÕn hoÆc lïi), Nh¶y
II Dinh d ìng :
? Tôm thường kiếm ăn vào thời gian nào trong ngày ? Thức ăn của tôm là gì ? ? Người ta dùng thính để câu tôm hay cất
vó tôm là dựa vào đặc điểm nào?
- Tiªu hãa:
?Qúa trình tiªu hãa thøc ¨n diÔn ra
nh thÕ nµo?
hËu m«n (tiªu ho¸)
d¹ dµy ruét
(hÊp thô)
+ Cấu tạo bằng kitin+ngấm canxi -> cøng: che
chë vµ lµm chç b¸m cho hệ cơ + Cã s¾c tè -> mµu s¾c cña m«i tr êg:tự vệ
*Đầu ngực:
+ Mắt kép,2 đôi râu: định hướng phát hiện mồi
+ Chân hàm: giữ và xử lý mồi
+ Chân ngực: bò và bắt mồi
*Bụng: + Chân bụng: bơi,giữ thăng bằng, ôm trứng
+ Tấm lái: lái, giúp tôm nhảy
hầu
Tiết 23- Bài 22 :TÔM SÔNG
Trang 9Ch ¬ng 5 : ngµnh ch©n khíp
líp gi¸p x¸c
I CÊu t¹ä ngoµi vµ di chuyĨn :
*Nơi sống: ao, hồ,sơng,suối
Cơ thể tơm gồm 2 phần: Đầu ngực và bụng
1 Vá c¬ thĨ :
2 C¸c phÇn phơ cđa t«m vµ chøc n¨ng:
3 Di chuyĨn :Cã 3 h×nh thøc di chuyĨn: bß,
b¬i (tiÕn hoỈc lïi), nh¶y
II Dinh d ìng :
-H« hÊp: thë b»ng mang
-Bài tiÕt : qua tuyÕn bµi tiÕt nằm ở gốc đơi râu thứ hai
Cơ quan hô hấp của
tôm là gì?
Các chất thải được đưa
ra ngồi qua bộ phận nào? nằm ở đâu?
MiƯng hầu thùc qu¶n
hËu m«n.
dạ dày ruột
(hÊp thơ)
(Tiêu hố)
- Tiªu hãa:
-Đầu ngực:+ Mắt kép,2 đơi râu: định hướng phát hiện mồi
+ Chân hàm: giữ và xử lý mồi
+ Chân ngực: bị và bắt mồi
-Bụng: + Chân bụng: bơi,giữ thăng bằng, ơm trứng.
+ Tấm lái: lái, giúp tơm nhảy
- Cấu tạo bằng kitin+ngấm canxi -> cøng: che
chë vµ lµm chç b¸m cho hệ cơ
- Cã s¾c tè -> mµu s¾c cđa m«i tr êg:tự vệ
Tiết 23- Bài 22 :TƠM SƠNG
Trang 10Ch ơng 5 : ngành chân khớp
lớp giáp xác
I Cấu tạọ ngoài và di chuyển :
* Nơi sống: ao, hồ,sụng,suối
1 Vỏ cơ thể :
2 Các phần phụ của tôm và chức năng:
3 Di chuyển :
II Dinh d ỡng:
- Hô hấp :Thở bằng mang
- Bài tiết : Qua tuyến bài tiết nằm ở đụi rõu thứ hai
III Sinh sản:
? So sỏnh sự khỏc nhau giữa tôm đực, cái?
+Tôm đực:
+Tôm cái:
Đôi càng to, dài
. Chân bụng ôm trứng (mùa sinh sản)
- Tụm phõn tớnh.
Tôm mẹ ôm trứng có ý nghĩa gì?
Bảo vệ trứng
Đôi càng nhỏ, ngắn
+ Tụm cỏi
Vỏ tụm cứng mà tụm vẫn tăg trưởng được là nhờ vào đõu?
- Lớn lên qua nhiều lần lột xác
a.Vỏ tụm ngày càng dày và lớn lờn làm cho cơ thể tụm lớn theo.
b Sau mỗi giai đoạn tăng trưởng tụm phải lột xỏc
c Đến giai đoạn tăng trưởng vỏ kitin mềm ra
d Cả a, b, c đều đỳng
Miệng
- Tiêu hóa:
hầu thực quản
dạ dày ruột hậu môn.
(hấp thụ)
Tiờu hoỏ
Tiết 23- Bài 22 :TễM SễNG
Trang 11Ch ¬ng 5 : ngµnh ch©n khíp
líp gi¸p x¸c
Tiết 23- Bài 22 :TÔM SÔNG
Trang 12Ch ¬ng 5 : ngµnh ch©n khíp
líp gi¸p x¸c
I CÊu t¹ä ngoµi vµ di chuyÓn :
Cơ thể gồm 2 phần: Đầu ngực và Bụng
1 Vá c¬ thÓ :
2 C¸c phÇn phô cña t«m vµ chøc n¨ng:
3 Di chuyÓn :Cã 3 h×nh thøc di chuyÓn: Bß, B¬i (tiÕn hoÆc lïi), Nh¶y
II Dinh d ìng :
*Tiªu hãa:
* H« hÊp :Thë b»ng mang
*Bài tiÕt : Qua tuyÕn bµi tiÕt nằm ở đôi râu thứ hai
- Tôm phân tính
III Sinh s¶n:
- Lín lªn qua lét x¸c nhiÒu lÇn
- Cấu tạo bằng kitin+ngấm canxi -> cøng: che chë vµ lµm chç b¸m cho hệ cơ
- Cã s¾c tè -> mµu s¾c cña m«i tr êg: tự vệ
-Đầu ngực:+ Mắt kép,2 đôi râu: định hướng phát hiện mồi
+ Chân hàm: giữ và xử lý mồi
+ Chân ngực: bò và bắt mồi
-Bụng: + Chân bụng: bơi,giữ thăng bằng, ôm trứng
+ Tấm lái: lái, giúp tôm nhảy
MiÖng hầu thùc qu¶n dạ dày ruột hËu m«n.
(hÊp thô)
Tiêu hoá Tiết 23- Bài 22 :TÔM SÔNG
Trang 13Bài tập : Chọn cõu trả lời đúng nhất:
1.Tôm đ ợc xếp vào ngành chân khớp vì:
a Cơ thể chia 2 phần: Đầu ngực và bụng.
b Có phần phụ phân đốt, khớp động với nhau.
c Thở bằng mang.
d Cả a,b và c đều đỳng.
2.Tôm thuộc lớp giáp xác vì:
a Vỏ cơ thể bằng kitin ngấm canxi nên cứng nh áo giáp.
b Tôm sống ở n ớc.
c Tụm cú nhiều phần phụ.
d Cả a,b và c đều đỳng.
3.Hình thức di chuyển thể hiện bản năng tự vệ của tôm.
a Bơi lùi.
b Bơi tiến.
c Nhảy.
d Cả a và c đều đỳng
Trang 14CÔNG VIỆC VỀ NHÀ
1.Kiến thức:
+ H×nh thøc dinh d ìng vµ sinh s¶n cña t«m s«ng
2.Bài tập:
-Trả lời các câu hỏi 1, 2 ,3 SGK /76
-T×m hiÓu thªm : PhÇn " Em cã biÕt "
3.Chuẩn bị bài sau:
-§äc tr íc bµi sau: b i23 ài23 “thực hành: mổ và quan sát tôm sông”
-ChuÈn bÞ mçi em 1 con t«m