Trả lời: -Ở người, đo thân nhiệt ở miệng, ở nách nhiệt thấp hơn một chút, ở hậu môn nhiệt cao hơn một chút - Đo thân nhiệt là để biết được tình trạng cơ thể có bình thường, mất bìn
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Nêu khái niệm đồng hoá dị hoá? Phân tích mối quan hệ giữa đồng hoá và dị hoá?
Trả lời :
- Đồng hoá là quá trình tổng hợp từ các chất đơn giản thành các chất phức tạp đặc trưng của cơ thể và tích luỹ năng lượng.
-Dị hoá là quá trình phân giải các chất phức tạp thành các sản phẩm
đơn giản và giải phóng năng lượng.
-Mối quan hệ: các chất được tổng hợp từ đồng hoá là nguyên liệu cho
dị hoá Do đ ó , năng lượng được tích luỹ ở đồng hoá sẽ được giải
phóng trong quá trình dị hoá để cung cấp trở lại cho hoạt động tổng hợp của đồng hoá Hai quá trình này trái ngược nhau, mâu thuẫn nhau nhưng thống nhất với nhau.
Nếu không có đồng hoá thì không có nguyên liệu cho dị hoá và ngược lại không có dị hoá thì không có năng lượng cho hoạt động đồng hoá.
Trang 3Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
? Người ta đo thân nhiệt như thế nào và
để làm gì?
Trả lời:
-Ở người, đo thân nhiệt ở miệng, ở nách (
nhiệt thấp hơn một chút), ở hậu môn
( nhiệt cao hơn một chút)
- Đo thân nhiệt là để biết được tình trạng
cơ thể có bình thường, mất bình thường
đến mức nào
? Nhiệt độ cơ thể người khoẻ
mạnh khi trời nóng và khi trời
lạnh là bao nhiêu và thay đổi
như thế nào?
Trả lời:
Nhiệt độ cơ thể người khoẻ
mạnh là 370C và không dao
động quá 0,50C.
Thân nhiệt là gì?
-Thân nhiệt là nhiệt độ cơ thể.
? Nhờ đâu mà nhiệt độ cơ thể người
khoẻ mạnh luôn ổn định ở mức
37 0 C?
Trả lời: Nhờ sự cân bằng giữa quá trình
sinh nhiệt và quá trình toả nhiệt.
-Thân nhiệt luôn ổn định ở
370C nhờ sự cân bằng giữa
quá trình sinh nhiệt và quá
trình toả nhiệt.
Trang 4Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hồ thân nhiệt
1 Vai trị của da trong điều hồ thân nhiệt
Quan sát các hình vẽ
Thảo luận nhĩm trả lời câu hỏi sau:
1.Mọi hoạt động của cơ thể đều
sinh nhiệt.Vậy nhiệt độ của cơ thể
sinh ra đã đi đâu và làm gì?
2 Khi lao động nặng cơ thể cĩ
những phương thức tỏa nhiệt nào?
3.Vì sao trời nĩng da hồng hào, trời
rét da tím tái?
4 Khi trời nĩng, độ ẩm khơng khí
cao, khơng thống giĩ, cơ thể ta cĩ
những phản ứng gì?
5 Da cĩ vai trị gì trong sự điều
hoà thân nhiệt?
Trang 5Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hồ thân nhiệt
1 Vai trị của da trong điều hồ thân nhiệt
1.Mọi hoạt động của cơ thể
đều sinh nhiệt.Vậy nhiệt độ
của cơ thể sinh ra đã đi
đâu và làm gì?
Trả lời: Nhiệt được toả ra
mơi trường qua da, hơ hấp
và bài tiết.
2 Khi lao động nặng cơ thể
cĩ những phương thức tỏa
nhiệt nào?
Trả lời: Tốt mồ hơi, dãn
mạch máu dưới da, thở
gấp.
3.Vì sao vào mùa hè thì da
hồng hào, trời rét thì da tím
tái?
Trả lời:
- Vào mùa hè, mạch máu dưới da
dãn ra làm cho cơ thể toả nhiệt
vào khơng khí dễ dàng.
- Vào mùa đơng, cơ thể co các
mạch máu dưới da và co cơ chân
lơng để giảm sự thốt nhiệt.
4 Khi trời nĩng, độ
ẩm khơng khí cao,
khơng thống giĩ, cơ
thể ta cĩ những phản
ứng gì?
Trả lời:
Thường tốt mồ hơi
khĩ khăn và cĩ thể bị
cảm.
5 Da cĩ vai trị gì trong
sự điều hoà thân nhiệt?
Trả lời:
Cho nhiệt bức xạ qua
da, tốt mồ hơi ( mang
theo nhiệt ra ngồi cơ
thể )
Da cĩ vai trị quan trọng trong sự
điều hồ thân nhiệt: Cho nhiệt
bức xạ qua da, tốt mồ hơi
( mang theo nhiệt ra ngồi cơ
thể)
Trang 6Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
1 Vai trò của da trong điều hoà thân nhiệt
2 Vai tr ò của hệ thần kinh trong điều hoà thân nhiệt
Nêu vai trò của hệ thần kinh trong điều hoà thân nhiệt?
Hệ thần kinh giữ vai trò chủ đạo trong
điều hoà thân nhiệt.
Trang 7Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
1 Vai trò của da trong điều hoà thân nhiệt
2 Vai tr ò của hệ thần kinh trong điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
Quan sát các tranh vẽ
Trang 8Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
Thảo luận hoàn thành bảng sau:
1 Chế độ ăn uống vào mùa hè và mùa
đông khác nhau như thế nào?
2 Vào mùa hè chúng ta cần phải làm gì để
chống nóng?
3 Để chống rét chúng ta cần phải làm gì?
4.Vì sao nói rèn luyện thân thể cũng là một
biện pháp chống nóng lạnh?
5 việc xây nhà ở, công sở,… cần lưu ý
những yếu tố nào để chống nóng, chống
lạnh?
6 Trồng cây xanh có phải là biện pháp
chống nóng không? Tại sao?
Trang 9Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
1 Vai trò của da trong điều hoà thân nhiệt
2 Vai tr ò của hệ thần kinh trong điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
Quan sát các tranh vẽ
Trang 10Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
Thảo luận hoàn thành bảng sau:
1 Chế độ ăn uống vào mùa hè và mùa
đông khác nhau như thế nào?
2 Vào mùa hè chúng ta cần phải làm gì để
chống nóng?
3 Để chống rét chúng ta cần phải làm gì?
4.Vì sao nói rèn luyện thân thể cũng là một
biện pháp chống nóng lạnh?
5 việc xây nhà ở, công sở,… cần lưu ý
những yếu tố nào để chống nóng, chống
lạnh?
6 Trồng cây xanh có phải là biện pháp
chống nóng không? Tại sao?
Mùa đông cần ăn thức ăn giàu năng lượng như lipít Mùa hè cần sử dụng thức ăn giàu vitamin.
Cần bố trí nhà cửa thoáng mát, sử dụng phương tiện chống nóng.
Mặt quần áo đủ ấm, bố trí nhà cửa kín đáo.
Cơ thể tăng sức khoẻ, tăng khả năng chịu đựng.
Phải bố trí hợp lí, thoáng và trồng nhiều cây xanh.
Phải, vì cây xanh hấp thụ năng lượng ánh sáng mặt trời làm giảm nhiệt độ môi trường
Trang 11Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
1 Vai trò của da trong điều hoà thân nhiệt
2 Vai tr ò của hệ thần kinh trong điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
Chúng ta cần phải làm gì để phòng
chống nóng lạnh?
- Mùa hè đội mũ khi ra đường, lao động.
-Mùa đông giữ ấm cổ, ngực, chân tay Ăn thức ăn nóng, giàu lipít…
- Rèn luyện thân thể, tăng khả năng chịu đựng của cơ thể.
-Nơi ở và làm việc phải phù hợp với mùa nóng và mùa lạnh.
-Trồng nhiều cây xanh…
Trang 12Tiết 34 THÂN NHIỆT
1 Trình bày cơ chế điều hòa thân nhiệt trong
các trường hợp sau :trời nóng , trời oi bức và trời rét.
I Thân nhiệt
II Sự điều hồ thân nhiệt
III Phương pháp phịng chống nĩng , lạnh.
Các trường hợp Cơ chế điều hòa.
1 Trời oi bức
2 Trời rét.
3 Trời nóng.
Mồ hôi tiết nhiều, mang theo nhiệt ra khỏi cơ thể
Mao mạch co lại, lưu lượng máu qua da ít, làm giảm sự toả nhiệt qua da
Mao mạch ở da dãn, lưu lượng máu qua da nhiều tạo điều kiện cho da truyền nhiệt ra ngoài môi trường
Trang 13Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thõn nhiệt
II Sự điều hoà thõn nhiệt
III Phương phỏp phũng chống núng , lạnh.
2 Khi bũ caỷm nóng cần chú ý thửùc hieọn nhửừng vieọc gỡ sau ủaõy :
a Tắm ngay khi ng ời đang nóng nực.
b Nghỉ ngơi nơi có nhiều gió để mồ hôi khô nhanh, hạ nhiệt nhanh.
c Hạ nhiệt một cách từ từ.
d Tránh ngồi chỗ có gió lùa.
e Gồm c và d.
Đáp án: e
Trang 14Tiết 34 THÂN NHIỆT
I Thân nhiệt
II Sự điều hoà thân nhiệt
III Phương pháp phòng chống nóng , lạnh.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
1 Bài tập về nhà:
- Học bài, hiểu rõ cơ chế điều hoà thân nhiệt,
vận dụng các phương pháp chống nóng, chống lạnh.
- Làm bài tập 2, 3 trang 106 SGK.
- Đọc mục em có biết.
2 Chuẩn bị cho tiết học sau:
- Chuẩn bị bài tập trang 107 SGK.
- Tìm hiểu các loại vitamin và muối khoáng qua nội dung
bảng 34.1 và 34.2 SGK.