Thể hiện một cách chân thực và sinh động tâm trạng nhân vật ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc nỗi đau đớn, tủi nhục bẽ bàng với người khác, với chính mình và sự căm giận
Trang 2Kim L©n
-(Trích)
Trang 3A Giới thiệu chung :
1 Tác giả:
2 Tác phẩm:
B Đọc - hiểu văn bản:
1 Đọc – chú thích:
2 Kết cấu bố cục:
3 Phân tích văn bản:
3.1 Tâm trạng ông Hai khi nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc:
a, Trước khi nghe tin dữ:
Trang 4- “ Cổ ông lão nghẹn ắng
hẳn lại, da mặt tê rân rân
ễng lóo lặng đi, tưởng như
khụng thở được Một lỳc
mới núi ố ố, giọng lạc hẳn
đi.:”
- Chốm chẹp miệng.
- Cười nhạt, vờ đứng lảng ra, rồi
đi thẳng.
- Cúi gằm mặt xuống đất mà đi.
- V nằm vật ra giường ề , nước mắt
ụng lóo cứ giàn ra, rớt lờn.
Tin đến với ông
đột ngột , bất ngờ
Cảm xúc: đau
đớn, tê tái, xấu hổ, nhục nhã
Trang 5“ Chao ôi ! Cực nhục chưa, cả
làng Việt gian! Rồi đõy biết
làm ăn, buụn bỏn ra sao ? Ai
người ta chứa Ai người ta
buụn bỏn mấy Suốt cả cỏi
nước Việt Nam này người ta
ghờ tởm, người ta thự hằn cỏi
giống Việt gian bán nước““.
-> Các kiểu câu phong phú xen kẽ nhau: yếu tố miờu tả
& biểu cảm trong văn tự sự - câu ngắn
- dài - nghi vấn - cảm thán, dấu chấm lửng,
-> Làm nổi bật tâm trạng rối bời của ông Hai: đau xót, nhục nhã, tủi hổ, tuyệt vọng, lo lắng.
Trang 6Nhìn lũ con, tủi thân, nư
ớc mắt ông lão cứ giàn ra.
Chúng nó cũng là trẻ con làng Việt gian
đấy ư ? Chúng nó cũng bị người ta rẻ rúng hắt hủi đấy ư ? Khốn nạn, bằng ấy tuổi đầu
rít lên :
- Chúng bay ăn
miếng cơm hay
miếng gì vào
mồm mà đi làm
cái giống Việt gian
bán nước để nhục
nhã thế này.
Thể hiện một cách chân thực
và sinh động tâm trạng nhân vật
ông Hai khi nghe tin làng Chợ
Dầu theo giặc (nỗi đau đớn, tủi
nhục bẽ bàng với người khác, với chính mình và sự căm giận đối với những kẻ Việt gian).
Tin ấy không chỉ chấn động
về thể xác mà còn xâm chiếm,
ám ảnh, day dứt cả tâm hồn ông
Hai
Trang 7“ họ toàn là những người
có tinh thần cả mà Họ ở
lại làng, quyết tõm một
sống một chết với giặc,
cú đời nào cam tõm làm
cỏi điều nhục nhó ấy ! ”
Mà thằng chỏnh Bệu thỡ đớch thị
là người làng khụng sai rồi.
ễng Hai đành cay đắng chấp nhận sự thật nhục nhó, giày vũ tõm trớ ụng
Tin thất thiệt được chớnh những người đang đi tản
cư từ phớa làng Chợ Dầu lờn núi
ra
ễng kiểm điểm
từng người
trong úc.
Trang 8Suốt đờm ụng trằn trọc khụng sao ngủ được Hết trở mỡnh bờn này lại trở mỡnh bờn kia, thở dài Nghe tiếng
mụ chủ nhà, ụng sợ đến “nớn thở” Chợt ụng lóo lặng
thở lắng tai nghe.
Mấy ngày sau không dám đi đâu, “chỉ quanh quẩn
trong cỏi gian nhà nghe ngúng Một đám đông túm lại,
ông cũng để ý, dăm bảy tiếng cười nói xa xa, ụng cũng
chột dạ nơm nớp tưởng như người ta đang để ý, người
ta đang bàn tỏn đến “cỏi chuyện ấy” Thoáng nghe những tiếng "Tõy ,Việt gian – Cam nhụng” lủi ra
một góc nhà nín thít “Thôi lại chuyện ấy rồi !“
Trang 9Mụ chủ nhà đánh tiếng đuổi đi ễng Hai ngồi lặng trờn một gúc gường & suy nghĩ Tuyệt vọng, đi đâu bây giờ, không ai muốn chứa chấp dân cái làng Việt gian Cũng không thể quay về làng "Về làng tức là chịu làm nô lệ cho thằng Tây" về làng là bỏ kháng chiến , bỏ cụ Hồ Hai tỡnh cảm ấy đó dẫn đến một cuộc xung đột nội tõm gay gắt ở ụng Hai Mối >< nội tâm và tình thế của nhân vật dường như đã thành sự bế tắc
“ Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây rồi thì phải thù“
Và ông đã dứt
khoát :
Trang 10- Một con người yêu quê, yêu nước đằm thắm, chân thật, ngay thẳng, trọng danh dự, yêu ghét rạch ròi Tình yêu nước đã rộng lớn hơn, bao trùm lên tình cảm làng quê Tình cảm sâu nặng, bền vững, thiêng liêng.
* Tõm trạng nhõn vật ụng Hai khi nghe tin l ng Ch à ợ Dầu theo giặc thực chất là tõm trạng & suy nghĩ về danh dự, lũng tự trọng của người dõn làng Chợ Dầu, của người dõn Việt Nam Nhà văn đó khắc họa hỡnh tượng nhõn vật qua cỏc chi tiết miờu tả & bộc lộ cảm xỳc Tỡnh yờu làng, yờu nước, tinh thần khỏng chiến của người nụng dõn Việt Nam trong thời kỡ khỏng chiến chống TDP.
Trang 11- Nhà ta ở làng chợ Dầu.
- Thế con có thích về làng chợ Dầu
không?
- ủng hộ cụ Hồ con nhỉ?
- Chết thì chết có bao giờ đơn sai.
-> Nỗi lòng sâu xa với quê hương
đất nước, với kháng chiến
* Dù đã xác định như thế, ông vẫn không thể dứt bỏ tình cảm với làng quê Trong tâm trạng
bị dồn nén và bế tắc ấy, ông chỉ còn biết nói cùng con vì chẳng thể nói cùng ai, và nói như thế, lòng ông đã vơi đi phần nào.
- Vì yêu làng nên ông muốn con ghi nhớ : " Nhà ta ở làng chợ Dầu"
Trang 12- Lật đật đi thẳng sang bác Thứ.
- Bỏ lên nhà trên, đi nơi khác.
- Múa tay lên mà khoe (lại khoe).
- Vén quần lên tận bẹn
mà nói chuyện về cái làng của ông.
- Khoảng 3 giờ chiều,
- Thái độ : vui vẻ, hồ hởi
- Nét mặt: vui tươi, rạng
rỡ hẳn lên.
- Hành động: Chia quà
cho các con, công khai
báo tin nhà ông bị Tây
đốt.
- Ông lật đật, bô bô“
(3 lần lật đật“)
-Ra láo! Láo hết! Toàn là
sai sự mục đích cả!
- Đi khoe nhà ụng bị giặc đốt
chỏy.
- Niềm vui sướng hạnh phúc choáng ngợp tâm trí, ông hả hê
đến cực điểm.
Trang 13Nhà ông bị Tây đốt nhẵn là 1 minh chứng hùng hồn cho tinh thần chiến đấu của ông, của làng ông L ng à ụng không những không theo giặc mà còn là l ng kháng à chiến Với ông tình yêu nước danh dự và niềm tin với ngôi làng còn lớn hơn ngôi nhà của mình Quan trọng hơn là ông đã lấy lại được niềm vui, niềm tin lại có thể yêu làng như xưa Tình cảm đó thật đáng trân trọng
Ông Hai chỉ là 1 người nông dân bình thường nhưng biết
hi sinh cái riêng vì kháng chiến
Trang 14- Coi trọng danh dự,
yêu làng yêu nước
hơn tất cả Ông Hai
yêu làng, yêu nước
tha thiết, niềm tin
vào kháng chiến, tin
vào Bác Hồ khiến
người đọc cảm động
Và ông Hai lại vô
cùng vui mừng, ông
lại tự hào khoe về
làng ông.
Khi nghe tin cải chính :
- Tình huống bất ngờ mang tính gỡ nút của truyện.
Tâm trạng vui sướng, hạnh phúc tràn ngập tâm hồn ông Hai Điều đó cho thấy cuộc kháng chiến chống Pháp đã i sâu vào đ tiềm thức của người dân để trở thành cuộc kháng chiến của toàn dân Đó chính là sự tinh tế, tài tình của Kim Lân.
Trang 15Nghệ thuật:
- Tạo tình huống truyện gay cấn.
- Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực & sinh động
qua suy nghĩ, hành động, qua lời nói (đối thoại & độc thoại)
Nội dung- ý nghĩa:
- Tình yêu làng của ông Hai, là biểu hiện của
tình yêu đối với đất nước, với kháng chiến, với
cụ Hồ.
- Đoạn trích thể hiện tình cảm yêu làng, tinh thần yêu nước của người nông dân trong thời kì kháng chiến chống thực dân pháp.
Trang 16-Tóm tắt truyện ngắn Làng.
-Viết thành đoạn văn hoàn chỉnh cảm nhận về người nông dân Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp.(Có dùng phép tu từ so sánh và
điệp ngữ )
- Soạn bài: Chương trình địa phương phần Tiếng Việt
Hướng dẫn về nhà:
Nhớ được một số chi tiết nghệ thuật đặc sắc miờu
tả tõm trạng nhõn vật ụng Hai trong truyện.
Trang 17Dothikieuanh_lopvan@yhoo.com.vn