chuyen de văn

Nói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện tượng được miêu tả để nhấn mạnh, gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm... Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói

1.Thế nào là nói quá ? Cho biết tác dụng của nói quá ?

2 Trong các câu sau, câu nào sử dụng phép tu từ nói quá?

a Chẳng tham nhà ngói ba toà

Tham vì một nỗi mẹ cha hiền lành.

b Miệng cười như thể hoa ngâu

Cái khăn đội đầu như thể hoa sen.

c Làm trai cho đáng nên trai

Khom lưng, uốn gối gánh hai hạt vừng

Nói quá là biện pháp tu từ phóng đại mức độ, quy mô, tính chất của sự vật, hiện tượng được miêu tả để nhấn mạnh, gây ấn tượng, tăng sức biểu cảm

Tiết 40:

Tiết 40: Nói giảm nói tránh

I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói

giảm nói tránh:

* Xét các ví dụ:

Ví dụ 1:

- Vì vậy, tôi để sẵn mấy lời này, phòng khi tôi sẽ đi gặp cụ Các Mác, cụ

Lê-nin và các vị cách mạng đàn anh khác, thì đồng bào cả nước, đồng chí trong Đảng và bầu bạn khắp nơi đều khỏi cảm thấy đột ngột.

(Hồ Chí Minh, Di chúc)

- Bác đã đi rồi sao, Bác ơi!

Mùa thu đang đẹp, nắng xanh trời.

(Tố Hữu, Bác ơi)

- Lượng con ông Độ đây mà Rõ tội nghiệp, về đến nhà thì bố mẹ

chẳng còn

(Hồ Phương, Thư nhà)

Tiết 40: Nói giảm nói tránh

I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói

giảm nói tránh:

- Ví dụ 2: Phải bé lại và lăn vào lòng một người

mẹ, áp mặt vào bầu sữa nóng của người mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, và gãi rôm ở

sống lưng cho, mới thấy người mẹ có một

êm dịu vô cùng

Tiết 40: Nói giảm nói tránh

I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói giảm nói tránh:

Ví dụ 3:

- Con dạo này lười lắm

- Con dạo này không được chăm chỉ lắm

Tiết 40: Nói giảm nói tránh

I Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói giảm nói tránh

* Ghi nhớ:

Nói giảm nói tránh là một biện pháp tu từ dùng cách diễn đạt tế nhị, uyển chuyển,

tránh gây cảm giác quá đau buồn,

ghê sợ, nặng nề; tránh thô tục, thiếu lịch sự.

Tiết 40: Nói giảm nói tránh

I.Nói giảm nói tránh và tác dụng của nói giảm nói tránh:

Một số cách nói giảm nói tránh khác:

- Dùng từ đồng nghĩa, từ ngữ Hán Việt: chết - từ trần

- Dùng từ phủ định trái nghĩa: Lan hát dở quá.- Lan hát chưa

được hay lắm

- Cách nói vòng: Anh còn kém lắm - Anh cần phải cố gắng hơn

- Cách nói tỉnh lược: Anh ấy bị thương nặng thế thì không sống được lâu nữa đâu chị ạ - Anh ấy thế thì không được lâu nữa đâu chị ạ

Hôm sau, lão Hạc sang nhà tôi Vừa thấy tôi, lão bảo ngay:

- Cậu Vàng đi đời rồi, ông giáo ạ!

Binh Tư là một người láng giềng khác của tôi Hắn làm nghề ăn trộm nên vốn không ưa lão Hạc bởi vì lão lương thiện quá Hắn

bĩu môi và bảo:

- Lão làm bộ đấy! Thật ra thì lão chỉ tâm ngẩm thế, nhưng cũng ra

phết chứ chả vừa đâu: Lão vừa xin tôi một ít bả chó

II Luyện tập

Bài tập 1

Điền các từ ngữ sau đây vào chỗ trống / /

a) Khuya rồi, mời bà

b) Cha mẹ em từ ngày em còn rất bé,

em về ở với bà ngoại.

c) Đây là lớp học cho trẻ em

d) Mẹ đã rồi, nên chú ý giữ gìn sức khỏe

e) Cha nó mất, mẹ nó , nên chú nó rất

thương nó.

đi nghỉ chia tay nhau

khiếm thị

có tuổi

đi bước nữa

Bài tập 2

Trong mỗi cặp câu dưới đây, câu nào có sử dụng cách nói giảm nói tránh?

a 1 ) Anh phải hòa nhã với bạn bè!

b 2 ) Anh nên hòa nhã với bạn bè!

b 1 ) Anh ra khỏi phòng tôi ngay!

b 2 ) Anh không nên ở đây nữa!

c 1 ) Xin đừng hút thuốc trong phòng!

c 2 ) Cấm hút thuốc trong phòng!

d 1 ) Nó nói như thế là thiếu thiện chí.

d 2 ) Nó nói như thế là ác ý.

e 1 ) Hôm qua em hỗn với anh, em xin anh thứ lỗi.

e ) Hôm qua em có lỗi với anh, em xin anh thứ lỗi.

Bài tập 3

Ví dụ:

- Bài thơ của anh dở lắm -> Bài thơ của anh chưa được hay lắm

Dặn dò:

- Học bài cũ, làm tiếp bài tập 4

- Chuẩn bị tiết kiểm tra 1 tiết, nội dung tiết ôn tập truyện ký Việt

Nam, trọng tâm 3 văn bản: Trong lòng mẹ của Nguyên Hồng,

Tức nước vỡ bờ của Ngô Tất Tố, và Lão Hạc của Nam Cao.

- Cần xác định: thể loại, phương thức biểu đạt, nội dung chủ yếu

và giá trị nghệ thuật của mỗi tác phẩm.