Để chứng minh những vấn đề về đạo đức học sinh nói trên chúng ta hãy nhìn lại số lượng học sinh vi phạm đạo đức bị kỉ luật trong những năm qua: Qua phản ánh và đề nghị của GVCN các khối
Trang 1C HÀO MỪNG QUÝ THẦY CÔ VỀ
DỰ BUỔI SINH HOẠT CHUYÊN ĐỀ CỦA TỔ TỰ NHIÊN
Trang 2CHUYÊN ĐỀ
NGƯỜI THỰC HIỆN: PHẠM DUY SƠN
TRƯỜNG THCS THUẬN LỢI
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH CÁ BIỆT Ở TRƯỜNG
THCS
Trang 3NỘI DUNG
THẢO LUẬN MỘT SỐ BIỆN PHÁP
GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỌC SINH CÁ
BIỆT Ở TRƯỜNG THCS
Trang 4MỤC ĐÍCH CHUYÊN ĐỀ
Nhằm đưa ra một số biện pháp
giáo dục đạo đức học sinh cá biệt ở trường THCS Qua đây giúp chúng
ta có được những phương pháp giáo dục hữu hiệu trong công tác chủ
nhiệm lớp và giảng dạy bộ môn
Trang 5I/ ẹAậT VAÁN ẹEÀ
Giáo dục đạo đức cho học sinh trong tr ờng THCS
rieõng nhằm mục đích hình thành nhân cách cho học
sinh, giáo dục đạo đức nhằm cung cấp cho học sinh
những tri thức cơ bản về các phẩm chất đạo đức và
chuẩn mực đạo đức, trên cơ sở đó giúp các em hình
thành niềm tin đạo đức Đức và tài là hai mặt cơ bản
hợp thành trong một cá nhân Nhiều quan điểm cho
rằng đạo đức là gốc của nhân cách, vì thế “Tiên học lễ, hậu học văn” Giáo dục đạo đức là một phần quan trọng không thể thiếu trong hoạt động giáo dục, nh Bác Hồ đã nói "Có tài mà không có đức thì tài đó cũng vô dụng "
và nhiều nhà hiền triết đã nhấn mạnh “Con ng ời muốn trở thành con ng ời cần phải có giáo dục” Vì vậy, việc quan tâm tới công tác giáo dục đạo đức trong nhà tr ờng
là một việc làm cần thiết
Trang 6Nhửng treõn thửùc teỏ hieọn nay vaỏn ủeà ủaùo ủửực cuỷa hoùc sinh ủang xuoỏng caỏp moọt caựch traàm troùng khieỏn cho moói ngửụứi laứm coõng
taực giaựo duùc khoõng khoỷi traờn trụỷ suy nghú Moọt thửùc teỏ cho chuựng
ta thaỏy haàu heỏt caực bieồu hieọn sa suựt veà ủaùo ủửực cuỷa moọt boọ phaọn hoùc sinh ủửụùc goùi laứ hoùc sinh caự bieọt nhử: Vô lễ với ng ời lớn, vụựi thaày coõ giaựo hoaởc xúc phạm nhân cách nhà giáo, nói tục, vẽ viết
bậy, ý thức bảo vệ tài sản của nhà tr ờng, vệ sinh môi tr ờng yếu
Troỏn tieỏt, nghổ hoùc voõ toồ chửực, lập hội đánh nhau, trộm cắp, đe doạ xin đểu tiền trong học sinh và ng ời ngoài, ý thức đấu tranh tự phê bình, góp ý, xây dựng trong tập thể học sinh giúp bạn tiến bộ còn yếu Không chấp hành nội quy học sinh gây rối trong các giờ học với mục đích không cho bạn học bài ủoàng thụứi gaõy ửực cheỏ cho GV khi giaỷng giaùy boọ moõn
I/ ẹAậT VAÁN ẹEÀ
Trang 7Chính vì vậy, để tìm ra các biện pháp giáo dục đạo
đức cho học sinh caự bieọt ở tr ờng THCS là việc làm hết sức cần thiết và cấp bách Xuất phát từ những lí do nói
đức cho học sinh caự bieọt ụỷ tr ờng Trung học cơ sở”.
thoỏng nhaỏt moọt soỏ bieọn phaựp giaựo duùc ủaùo ủửực cho hoùc sinh caự bieọt trong nhaứ trửụứng
I/ ẹAậT VAÁN ẹEÀ
Trang 8MUẽC TIEÂU GIAÙO DUẽC ẹAẽO ẹệÙC
Trong heọ thoỏng giaựo duùc XHCN ngoaứi vieọc giaựo duùc veà vieọc lúnh hoọi tri thửực thỡ ngửụứi GV coứn nhieọm vuù giaựo duùc cho học sinh những tri thức cơ bản về các phẩm chất đạo đức và chuẩn mực đạo đức, trên cơ sở đó giúp các em hình thành niềm tin đạo đức Học sinh phải hiểu và nhận thấy rằng cần làm cho các hành vi của
mình phù hợp với những t t ởng, nguyên tắc và chuẩn
mực đạo đức của xã hội, phù hợp với lợi ích của xã hội, niềm tin đạo đức đ ợc hình thành vững chắc ở các em sẽ
có vai trò định h ớng cho tình cảm và hành vi đạo đức sau naứy
Trang 9Khơi dậy ở học sinh những rung động, những cảm xúc
đối với những hiện thực xung quanh, làm cho caực em biết yêu, biết ghét rõ ràng và có thái độ đúng đắn đối với các hiện t ợng phức tạp trong xã hội và tập thể Thái độ thờ ơ,
dục tình cảm Giáo dục thái độ, tình cảm cho học sinh
trung học cơ sở là bồi d ỡng cho các em tình cảm đạo đức tích cực, bền vững và các phẩm chất, ý chí; Tình cảm tích cực đ ợc hình thành trên cơ sở đúng đắn, laứnh maùnh và đ ợc củng cố, khẳng định qua hành vi, ủoàng thụứi nó có tác
dụng thúc đẩy tạo động cơ cho việc nhận thức chuẩn mực
và thực hiện hành vi đạo đức Giáo dục cho học sinh hành
vi thói quen đạo đức: là tổ chức cho học sinh lặp đi, lặp lại nhiều lần những hành động đạo đức đúng đắn và từ đó caực
em có thói quen đạo đức bền vững
Trang 10THệẽC TRAẽNG ẹAẽO ẹ ÙC CUÛA HOẽC SINH CAÙ BIEÄT ƯÙC CUÛA HOẽC SINH CAÙ BIEÄT
Qua tìm hiểu từ GVCN lụựp, GV trực tiếp giảng dạy và thực tế bản thân tôi chứng kiến, hiện nay tình trạng đạo đức của moọt boọ phaọn
học sinh nói chung và học sinh ủửụùc goùi laứ caự bieọt cuỷa tr ờng chuựng
ta nói riêng, chất l ợng đạo đức của học sinh xuống cấp khá nghiêm trọng Các hành vi vi phạm phổ biến nh :
Coự bieồu hieọn vô lễ với ng ời lớn, vụựi thaày coõ giaựo, nói tục,
vẽ viết bậy, ý thức bảo vệ tài sản của nhà tr ờng, vệ sinh môi tr ờng yếu
Lập hội đánh nhau, trộm cắp, đe doạ xin đểu tiền trong học sinh và ng ời ngoài YÙ thức đấu tranh tự phê bình, góp ý, xây
dựng trong tập thể học sinh giúp bạn tiến bộ còn yếu
Yự thửực chấp hành nội quy nhaứ trửụứng chửa toỏt Troỏn hoùc
la caứ quaựn xaự, ủaựnh bida, ủieọn tửỷ, aờn maởc nhoỏ nhaờng khoõng ủuựng taực phong hoùc sinh gây rối trong các giờ học với mục
đích không cho bạn học bài, gây ức chế thách thức GV
Vi phaùm noọi quy hoùc sinh laởp laùi moọt caựch heọ thoỏng
khoõng sửỷa chửừa maởc duứ ủaừ ủửụùc GVCN vaứ thaày coõ nhaộc
nhụỷ nhieàu laàn
Trang 11Để chứng minh những vấn đề về đạo đức học sinh
nói trên chúng ta hãy nhìn lại số lượng học sinh vi
phạm đạo đức bị kỉ luật trong những năm qua:
Qua phản ánh và đề nghị của GVCN các khối lớp hội
đồng kỷ luật nhà trường đã tiến hành xét kỷ luật đối với học sinh, mức độ kỷ luật từ khiển trách trước tập thể lớp đến đình chỉ học tập 01 tuần trở lên Với những lỗi vi
hệ thống, vô lễ với thầy cô, vi phạm nội quy nhà trường
01 2005-2006 07 Khiển trách đến đình chỉ học tập
02 2006-2007 05 Khiển trách đến đình chỉ học tập
03 2007-2008 20 Khiển trách đến bu c thơi h c ộc thơi học ọc
Từ những số liệu trên cho chúng ta thấy số lượng các
em vi phạm đạo đức là rất đáng kể ( Chưa kể đến những
em HS có ý thức kém trong học tập đã bị thầy cô nhắc nhở thường xuyên)
Trang 12MOÄT SOÁ NGUYEÂN NHAÂN
- Nguyên nhân tâm lý:
+ Học sinh bậc THCS nằm trong độ tuổi từ 11 đến
15, đây là độ tuổi có sự phaựt trieồn mạnh về tâm sinh
lý, là giai đoạn các em tập làm ng ời lớn nên rất dễ
học các thói h , tật xấu trong khi thực chất các em ch
a thực sự là ng ời lớn
+ Một số em do trình độ phát triển không phù hợp
với chuẩn mực mà nhà tr ờng và gia đình đ a ra, moọt
soỏ nhà giáo dục ép buộc trẻ phải đi theo chuẩn mực
một cách cứng nhắc, áp đặt, dẫn đến hiện t ợng trẻ
chống đối theo cách của mình laứ lì lợm, choỏng ủoỏi laùi
thaày coõ, quấy rối
- Nguyên nhân về phía gia đình:
+ Nhiều phụ huynh nhận thức còn phiến diện, lệch
lạc, sai lầm về cách nuôi d ỡng và cách daùy doó
+ Quan tâm nuông chiều con một cách thái quá, thoả mãn mọi yêu cầu của caực em.
+ Sử dụng quyền uy của bố mẹ một cách cực đoan.
+ Để cho con chứng kiến các tấm g ơng phản diện của
khích hoặc khuyến khích sai, xúc phạm trẻ
- Nguyên nhân từ phía nhà tr ờng:
+ Moọt soỏ nhà s phạm thiếu thiện cảm, định kiến,
không có giả thuyết lạc quan đối với HS khó giáo dục
GV còn chủ quan trong việc chăm lo giáo dục đạo đức cho học sinh, ch a chú trọng các môn phụ.
+ Moọt soỏ GV còn lạm dụng quyền lực, không tôn
trọng nhu cầu, nguyện vọng và các yêu cầu chính đáng của HS Thiếu tình th ơng, toỷ ra thờ ơ và thiếu sự cảm
thông đối với học sinh khó bảo.
+ Trong đánh giá HS nhieàu khi không công bằng,
chửa tôn trọng sự cố gắng của học sinh.
+ Thiếu sửù thống nhất trong coõng taực phoỏi hụùp giaựo duùc giửừa nhaứ trửụứng, gia ủỡnh vaứ xaừ hoọi
- Nguyên nhân từ xã hội:
+ Tác động của cơ chế thị tr ờng tạo ra sự phân cực
cao (Giửừa giaứu vaứ ngheứo, sự coi trọng bị xem th ờng )
điều này th ờng làm cho caực em có động cơ sai, lệch h
ớng.
+ AÛnh h ởng của lối sống coi trọng đồng tiền.
+ AÛnh h ởng của các tệ nạn xã hội
+ AÛnh h ởng của nhóm bạn
Trang 13
MỘT SỐ BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
Trên thực tế cảm nhận của chúng ta ở các em
“ học sinh cá biệt về đạo đức” là những em yếu về
ý thức kỷ luật, khĩ giáo dục dẫn đến kết quả học tập, tu dưỡng đạo đức của các em khơng đạt yêu cầu Vậy làm sao để giáo dục học sinh này thành những học sinh ngoan? Đây là câu hỏi mà mỗi
người giáo viên chúng ta phải suy tư, trăn trở để
tìm lời giải đáp Vậy chúng ta cần phải làm những gì? Từ những thực trạng và nguyên nhân trên tơi
đề xuất một số biện pháp giáo dục như sau:
3/ BIỆN PHÁP ĐƯA CÁC EM HS CÁ BIỆT VÀO HỊA NHẬP VỚI NHĨM HS NGOAN, GƯƠNG MẪU
4/ BIỆN PHÁP CHỈ CHO CÁC EM BIẾT ĐƯỢC
NHỮNG CÁI SAI CỦA MÌNH TRONG NĨI NĂNG, CƯ
XỬ, TRONG HỌC TẬP VÀ TRONG CÁC HOẠT ĐỘNG KHÁC
5/ BIỆN PHÁP GV THƯỜNG CĨ NHỮNG LỜI
ĐỘNG VIÊN, KHEN NGỢI KHI CÁC EM CĨ NHỮNG HÀNH VI TỐT HAY CĨ KẾT QUẢ HỌC TẬP TỐT
NGHIÊM KHẮC NHƯNG KHƠNG QUÁ KHẮT KHE KHI CÁC EM CĨ NHỮNG BIỂU HIỆN CHƯA NGOAN
6/ BIỆN PHÁP KÍCH THÍCH VÀ PHỐI HỢP VỚI
NHÀ TRƯỜNG VÀ GIA ĐÌNH
7/ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG TÌNH THƯƠNG GIỮA
GV VỚI CÁC EM
Trang 14NỘI DUNG CÁC BIỆN PHÁP GIÁO DỤC
1/ Biện pháp tìm hiểu môi trường sống của các em
trong lớp học:
- Đối với học sinh THCS , các em bắt đầu chuyển sang môi trường học tập mới, với nhiều môn học và nhiều thầy
cô giảng dạy nên quá trình tiếp cận với phương pháp học
tập mới các em còn nhiều bỡ ngỡ làm cho một số em chán nản, dễ nảy sinh những thói hư, tật xấu Vì vậy mỗi giáo
viên cần phải hiểu rõ những điểm cơ bản này để chuyển
dần các em từ thói quen vui chơi sang học tập tích cực và
tu dưỡng bản thân Có những em sống trong những gia
đình có kinh tế khá giả với thói quen được “chiều chuộng”
Vì vậy, khi các em đến trường, nếu chúng ta không khéo
léo thì dễ làm cho các em nảy sinh những cá tính không
hay Mặt khác, có một số em do hoàn cảnh gia đình khó
khăn, cha mẹ không có việc làm ổn định, cuộc sống bấp
bênh nay đây, mai đó nên không có điều kiện giáo dục con cái, dẫn đến việc các em tiếp thu nhiều cái xấu trong xã hội
Do đó, người giáo viên chỉ có thể làm tốt nhiệm
vụ giáo dục học sinh khi hiểu được các em sống
trong hoàn cảnh gia đình như thế nào? Cuộc sống của các em ra sao? Cha mẹ các em có quan tâm
đến các nhu cầu tối thiểu của các em như ăn, ngủ, học hành…hay không? Các em thường chơi với
những người bạn như thế nào? … tìm hiểu môi
trường sống của các em là bước đầu giúp cho giáo viên có định hướng giáo dục các em một cách đúng đắn.
Trang 152/ Biện pháp xây dựng cho các em có thói quen, nề
nếp tốt trong học tập và trong lao động.
Việc chỉ dẫn những thói quen, nề nếp tốt lúc ban đầu
thường không mấy khó khăn, nhưng để duy trì được những
nề nếp, thói quen đó đòi hỏi người giáo viên phải thường xuyên nhắc nhở, chỉ dẫn, uốn nắn Trong quá trình giáo
dục không nên xem nhẹ những môn phụ mà xem trọng
những môn chính Đặc biệt đối với môn GDCD người GV phải thật chú trọng đến công tác giáo dục về hành vi đạo đức, giáo dục về hành vi chấp hành pháp luật đối với các
em Đồng thời đối với GVCN phải thường xuyên thăm
nắm tình hình của lớp mình chủ nhiệm, nhắc nhở, khuyên răn các em tận tình không nên có những lời nói hay hình phạt để các em thấy mình xấu hổ trước bạn bè trong lớp
Từ đó các em sẽ biết tự nhận xét được hành vi, cử chỉ của mình để điều chỉnh và sửa chữa
Trang 163/ Biện pháp đưa các em học sinh cá biệt vào hoà
nhập với nhóm học sinh ngoan, gương mẫu
Trong quá trình giảng dạy bộ môn giáo viên nên cho các em cùng học tập, sinh hoạt theo nhóm với các em học sinh ngoan, gương mẫu sẽ giúp các em có thể học tập ở bạn mình những hành vi, thói quen tốt, kích thích tinh thần đoàn kết, giúp đỡ bạn bè trong lớp cùng tiến
bộ và thông qua đó các em có thể tự điều chỉnh những hành vi, thói quen xấu mà các em đã mắc phải
Trang 174/ Biện pháp chỉ cho các em biết được những cái sai của mình trong nói năng, cư xử, trong học tập và
trong các hoạt động khác.
Trong quá trình giảng dạy, khi học sinh có những
biểu hiện chưa tốt, người giáo viên phải nhẹ nhàng, ân cần dùng tình cảm để chỉ cho các em thấy đó là những hành vi, thói quen,việc làm, lời nói chưa tốt và chỉ rõ hậu quả của những cái chưa tốt đó để các em hiểu và chú ý sửa chữa Giáo viên cần chỉ rõ cho các em những việc nên làm và những việc không nên làm
Trang 185/ Biện pháp thường có những lời động viên, khen
ngợi khi các em này có những hành vi tốt hay kết quả học tập tốt Nghiêm khắc nhưng không quá khắt khe khi các em có những biểu hiện chưa ngoan.
Trong quá trình thực hiện, giáo viên cần chú ý đến việc động viên các em khi các em gặp khó khăn đồng thời tuyên dương, khen ngợi học sinh trước lớp, đề nghị nhà trường tuyên dương trong những buổi sinh hoạt tập thể Song song đó GV nên giáo dục các em thông qua những gương điển hình về người tốt việc tốt cho các em lấy đó để noi gương, học tập Tuy nhiên, nếu học sinh vẫn có những hành vi chưa tốt giáo viên không nên xúc phạm các em mà cần tìm hiểu nguyên nhân và có biện pháp giúp đỡ chu đáo, kịp thời khuyên răn
Trang 196/ Biện pháp kích thích và phối hợp với BGH nhà
trường và gia đình :
- Giáo viên cần quan sát, theo dõi thường xuyên
những việc làm của học sinh trong ngày, trong tuần,
khen thưởng kịp thời đối với những việc làm tốt của các
em Nhắc nhở, khuyên răn hoặc phê bình ngay những việc làm chưa tốt của các em.Đồng thời phối hợp cùng với BGH nhà trường để xử lý những vi phạm nghiêm
- Bên cạnh đó còn có những phụ huynh chưa quan
tâm đến việc giáo dục con em, giáo viên phải tự liên hệ đến thăm gia đình học sinh, trò chuyện, tâm sự với cha
mẹ các em để cùng tìm ra biện pháp giáo dục phù hợp
Trang 207/ Biện pháp xây dựng tình thương giữa giáo viên với các em:
- Có thể nói yêu thương học sinh là phẩm chất đầu tiên của nghề sư phạm Có yêu thương mới thông cảm được
niềm vui, nỗi buồn của các em, biết giúp đỡ khi các em gặp khó khăn Thường xuyên gần gũi, thân thiện với các em,
tạo cho các em tự cảm thấy thầy cô như những người thân trong gia đình Tuy nhiên, trong sự gần gũi, thân thiện cũng cần có khoảng cách nhất định để học sinh không lờn mặt, coi thường thầy cô
- Nếu ta thường tiếp xúc với học sinh bằng sự cởi mở,
tình yêu thương thì các em sẽ cảm thấy tự tin, thoải mái,
sẵn sàng giải bày tâm sự với thầy cô… nhờ đó mà chúng ta nắm bắt mọi thông tin chính xác nhất Chính ánh mắt đôn hậu, cử chỉ thân thiện yêu thương, nụ cười tươi tắn, lời nói chân tình thể hiện sự thấu hiểu và thông cảm của người
giáo viên là động lực thúc đẩy học sinh cố gắng phấn đấu
Trang 21KẾT THÚC VẤN ĐỀ
Trong quá trình giáo dục học sinh ở nhà trường, nhiệm
vụ của giáo viên là làm cho học sinh sống hồn nhiên, vui tươi, xây dựng cho các em nếp sống lành mạnh, bồi
dưỡng cho các em những tình cảm phong phú về gia
đình, nhà trường và xã hội…Có thể nói việc giáo dục học sinh cá biệt về đạo đức là một việc làm quan trọng và cần thiết, mỗi chúng ta đều có trách nhiệm giáo dục những học sinh yếu kém, chưa ngoan trở thành công dân có ích cho đất đước
Chính vì lẽ đó tôi xin đề xuất một số biện pháp giáo
dục học sinh cá biệt ở trường Trung học cơ sở với mong muốn cùng trao đổi thảo luận với các đồng chí để đi đến thống nhất một số biện pháp giáo dục các em học sinh cá biệt, xây dựng cho cách em nếp sống lành mạnh, bồi
dưỡng cho các em những tình cảm phong phú về gia
đình, nhà trường và xã hội
Trang 22XIN CHÂN THÀNH
CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ VỀ DỰ BUỔI SINH HOẠT CHUYÊN ĐỀ CỦA
TỔ TỰ NHIÊN