bài ca ngất ngưởng

Hoàn cảnh sáng tác – Thể loại : - Hoàn cảnh sáng tác : Khi đã cáo quan về hưu.. BÀI CA NGẤT NGƯỞNG Nguyễn Công Trứ... Ngất ngưởng trên đường hoạn lộ:- Vũ trụ nội mạc phi phận sự: Chữ Hán

BÀI CA NGẤT NGƯỞNG

I TÌM HIỂU CHUNG :

1 Tác giả : Nguyễn Công Trứ ( 1778 – 1858 )

- Biệt hiệu : Hi Văn, người làng

Uy Viễn, huyện Nghi Xuân, tỉnh

Hà Tĩnh.

- Là nhà nho tài tử trung thành

với lí tưởng “trí quân trạch dân”.

- Cuộc đời phong phú, đầy thăng

trầm, trải qua nhiều lần thăng

giáng trong chốn quan trường.

- Sống bản lĩnh, phóng khoáng,

tự tin, có nhiều đóng góp cho đất

 Một bậc anh hùng trượng phu chân chính : Vừa hăng say nhập thế vừa thanh thản xuất thế , thản nhiên trước vinh – nhục, thành - bại.

2 Hoàn cảnh sáng tác – Thể loại :

- Hoàn cảnh sáng tác : Khi đã cáo quan về hưu.

- Thể loại : Hát nói.

Em hiểu gì về thể hát nói?

II ĐỌC HIỂU VĂN BẢN :

 Sống ngông nghênh, khinh đời ngạo thế,

đầy tự tin

BÀI CA NGẤT NGƯỞNG

Nguyễn Công Trứ

2 Ngất ngưởng trên đường hoạn lộ:

- Vũ trụ nội mạc phi phận sự: Chữ Hán Trang trọng

 Bản lĩnh tự tôn, khẳng định lí tưởng trung quân,

- “Khi thủ khoa Thừa Thiên” :

Từ Hán Việt, điệp từ, liệt kê, ngắt nhịp

Khái quát những công tích đạt được

Tự đánh giá cao tài năng, bản lĩnh, nhân cách

của mình, tự bằng lòng về mình

Nêu ấn tượng chung của em về con người tác giả thể hiện qua bài thơ?

ĐỀN THỜ NGUYỄN CÔNG TRỨ Ở KIM SƠN

ĐIỆN THỜ NGUYỄN CÔNG TRỨ

Đem thân vào chốn quan trường, 28 năm làm quan,

26 chức vụ khác nhau, lúc làm quan văn, khi thì

quan võ Ba lần Nguyễn tiên sinh được cử đi chấm thi hương (cử nhân), có lần đảm chức Chánh chủ khảo trường thi Hà Nội Bốn lần được phong làm

tướng cầm quân, ra Bắc, vô Nam, oai phong lẫm

liệt Nhưng con người tài hoa và khí phách ấy với nhân cách ngay thẳng, bộc trực, dám làm, dám chịu

bị những kẻ gian nịnh trong triều, ngoài nội ganh

ghép, gièm pha, vu vạ, chịu nhiều phen điêu đứng Chúng vu ông buôn lậu, mưu phản triều đình, vượt quyền vua, toàn là trọng tội Nhiều lần ông bị giáng chức từ ba, bốn cấp, có khi cách tuột, cho đi làm

lính thú Nhiều phen ông bị án oan, có khi phải chịu

 Một bậc quân tử sống lạc quan , bản lĩnh , đầy tự tin , ý thức trách nhiệm với cuộc đời.

3 Ngất ngưởng khi cáo quan về hưu:

- Đô môn giải tổ chi niên: Chữ Hán

Thời điểm từ quan về quê nhà



 Bắt đầu một kiểu “ngất ngưởng” mới.

Kìa núi nọ phau phau mây trắng

Kìa núi nọ phau phau mây trắng

Tay kiếm cung….

mà nên dạng từ bi

Bụt cũng nực cười ông ngất ngưởng

- Đạc ngựa – bò vàng

- Núi – phau phau mây trắng

- Tay kiếm cung - dạng từ bi

- Gót tiên đủng đỉnh

 Nhịp thơ chậm, khoan thai

 Hành động khác người, phóng túng,

ngông nghênh.

- Bụt cũng nực cười ông ngất ngưởng

 Nụ cười vừa khoan dung, vừa như chấp nhận

Em có nhận xét gì về những hành động của tác giả sau khi đã cáo quan về hưu



- Được - mất, khen – chê

- Dương dương, phơi phới

- Khi ca – tửu – cắc – tùng

- Không Phật – Tiên – vướng tục

Từ láy, điệp từ, liệt kê, khẩu ngữ

Hài hước, tự giễu cợt mình nhưng rất mực tự tin



 Lối sống ung dung tự tại, thanh cao, nghệ sĩ

Bản lĩnh cứng cỏi của một con người có tài

năng và phẩm chất thật sự

THẢO LUẬN NHÓM: 5 phút

Phong cách sống, thái độ sống của tác giả

thể hiện trong đoạn thơ:

“Được mất dương dương người thái thượng

Không Phật, không Tiên, không vướng tục”

- Nghĩa vua tôi – vẹn đạo sơ chung

- Ngất ngưởng như ông

 Lí tưởng sống của một bậc anh hùng trượng

phu: Coi tất cả là một cuộc chơi và luôn hết mình

trong cuộc chơi ấy → Một bậc tài tử phong lưu ,

Theo em, giữa lối sống “ngất ngưởng” với tâm niệm

“Nghĩa vua tôi cho vẹn đạo sơ chung”

có gì mâu thuẫn không?

III Ý NGHĨA VĂN BẢN :

Con người Nguyễn Công Trứ thể hiện trong

sự nghiệp lớn, tâm hồn tự do phóng khoáng, bản lĩnh sống mạnh mẽ , ít nhiều có sự phá

cách về quan niệm sống , vượt qua khuôn sáo

khắt khe của lễ giáo phong kiến

Theo em, quan niệm sống “ngất ngưởng” của Nguyễn Công Trứ và lối sống “lập dị”, “chơi trội” của thanh niên ngày nay có gì khác biệt?

Em có đồng tình với lối sống “ngất ngưởng” của Nguyễn Công Trứ?

ĐỐI THOẠI