HOA cây hồ TIÊU

Ông cũng cho rằng những giống khác nhau cho thấy những khả năng biến động lớn về thành phần hoa lưỡng tính trên gié của chúng.. Abraham đã cho rằng trong điều kiện che bóng dày đặc những

HOA CÂY HỒ TIÊU

1 Đặc điểm hoa cây tiêu

Gié hoa như giá treo được mọc ra từ phía đối

xứng của lá trên những cành quả, dài từ 3-15cm, mang từ 50-150 hoa nhỏ Theo Krishnamurthi (1969) cho rằng tiêu leo ở tình trạng hoang dại phần lớn là đơn tính dị chu, nhưng hầu hết các loại được trồng là lưỡng tính (dễ hiểu là cái và đực trên cùng 1 hoa)

Ông cũng cho rằng những giống khác nhau cho thấy những khả năng biến động lớn về thành phần hoa lưỡng tính trên gié của chúng Thành phần hoa lưỡng tính càng lớn thì khả năng thụ quả càng cao và hầu hết những giống phổ biến

có năng suất cao có từ 70-98% hoa lưỡng tính

Abraham đã cho rằng trong điều kiện che bóng dày đặc những loại tiêu lưỡng tính sẽ cho ra nhiều hoa cái hơn và ít hoa lưỡng

tính hơn Do đó đối với các vườn hồ tiêu

trồng bằng trụ sống cần chủ động tỉa cành cây choái trước khi hồ tiêu bước vàothời kỳ

ra hoa.

2 Cấu tạo hoa của cây tiêu

Hoa tiêu sắp xếp trên gié theo hình xoắn ốc Khi hoa mới mọc có màu xanh nhạt và khi nở có màu vàng nhạt Phía dưới mỗi hoa có một lá bắc sớm rụng Hoa tiêu không có bao hoa và có 2-4 nhị đực nhỏ được sinh ra trên một phía của bầu nhụy trong hoa lưỡng tính và hoa dài khoảng 1mm với 2 bao phấn nhỏ có hai túi Bầu nhụy hình cầu không có cuống, một noãn, có 3-5 núm nhụy mập mạp nổi lên cao hơn được bao phủ

bằng chất nhầy có màu trắng khi có thể nhận phấn và sau đó thì hoá nâu

3 Sự phân hoá hoa

Khi gặp điều kiện hạn trong vòng 15 ngày

(khoảng tháng 3 hoặc tháng 7), thì làm cho Acid absisic tăng lên, acid giberilic và acid cytokinin giảm xuống là điều kiện tốt kích thích sự phân

hoá mầm hoa phát triển hình thành hoa Tứclà làm giảm quá trình sinh trưởng dinh dưỡng tăng quá trình sinh thực Nên trong thời gian này

chúng ta không cần tưới nước cho tiêu cho đến lúc đạt ẩm độ cây héo để ngăn cản việc tạo acid giberilic và acid cytokinin, làm tăng Acid absisic nhằm thúc đẩy quá trình phân hoá mầm hoa

<Hoa hồ tiêu>

Nơi nào mà cây tiêu vào giai đoạn phân hoá mầm hoa gặp gặp thời tiết khô nóng thì thuận tiện cho quá trình này và hoa ra tập trung Điều kiện

ở Tây Nguyên và Đông Nam Bộ thì thời gian này đang là mùa khô (tháng 10) nên thích hợp cho

sự phân hoá và hình thành hoa

4 Quy luật hình thành hoa và nở hoa

Tới mùa trổ hoa những búp non ở đốt cành quả bắt đầu nhú lên Lá bắc bao bọc chung quanh

rụng dần chỉ còn lại một lá bắc Lúc đầu mầm gié hoa còn nằm dưới bẹ lá mọc lên trong sự che chở của lá bắc và hai phiến lá non Sau đó do phiến lá non vươn mạnh hơn nên vượt ra khỏi lá bắc, vào lúc này gié hoa non chỉ còn được lá bắc che chở Đến khi gié hoa dài khoảng 1cm, nó

ló ra khỏi lá bắc và bắt đầu tiếp xúc với điều kiện khí hậu bên ngoài Đồng thời lúc này lá bắc

thường rụng đi Trong thời điểm này gié hoa non rất nhạy cảm và dễ rụng khi điều kiện bên ngoài bất lợi Tuy nhiên một mầm hoa thứ hai có thể được hình thành khi cây có đủ sức khoẻ Gié hoa cong xuống (hướng địa) vài ngày sau khi xuất hiện Các hoa lúc này vẫn chưa nhìn thấy được vì

nó còn nằm trong các vảy bắc

Sự nở hoa bắt đầu từ cuống gié dần cho đến đầu gié trong một khoảng thời gian từ 7-8 ngày Tuy nhiên, từ khi xuất hiện gié cho đến khi các núm nhụy cái nở (thò ra) phá vỡ vảy bắc kéo dài

20-21 ngày trên toàn bộ gié hoa, gié lúc này trở thành một chùm hoa cái Hoa tiêu lưỡng tính lúc bắt đầu phát triển, núm nhụy thò ra 3-8 ngày

trước khi bao phấn mở ra

Theo Martin và Gregory (1962) đã cho thấy tại Puerto Rico rằng núm nhụy có thể nhận phấn kéo dài đến 10 ngày và khả năng nhận phấn có thể xảy ra 3-5 ngày sau khi núm nhụy thò ra

Người ta thấy rằng những giống lưỡng tính như Balamcotta, và Kalluvalli là giống tự thụ phấn Sự

tự thụ này có thể xảy ra mà không cần đến

những tác động của gió và mưa

Mặc dù mưa không đóng một vai tròchính trong quá trình thụ phấn, nhưng ẩm độ

không khí cao lại có một vai trò quan

trọng Trước hết nó tạo thuận lợi cho sự

phân tán hạt phấn ra khỏi bao phấn và hơn nữa ẩm độ cao giúp vòi nhụy giữ sự cương được lâu để dễ dàng tiếp nhận hạt phấn

(Phan Hữu Trinh et al., 1987; Phan Quốc

Sũng, 2000) Hạt phấn mang nhiều chất

dính, trong trường hợp mưa nhẹ sẽ làm vỡ những hạt chất dính của hạt phấn và làm cho hạt phấn bám vào chất nhầy của núm nhụy do đó đã gia tăng hiệu quả của sự

phân bố hạt phấn.

Đây là một trong những lưu ý quan trọng trong việc hạn chế răng cưa, bồ cào Vào thời điểm tiêu ra hoa nếu gặp điều kiện ít mưa, độ ẫm thấp nên chủ động tưới 2

ngày/lần và phun nước nhẹ vào không khí

để tạo độ ẫm.

Đời sống của hạt phấn kéo dài 2-3 ngày Hạt phấn cũng bị mất trong không khí Kiến thường được nhìn thấy trên các hoa, nhưng việc côn trùng trợ giúp như thế nào cho việc thụ phấn đến nay vẫn chưa được biết Sự thụ phấn dường như là được xác định cụ thể trong từng gié hoa riêng lẻ, vì thế

sự tự thụ phấn nhìn chung là xả ra trên hoa lưỡng tính