u nghi van

2.Đọc và cho biết 2 câu sau có phải là câu nghi vấn không.. =>Đó là 2 câu nghi vấn vì có từ nghi vấn: không, chăng ; kết thúc bằng dấu chấm hỏi MĐ của 2 câu nghi vấn ấy là gì?. Câu 2: “

1 Cho biết đặc điểm hỡnh thức và chức năng của cõu nghi vấn ?

Câu nghi vấn là câu:

- Có những từ nghi vấn: ai, gì, nào, tại sao,

đâu, bao giờ, bao nhiêu, à, ư, hả, chứ, (có) …

không, (đã) … chưa hoặc có từ hay (nối các vế

có quan hệ lựa chọn)

- Có chức năng chính dùng để hỏi.

- Khi viết : câu nghi vấn kết thúc bằng dấu

chấm hỏi.(?)

2.Đọc và cho biết 2 câu sau có phải là câu nghi vấn không Vì sao?

Kiểm tra bài cũ :

a.Anh có thể cho tôi mượn quyển vở được không?

b.Cụ tưởng tôi sung sướng hơn chăng?

=>Đó là 2 câu nghi vấn vì có từ nghi vấn: không, chăng ; kết thúc bằng dấu chấm hỏi

MĐ của 2 câu nghi vấn ấy là gì?

Câu 1: hỏi để cầu khiến.

Câu 2: “ “ phủ định( Tôi cũng chẳng sung sướng gì)

Như vậy ngoài chức năng chính dùng để hỏi, câu nghi vấn còn có chức năng khác

1.Phân tích ngữ liệu

Ví dụ :sgk/ 21

a.Năm nay đào lại nở, Không thấy ông đồ xưa

Những người muôn năm cũ Hồn ở đâu bây giờ ?

b.Cai lệ không để cho chị được nói hết câu , trợn ngược hai mắt, hắn quát : -Mày định nói cho cha mày nghe đấy à ? Sưu của nhà nước mà dám mở

mồm xin khất!

c.Đê vỡ rồi ! Đê vỡ rồi , thời ông cách cổ chúng mày , thời ông bỏ tù chúng mày ! Có biết không? Lính đâu ? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy ? Không còn phép tắc gì nữa à ?

d.Một người hằng ngày chỉ cặm cụi lo lắng vì mình,thế mà khi xem truyện hay ngâm thơ có thể vui , buồn, mừng giận cùng những người ở đâu đâu , vì

những chuyện ở đâu đâu, há chẳng phải là chứng cớ cho cái mãnh lực lạ lùng của văn chương hay sao?

e.Đến lượt bố tôi ngây người ra như không tin vào mắt mình

-Con gái tôi vẽ đây ư ? Chả lẽ lại đúng là nó, cái con Mèo hay lục lọi ấy !

1.Phân tích ngữ liệu

•Những câu nghi vấn:

- a, Những người….bây giờ?

-b, Mày định nói… đấy à?

-c, Có biết không ? Lính đâu? Sao bay dám

để nó…như vậy? Không còn….nữa à?

-d, Một người ….hay sao?

- e, Con gái tôi… đấy ư? Chả lẽ….lục lọi ấy!

* Căn cứ vào dấu hiệu hình thức: các câu

có từ ngữ nghi vấn: bây giờ, à, có-không, đâu, sao- vậy, không – à, há – sao, ư, chả lẽ Và cuối các câu có dấu chấm hỏi.

Các câu nghi vấn trên có dùng để hỏi không?

Nếu không dùng để hỏi thì dùng để làm gì?

Ví dụ :sgk/ 21 a.Năm nay đào lại nở,

Không thấy ông đồ xưa

Những người muôn năm cũ Hồn ở đâu bây giờ ?

b.Cai lệ không để cho chị được nói hết câu , trợn ngược hai mắt, hắn quát : -Mày định nói cho cha mày nghe đấy à ? Sưu của nhà nước mà dám mở

mồm xin khất!

c.Đê vỡ rồi ! Đê vỡ rồi , thời ông cách cổ chúng mày , thời ông bỏ tù chúng mày ! Có biết không? Lính đâu ? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy ? Không còn phép tắc gì nữa à ?

d.Một người hằng ngày chỉ cặm cụi lo lắng vì mình,thế mà khi xem truyện hay ngâm thơ có thể vui , buồn, mừng giận cùng những người ở đâu đâu , vì

những chuyện ở đâu đâu, há chẳng phải là chứng cớ cho cái mãnh lực lạ lùng của văn chương hay sao?

e.Đến lượt bố tôi ngây người ra như không tin vào mắt mình

-Con gái tôi vẽ đây ư ? Chả lẽ lại đúng là nó, cái con Mèo hay lục lọi ấy !

=> bộc lộ t/c, CX.

=> Đe doạ.

=> Đe doạ.

=> Khẳng định

=> Bộc lộ CX ( sự ngạc nhiên)

1.Phân tích ngữ liệu * Những câu nghi vấn:

- a, Những người….bây giờ? => Bộc lộ t/c, CX.

- b, Mày định nói… đấy à? => Đe doạ.

- c, Có biết không ? Lính đâu? Sao bay dám

để nó…như vậy? Không còn….nữa à? => Đe doạ.

- d, Một người ….hay sao? => Khẳng định

- e, Con gái tôi… đấy ư? Chả lẽ….lục lọi ấy! => Bộc lộ CX ( sự ngạc nhiên )

* Căn cứ vào dấu hiệu hình thức: các câu

có từ ngữ nghi vấn: bây giờ, à, có-không, đâu, sao- vậy, không – à, há – sao, ư, chả lẽ Và cuối các câu có dấu chấm hỏi.

- Các câu nghi vấn đó dùng để:

a, Bộc lộ cảm xúc

b, Đe doạ…

c, Đe doạ

d, Khẳng định.

e, Bộc lộ CX.

Vd:

Hay là em nghĩ thế này…Song anh có

cho phép nói em mới dám nói.

=>Vì : có từ nghi vấn: hay (là)

Nhận xét về dấu kết thúc câu ở

những câu nghi vấn trên ?

-Câu nghi vấn có thể kết thúc bằng

dấu chấm than, hoặc là dấu ba chấm

2 Ghi nhớ: sgk/22

? Đặt câu nghi vấn với những chức năng khác ?

1 Quyển sách này mà đẹp à?

=> Phủ định.

2.Tối hôm qua cậu đi xem phim hả?

=> Khẳng định

3 Cậu muốn chết à?

=> Đe doạ.

4 Sao mình lại chán thế nhỉ?

=> Bộc lộ CX.

1.Phân tích ngữ liệu

2 Ghi nhớ: sgk/22

B Luyện tập

Y/c của BT 1 và BT 2 có gì giống và

khác nhau?

* Giống: Cùng xđ câu nghi vấn, chức năng của câu nghi vấn.

* Khác: BT 2 thêm 2 y/c:

- Nêu đặc điểm hình thức của câu nghi vấn.

- Tìm câu nghi vấn có thể thay thế được bằng 1 câu không phải là câu nghi vấn nhưng

có ý nghĩa tương đương.

Bài 1:

a, Con người…ăn ư? => Bộc lộ tình cảm: Ngạc nhiên, thất vọng

b, Các câu ( trừ câu “ Than ôi!”) => Phủ định, bộc lộ cảm xúc.

c, Sao ta…nhàng rơi ? => Cầu khiến, bộc lộ cảm xúc ( tha thiết chân

thành)

d, Ôi…bóng bay ? => Phủ định, bộc lộ cảm xúc ( không đồng tình)

Bài 2:

a, Sao cụ lo xa quá thế? Tội gì…để lại ? Ăn mãi…gì mà lo liệu ?

=> Phủ định: ( Cụ không phải lo xa thế Không nên nhịn đói mà để tiền lại;

Ăn mãi đến lúc chết không có tiền mà lo liệu.)

b, Cả đàn bò….chăn dắt làm sao ?

=> Bộc lộ CX: băn khoăn, ngần ngại. Bài 3 :

Đặt câu:

-Bạn có thể kể cho mình nghe nội dung của bộ phim : “Cánh đồng hoang” được không?

-Sao đời lão Hạc lại khốn khổ đến thế?

Bài 4 :

Trong giao tiếp : Những câu

Anh ăn cơm chưa ?

Cậu đọc sách đấy à ?

Em đi đâu đấy ?

Là lời chào không nhất thiết phải trả lời Quan hệ thân mật

các bài tập

- Chuẩn bị bài : Thuyết minh về một phương pháp