GA Tin học 6

+ Biết máy tính là công cụ hỗ trợ hoạt động xử lý thông tin của con người và tin học là ngành khoa học nghiên cứu các hoạt động xử lý thông tin tự động bằng máy tính điện tử.. Giới thiệu

Ngày soạn: 01/9/2008 Ngày dạy: 03/9/2008 Tiết 1, 2 – Tuần I

Bài 1: THÔNG TIN VÀ TIN HỌC

 MỤC TIÊU:

- Kiến thức:

+ Biết khái niệm ban đầu về thông tin và dữ liệu

+ Biết các dạng cơ bản của thông tin

+ Biết máy tính là công cụ hỗ trợ hoạt động xử lý thông tin của con người

và tin học là ngành khoa học nghiên cứu các hoạt động xử lý thông tin tự động bằng máy tính điện tử

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án.

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

 PHƯƠNG PHÁP:

- Đặt vấn đề để học sinh trao đổi và đưa nhận xét Tận dụng vốn hiểu biết

“một cách tự nhiên” của học sinh

 HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:

Nội dung - Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

Hoạt động 1: giới thiệu bộ môn Tin học và chương trình Tin học THCS (quyển 1) (5 phút)

 HS hình thành suy nghĩ về bộ môn tin

học và nắm được khái quát nội dung

chương trình Tin học THCS (quyển 1)

Hoạt động 2: tìm hiểu thông tin là gì (30 phút)

 HS biết được khái niệm ban đầu về

thông tin

 Đặt vấn đề HS phát biểu, GV tổng hợp

ý kiến rút ra kết luận

 Học ở trường Nội trú, khi nghe tiếng ba

tiếng chuông, chúng ta phải làm gì?

 Khi dẫm phải vật nhọn (gai, đinh, )

HS trả lời

HS suy nghĩ trả lời

LÀM QUEN VỚI TIN HỌC

VÀ MÁY TÍNH ĐIỆN TỬ

LÀM QUEN VỚI TIN HỌC

VÀ MÁY TÍNH ĐIỆN TỬ

chúng ta cảm thấy thế nào?

 Khi nghe ba tiếng chuông chúng ta phải

vào lớp, hay dẫm phải vật nhọn chúng ta

có cảm giác đau ở chân… đó là những

thông tin Vậy thông tin là gì?

Thông tin là tất cả những gì đem lại sự

hiểu biết về thế giới xung quanh và về

Hoạt động 3: tìm hiểu hoạt động thông tin của con người (20 phút)

 HS biết quá trình hoạt động thông tin

của người

 Đặt câu hỏi để HS trả lời, GV rút ra kết

luận

 Theo em người ta có thể truyền đạt

thông tin với nhau được hay không?

 Qua các ví dụ ở trên, khi tiếp nhận

thông tin chúng ta phải làm gì?

Việc tiếp nhận, xử lý và trao đổi thông tin

được gọi chung là hoạt động thông tin.

 Hoạt động thông tin có mấy giai đoạn?

Và giai đoạn nào là quan trọng nhất?

Trong hoạt động thông tin, giai đoạn xử lý

thông tin là quan trọng nhất vì nó đem lại

sự hiểu biết cho con người.

Giới thiệu mô hình quá trình xử lý thông

Hoạt động 4: tìm hiểu hoạt động thông tin (30 phút)

 Biết máy tính là công cụ hỗ trợ hoạt

động xử lý thông tin của con người và tin

học là ngành khoa học nghiên cứu các

hoạt động xử lý thông tin tự động bằng

máy tính điện tử; có khái niệm ban đầu về

tin học và nhiệm vụ chính của tin học

 Đặt vấn đề HS thảo luận, GV đưa ra kết

luận

 Hoạt động thông tin của con người được

tiến hành nhờ đâu?

GV kết luận

Hoạt động thông tin của con người nhờ

vào các giác quan và bộ não, vì vậy nên

các hoạt động thông tin chỉ có hạn Do đó,

HS suy nghĩ trả lời

HS quan sát, lắng nghe và có thể ghi vở

con người sáng tạo ra các công cụ,

phương tiện giúp mình vượt qua giới hạn

đó, và máy tính điện tử ra đời giúp công

việc tính toán của con người Từ sự ra đời

của máy tính điện tử, ngành Tin học ngày

càng phát triển mạnh mẽ.

 Vậy nhiệm vụ chính của Tin học là gì?

GV kết luận

Một trong các nhiệm vụ chính của tin học

là nghiên cứu việc thực hiện các hoạt động

thông tin một cách tự động nhờ sự trợ giúp

của máy tính điện tử.

Ngày soạn: 08/9/2008 Ngày dạy: 09/9/2008 Tiết 3, 4 – Tuần II

+ Biết khái niệm ban đầu về dữ liệu

- Kỹ năng: phân biệt được các dạng thông tin cơ bản.

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án.

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

 Thông tin là gì? Cho ví dụ

 Như thế nào gọi là quá trình hoạt động

thông tin? Cho ví dụ

 Nhiệm vụ chính của tin học là gì?

HS trả lời

HS nhận xét và cho điểm

Hoạt động 2: tìm hiểu các dạng thông tin cơ bản (25 phút)

 HS phân biệt được các dạng thông tin

cơ bản

 Đặt vấn đề để HS nhận biết và phân

biệt

 Thông tin như là tiếng chuông, tiếng

trống trường hay tiếng đàn, chúng ta tiếp

nhận bằng cách nào?

 Ảnh Bác Hồ, biển báo giao thông là các

thông tin mà chúng ta tiếp nhận bằng cách

nào?

 Thông tin trên báo, sách, vở ghi được

thể hiện bằng các ký hiệu, con số, chữ viết

cho ta một dạng thông tin khác, đó là dạng

gì?

Dạng âm thanh, hình ảnh, văn bản là ba

dạng thông tin cơ bản và cũng là ba dạng

thông tin chính trong tin học.

Lưu ý: Đây không phải là tất cả các dạng

thông tin có thể.

Hoạt động 3: tìm hiểu cách biểu diễn thông tin (20 phút)

 HS biết khái niệm về biểu diễn thông

tin

 Đặt câu hỏi HS trả lời, GV kết luận

 Qua các ví dụ ở trên, ta thấy mọi thông

tin đều thể hiện dưới một dạng nào đó,

như thế là biểu diễn thông tin Vậy biểu

diễn thông tin là gì?

Biểu diễn thông tin là cách thể hiện thông

tin dưới dạng cụ thể nào đó.

Đặt câu hỏi, hướng dẫn HS tìm hiểu vai

trò của biểu diễn thông tin

Hoạt động 4: tìm hiểu cách biểu diễn thông tin trên máy tính (30 phút)

 Biết được máy tính biểu diễn thông tin

như thế nào? Biết khái niệm ban đầu về

dữ liệu

 Giới thiệu khái niệm và đặt câu hỏi để

HS nắm kỹ hơn kiến thức

Thông tin có thể biểu diễn bằng nhiều

cách khác nhau, lựa chọn cách biểu diễn

phù hợp sẽ giúp cho hoạt động thông tin

diễn ra tốt hơn Và để máy tính giúp con

người trong hoạt động thông tin thì thông

tin cũng được biểu diễn dưới dạng phù

hợp

- Thông tin trong máy tính được biểu diễn

dưới dạng dãy bit, gồm hai ký hiệu 0 và 1.

- Dãy bit còn gọi là dãy nhị phân.

- Ký hiệu 0 gọi là bit 0, ký hiệu 1 gọi là bit

1.

GV có thể giới thiệu về bảng mã ASCII và

lấy VD biểu diễn một ký tự bằng mã này

Giới thiệu khái niệm dữ liệu:

Trong tin học, thông tin lưu trữ trên máy

tính gọi là dữ liệu.

 Thông tin trong máy tính được biểu diễn

dưới dạng bit thì làm thế nào máy tính

giúp con người hoạt động thông tin?

Tổng hợp ý kiến HS và giới thiệu quá

trình “mã hóa thông tin” trên máy tính

tin bằng nhiều cách khác nhau.

 Tại sao thông tin trong máy tính được

biểu diễn thành dãy bit?

HS trả lời câu hỏi

 RÚT KINH NGHIỆM:

Ngày soạn: 15/9/2008 Ngày dạy: 17/9/ 2008 Tiết 5 – Tuần III

Bài 3: EM CÓ THỂ LÀM ĐƯỢC GÌ

NHỜ MÁY TÍNH

 MỤC TIÊU:

- Kiến thức: biết được khả năng ưu việt của máy tính cũng như các ứng

dụng đa dạng của tin học trong các lĩnh vực khác nhau của xã hội

- Thái độ: biết được máy tính chỉ là công cụ thực hiện những gì con người

chỉ dẫn

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án.

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

Hoạt động 2: tìm hiểu một số khả năng của máy tính (15 phút)

 Biết được khả năng ưu việt của máy

tính

 Giới thiệu, trao đổi, thảo luận

Cho HS thực hiện một vài phép toán để

thấy được khả năng hạn chế của con

người, từ đó đưa ra khả năng tính toán

nhanh và chính xác của máy tính

Tiếp tục giới thiệu khả năng lưu trữ và

khả năng làm việc không mệt mỏi của

máy tính

HS làm theo yêu cầu của GV

HS lắng nghe

HS lắng nghe và ghi nhớ

Hoạt động 3: tìm hiểu những ứng dụng của máy tính điện tử (10 phút)

 HS biết được những ứng dụng đa dạng

của tin học trong nhiều lĩnh vực khác nhau

của đời sống xã hội

 Từ những khả năng ưu việt của máy

tính GV hướng dẫn HS tìm hiểu những

ứng dụng của nó

HS làm theo hướng dẫn của GV

 Từ những khả năng như vậy, theo em

- Điều khiển tự động và robot.

- Liên lạc, tra cứu và mua bán trực tuyến.

HS trả lời

Những HS khác bổ sung

HS theo dõi và ghi vở

Hoạt động 4: tìm hiểu những điều máy tính chưa thể làm (10 phút)

 Biết được máy tính chỉ là công cụ thực

hiện những gì con người chỉ dẫn

 GV giới thiệu, đặt câu hỏi, HS thảo luận

tìm câu trả lời và lấy VD

 Theo các em, máy tính không làm được

những việc gì? Vì sao?

Cần cho HS thấy rằng sức mạnh của máy

tính do con người quyết định Máy tính

không có năng lực tư duy như con người

Sức mạnh của máy tính phụ thuộc vào con

người và do những hiểu biết của con

 Máy tính có những khả năng nào?

 Máy tính có thể giúp con người làm gì?

 Máy tính có thể thay thế con người

không? Vì sao?

HS trả lời câu hỏi

HS bổ sung

 RÚT KINH NGHIỆM:

Ngày soạn: 16/9/2008 Ngày dạy: 17/9/2008 Tiết 6, 7 – Tuần III, IV

Bài 4: MÁY TÍNH VÀ PHẦN MỀM MÁY TÍNH

 MỤC TIÊU:

- Kiến thức:

+ Biết được cấu trúc chung của máy tính

+ Biết được khái niệm phần mềm và phân loại phần mềm

- Kỹ năng: nhận biết được CPU, ram, ổ cứng,… của máy tính cá nhân.

- Thái độ: biết được máy tính hoạt động theo chương trình.

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án, một số linh kiện cũ

như: CPU, ram, ổ cứng…

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

 Thông tin là gì? Cho ví dụ

 Như thế nào gọi là quá trình hoạt động

thông tin? Cho ví dụ

 Nhiệm vụ chính của tin học là gì?

HS trả lời

HS nhận xét và cho điểm

Hoạt động 2: tìm hiểu các dạng thông tin cơ bản (10 phút)

 HS biết được mô hình quá trình ba

bước trong cuộc sống hằng ngày

 Giới thiệu mô hình, từ đó yêu cầu HS

lấy VD

Mô hình quá trình ba bước trong thực tế:

 Hãy mô tả công việc giặt quần áo bằng

mô hình quá trình ba bước?

Yêu cầu HS lấy thêm một số VD khác

thực tế trong cuộc sống

HS quan sát và ghi vở

HS phát biểu

HS làm theo yêu cầu của GV

Hoạt động 3: tìm hiểu cấu trúc chung của máy tính điện tử (30 phút)

 HS biết được cấu trúc chung của máy

tính; nhận biết được CPU, ram, ổ cứng,…

 HS quan sát trực quan, GV đặt câu hỏi

HS trả lời

Từ mô hình quá trình ba bước GV giới

thiệu cấu trúc Von Neumann của máy tính

Chương trình là tập hợp các câu lệnh, mỗi

câu lệnh hướng dẫn một thao tác cụ thể

cần thực hiện.

Chia HS thành bốn nhóm và cho quan sát

các thiết bị: đĩa mềm, đĩa cứng, bộ nhớ

RAM, CPU

Sau khi các nhóm đều được quan sát tất cả

các thiết bị, GV cần nhấn mạnh:

- Thiết bị vào: bàn phím, con chuột…

- Thiết bị ra: màn hình, máy in,…

- CPU được xem làm bộ não của máy tính.

- Bộ nhớ được chia thành hai loại: bộ nhớ

trong và bộ nhớ ngoài.

+ Bộ nhớ trong dùng lưu trữ dữ liệu,

chương trình khi máy tính đang làm việc

Thành phần chính của bộ nhớ trong là

RAM Thông tin bị mất khi máy tính tắt.

+ Bộ nhớ ngoài dùng lưu trữ lâu dài dữ

liệu, chương trình Gồm đĩa mềm, đĩa

cứng, đĩa CD/DVD, flash,… Thông tin

không bị mất khi máy tính tắt.

Giới hiệu đơn vị đo lượng thông tin

HS lắng nghe, quan sát và ghi vở

Hoạt động 4: tìm hiểu mô hình hoạt động ba bước của máy tính (20 phút)

 HS biết được máy tính hoạt động theo

mô hình ba bước như thế nào?

 Giới thiệu mô hình

GV giới thiệu mô hình (SGK) và giải

thích từng quá trình

HS quan sát SGK và lắng nghe

Hoạt động 5: tìm hiểu phần mềm và phân loại phần mềm (15 phút)

 Biết được khái niệm phần mềm và

phân loại phần mềm; biết được máy tính

hoạt động theo chương trình

 Giới thiệu, đặt câu hỏi để HS trả lời

Giới thiệu khái niệm:

Để phân biệt phần cứng là chính máy tính

và các thiết bị vật lý kèm theo, người ta gọi

 Máy tính hoạt động được không nếu

hoặc thiếu phần mềm hoặc thiếu phần

HS suy nghĩ dựa trên gới ý của GV

và trả lời câu hỏi

 RÚT KINH NGHIỆM:

Ngày soạn: 23/9/2008 Ngày dạy: 25/9/2008 Tiết 8 – Tuần IV

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án; phòng máy tính, một

số linh kiện máy tính cũ: CPU, Ram, đĩa cứng, đĩa mềm,…

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

GV phổ biến nội quy phòng máy tính

HS thực hiện theo yêu cầu của GV

HS lắng nghe, ghi nhớ

Hoạt động 2: phân biệt các bộ phận của máy tính cá nhân (15 phút)

 HS nhận biết được một số bộ phận cấu

thành cơ bản của máy tính các nhân

 Giới thiệu, hướng dẫn HS quan sát và

nhận biết

Cho HS ngồi vào vị trí (không bật máy

tính), giới thiệu thiết bị nhập dữ liệu cơ

bản (chuột, phím), thiết bị xuất (màn hình,

máy in, loa), thân máy tính (khối CPU),

các thiết bị lưu trữ (đĩa mềm, đĩa cứng, đĩa

HS quan sát, nhận biêt và ghi nhớ

HS làm theo yêu cầu

HS vận dụng kiến thức trả lời câu hỏi

thân máy tính.

! GV lưu ý HS đợi máy tính khởi động

xong

HS chú ý trạng thái đèn led và trỏ chuột

Hoạt động 4: làm quen vớibàn phím và chuột (15 phút)

 HS biết cách cầm chuột và nhận biết

PHẦN MỀM HỌC TẬP

PHẦN MỀM HỌC TẬP

Ngày soạn: 29/9/2008 Ngày dạy: 01/10/2008 Tiết 9, 10 – Tuần V

Bài 5: LUYỆN TẬP CHUỘT

 MỤC TIÊU:

- Kiến thức: biết các thành phần cơ bản của chuột máy tính và các thao tác

cơ bản có thể thực hiện với chuột

- Kỹ năng: thực hiện được các thao tác cơ bản với chuột.

- Thái độ: muốn sử dụng chuột thành thạo thì phải luyện tập tốt từng thao

tác một của chuột

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án, phòng máy tính (phần

mềm Mouse Skills) máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

 Hãy kể tên một số thiết bị phần cứng cơ

bản Cho biết các thiết bị nhập dữ liệu vào

máy tính cơ bản nhất

HS trả lời

HS khác nhận xét, cho điểm

Hoạt động 2: tìm hiểu các thao tác chính với chuột (15 phút)

 HS biết các thành phần cơ bản của

Hướng dẫn HS cách cầm chuột và giới

HS quan sát chuột, trả lời câu hỏi

thiệu năm thao tác chính Làm mẫu để HS

quan sát và làm theo

- Di chuyển chuột.

- Nháy chuột.

- Nháy đúp chuột.

- Nháy nút phải chuột.

- Kéo rê chuột.

Hoạt động 3: thực hành luyện tập chuột với phần mềm Mouse Skills (65 phút)

 HS rèn luyện năm thao tác chuột

Ngày soạn: 06/10/2008 Ngày dạy: 08/10/2008 Tiết 11, 12 – Tuần VI

Bài 6: HỌC GÕ MườI NGÓN

 MỤC TIÊU:

- Kiến thức:

+ Biết cấu trúc của bàn phím, các hàng phím trên bàn phím

+ Hiểu được lợi ích của tư thế ngồi đúng và gõ phím bằng mười ngón

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án, sơ đồ vùng chính của

bàn phím (số lượng đủ cho mỗi HS một bản), phòng máy tính (có chương trình Notepad hay MS Word), máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

Hoạt động 2: tìm hiểu khu vực chính của bàn phím (20 phút)

 HS biết cấu trúc của bàn phím, các

hàng phím trên bàn phím Xác định được

vị trí các phím trên bàn phím, phân biệt

được các phím soạn thảo và phím chức

năng

 HS quan sát sơ đồ, trả lời câu hỏi

Giới thiệu bàn phím được chia làm bốn

vùng cơ bản, trong đó vùng phím nhiều

Giới thiệu các phím đặc biệt, phím điều

khiển: Spacebar, Ctrl, Alt, Shift, Caps

Lock, Tab, Enter, Backspace.

- Thể hiện tác phong làm việc và lao động

chuyên nghiệp với máy tính.

Yêu cầu HS để sơ đồ bàn phím trước mặt,

GV ngồi làm mẫu HS quan sát

Quan sát, chỉnh sửa tư thế từng HS

- Lưng thẳng, đầu không ngửa, không

cuối.

- Mắt nhìn thẳng, có thể nhìn chếch xuống

nhưng không được hướng lên trên.

- Bàn phím ở vị trí trung tâm, hai tay thả

 Hướng dẫn HS thực hành trên máy

Yêu cầu HS mở chương trình Notepad HS ngồi vào máy và làm theo

hoặc MS Word và luyện tập.

Chú ý chỉnh sửa tư thế ngồi cho HS:

- Đặt các ngón tay trên hàng phím cơ sở.

Yêu cầu HS tắt máy tính an toàn

Nhận xét buổi học: tư thế, thái độ

 Tuyên dương HS thao tác tốt

Ngày soạn: 13/10/2008 Ngày dạy: 15/10/2008 Tiết 13, 14 – Tuần VII

+ Biết cách khởi động/thoát khỏi phần mềm Mario

+ Biết sử dụng phần mềm Mario để luyện gõ mười ngón

- Kỹ năng:

+ Thực hiện được việc khởi động/thoát khỏi phần mềm Mario

+ Biết cách đăng ký, thiết lập tùy chọn, lựa chọn bài học phù hợp

+ Thực hiện được gõ bàn phím ở mức đơn giản nhất

- Thái độ:

+ Hình thành tác phong làm việc chuẩn mực, thao tác dứt khoát

 CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: sách Tin học THCS (quyển 1), giáo án, phòng máy tính (phần

mềm Mario), máy chiếu Projector

- Học sinh: sách Tin học THCS (quyển 1).

 Tư thế ngồi gõ phím bằng mười ngón

Nêu ích lợi của việc gõ phím bằng mười

Phần mềm Mario Teaches Typing của

hãng InterPlay Entertainment sản xuất

năm 1992 là phần mềm khá phổ biến trong

số các phần mềm luyện gõ bàn phím Phần

HS lắng nghe