LIEN QUAN GIUA RANG MIENG VA TOAN THAN 14 02 2011

 Các tai biến khi mọc răng sữa nh viêm lợi, viêm túi răng…làm trẻ sốt, quấy khóc, tiêu chảy, chảy n ớc dãi nhiều, lợi s ng phồng đỏ.. Nếu có sốt cao có thể làm tổn th ơng thành mạch gây

liªn quan gi÷a r¨ng miÖng

vµ toµn th©n

GI¶NG VI£N: BS CAO THÞ HoµNG YÕN

 Nªu ® îc c¸c biÖn ph¸p dù phßng cña bÖnh r¨ng

miÖng víi bÖnh toµn th©n

1 Liên quan giữa răng miệng với toàn thân  Đ ờng tiêu hóa

 Viêm khớp, viêm thận, viêm nội mạc Osler

 Vi khuẩn có thể đi qua đ ờng bạch huyết ảnh h ởng tới hệ thần kinh

 Viêm xoang do răng

 Các tai biến khi mọc răng sữa nh viêm lợi, viêm túi răng…làm trẻ sốt, quấy khóc, tiêu chảy, chảy n ớc dãi nhiều, lợi s ng phồng đỏ Sau vài ngày khi răng mọc lên các triệu chứng giảm

 Tai biÕn khi mäc r¨ng vÜnh viÔn( R8): Viªm nhiÔm miÖng, sµn miÖng, vµ lan ra trô tr íc h¹nh nh©n, viªm amydal NÕu lan táa g©y c¸c biÕn chøng nÆng nh viªm h¹ch, viªm m« tÕ bµo, viªm

x ¬ng tñy hµm, viªm tÊy lan táa…g©y héi chøng nhiÔm trïng toµn th©n rÊt nÆng cã thÓ g©y tö vong

 DÞ tËt khe hë m«i – vßm miÖng lµm th«ng th ¬ng miÖng – mòi

dÔ lµm trÎ m¾c bÖnh viªm ® êng h« hÊp

/

2 Liên quan giữa toàn thân với răng

miệng

2.1 Các bệnh nhiễm khuẩn nhiễm virus

2.1.1 Bệnh sởi: Sởi là một bệnh phát ban quan trọng đặc biệt với

trẻ em d ới 12 tuổi, gây nên bởi virus sởi là một thành viên của

nhóm Paramyxo virus Bệnh có tính chất toàn thân nh ng nốt phát ban đầu tiên là nốt Koplick

2.1.2 Một số bệnh nh sốt phát ban, thuỷ đậu, cúm làm cho

niêm mạc môi khô, l ỡi nứt nẻ Nếu có sốt cao có thể làm tổn th

ơng thành mạch gây chảy máu ở lợi. 

2.1.3 Lao: Th ờng gặp loét lao thứ phát ở ng ời lao phổi tiến

triển Hay gặp nhất ở hàm ếch do vi khuẩn BK theo đờm dính vào Loét hình tròn, đơn độc, đ ờng kính 4-5 cm, bờ thẳng

đứng, đỏ t ơi hay tím Đáy loét không đều, loét không sâu Bệnh nhân có các triệu chứng toàn thân của lao

H×nh 2: H×nh ¶nh tæn th ¬ng lao niªm m¹c sµn miÖng

/

2.1.4 Giang mai: Có thể tiên phát và thứ phát.

- ở giang mai thời kỳ I: th ờng gặp các loét trợt hoặc săng giang mai ở l ỡi, mép, môi

- ở giang mai thời kỳ III: th ờng gặp loét đơn độc sâu, đáy có

mủ Loét không đau Hay gặp ở môi

2.1.5 Nhiễm HIV:

- Các tổn th ơng ở miệng là biểu hiện sớm của bệnh HIV/AIDS Các tổn th ơng

này gặp ở 40% bệnh nhân nhiễm HIV và 90% bệnh nhân AIDS

 a/ Nấm Candida miệng:

- Là biểu hiện hay gặp nhất trong nhiễm HIV và là triệu chứng đầu tiên của AIDS.

- Có bốn thể lâm sàng: ban đỏ, quá sản, giả mạc, viêm mép.

- Triệu chứng: Đau rát trong miệng, giả mạc màu trắng hoặc kem, cạo giả mạc

để lộ lớp niêm mạc đỏ, chảy máu Thể quá sản hay gặp ở niêm mạc má,

màng màu trắng, không cạo đ ợc Thể ban đỏ là những tổn th ơng dát đỏ trên niêm mạc má, hàm ếch cứng, l ỡi Thể viêm mép biểu hiện bằng nề, đỏ, loét ở góc mép.

H×nh 3: NhiÔm Candida miÖng ë bÖnh nh©n HIV/AIDS

/

b/ Nhiễm virus:

- Herpes simplex: Tổn th ơng xuất hiện đột ngột, có một hoặc nhiều nốt phỏng nhỏ trên nền đỏ Sau khi vỡ để lại những vết loét rất sâu trên niêm mạc Thông th ờng các Herpes sau

2 tuần khỏi và lành sẹo nh ng ở bệnh nhân nhiễm HIV/AIDS thì kéo dài trên 4 tuần.

- Bạch sản lông: Do Epstein Barr virus gây ra, đ ợc coi là đặc tr ng của nhiễm HIV Tổn th ơng là một vùng bạch sản rìa bên l ỡi có dạng

nhăn hoặc gấp khúc

Hình 5: Bạch sản lông do Epstein Barr virus

/

c/ Bệnh ung th :

- Kaposi Sarcoma: là loại ung th hay gặp nhất trong AIDS Tổn th

ơng là những nốt màu đỏ hoặc tím ở vòm miệng cứng và lợi, th ờng nổi cục Khi phát triển các tổn th ơng th ờng loét, chảy máu

Hình 6: Tổn th ơng do Kaposi Sarcoma ở niêm mạc hàm ếch

mềm và cứng

d Bệnh nhiễm khuẩn:

- Viêm lợi HIV: bờ lợi đỏ, lan ra rìa, chảy máu tự nhiên Loét và hoại

tử nhú lợi, ít đáp ứng với điều trị

- Viêm quanh răng HIV: Xung huyết và loét ở lợi, dây chằng bị phá huỷ nhanh, x ơng ổ răng tiêu nhanh, răng lung lay, túi quanh răng không sâu, chữa không hiệu quả Bệnh nhân rất đau. 

2.2 Các bệnh về máu

- Các bệnh do dòng hồng cầu (chủ yếu là thiếu máu) gây viêm

miệng teo đét lan rộng, l ỡi mất gai nhẵn

- Các bệnh do dòng bạch cầu (Leucose cấp, mạn) gây s ng lợi, chảy máu tự nhiên Lợi s ng có màu đỏ sẫm, niêm mạc miệng loét, hoại

tử, có suy nh ợc cơ thể

H×nh 7: a VÕt xuÊt huyÕt niªm m¹c ë bÖnh nh©n Leucose cÊp

b Tæn th ¬ng ® êng viÒn lîi trªn bÖnh nh©n 12 tuæi m¾c Leucose

/

C¸c bÖnh do dßng tiÓu cÇu g©y xuÊt huyÕt d íi da, ban xuÊt huyÕt ë niªm m¹c miÖng, ch¶y m¸u tù nhiªn ë lîi.

H×nh 8: C¸c h×nh ¶nh xuÊt hiÖn niªm m¹c miÖng do

bÖnh tiÓu cÇu

/

2.3 Các bệnh nội tiết:

 Bệnh tuyến giáp

 Bệnh tuyến yên

 Tuyến sinh dục (nữ)

 Đái tháo đ ờng gây viêm quanh răng nặng, lợi viêm đỏ, phì đại, loét lợi Nề l ỡi má, chốc mép, nhiều cao răng Cần thận trọng khi làm thủ thuật cho bệnh nhân vì rất dễ nhiễm trùng Nên điều trị nội khoa ổn định và dùng kháng sinh tr ớc

/

H×nh 9: H×nh ¶nh tiªu x ¬ng vµ viªm quanh r¨ng trªn bÖnh nh©n

tiÓu ® êng

2.4 BÖnh tai mòi häng:

quanh

2.5 BÖnh ® êng tiªu ho¸:

2.6 BÖnh m¾t:

Lefort III

cã thÓ g©y rèi lo¹n thÞ gi¸c (song thÞ).

/

4 Dự phòng

 Khám răng định kỳ 6 tháng/1 lần, kịp thời phát hiện và xử trí các bệnh răng miệng Lấy cao răng định kỳ để loại bỏ cao răng

và mảng bám

 Trong thời kỳ thai nghén, ng ời mẹ cần phải ăn uống đầy đủ

để thai nhi phát triển tốt T vấn cho bà mẹ tránh những yếu tố

có thể gây dị dạng nh các hoá chất, phóng xạ, cúm

 T vấn cho bà mẹ có con bị dị tật môi, hàm ếch cách chăm sóc con, thời gian phẫu thuật

/

2.8 Dù phßng viªm quanh r¨ng