Bài 8 Nhật Bản

Vai troứ kinh teỏ quan troùng cuỷa Nhaọt treõn theỏ giụựi ủaởc bieọt laứ chaõu AÙ.. ở châu á, sau CTT II, Nhật Bản có sự phát triển “thần kì” và trở thành một siêu cơng kinh tế - một tro

Ngaứy soaùn: 08/8/2009 Tiết: 10

Baứi 8 NHAÄT BAÛN

I Muùc tieõu baứi hoùc

1/ Kieỏn thửực: Hoùc sinh naộm ủửụùc quá trình phaựt trieồn cuỷa Nhaọt Baỷn tửứ sau chieỏn tranh theỏ giụựi II;

Nguyeõn nhaõn sửù phaựt trieồn “thaàn kỡ” cuỷa Nhaọt Vai troứ kinh teỏ quan troùng cuỷa Nhaọt treõn theỏ giụựi (ủaởc bieọt laứ chaõu AÙ)

2/ Tử tửụỷng: Khaõm phuùc vaứ tửù haứo veà khaỷ naờng saựng taùo cuỷa con ngửụứi, yự thửực traựch nhieọm cuỷa theỏ heọ

treỷ ủoỏi vụựi coõng cuoọc hieọn ủaùi hoaự cuỷa ủaỏt nửụực

3/ Kyừ naờng: Reứn luyeọn kú naờng phaõn tớch, toồng hụùp vaứ so saựnh.

II Tử lieọu vaứ ủoà duứng daùy hoùc

- Baỷn ủoà Nhaọt Baỷn hoaởc baỷn ủoà chaõu AÙ

- Tranh ảnh, tài liệu liên quan

III Tieỏn trỡnh toồ chửực daùy vaứ hoùc

1/ ổn ủũnh lụựp

2/ Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi: 1 Chính sách đối ngoại của các nớc Tây Âuu từ sau CTTG II đến nay?

2 Sự ra đời và phát triển của EU?

3/ Giới thiệu bài mới :

ở bài 6 và 7 chúng ta đã tìm hiểu hai trung tâm kinh tế - tài chính của CNTB, đó là Mỹ và Tây Âu ở châu

á, sau CTT II, Nhật Bản có sự phát triển “thần kì” và trở thành một siêu cơng kinh tế - một trong ba trung tâm của thế giới TBCN Để thấy đợc sự phát triển “thần kì” đó của Nhật Bản chúng ta cùng tìm hiểu qua bài 8: Nhật Bản

4/ Bài mới :

HOẽAT ẹOÄNG CUÛA THAÀY HOAẽT ẹOÄNGCUÛA H.SINH KIEÁN THệÙC HOẽC SINH CAÀN NAẫM

* Hoạt động 1: Cả lớp và cá

nhân

- GV sử dụng bản ủoà Nhật Bản

(châu á) giới thiệu đôi nét về

vị trí địa lí và địa lí nhân văn

của Nhật Bản

- GV đặt câu hỏi: Nhật Bản ra

khỏi chiến tranh trong tình

trạng nh thế nào?

- GV nhận xét và bổ sung:

Cuỷa caỷi tớch luyừ 10 naờm trửụực

chieỏn tranh bũ tieõu huyỷ (40%

đô thị, 80% tàu bè, 34% máy

móc bị phá hủy); 2,53 trieọu

ngửụứi maỏt tớch – bũ thửụng;

13,1 trieọu ngửụứi thaỏt nghieọp;

Laùm phaựt nghieõm troùng tửứ

1945 – 1949…

- Tiếp theo GV yêu cầu HS

ttheo dõi SGK để thấy đợc

những thay đổi về kinh tế,

chính trị và chính sách đối

ngoại của Nhật Bản sau chiến

tranh

- HS quan sát và ghi nhớ

- HS suy nghĩ, thảo luận, phát biểu ý kiến

- Bị tàn phá nặng nề, gần nh đổ nát hoàn toán sau CT

- Tửứ 1945 – 1952, bị quân đội

Mỹ chiếm đóng, chỉ huy, giám sát mọi hoạt động

- Chớnh trũ:

+ Xóa bỏ chủ nghĩa quân phiệt, xét xử tội phạm CT

+ Cam kết từ bỏ CT, không duy trì quân đội thờng trực

+ Theo theồ cheỏ quaõn chuỷ laọp hieỏn (DC ủaùi nghũ tử saỷn)

- Kinh teỏ: Thửùc hieọn 3 cuoọc caỷi

caựch lụựn:

+ Thuỷ tieõu cheỏ ủoọ taọp trung kinh teỏ (caực ẹaibatxử)

I

Nhật Bản từ năm 1945 đến năm 1952

* Hoàn cảnh

- Bị tàn phá nặng nề, gần nh đổ nát hoàn toán sau CT

- Tửứ 1945 – 1952, bị quân đội Mỹ chiếm đóng, chỉ huy, giám sát mọi hoạt

động

* Công cuộc phục hồi kinh tế

- Chớnh trũ:

+ Xóa bỏ chủ nghĩa quân phiệt, xét xử tội phạm CT

+ Cam kết từ bỏ CT, không duy trì quân

đội thờng trực

+ Theo theồ cheỏ quaõn chuỷ laọp hieỏn (DC ủaùi nghũ tử saỷn)

- Kinh teỏ: Thửùc hieọn 3 cuoọc caỷi caựch

lụựn:

+ Thuỷ tieõu cheỏ ủoọ taọp trung kinh teỏ (caực ẹaibatxử)

+ Caỷi caựch ruoọng ủaỏt

+ Thửùc hieọn daõn chuỷ hoaự lao ủoọng (thoõng qua ủaùo luaọt lao ủoọng 1946)

- GV mở rộng: Tửứ nhửừng naờm

1950 – 1951 kinh teỏ Nhaọt Baỷn

ẹửụùc phuùc hoài nhờ sửù noó lửùc

cuỷa Nhaọt và sửù vieọn trụù cuỷa

Myừ→dửụựi hỡnh thửực vay nụù

tửự 1945 – 1950 Nhaọt nhaọn

vieọn trụù tửứ Myừ vaứ nửụực ngoaứi

khoaỷng 14 tyỷ $

- GV cung cấp kiến thức: Hieọp

ửụực an ninh Nhaọt – Myừ

(8/9/1951) chaỏp nhaọn “chieỏc

oõ baỷo trụù haùt nhaõn cuỷa Myừ”

→ Nhaọt trụỷ thaứnh caờn cửự

quaõn sửù vaứ ủoựng quaõn lụựn

nhaỏt cuỷa Myừ ụỷ chaõu AÙ Myừ

ủaởt 179 caờn cửự quaõn sửù vaứ

hụn 28 vaờn quaõn ụỷ Nhaọt

* Hoạt động 1: Cả lớp và cá

nhân

- GV yêu cầu HS theo dõi

SGK để thấy đợc những biểu

hiện của sự phát triển kinh tế

Nhật

- GV bổ sung: Toỏc ủoọ taờng

trửụỷng haứng naờm 11%; GNP

ủaùt 20 tyỷ $(1950), 1968 ủaùt

183 tyỷ $, 1973 ủaùt 402 tyỷ $;

Toỏc ủoọ taờng trửụỷng coõng

nghieọp haứng naờm gaỏp 6 laàn

Myừ; Tửứ 1950 – 1971 xuaỏt

khaồu taờng 30 laàn, nhaọp khaồu

taờng 21 laàn

- GV yêu cầu HS nhắc lại hoàn

cảnh Nhật và Mỹ sau chiến

tranh thế giới thứ hai, để thấy

đợc sự phát triển kinh tế của

Nhật so với Mỹ

- GV hớng dẫn HS khai thác

hình 21 và SGK để nắm đợc

những thành tựu kh-kt tiêu

biểu của Nhật Bản

- GV đặt câu hỏi: Nguyeõn

nhaõn nào dẫn đến sửù phaựt

trieồn “thaàn kỡ” của Nhật Bản?

- GV nhận xét và chốt lại vấn

đề cơ bản nh SGK

- GV hỏi tiếp: Vỡ sao yeỏu toỏ

quan troùng nhaỏt laứ con ngửụứi?

- HS suy nghĩ, thảo luận, phát

biểu ý kiến

- GV nhận xét và bổ sung:

+ Caỷi caựch ruoọng ủaỏt

+ Thửùc hieọn daõn chuỷ hoaự lao ủoọng (thoõng qua ủaùo luaọt lao ủoọng 1946)

→ Kinh teỏ cuỷa Nhaọt ủửụùc khoõi phuùc

- HS theo dõi SGK theo yêu cầu của GV và năm đợc những nét chính

- Kinh teỏ:

+ Tửứ 1952 - 1960, kinh teỏ coự bửụực phaựt trieồn nhanh

+ Từ 1960 - 1973, kinh teỏ phaựt trieồn thaàn kỡ

+ Tửứ nhửừng naờm 70, Nhaọt trụỷ thaứnh 1 trong 3 trung taõm kinh teỏ - taứi chớnh lụựn cuỷa theỏ giụựi

Khoa hoùc – kú thuaọt:

- HS theo dõi SGK và phát biểu

ý kiến

- Nguyeõn nhaõn phaựt trieồn:

+ Coi trọng yếu toỏ con ngửụứi

+ Vai troứ laừnh ủaùo, quaỷn lyự có hiệu quả cuỷa nhaứ nửụực

+ Các công ti năng động, có tầm nhìn xa, quản lí tốt→sức cạnh tranh cao

+ Aựp duùng thaứnh coõng caực thaứnh tửùu khoa hoùc – kú thuaọt hieọn ủaùi vaứo saỷn xuaỏt

+ Chi phớ quoỏc phoứng thaỏp

+ Taọn duùng toỏt caực yeỏu toỏ bên ngoài ủeồ phaựt trieồn (vieọn trụù

→ Kinh teỏ cuỷa Nhaọt ủửụùc khoõi phuùc

- Đối ngoaùi: Lieõn minh chaởt cheừ vụựi

Myừ→ chaỏm dửựt cheỏ ủoọ chieỏm ủoựng cuỷa ủoàng minh naờm (1952)

II

Nhật Bản từ năm 1952 đến năm 1973

* Kinh teỏ Và Khoa hoùc – kú thuaọt

- Kinh teỏ:

+ Tửứ 1952 - 1960, kinh teỏ coự bửụực phaựt trieồn nhanh

+ Từ 1960 - 1973, kinh teỏ phaựt trieồn thaàn kỡ

+ Tửứ nhửừng naờm 70, Nhaọt trụỷ thaứnh 1 trong 3 trung taõm kinh teỏ - taứi chớnh lụựn cuỷa theỏ giụựi

- Khoa hoùc – kú thuaọt:

+ Coi trọng giáo dục và khoa – học kĩ thuật, đẩy nhanh sự phát triển bằng cách tăng đầu t cho những nghiên cứu trong nớc và mua những phát minh sáng chế từ bên ngoài

+ Chủ yếu tập trung vào lĩnh vực công nghiệp dân dụng

- Nguyeõn nhaõn phaựt trieồn:

+ Coi trọng yếu toỏ con ngửụứi

+ Vai troứ laừnh ủaùo, quaỷn lyự có hiệu quả cuỷa nhaứ nửụực

+ Các công ti năng động, có tầm nhìn

xa, quản lí tốt→sức cạnh tranh cao. + Aựp duùng thaứnh coõng caực thaứnh tửùu khoa hoùc – kú thuaọt hieọn ủaùi vaứo saỷn xuaỏt

+ Chi phớ quoỏc phoứng thaỏp

+ Taọn duùng toỏt caực yeỏu toỏ bên ngoài ủeồ phaựt trieồn (vieọn trụù cuỷa Myừ, ủaàu tử nửụực ngoaứi, chieỏn tranh Trieàu Tieõn

-Con ngửụứi Nhaọt coự truyeàn

thoỏng yự thửực tửù lửùc, tửù cửụứng

vửụn leõn, ủửụùc giaựo duùc cụ

baỷn, coự trỡnh ủoọ vaờn hoaự, kú

thuaọt cao, kú naờng ủoồi mụựi vaứ

boồ sung tri thửực nhanh

- GV yêu cầu HS nêu lên

những khó khăn và hạn chế

của kinh tế Nhật (1952 –

1973)

- GV trình bày ngắn gọn

những nét chính của tình hình

chính trị và chính sách đối

ngoại của Nhật Bản (1952 –

1973)

* Hoạt động 1: Cả lớp

- GV yêu cầu HS theo dõi

SGK rồi trình bày lớt qua

những thành tựu cơ bản của

kinh tế và chính sách đối

ngoại của nhật Bản

- HS theo dõi SGK và thực

hiện yêu cầu của GV

- GV hớng dẫn HS quan sát

hình 22 và giới thiệu về

thành tựu khoa học kĩ thuật

của Nhật Bản giai đoạn này.

cuỷa Myừ, ủaàu tử nửụực ngoaứi, chieỏn tranh Trieàu Tieõn - Vieọt Nam)

- HS theo dõi SGK thực hiện yêu cầu của GV

- Khoự khaờn vaứ haùn cheỏ:

+ Chuỷ quan: Nghèo TNTN→ thiếu nguyên liệu cho sản xuất;

Sửù maỏt caõn ủối trong cụ caỏu kinh teỏ

- HS theo dõi và ghi nhớ

* ẹoỏi ngoaùi: - Lieõn minh chaởt

cheừ vụựi Myừ

- Năm 1956, bỡnh thửụứng hoaự trong quan heọ vụựi Lieõn Xoõ và gia nhập Liên hợp quốc

Vieọt Nam)

- Khoự khaờn vaứ haùn cheỏ:

+ Chuỷ quan: Nghèo TNTN→thiếu nguyên liệu cho sản xuất; Sửù maỏt caõn ủối trong cụ caỏu kinh teỏ

+ Khaựch quan: Sửù caùnh tranh quyết liệt cuỷa Myừ, Taõy Aõu, caực nửụực NICs

* Chớnh trũ: Tửứ 1955 – 1993, ẹaỷng

Daõn chuỷ Tửù do (LDP) liên tục caàm quyeàn→Nhaọt tiếp tục phát triển ổn

định

* ẹoỏi ngoaùi: - Lieõn minh chaởt cheừ vụựi

Myừ

- Năm 1956, bỡnh thửụứng hoaự trong quan heọ vụựi Lieõn Xoõ và gia nhập Liên hợp quốc

III Nhật Bản từ năm 1973 đến năm 1991

* Kinh teỏ:

- Tửứ 1973, sửù phaựt trieồn ủi keứm vụựi

khuỷng hoaỷng vaứ suy thoaựi ngắn

- Tửứ nửỷa sau nhửừng naờm80, Nhaọt trụỷ thaứnh sieõu cửụứng taứi chớnh ủửựng ủaàu theỏ giụựi

* ẹoỏi ngoaùi:

- Taờng cửụứng quan heọ moùi maởt vụựi caực nửụực ẹoõng Nam AÙ vaứ ASEAN

- 21/9/1973, thiết lập quan hệ ngoại giao với Việt Nam

IV

Nhật Bản từ năm 1991 đến năm 2000

* Kinh teỏ: Lâm vào tình trạng suy

thoái nhng vẫn laứ 1 trong 3 trung taõm kinh teỏ – taứi chớnh lụựn cuỷa TG

* KH – KT: Tiếp tục phaựt trieồn ụỷ trỡnh

ủoọ cao

* Vaờn hoaự:

- Lu giữ đợc những giá trị truyền thống

và bản sắc văn hóa

- Keỏt hụùp hài hòa giửừa neựt truyeàn thoỏng vaứ hieọn ủaùi

* Chớnh trũ: Có phần không ổn định.

* ẹoỏi ngoaùi:

- Duy trỡ sửù lieõn minh chaởt cheừ vụựi Myừ

- Mụỷ roọng quan heọ ủoỏi ngoaùi treõn phaùm vi toaứn caàu → Phaựt trieồn quan heọ vụựi ASEAN

- Quan heọ Nhaọt-Vieọt coự nhieàu chuyeồn bieỏn tớch cửùc

- Hiện nay, Nhật đang nổ lực vơn lên thành một cờng quốc chính trị để tơng xứng với vị thế siêu cờng kinh tế

4/ Sơ kết baứi hoùc

a Cuỷng coỏ: GV điểm lại những nội dung cơ bản của bài học qua các vấn đề chính sau:

- Nhaọt Baỷn tửứ sau chieỏn tranh → 2000 (Nhaỏn maùnh sửù phaựt trieồn “thaàn kỡ” cuỷa Nhaọt Baỷn trong giai

ủoaùn 1955 - 1970), phaõn tớch nhửừng nguyeõn nhaõn cuỷa sửù phaựt trieồn; Nhaọn xeựt chớnh saựch ủoỏi ngoaùi cuỷa Nhaọt giai ủoaùn 1945 - 1970 vụựi giai ủoaùn 1973 - 2000 (Lieõn heọ moỏi quan heọ Nhaọt - Vieọt trong lúnh vửùc kinh teỏ - vaờn hoaự tửứ 1991 ủeỏn nay)

- Hoùc sinh laọp baỷng heọ thoỏng caực giai ủoaùn phaựt trieồn cuỷa Nhaọt Baỷn tửứ 1945-2000 theo maóu sau:

Caực giai

ủoaùn

1945 – 1952

1952 – 1973

1973 – 1991

1991 – 2000

b Dặn dò: Học bài cũ, làm bài tập, Su tầm t liệu có liên quan, chuaồn bũ bài mới.