TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN TRONG DÂY DẪN THẲNG DÀI VÔ HẠN... Vậy: Từ trường của dòng điện trong dây dẫn thẳng dài vô hạn có đường cảm ứng từ là những đường tròn đồng tâm O , nằm trong mặt
Trang 1TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN TRONG CÁC MẠCH CÓ DẠNG KHÁC NHAU
I
Trang 2a/ Thí nghiệm về từ phổ:
* Một dây dẫn thẳng dài
xuyên qua và vuông góc
với tấm bìa
O
* Rắc mạt sắt và gõ
nhẹ tấm bìa thu được từ
phổ.
* Cho dòng I chạy qua
* Dùng 1 tấm bìa cứng
1> TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN TRONG DÂY
DẪN THẲNG DÀI ( VÔ HẠN)
Trang 4Vậy:
Từ trường của dòng điện trong dây dẫn thẳng dài (vô hạn) có đường cảm ứng từ là những đường tròn đồng tâm O , nằm trong mặt phẳng vuông góc với dây dẫn Tâm là giao điểm của mặt phẳng đường tròn với dây dẫn.
b/ Các đường sức từ:
Dạng của các đường sức từ:
Trang 5 Chiều của đường sức từ:
Làm thế nào để biết chiều của đường cảm ứng từ ?
N S
Trang 7Chiều đường cảm ứng từ cho bởi qui tắc nắm tay phải 1 như sau:
” Giơ ngón cái của bàn tay
phải theo chiều dòng điện, khum
bốn ngón tay xung quanh dây dẫn thì chiều từ cổ tay đến các ngón tay là chiều của các đường sức từ “
Trang 8c/ Công thức tính cảm ứng từ:
r
I
B =2.10−7
Với r là khoảng cách từ điểm khảo sát đến dòng điện
Vectơ cảm ứng từ tại điểm A có đặc điểm thế nào?
?
Trang 9 Cách xác định vectơ cảm ứng từ tại một điểm A
cách dòng điện I một khoảng r:
N S
Điểm đặt :Đ iểm khảo sát A
Phương : Tiếp tuyến với
đường tròn qua A nhận r
làm bán kính (Tức vuông
góc đoạn thẳng nối A với
dòng điện).
Chiều : Cho bởi quy
tắc nắm tay phải
Trang 10Công thức đúng trong:
Môi trường chân không/ không khí
Dây dài vô hạn hoặc r << khoảng cách từ điểm khảo sát A đến 2 đầu dây.
Trang 112> TỪ TRƯỜNG CỦA DÒNG ĐIỆN TRÒN:
a Thí nghiệm về từ phổ :
1 vòng dây tròn xuyên tấm
bìa tại A, B và vuông góc tấm
bìa Tâm O của vòng dây nằm
trên mặt phẳng bìa
1 tấm bìa cứng
Rắc mạc sắt lên tấm bìa,
gõ nhẹ => từ phổ
Cho dòng I chạy qua
vòng dây
O
I
Trang 13Từ trường của dòng điện trong dây dẫn tròn có các đường cảm ứng từ là những đường cong, nằm trong mặt phẳng qua tâm O và vuông góc với mặt phẳng vòng dây
Các đường cảm ứng từ càng gần tâm O độ cong của nó càng giảm
Đường cảm ứng từ qua tâm O là đường thẳng
b/ Các đường sức từ:
Dạng của đường sức từ:
Trang 14Làm thế nào để biết chiều của đường cảm ứng từ ?
Dùng nam châm thử
I
O
Trang 16Quy tắc nắm tay phải 2:
• Khum bàn tay phải theo vòng dây của khung sao cho chiều từ cổ tay đến các ngón tay trùng với
chiều của dòng điện, ngón cái choãi ra chỉ chiều của đường sức từ xuyên qua mặt phẳng dòng điện
c/ Công thức tính cảm ứng từ:
N: tổng số vòng trong
khung dây trònR: là bán kính dòng
Trang 17•Vectơ cảm ứng từ tại tâm O :
Điểm đặt : tại O
Phương : là đường
thẳng vuông góc
với mặt phẳng
vòng dây
Chiều : cho bởi
quy tắc cái đinh
Trang 18Chú ý : công thức đúng trong môi
trường chân không/không khí
Trang 203>.Từ trường của dòng điện trong ống dây:
a Thí nghiệm về từ phổ:
1 tấm bìa cứng
1 ống dây tròn xuyên tấm
bìa, vuông góc tấm bìa ngang
qua trục của ống dây
Cho dòng I chạy qua
vòng dây
Rắc mạc sắt lên tấm bìa,
gõ nhẹ => từ phổ
I
Trang 21B
b/ Các đường sức từ:
Trang 22 Dạng các đường sức từ:
• Bên trong ống dây, các đường sức từ song song vơi trục ống dây và cách đều nhau từ trường trong ống dây là từ trường đều.
• Bên ngoài : Các đường sức từgiống như các
đường sức từ của một nam châm thẳng.
Chiều của đường sức từ:
• Được xác định theo quy tắc nắm tay phải 2
Trang 23c/ công thức tính cảm ứng từ:
I l
N I
n
B = 4 π 10 − 7 = 4 π 10 − 7
• n: số vòng trên một mét chiều dài ống dây
• N: tổng số vòng trên ớng dây
• l: chiều dài ống dây
Trang 25Đố bạn ! Đường cảm ứng từ qua M
& vectơ cảm ứng B tại M được xác
r
Trang 26BÀI TẬPCho 1 dòng điện thẳng có cường độ I 1 = 0.5 (A) đặt
trong không khí :
a) Tính cảm ứng từ tại M cách dòng điện 4 (cm).
b) Đặt thêm dòng I 2 = 1 (A) song song và cùng chiều
với I 1 , cách I 1 một đoạn d = 8 (cm) Tính cảm
ứng từ tại điểm cách 2 dòng I 1 , I 2 một đoạn R = 4 (cm).
Xem các dây dẫn dài vô hạn & không tính đến từ
trường Trái Đất.
Trang 275
0
10
=
) (
10
25 ,
0 − 5 T
=
Trang 28R=4cmR=4cm
Trang 29M O
I 10
25 ,
0
B =
⇒Tương tự: B2 = 0 , 5 10−5 ( T )
Cảm ứng từ tổng hợp tại M: BM = B1 + B2
) (
10
25 ,