tài liệu vi sinh vật học

• Một số vi khuẩn vào cuối thời kì sinh trưởng phát trieenrsex sinh ra bên trong tế bào một thể nghỉ có dạng hình cầu hay hình bầu dục được gọi là bào tử hay nội bào tử.. khi gặp điều ki

]VI SINH VẬT HỌC

1. Trong quá trình lên men rượu, có nên mở nắp thường xuyên hay không? Tại sao?

- Trong quá trình lên men rượu không nên mở nắp bình vì:

+ Nấm men rượu là vi sinh vật kị khí không bắt buộc

+ Khi không có oxi, nấm men rượu gây nên hiện tượng lên men rượu biến glucose thành

CO2 và rượu etylic

+ Khi có đủ oxi, nấm men oxi hóa glucose thành CO2 và H2O trong giai đoạn lên men

mở nắp bình rượu thì oxi sẽ tràn vào bình glucose bị oxi hóa thành CO2 và H2O làm cho

rượu trở nên nhạt

2. Nội bào tử là gì (cấu trúc) Đây có phải hình thức sinh sản của vi sinh vật hay không?

• Một số vi khuẩn vào cuối thời kì sinh trưởng phát trieenrsex sinh ra bên trong tế bào một thể

nghỉ có dạng hình cầu hay hình bầu dục được gọi là bào tử hay nội bào tử

• Không Vì Nội bào tử của VK chỉ là dạng nghỉ: tế bào hình thành lớp vỏ dày chứa

canxiđipicolinat để chống lại điều kiện bất lợi (nhiệt độ cao, pH quá cao hay quá thấp, )

khi gặp điều kiện thuận lợi nội bào tử bỏ vỏ, khôi phục lại tế bào (cơ thể), rõ ràng đây là cơ

thể cũ (chứa hệ gen của cơ thể cũ) nên không phải là hình thức sinh sản

3. Phân biệt vật chất duy trì chủ yếu ở sinh vật nhân sơ và sinh vật nhân thực?

Vật chất di truyền trong tế bào sinh vật nhân thực thường gồm một hoặc một số phân tử ADN mạch thẳng, được cô đặc bởi các protein histone tạo nên cấu trúc nhiễm sắc thể Một số bào quan của sinh vật nhân thực có chứa ADN riêng

Vật chất di truyền của sinh vật nhân sơ là AND mạch vòng

4. Tại sao vi sinh vật có kích thước vô cùng nhỏ bé nhưng khả năng sinh trưởng cực kì

nhanh?

- Có khả năng sinh trưởng và phát triển cực kỳ nhanh (TB nhỏ, DT bề mặt lớn->có lợi cho sự

vận chuyển chất dinh dưỡng -> sinh trưởng nhanh ) - Có khả năng hấp thụ nhiều, chuyển

hóa nhanh, sinh tổng hợp mạnh mẽ các chất có hoạt tính sinh học ( TB nhỏ, tỷ lệ S/V lớn->

Bề mặt TĐC lớn ->sự TĐC với MT hiệu quả hơn

5. Nêu tất cả ứng dụng của vi sinh vật trong đời sống? ví dụ?

• Nông nghiệp: phân bón…

• Y sinh: thuốc kháng sinh, vắc xin …

• Môi trường: thanh lọc nước thải…

• Thực phẩm: sản phẩm lên men…

• Sản xuất các chất có hoạt tính sinh học: enzim (chất xúc tác sinh học )…

6. Căn cứ vào nguồn thức ăn cacbon vi sinh vật thì vi sinh vật được chia thành những

nhóm sinh lí nào? Ví dụ?

• Tự dưỡng:

 Tự dưỡng quang năng: nguồn C là CO2, nguồn năng lượng là ánh sáng

 Tự dưỡng hóa năng: nguồn C là CO2, nguồn năng lượng là một số hợp chất vô cơ đơn giản

• Dị dưỡng:

 Dị dưỡng quang năng: nguồn C là chất hữu cơ , nguồn năng lượng là ánh sáng Vd: vi

khuẩn không lưu huỳnh màu tía

 Dị dưỡng hóa năng: nguồn C là chất hữu cơ, nguồn năng lượng là từ sự chuyển hóa trao đổi

chất của chất nguyên sinh của một cơ thể khác Vd: ở động vật nguyên sinh, nấm, vi

khuẩn…

 Hoại sinh: nguồn C là chất hữu cơ, nguồn năng lượng là từ sự trao đổi chất của chất nguyên

sinh các xác hữu cơ Vd: ở nhiều nấm, vi khuẩn…

 Kí sinh: nguồn C là chất hữu cơ, nguồn năng lượng là lấy từ các tổ chức hoặc dịch thể của

một cơ thể sống vd: các sinh vật gây bệnh cho người, động vật, thực vật

7. Tại sao nói virut HIV gây hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải? cấu tạo virut?

- HIV gây hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải vì khi HIV xâm nhập vào tế bào, ezim sao

mã ngược làm sợi ARN của virut thành AND, rồi gắn vào AND NST của tế bào chủ dưới

dạng tiền virut vì thế kháng thể chống HIV không ngăn được bệnh

- Cấu tạo:

- Lớp ngoài hình cầu, cấu tạo bởi protein có trọng lượng phân tử 18 kilodalton (p18)

- Lớp trong hình trụ, cấu tạo bởi các phân tử có trọng lượng phân tử là 24 kilodalton (p24)

Đây là kháng nguyên rất quan trọng để chẩn đoán nhiễm HIV/AIDS

Lõi: Là những thành phần bên trong của vỏ capsid, bao gồm:

Hai phân tử ARN đơn, đó là bộ gen di truyền HIV (genom) Genom của HIV chứa 3 gen

cấu trúc:

- Gen Gag (group specific antigen) là các gen mã hoá cho các kháng nguyên đặc hiệu của

capsid của virus

- Gen Pol (polymerase) mã hoá cho các Enzym: reverve transcriptase (RT:Enzym sao mã

ngược); protease và endonuclease (còn gọi kháng nguyên integrase)

- Gen EnV (envelop) mã hoá cho glycoprotein lớp vỏ pepton của HIV

8. Phân biệt đặc điểm eukaryotes và prokaryote?

Tế bào eukaryotes

protista, nấm, thực vật, động vật

~ 10-100 µm (tinh trùng không kể đuôi) cấu trúc nhân điển hình với màng nhân có các cấu trúc một hoặc một vài phân tử DNA dạng thẳng được bao bọc bởi các protein

tổng hợp protein (dịch mã) tại tế bào chất

60S+40S được tổ chức phức tạp và riêng biệt bởi hệ thống

tiên mao và tiêm mao cấu tạo từ tubulin

mỗi tế bào thường có hàng chục ty thể (phụ thuộc vào cường độ

có ở các tế bào tảo và thực vật

đơn bào, tập đoàn, và các cơ thể đa bào với các tế bào được

Giảm phân

9. Đặc điểm thành tế bào vi khuẩn? (gram âm và gram dương)

Vi khuẩn Gram dương Vi khuẩn Gram âm

- Nhuộm Gram có màu tím

- Thành peptiđôglican dày

- Mẩn cảm với thuốc kháng sinh

pênixilin

- Đại diện : trực khuẩn lao, hủi,

than

- Nhuộm Gram có màu đỏ

- Thành peptiđôglican mỏng

- ít mẫn cảm với thuốc kháng sinh pênixilin

- Đại diện : E coli, trực khuẩn ho

gà.ẳ

10. Đặc điểm của mezoxom, không bào, plamit?

là thể hình cầu, nằm

ở vách ngăn ngang và chỉ

xuất hiện ở vi khuẩn trong

quá trình phân chia tế bào

(nếp gấp tế bào)

chức năng:là điểm tựa để vòng ADN của vi

khuẩn đính vào và nhân đôi

là các phân tử ADN mạch đôi dạng vòng nằm ngoài ADN nhiễm sắc thể

Chúng có thể hiện diện chỉ một bản sao, đối với plasmid lớn, cho tới vài trăm bản sao trong cùng một tế bào

Bào quan có 1 lớp màng bao bọc

Chức năng: các tế bào thực vật thường có không bào lớn chứa chất dự trữ hoặc các chất phế thải hoặc giúp các tế bào hút nước

11. Đặc điểm cấu tạo virut? Vi khuẩn lam là gì?

Đặc điểm

• Virus rất nhỏ bé, kích thước mỗi "con" chỉ trong khoảng 20 nm đến 200 nm (nhỏ hơn vi

khuẩn hàng ngàn lần)

• Không có cấu tạo tế bào, không có màng kéo lipit bao bọc

• Có đời sống kí sinh bắt buộc

• Vật chất di truyền là một trong hai loại: ADN hoặc ARN mà không có cả hai

• Không có hệ giải mã và dịch mã

• Không tăng kích thước (không lớn)

• Không tự di chuyển

Vi khuẩn lam là một ngành vi khuẩn có khả năng quang hợp

12. Thành phần dinh dưỡng nuôi cấy vi sinh vật? ví dụ?

N

H

P

S

K

Na

Ca

Mg

Cl

Fe

Các nguyên tố khác

20 14 8 3 1 1 1 0.5 0.5 0.2 0.3

13. Hình thức vân chuyển thụ động, chủ động như thế nào? Đường cong sinh trưởng?

- Là phương thức vận chuyển các chất qua

màn từ nơi có nồng độ cao đến nơi có nồng độ

thấp

- Phải có sự chênh lệch nồng độ, không tiêu

tốn năng lượng

- Vận chuyển có chọn lọc cần có kênh

prôtêin đặc hiệu

- Kích thước chất vận chuvển phải nhỏ hơn

đường kính lỗ màng

- Là phương thức vận chuyển qua màng từ nơi

có nồng độ thấp đến nơi có nồng độ cao

- Phải sử dụng năng lượng (ATP)

- Phải có prôtêin vận chuyển đặc hiệu

14. Để sản xuất pr làm thức ăn chăn nuôi người ta nuôi nấm men trong thùng với các điều

kiện phù hợp (pH, nhiệt độ, đầy đủ chất dinh dưỡng thổi khí) Sau mấy ngày lấy ra, li

tâm, thu sinh khối, làm khô, đóng thành gói Đây có phải quá trình lên men không?

Tại sao?

- Vì lên men và hô hấp kị khí trong đó chất nhận điện tử cuối cùng là chất hữu cơ Khi không

có oxy nấm men sẽ tiến hành lên men tạo etylic trong trường hợp trên khi có oxy chúng chỉ

sinh trưởng cho sinh khối mà không lên men Do đó quá trình này không phải là quá trình

lên men

15. Từ sữa tươi người ta phân lập lactobacilus bulgariaus, ngta nuôi trong 1 môi trường

pha sẵn 45°c, pH 5,6 riboflavin(vitamin b2) khi được cho vào đĩa xuất hiện khuẩn lạc.

Giải thích hiện tượng?

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

16. Đặc điểm vi khuẩn, khi nuôi vk ở 15°c thì khuẩn lạc k mọc nữa, nhận xét Vitamin b2

là chất sinh trưởng đối với môi trường Khi thay đổi nhiệt, thì vsv thuộc nhóm vk ưa

ấm Giải thích Khi nuôi vk lactic trong sữa thì tại sao nó chuyển từ thể lỏng sang tủa

Vì sữa có lácto chuyển ax lactic=> pH giảm => tủa

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

17. So sánh sự khác nhau giữa các hiện tượng biến nạp, tải nạp, tiếp hợp

Định nghĩa là quá trình

chuyển DNA trực tiếp tách ra từ tế bào thể cho sang tế bào thể nhận

quá trình trong

đó DNA của vi khuẩn được chuyển

từ một vi khuẩn này sang vi khuẩn khác nhờ virus của vi khuẩn

Là tình trạng 2 tế bào VK tiếp xúc trực tiếp với nhau bằng pili sinh dục và vật liệu di truyền được chuyển từ VK cho sang VK nhận qua cầu nối pili đó

Cơ chế

ADN biến nạp có thể do VK cho tiết

ra, nhưng thường phải tách chiết trong PTN, NST bị cắt thành những đoạn ADN nhỏ

Vi khuẩn nhận phải

ở trạng thái sinh lý đặc biệt gọi là tình trạng khả thụ - vách

tế bào có sự biến đổi để ADN tự do của vi khuẩn cho xâm nhập qua được

Trong tế bào vi khuẩn nhiễm phage, khi phage hoạt động làm tan TNS VK thành nhiều mảnh ADN Một hoặc vài mảnh này có thể bị lắp nhầm với ADN phage vào capsit của phage Khi gặp

tế bào VK cảm thụ mới, phage này sẽ bơm ADN của mình cùng với mảnh ADN của VK cho, tải nạp vào VK nhận khiến VK nhận biểu hiện tính trạng mới

Hiện tượng tiếp hợp được quyết định bởi plasmid F Plasmid F quyết định những điều kiện tiếp hợp như hình thành pili sinh dục, thay đổi tính chất bề mặt vi khuẩn Tế bào vi khuẩn nào có plasmid

F gọi là tế bào đực (F+) và có thể truyền vật liệu di truyền cho tế bào khác Tế bào vi khuẩn không có plasmid F gọi

là tế bào cái (F-), khi nhận được plasmid F từ vi khuẩn đực truyền cho thì chúng lại trở thành tế bào đực (F+)

Kết quả

Xuất hiện một số tính trạng mới: tổng hợp một số chất,

Nếu đoạn ADN tải nạp của vi khuẩn cho quyết định tính kháng lại Penicillin

Các plasmid được truyền ngang giữa các vi khuẩn, đáng chú ý là sự truyền các plasmid

R kháng thuốc Tần suất

kháng lại một kháng

sinh .Thường chỉ

một tính trạng được

biến nạp, có thể

biến nạp nhiều tính

trạng nhưng hiếm

thì ở vi khuẩn nhận

sẽ thể hiện tính kháng Penicillin

truyền gen kháng thuốc theo cách này khoảng 10-2