Thông tin khoa học kỹ thuật Là nguồn lực phát triển & là tài nguyên đặc biệt của quốc gia 2.. Thông tin giữ vai trò hàng đầu trong sự phát triển của khoa học.. Thông tin khoa học kỹ
Trang 1Bài 2 Thông tin và tiến bộ xã hội
I Vai trò của thông tin: thể hiện qua 5 khía cạnh sau:
1 Thông tin ( khoa học kỹ thuật ) Là nguồn lực phát triển & là tài nguyên đặc biệt của quốc gia
2 Thông tin là điều kiện tiên quyết của mọi tiến bộ xã hội.
3 Thông tin là cơ sở trong công tác lãnh đạo- quản lý.
4 Thông tin giữ vai trò hàng đầu trong
sự phát triển của khoa học.
5 Thông tin giữ vai trò quan trọng trong giáo dục và đời sống.
Trang 21 Thông tin (khoa học kỹ thuật) là nguồn lực phát triển &
là tài nguyên đặc biệt của quốc gia
- Hiện nay người ta thừa nhận rằng vật chất, năng lượng, lao động lành nghề và thông tin là những yếu tố cơ bản quyết định
sự tồn tại và phát triển của một đất nước TT đã thực sự tạo nên ưu thế về kinh tế, chính trị của một quốc gia
- TT KH mà mỗi quốc gia tự sản sinh được hoặc thu thập được chính là sản phẩm đặc biệt của quốc gia đó Chúng được xem xét như một nguồn tài nguyên đặc biệt – Tài nguyên TT
-Trái với tài nguyên thiên nhiên (đất, nước, khí hậu, khoáng sản, sinh vật…) Càng khai thác càng cạn kiệt, thì nguồn tài nguyên TT càng khai thác lại càng phong phú, đa dạng do được thường xuyên bổsung, cập nhật và có phát sinh giá trị gia tăng của TT
Trang 32 Thông tin là điều kiện tiên quyết của mọi tiến bộ xã hội.
Tiến bộ KHKT là yếu tố giúp con người nâng cao năng suất lao động, tạo ra nhiều sản phẩm hàng hóa, thúc đẩy việc phát triển kinh tế, xã hội
Thực chất tiến bộ KHKT đã giúp con người cải tiến, đổi mới, hoàn thiện các qui trình, các phương pháp mà họ đang sử dụng Điều này chỉ có thể thực hiện trên cơ sở tiếp cận được những thông tin mới Do đó có thể nói TT là điều kiện tiên quyết mọi tiến bộ XH
Thông
tin
Đổi mới, hoàn thiện, cải tiến các qui trình, Phương pháp
Tiến bộ Kinh Tế
Nâng cao sức sản xuất, tạo ra của cải vật chất (sản phẩm, hàng hóa )
Tiến bộ Kinh
Tế-Xã hội
Trang 43 Thông tin là cơ sở trong công tác lãnh đạo – quản lý
Quản lý là một tập hợp hàng loạt các hoạt động có định hướng để đạt được một mục tiêu trong đó bao gồm các hành động cụ thể sau:
+ Xác lập mục tiêu hoạt động
+ Xây dựng chương trình, kế hoạch hành động để đạt được mục tiêu
+ Thực hiện
+ Kiểm tra, tổng kết, đánh giá…
Quản lý là một quá trình chuẩn bị và thông qua các quyết định về một vấn
đề, trong một tình huống nào đó trên cơ sở những thông tin nhận được
Hiệu quả của quá trình quản lý phụ thuộc vào chất lượng của các quyết định, mà các quyết định lại phụ thuộc vào tính chính xác, đầy đủ, kịp thời của các thông tin thu thập được.
Do vậy có thể nói thông tin là yếu tố cực kỳ quan trọng Nếu không có thông tin thì quá trình quản lý sẽ trở nên yếu kém và không có hiệu quả.
Thông tin Quyết định Quản lý
Trang 54 Thông tin giữ vai trò hàng đầu trong sự phát triển khoa học.
Khoa học (KH) vốn mang tính kế thừa Nhờ có tính kế thừa, người đi sau sẽ không phải làm lại những gì người đi trước đã làm, họ sẽ chọn lọc, xử lý, hệ thống hóa những thành quả của người đi trước để lại cùng với tư duy, sáng tạo của mình sáng tạo, cho ra đời những sản phẩm mới, cũng là những thông tin khoa học mới
Phát minh KH là sản phẩm của tư duy, của trí tuê ̣, của nhiều thế hê ̣
Hoa ̣t đô ̣ng nghiên cứu KH là mô ̣t quá trình tiếp nhâ ̣n thông tin,
hệ thống hóa, xử lý và ta ̣o ra những thông tin mới
Trang 65 Thông tin giữ vai trò quan trọng trong giáo dục và đời sống:
5.1 Trong hoạt động giáo dục (GD) ngoài mối quan hệ sư phạm giữa người dạy và người học con người còn cần đến hoạt động phổ biến thông tin của các TV, các cơ quan TTKH, các cơ quan lưu trữ Ngoài ra các hoạt động tự học, tự bồi dưỡng, nâng cao trình độ mọi mặt, cập nhật kiến thức nghề nghiệp, chuyên môn ngày càng khẳng định vai trò của TT trong hoạt động GD
5.2 Trong lãnh vực đời sống: Nhu cầu thông tin đến với từng cá nhân trong XH
Người sản xuất cần TT để biết:
+ Thi ̣ trường tiêu thu ̣ sản phẩm, nhu cầu thi ̣ hiếu của người tiêu dùng.
+ Nơi cung cấp vâ ̣t liê ̣u với giá thành rẽ.
+ Trang thiết bi ̣ hiê ̣n đa ̣i, dây chuyền công nghê ̣ tiên tiến.
+ Tìm nhân công có tay nghề…
Người tiêu dùng:
+ Nơi cung cấp sảm phẩm có uy tín.
+ Tính ưu viê ̣t của sản phẩm.( chất lượng, giá cả, kiểu dáng)
+ Chế đô ̣ bảo hành, bảo trì …
Trang 7II Thông tin và các nước đang phát trển.
1 Hiện trạng.
- Sự sản sinh ra thông tin và phân phối không đồng đều trên
TG
(Phần lớn thông tin tâ ̣p trung ở các nước phát triển)
+ Các nước đang phát triển chỉ sản sinh ra chưa đầy 1% thông tin khoa học của thế giới Vì do:
- Thiếu thốn phương tiê ̣n để sản sinh thông tin , ma ̣ng lưới thông tin , cán bô ̣ thông tin và trang thiết bi ̣ hiê ̣n đa ̣i
- Cơ sở ha ̣ tầng yếu kém (chỉ dự trên các thư viê ̣n truyền thống) gây trở nga ̣i, châ ̣m trễ cho viê ̣c chuyển giao và tiếp câ ̣n thông tin (Phần lớn thông tin tâ ̣p trung ở các nước phát triển)
Trang 82 Những thành tựu.
Chương trình Unisist của UNESCO+ các tổ chức liên quốc gia: hoa ̣t đô ̣ng tăng cường sự hợp tác thế giới trong lĩnh vực thông tin, ưu tiên cho các nước đang phát triển:
- Nâng cao khả năng sẵn có và khả năng tiếp câ ̣n thông tin KHKT của các nước
- Tăng cường liên kết giữa các hê ̣ thống thông tin (chuẩn hóa các tiêu chuẩn quốc tế, ứng dụng công nghê ̣ thông tin hiê ̣n
đa ̣i)
- Cho ̣n lo ̣c và linh hoa ̣t trong xử lí và phổ biến thông tin
Trang 93 Những trở nga ̣i cần khắc phu ̣c
+ Thu he ̣p khỏang cách giàu nghèo thông tin Ứng dụng khoa học và trang thiết bi ̣ kỹ thuâ ̣t hiê ̣n đa ̣i:
+ Đào ta ̣o cán bô ̣, xây dựng cơ sở ha ̣ tầng của hê ̣ thống thông tin quốc gia
+ Có sự tham gia của các nước công nghiê ̣p phát triển vào hê ̣ thống chuyển giao thông tin cho các nước đang phát triển
+ Để tiến ki ̣p thế giới, phải tiến hành đồng thời hai sự chuyển biến: Kinh tế nông nghiê ̣p sang kinh tế công nghiê ̣p; Kinh tế công nghiê ̣p sang kinh tế thông tin
Trang 10III Tin học hóa xã hội.
Tin học?
1 Cơ sở tin ho ̣c hóa:
Là hê ̣ thống tri thức về tin ho ̣c, thông tin viễn thông và hê ̣ thống phương tiê ̣n kỹ thuâ ̣t máy tính điê ̣n tử, kỹ thuâ ̣t viễn thông
2 Tin ho ̣c hóa
+ Là quá trình tự đô ̣ng hóa các hoa ̣t đô ̣ng điều khiển, tức là tự
đô ̣ng hóa các vâ ̣n đô ̣ng thông tin
+ Là quá trình tác đô ̣ng ma ̣nh mẽ và xâm nhâ ̣p vào các mă ̣t
ho ̣at đô ̣ng của con người (trong quản lý kinh tế xã hội, quản lý sản xuất kinh doanh, ngân hàng, thống kê, trong khoa học kỹ thuật, thông tin…)
Trang 113 Tin ho ̣c hóa xã hội.
Là sự chuyển biến về chất của lực lượng sản xuất xã hội
Sự chuyển biến này đã kéo theo 1 loa ̣t chuyển biến khác:
+ Trong tính chất lao đô ̣ng sản xuất của con người
+ Tổ chức sản xuất và kinh tế
+ Cơ cấu sản phẩm
+ Cơ cấu lực lươ ̣ng sản xuất
+ Cơ cấu ta ̣o thành giá tri ̣ của xã hội
+ Quan hê ̣ xã hội…
Cu ̣ thể: Lao đô ̣ng điều khiển máy móc cơ khí được thay thế bằng thiết bi ̣ tự đô ̣ng hóa nhiều nghề mới ra đời nhu cầu về vâ ̣t chất và tinh thần của con người không ngừng đươ ̣c tăng lên