Giáo án sử 7 phát triển năng lực

Tiết: 1 Bài: 1 SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN Ở CHÂU ÂU THỜI SƠ- TRUNG KÌ TRUNG ĐẠI.. I.MỤC TIÊU: 1.Kiến thức: - Biết được quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Châ

Trang 1

TUẦN 1:

PHẦN MỘT: KHÁI QUÁT LỊCH SỬ THẾ GIỚI TRUNG ĐẠI.

Tiết: 1 Bài: 1

SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA XÃ HỘI PHONG KIẾN Ở

CHÂU ÂU (THỜI SƠ- TRUNG KÌ TRUNG ĐẠI).

I.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Biết được quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu, cơ cấu xã hội baogồm 2 giai cấp cơ bản ( lãnh chúa và nông nô)

- Hiểu khái niệm lãnh địa phong kiến và đặc trưng của nền kinh tế lãnh địa

- Hiểu được thành thi trung đại xuất hiện như thế nào?

- Kinh tế trong thành thị khác với kinh tế lãnh địa ra sao?

2 Kĩ năng:

- Biết sử dụng bản đồ Châu Âu để xác định vị trí các quốc gia phong kiến

- Biết tận dụng phương pháp so sánh đối chiếu để thấy rõ sự chuyển biến từ xã hộichiếm hữu nô lệ sang xã hội phong kiến

3 Thái độ:

- Thông qua những sự kiện cụ thể bồi dưỡng cho học sinh nhận thức đúng đắn về

sự phát triển hợp quy luật của xã hội loài người từ CHNL sang xã hội phong kiến

2 Học sinh:

- Ôn tập kiến thức đã học Đọc và trả lời các câu hỏi trong sgk.

- Sưu tầm tư liệu liên quan

III CÁC PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC:

- Phương pháp: trực quan, gợi mở vấn đáp, nêu vấn đề, hợp tác, thảo luận…

- Kĩ thuật: lắng nghe và phản hồi tích cực, kĩ thuật trả lời 1 phút

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

1 Hoạt động khởi động:

- GV tổ chức lớp, kiểm tra nhanh sĩ số

- Kiểm tra: Kiểm tra đồ dùng, sgk, vở ghi của học sinh

- Giáo viên giới thiệu sơ lược sgk sử 7

2 Hoạt động hình thành kiến thức mới:

Trang 2

Hoạt động của GV - HS Nội dung cần đạt

Hoạt động 1:

- PP: Trực quan, gợi mở vấn đáp,

hợp tác, thảo luận…

- Kĩ thuật: nghe và phản hồi tích cực,

kĩ thuật đặt câu hỏi, kt trả lời 1 phút

H: Đọc sgk phần 1

G: Dùng lược đồ + giảng

Từ thiên niên kỉ I tcn các quốc gia cổ

đại phương Tây Hi Lạp, Rôma phát

triển tồn tại đến thế kỉ V

? Đến thế kỉ thứ V tình hình Châu Âu

có những biến động gì?

- Từ phương Bắc người Giéc Man tràn

xuống tiêu diệt các quốc gia này lập nên

nhiều vương quốc mới

Ăng Glô Xắc Xông -Anh

Phơ Răng -Pháp

Tây Gốt -Tây Ban Nha

Đông Gốt -Italia

? Sau đó người Giéc Man đã làm gì?

- Chia ruộng đất, phong tước vị cho

nhau

? Em hãy chỉ trên lược đồ các quốc gia

mới được thành lập?

- HS lên chỉ, gv giới thiệu lại

? Những việc làm ấy có tác động như

thế nào đến sự biến đổi của xã hội

phong kiến Châu Âu?

- Bộ máy nhà nước chiếm hữu nô lệ sụp

đổ

- Các giai cấp mới xuất hiện

? Quan hệ giữa các giai cấp ấy như thế

sánh, liên hệ, hợp tác, thảo luận…

1.Sự hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu.

* Hoàn cảnh lịch sử.

- Cuối thế kỉ V, người Giác Man tiêu diệt các quốc gia cổ đại phương Tây lập nên quốc gia mới

*Những biến đổi trong xã hội.

- Tướng lĩnh, quý tộc được chia ruộng đất, phong tước vị -> lãnh chúa phong kiến

- Nô lệ, nhân dân -> nông nô lệ thuộc lãnh chúa

-> Xã hội phong kiến hình thành

2 Lãnh địa phong kiến.

Trang 3

H: Đọc sgk.

? Em hiểu như thế nào là “ lãnh địa”

“lãnh chúa” “nông nô”?

GV: So sánh liên hệ với thái ấp, điền

trang ở Việt Nam

H: Quan sát H1 sgk, thảo luận theo

bàn, trả lời câu hỏi.

? Em hãy miêu tả và nhận xét về lãnh

địa phong kiến H1 sgk

(Tường cao hào sâu, đồ sộ, kiên cố, đầy

đủ trang trại, nhà cửa, nhà thờ-> một đất

nước thu nhỏ Lãnh chúa như vua con)

? Đời sống sinh hoạt của lãnh chúa,

nông nô trong lãnh địa như thế nào?

Gv: nhấn mạnh

? Qua đây em có cảm nhận gì về đời

sống của hai giai cấp này?

- Quá chênh lệch, không có sự bình

đẳng

? Sự bất công đó đã dẫn đến hệ quả gì?

- Nông nô nhiều lần nổi dậy chống lại

các lãnh chúa phong kiến

? Em hãy phân biệt sự khác nhau giữa

xã hội cổ đại và xã hội phong kiến ở

Châu Âu?

- Xã hội cổ đại 2 giai cấp chủ nô - nô lệ

Nô lệ là công cụ biết nói

- Xã hội phong kiến 2 giai cấp lãnh

chúa - nông nô Nông nô nộp tô thuế

cho lãnh chúa

GV: Nhấn mạnh: xã hội phong kiến

Châu Âu ra đời là hợp quy luật

Yêu cầu hs đọc sgk

? Đặc điểm chính của nền kinh tế lãnh

địa phong kiến là gì?

- Tự cấp, tự túc không trao đổi với bên

ngoài

- Lãnh địa: là vùng đất đai rộng lớn do quý tộc phong kiến chiếm được

- Lãnh chúa : người đứng đầu lãnh địa

- Nông nô : người phụ thuộc, nộp tô thuế cho lãnh chúa

- Lãnh chúa: không phải lao động, sống

xã hoa, đầy đủ

- Nông nô: Đói nghèo cực khổ, làm thuê, mướn cho lãnh chúa

-> Nông nô nổi dậy chống lại lãnh chúa

3 Sự xuất hiện các thành thị trung đại.

Trang 4

? Cuối thế kỉ XI, nguyên nhân nào dẫn

đến sự xuất hiện thành thị trung đại ?

? Cư dân trong thành thị gồm những ai?

GV: Sơ kết Sự xuất hiện thành thị là

yếu tố cơ bản thúc đẩy xã hội phong

kiến, kinh tế hàng hoá phát triển đồng

thời là nguyên nhân làm cho xã hội

phong kiến suy vong

- Nguyên nhân:

Cuối thế kỉ XI sản xuất phát triển, hàng hoá nhiều dư thừa, đưa đi bán- thị trấn

ra đời thành thị xuất hiện

- Cư dân: Thợ thủ công, thương nhân, sản xuất, buôn bán

- Ý nghĩa: Thúc đẩy sản xuất và buônbán, làm cho xã hội phong kiến pháttriển

3 Hoạt động luyện tập:

- Xã hội phong kiến Châu Âu được hình thành như thế nào?

- Vẽ sơ đồ biểu diễn quá trình hình thành xã hội phong kiến ở Châu Âu?

- Nền kinh tế lãnh địa và kinh tế thành thị có gì khác nhau?

- Tìm hiểu thêm những tư liệu liên quan lịch sử thế giới thời trung đại

- Tìm hiểu cuốn sách” Bách khoa tri thức học sinh”- Lê Huy Hòa - chủ biên- NXBLao Động(2007)

- Học bài cũ theo câu hỏi sgk

- Đọc trước bài mới và trả lời các câu hỏi trong sgk

Lập ra các vương quốc mới

Chia ruộng đất và phong tước

Tiếp thu Ki-tô giáo

Xã hội phân hóa

Lãnh chúa

Nông nô

XHPK Châu

Âu hình thành

Trang 5

Ngày soạn: 16/ 08 /; Ngày dạy: / 08 /

TUẦN 1:

Tiết 2: Bài 2

SỰ SUY VONG CỦA CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN VÀ

SỰ HÌNH THÀNH CHỦ NGHĨA TƯ BẢN Ở CHÂU ÂU.

I.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức.

- Nguyên nhân và hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí như là một trong những yếu

tố cơ bản tạo tiền đề cho sự hình thành quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa

- Quá trình hình thành Q sản xuất tư bản chủ nghĩa trong lòng xã hội phong kiếnChâu Âu

- Bản đồ thế giới.Tranh ảnh về các nhà phát kiến địa lí tàu, thuyền

- Sưu tầm các câu chuyện về các cuộc phát kiến địa lí

2 Học sinh:

- Học bài cũ, chuẩn bị bài mới

- Sưu tầm các câu chuyện, tranh ảnh về các cuộc phát kiến địa lí

- Kiểm tra:

+ Xã hội phong kiến Châu Âu hình thành như thế nào?

+ Đặc điểm nền kinh tế lãnh địa? Nền kinh tế lãnh địa có gì khác nền kinh tế thànhthị?

- Giáo viên giới thiệu bài: Sang thế kỉ XV nền kinh tế hàng hoá phát triển mạnh,

họ cần tiêu thụ hàng hoá và mua nguyên liệu nhưng những con đường lục địa đã bịđộc chiếm vì vậy người phương Tây đã tiến hành các cuộc phát kiến địa lí bằng

Trang 6

đường biển, thị trường mở rộng, kinh tế hàng hoá phát triển đã phá vỡ chế độ phong kiến hình thành xã hội tư bản Châu Âu

hợp tác, …

HS: Đọc sgk

GV: Sơ lược sgk

? Nguyên nhân nào dẫn đến những cuộc

phát kiến địa lí

? Các cuộc phát kiến địa lí được thực

hiện nhờ có điều kiện nào?

- Khoa học phát triển, đóng tàu lớn, có

la bàn

HS: Quan sát H3 sgk

? Em hãy mô tả con tàu Ca ra ven?

- - To lớn, có nhiều buồm, bánh lái

? Em hãy kể tên các cuộc phát kiến địa

lí lớn và nêu sơ lược về các cuộc hành

trình đó trên bản đồ

Gv: kể trên lược đồ

? Kết quả của các cuộc phát kiến địa lí

đó là gì?

? Ý nghĩa của các cuộc phát kiến địa lí

GV:Như vậy các cuộc phát kiến địa lí

đã đem lại một nguồn lợi nhuận khổng

lồ cho giai cấp tư sản Châu Âu và thúc

đẩy quá trình tích luỹ tư bản nguyên

1.Những cuộc phát kiến lớn về địa lí.

- Nguyên nhân: Do sản xuất phát triển cần nguyên liệu thị trường

- Các cuộc phát kiến địa lí tiêu biểu.+1487 Bắc Tơ Mi đi a xơ đi vòng qua cực Nam Châu Phi

+1498 Vaxcô đơGama đến Ấn Độ.+1492 Crít Xtốp Côlômbô tìm ra Châu Mĩ

+1519-1522 Magien Lăng đi vòng quanh trái đất

+ Mở rộng và thúc đẩy thương mại.+ Tạo nên quá trình tích luỹ tư bản cho

tư sản Châu Âu

-> Làm cho chế độ phong kiến suy yếu tạo điều kiện cho chủ nghĩa tư bản phát triển

Trang 7

thuỷ làm cho chế độ phong kiến suy

vong, tạo điều kiện cho tư bản chủ

nghĩa ra đời phát triển

HS: Đọc sgk

? Quý tộc và thương nhân Châu Âu đã

tích luỹ vốn và nhân công bằng cách

nào?

? Tại sao quý tộc không tiếp tục sử dụng

nông nô để lao động?

- Họ thay bằng việc sử dụng nô lệ da

đen thu lợi nhiều hơn

? Với vốn và nhân công có được quý tộc

và thương nhân Châu Âu đã làm gì?

- Nhờ có vốn, công nhân làm thuê họ

mở rộng sản xuất, kinh doanh, lập đồn

điền

? Những việc làm đó có tác động như

thế nào đến xã hội?

? Giai cấp tư sản và vô sản được hình

thành từ những tầng lớp nào của xã hội?

- Giai cấp tư sản: thương nhân giàu,

chủ xưởng, chủ đồn điền

- Giai cấp vô sản: nông dân mất ruộng,

nô lệ người da đen

? Quan hệ giữa hai giai cấp này như thế

- Quá trình tích luỹ vốn, nhân công:+ Cướp bóc tài nguyên, ruộng đất.+ Buôn bán nô lệ da đen

+ Đuổi nông nô ra khỏi lãnh địa -> làm thuê

-Về xã hội: Giai cấp tư sản và vô sản hình thành

- Tư sản bóc lột kiệt quệ vô sản-> Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa hình thành

3 Hoạt động luyện tập:

- Kể tên các cuộc phát kiến địa lí tiêu biểu trên lược đồ? Ý nghĩa??

- Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa Châu Âu được hình thành như thế nào?

4 Hoạt động vận dụng:

- Kể chuyện liên quan đến các nhân vật và các cuộc phát kiến địa lí thời đó mà embiết?

5 Hoạt động tìm tòi, mở rộng:

- Học bài cũ, chuẩn bị bài 3 sgk

- Sưu tầm tranh ảnh, nhân vật lịch sử về thời kì Văn hóa Phục hưng

Trang 8

Ngày soạn: 19/ 08 /; Ngày dạy: / 09 /

TUẦN 2 :

Tiết 3 - Bài 3

CUỘC ĐẤU TRANH CỦA GIAI CẤP TƯ SẢN CHỐNG PHONG

KIẾN THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI Ở CHÂU ÂU.

I.MỤC TIÊU:

1.Kiến thức:

- Nguyên nhân xuất hiện và nội dung tư tưởng của phong trào văn hoá phục hưng

- Nguyên nhân dẫn đến phong trào cải cách tôn giáo và những tác động trực tiếpcủa phong trào này đến xã hội phong kiến Châu Âu lúc bấy giờ

2 Kĩ năng:

- Biết cách phân tích cơ cấu giai cấp để chỉ ra những >< xã hội, từ đó thấy đượcnguyên nhân sâu xa của cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản chống chế độ phongkiến

3.Tư tưởng:

- Tiếp tục bồi dưỡng cho học sinh nhận thức về sự phát triển hợp quy luật của xãhội loài người, về vai trò của giai cấp tư sản đồng thời qua bài này giúp học sinhthấy được loài người đang đứng trước một bước ngoặt lớn, sự sụp đổ của chế độphong kiến một chế độ độc đoán, lạc hậu lỗi thời

+ Chuẩn bị bản đồ thế giới và bản đồ Châu Âu

+ Tranh ảnh về thời kì văn hoá phục hưng

+ Tranh ảnh, tư liệu danh nhân văn hoá phục hưng

2 Học sinh:

- Ôn tập kiến thức đã học Đọc và trả lời các câu hỏi trong sgk.

- Sưu tầm tư liệu liên quan

- Kiểm tra:

+ Các cuộc phát kiến địa lí đã tác động như thế nào đến xã hội Châu Âu?

+ Quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa ở Châu Âu được hình thành như thế nào?

- Giáo viên giới thiệu bài

Trang 9

Hoạt động của thầy- trò Nội dung cần đạt

hợp tác, kể chuyện…

- Kĩ thuật: nghe và phản hồi tích

cực, kĩ thuật đặt câu hỏi, kt trả lời 1

G:Trong suốt 1000 năm đêm trường

trung cổ Chế độ phong kiến đã kìm

hãm sự phát triển của xã hội Xã hội

chỉ có trường học để đào tạo giáo sĩ,

nền văn hoá cổ đại bị phá huỷ hoàn

toàn trừ nhà thờ và tu viện

? Giải thích vì sao giai cấp tư sản đứng

lên đấu tranh chống gc quý tộc phong

kiến?

- Giai cấp TS đứng lên đấu tranh chống

phong kiến, giành địa vị, chính trị xã

hội cho giai cấp mình

- Mở đầu cho cuộc đấu tranh đó chính

là phong trào văn hóa Phục hưng

? Văn hóa Phục hưng là gì?

HS trả lời

Gv: giải thích: “ Văn hóa phục hưng”

là sự phục hưng tinh thần của nền văn

hóa cổ Hy Lạp và Rô ma Sáng tạo ra

nền văn hóa mới của giai cấp tư sản

? Tại sao giai cấp tư sản lại chọn văn

hoá làm cuộc mở đầu cho phương thức

đấu tranh chống phong kiến?

- Vì: Những giá trị văn hoá cổ đại là

tinh hoa nhân loại, việc khôi phục nó

sẽ tập hợp được đông đảo lực lượng

chống lại chế độ phong kiến

? Phong trào văn hóa Phục hưng bắt

đầu từ đâu? Sau đó diễn ra ntn?

? Em hãy kể tên các nhà văn hoá, khoa

học tiêu biểu mà em biết

1.Phong trào văn hoá Phục hưng ( thế kỉ XIV _ XVII)

- Nguyên nhân:

+ Do bị chế độ phong kiến đàn áp+ Giai cấp T/S không có địa vị vềchính trị, xã hội ->đấu tranh

- Diễn biến:

+ Nổ ra đầu tiên ở Ý Sau lan nhanhsang tây Âu và trở thành một trào lưulớn

- Một số nhà văn hóa, khoa học tiêubiểu:

Trang 10

G: Giới thiệu tranh và kể chuyện về

những nhân vật nổi tiếng

? Theo em thành tựu nổi bật của phong

trào văn hoá Phục Hưng là gì?

- Khoa học- kĩ thuật tiến bộ vượt bậc,

văn học phong phú, thành công trong

lĩnh vực nghệ thuật-> có giá trị đến

ngày nay

? Qua các tác phẩm, các tác giả VH

Phục hưng muốn nói lên điều gì?

? Em có nhận xét gì về nội dung và tư

tưởng của phong trào văn hóa phục

hưng?

? Với những nội dung tư, tưởng đó,

VH Phục hưng có ý nghĩa gì với xã hội

- Kĩ thuật: nghe và phản hồi tích

cực, kĩ thuật đặt câu hỏi, kt trả lời 1

phút

H: Đọc SGK

? Nguyên nhân nào dẫn đến cuộc cải

cách tôn giáo?

? Người khởi xướng phong trào cải

cách tôn giáo là những ai? Trình bày

hiểu biết của em về M Lu thơ và Can

vanh?

GV: gt chân dung và tiểu sử của M.

Lu thơ và Can vanh

Gv Khái quát: Ông xuất thân từ gia

đình nông dân đã từng học luật và trở

thành tu sĩ, làm giáo sĩ triết học và thần

học tại trường ĐH Vintembéc Ông

+ Ph Ra bơle: Nhà văn hoá nhà y học+ Rêcáctơ: nhà toán học, nhà triết học+ USếchXpia: nhà soạn kịch vĩ đại

- Nội dung, tư tưởng:

+ Phê phán XHPK và giáo hội

+ Đề cao giá trị chân chính của conngười

+ Đề cao khoa học tự nhiên

Trang 11

nhận thức sâu sắc sự đồi bại của chế độ

phong kiến và giáo hội Ông viết “Tín

đồ cơ đốc giáo ngày càng đến gần La

Mã thì càng xấu đi Lần đầu đến La

Mã anh ta còn đi tìm thằng lừa đảo, lần

thứ hai nhiễm thói xấu lần thứ ba anh

ta biến thành thằng lừa đảo thực sự

“Ông phê phán các giáo sĩ bán thẻ

miễn tội” Khi đồng tiền của các ngươi

leng keng trong túi của ta thì mọi tội

lỗi của các ngươi bị xoá sạch “ hành

động đó của Lu thơ đã trở thành tư

tưởng chỉ đạo phong trào cải cách tôn

giáo, được nhân dân hoan nghênh…

? Nội dung cuộc cải cách của Lu thơ

+ Bãi bỏ nghi lễ phiền toái

+ Quay về giáo lí nguyên thủy

- Tác dụng + Góp phần thúc đẩy cho các cuộckhởi nghĩa nhân dân chống phong kiến

và lan rộng ra nhiều nước khác+ Làm cho đạo Ki tô phân hoá thành Đạo Ki tô giáo <cũ>

Đạo tin lành <Tân giáo>

+ Tác dụng mạnh đến cuộc đấu tranhcủa T/S chống PK

- Hạn chế: không thể xoá bỏ tôn giáo

mà chỉ thay đổi cho phù hợp với “ kíchthước” của nó

- Tìm đọc cuốn sách và trang web sau:

+ Almanach, Những nền văn minh thế giới, NXB Văn hóa- Thông tin, Hà Nội,2013

Định dạng
Số trang	21
Dung lượng	317,5 KB