BÀI 5: VĂN BẢN:SÔNG NÚI NƯỚC NAM PHÒ GIÁ VỀ KINH TIẾT 17: ĐỌC HIỂU VĂN BẢN SÔNG NÚI NƯỚC NAM - PHÒ GIÁ VỀ KINH A.Mục tiêu bài học: - Học sinh cảm nhận được tinh thần độc lập, khí phách
Trang 1BÀI 5: VĂN BẢN:
SÔNG NÚI NƯỚC NAM
PHÒ GIÁ VỀ KINH
TIẾT 17: ĐỌC HIỂU VĂN BẢN SÔNG NÚI NƯỚC NAM - PHÒ GIÁ VỀ KINH
A.Mục tiêu bài học:
- Học sinh cảm nhận được tinh thần độc lập, khí phách hào hùng, khát vọng lớn lao của dân tộc trong 2 bài thơ
- Bước đầu hiểu 2 thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật
B.Chuẩn bị :
Thầy : Tham khảo một số thư tịch cổ về văn bản và soạn bài
Trò : Soạn bài , thảo luận một số vấn đề
C.Các hoạt động dạy và học:
1 Ổn định:
2 Kiểm tra:Đọc thuộc lòng 1 bài ca dao mà em yêu thích, Nội dung
3 Bài mới
Hoạt động của thầy
HĐ1 :HDHS đọc và tìm hiểu
chú thích.
Hoạt động của trò
HS đọc văn bản.
Nội dung cần đạt I- Đọc - chú thích
* Đọc
Trang 2G - Đọc 2 bài thơ SGK giới
thiệu thể hiện thơ thất ngôn tứ
tuyệt Bài thơ 1 cần đọc với
giọng như thế nào?
- Nêu hoàn cảnh ra đời 2 bài
thơ
?Giải nghĩa 1 số từ khó
- 4 câu mỗi câu 7 tiếng Kết cấu 4 phần, hợp vần 1,2,4
- 4 câu - 5 chữ
- Dõng dạc, trang nghiêm Học sinh đọc bản phiên âm
Hoạt động 2: HDHS Tìm
hiểu văn bản
- Học sinh - đọc 2 câu đầu
II / Tìm hiểu văn bản
1 Sông núi nước Nam
? Nhận xét giọng điệu 2 câu
thơ đầu ?
? ‘’Đế’’,trong bản phiên âm
có nghĩa là gì?
- Đanh thép, dõng dạo, đường hoàng
Vua - tượng trưng cho quyền lực tối cao của cộng đồng, đại biểu, đại diện cho
Sông núi nước nam vua Nam ở/ Vằng vặc sách trời chia xứ sở.
Trang 3nhân dân.
? Tại sao ở đây tác giả dùng
"Nam đế cư"
? Em hiểu “Vằng vặc sách
trời chia xứ sở” hay “định
phận tai thiên thư” là ntn?
Dùng sao để giải thích
? Hai câu đầu nói lên điều gì ?
- Nước Nam là của Vua Nam ở Ngang bằng với vua Phương Bắc, nước có vua là
có chủ quyền có nền độc lập Điều đó ta được sách trời định sẵn, rõ ràng Là chân lý lịch sử khách quan, không ai chối cãi được
Khẳng định 1 niềm tin, 1
ý chí về chủ quyền quốc gia Khẳng định tính
độc lập, chủ quyền của Đại Việt
? Hỏi "cớ sao" và gọi “nghịch
lỗ”? nhà thơ đã bộc lộ thái độ
gì ?
? Câu cuối bài thể hiện nội
dung gì?
?Văn bản được coi là bản
tuyên ngôn độc lập, Em hiểu
- Răn đe bằng 1 câu hỏi tu
từ, khẳng định 1 cách đanh thép ý chí quyết tâm bảo vệ độc lập dân tộc và niềm tin vào sức mạnh của dân tộc
Giống bản tuyên ngôn độc lập
Trang 4thế nào là 1 tuyên ngôn độc
lập
? Đây là bài thơ thiên về biểu
ý được thể hiện theo bố cục
như thế nào?
là Lời tuyên bố về chủ quyền của đất nước
- Chân lý lịch sử, chủ quyền đất nước
Trái với chân lý trên
Thất bại là tất yếu
Sắp xếp theo lôgic chặt chẽ
? Thái độ và cảm xúc của tác
giả qua bài thơ?
- Niềm tự hào về chủ quyền dân tộc, căm thù, giặc, tin tưởng vào chiến thắng biểu cảm: chính xác ẩn kín đằng sau cách nói mạnh mẽ, khẳng định
* Bài thơ được mệnh danh
"thơ thần" là tiếng nói yêu
nước và tự hào dân tộc biểu
thị ý chí sức mạnh Việt Nam
Gọi HS đọc ghi nhớ H - Đọc ghi nhớ * Ghi nhớ
Trang 5Hoạt động 3:
? 2 câu đầu nói về điều gì ?
? Nói chiến thắng Chương
Dương trước có ý nghĩa như
thế nào?
Học sinh đọc bài thơ
2 câu đầu tác giả nhắc 2 chiến thắng
- Chiến thắng Chương Dương sau nhưng nói trước
là bởi đang sống trong không khí chiến thắng Hàm
Tử
2 Phò giá về kinh
a) 2 câu đầu
? Tác giả bộc lộ thái độ như
thế nào khi nói về 2 chiến
thắng ?
- Tự hào mãnh liệt, vui sướng kể c2 bộc lộ được tình cảm tự sự c2 có thể biểu lộ được tình cảm
Niềm vui, niềm tự hào kể về 2 chiến thắng
? Nhận xét giọng thơ 2 câu
sau so với 2 câu đầu
- Sâu lắng, thâm trầm như một lời tâm tình, nhắn gửi:
b) 2 câu sau
? 2 câu sau có nội dung gì?
Thái độ tình cảm được thể
hiện trong bài thơ ?
- Câu thơ hàm chứa 1 tư tưởng vĩ đại Khi TQ đứng trước hoạ xâm lăng, anh em đồng lòng đánh giặc, khi hòa bình ai ai cũng phải "tu trí lực" tự hào về QK oanh liệt của ông cha, mọi người phải nghĩ về tương lai của đất nước để sống và lao động sáng tạo
- Lời động viên, xây dựng, phát triển đất nước trong hoà bình và niềm tin sắt đá vào sự bền vững muôn đời của đất nước
Trang 6?Nhận xét về cách biểu ý và
biểu cảm của bài thơ ?
- Lối diễn đạt giản dị, chính xác trữ tình thể hiệnt trong
ý tưởng
Hoạt động 4:
Kết luận chung về 2 bài thơ.
? Nêu nội dung 2 bài thơ?
Gọi HS đọc ghi nhớ
Hoạt động 5: HD HS thực
hành.
? Cảm nghĩ của em về dân tộc
Việt Nam?
? Gọi HS đọc phần đọc thêm
D HDVN :
- Đọc thuộc lòng
phiên âm, dịch thơ
-Làm BT 5 – SBT
- Soạn bài “ Từ Hán
Việt”.
- 2 bài thơi thể hiện bản lĩnh, khí phách của dân tộc ta
- Nêu cao chân lý vĩnh viễn
- Khí thế chiến thắng, khát vọng thịnh trị
Học sinh đọc ghi nhớ
HS tự bộc lộ
H- Đọc phần đọc thêm
* Ghi nhớ
III / Luyện tập