Kỹ thuật di truyền

•Lànhững cấu trúc nằm trong tếbào chất của vi khuẩn•Tùy loài vi khuẩn, mỗi tếbào chứa từvài đến vài chục plasmid.•Plasmid chứa ADN dạng vòng, gồm 8000 ─200.000 cặp nucleotit .●ADN-plasmid tự nhân đôi độc lập với ADN của NST1

GV: Nguyễn Hoàng Quí

( Khái niệm giống

( Nhiệm vụ của ngành chọn giống

I KĨ THUẬT DI TRUYỀN

II ỨNG DỤNG CỦA KĨ THUẬT DI TRUYỀN.

a)+Là kỹ thuật thao tác trên vật liệu di truyền

(ADN, gen)

+ dựa vào những hiểu biết về cấu trúc hóa học

của các axit nuclêic và di truyền vi sinh vật.

KĨ THUẬT DI TRUYỀN LÀ GÌ ?

1.Khái niệm :

bào cho sang tế bào nhận bằng cách dùng

plasmit (hay thể thực khuẩn) làm thể truyền

§5 KỸ THUẬT DI TRUYỀN

I.KỸ THUẬT DI TRUYỀN :

b) Kỹ thuật cấy gen :

KĨ THUẬT CẤY GEN LÀ GÌ ?

2 Plasmid:

• Là những cấu trúc nằm trong tế bào chất

của vi khuẩn

• Tùy loài vi khuẩn, mỗi tế bào chứa từ vài đến vài chục plasmid.

• Plasmid chứa ADN dạng vòng, gồm 8000

─ 200.000 cặp nucleotit

● ADN-plasmid tự nhân đôi độc lập với ADN của NST

1.Khái niệm :

3 Phân biệt ADN nhiễm sắc thể với ADN của plasmid:

• Nằm trong nhân tế bào.

• Dạng chuỗi dài, xoắn kép

• Trong ……… của vi khuẩn

• Dạng ………

• Số nucleotit nhiều • Số ……… (8000 –

200000 cặp)

• Không dùng làm thể

truyền các gen

•Dùng ……… các gen

tế bào chất

vòng

Nu ít

làm thể truyền

Enzim cắt

ADN tái tổ hợp

Tách ADN nst

tb cho

Tách plasmit

Chuyển ADN tth vào

tb nhận

Enzim cắt

4 Ba giai đoạn của kỹ thuật cấy gen : 1.Khái niệm :

2 Plasmid:

Tách ADN NST của “tế bào cho”

Enzim cắt

Enzim cắt

Đoạn ADN bị cắt ra

Gắn đoạn bị cắt vào plasmid nhờ

enzim nối

ADN tái

tổ hợp

Chuyển ADN tái tổ hợp

vào tế bào nhận E.coli

Sơ đồ

cấy gen

bằng

cách

dùng

plasmid

E.coli có khả năng nhân đôi nhanh J

plasmit cũng được nhân lên rất

nhanh J

lượng lớn

các chất

tương ứng với các gen

đã ghép vào plasmit.

Vì sao

tế bào nhận

được

dùng

phổ

biến là

vi

khuẩn E.coli ?

Các bước của kỹ thuật cấy gen Khái niệm

PHIẾU HỌC TẬP

• Là kĩ thuật

chuyển một

đoạn ADN từ tế

bào cho sang

tế bào nhận

bằng cách

dùng plasmit

(hoặc thể thực

khuẩn) làm thể

truyền

9Tách ADN NST của tế bào cho và tách plasmid

ra khỏi tế bào vi khuẩn.

9Cắt và nối

đoạn ADN của

tế bào cho và ADN plasmid ở những điểm xác định tạo nên ADN tái tổ hợp.

• Việc cắt nhờ

enzim cắt

(restrictaza)

• Việc nối nhờ

enzim nối

(ligaza)

9Chuyển ADN tái tổ hợp vào

tế bào nhận và tạo điều kiện cho gen đã ghép được biểu hiện.

(tự nhân đôi, sao mã, dịch

mã tổng hợp protein)

Tách Cắt và nối Chuyển

II ỨNG DỤNG CỦA KTDT :

1 Tạo những chủng vi khuẩn mới có khả năng

sản xuất trên qui mô công nghiệp nhiều sản

phẩm sinh học như: axit amin, protein,

vitamin, hoocmôn, enzim, kháng sinh.

2 Dùng plasmid để chuyển gen mã hóa

insulin của người vào vi khuẩn E.coli → insulin

chữa bệnh tiểu đường cho người

3 Chuyển gen kháng thuốc diệt cỏ từ loài

thuốc lá cảnh vào cây bông và cây đậu tương

Î các cây này có khả năng kháng thuốc diệt cỏ.

Cây thuốc

lá

cảnh

CỦNG CỐ

1 Kỹ thuật di truyền là gì ?

2 Trình bày các khâu chính của kỹ thuật cấy gen bằng plasmid ?

3 Nêu ứng dụng thực tiễn của KTDT ?

Vẽ sơ đồ cấy gen.

3 ADN tái tổ hợp tạo ra trong kỹ thuật cấy gen, sau đó phải được đưa vào tế bào vi

khuẩn nhằm:

a Làm tăng hoạt tính của gen chứa trong ADN tái tổ hợp

b Làm tăng số lượng gen được cấy nhờ

vào khả năng sinh sản nhanh của vi khuẩn

c Để ADN tái tổ hợp kết hợp với ADN vi khuẩn

d Để kiểm tra hoạt động của ADN tái tổ

hợp

2 Trong kỹ thuật cấy gen, ADN tái tổ

hợp được tạo từ :

a ADN của tế bào cho sau khi được nối vào một đoạn ADN của tế bào nhận

b ADN của tế bào nhận sau khi được

nối vào một đoạn ADN của tế bào cho

c ADN của plasmit sau khi được nối

thêm vào 1 đoạn ADN của tế bào nhận

d ADN plasmit sau khi được nối thêm

vào một đoạn ADN của tế bào cho

a Các bào quan nằm trong tế bào chất của vi khuẩn

b Các bào quan nằm trong tế bào chất của virut

c Cấu trúc chứa ADN dạng vòng trong

tế bào chất của vi khuẩn

d Cấu trúc chứa ADN trong tế bào

chất của virut

4 Trong kỹ thuật cấy gen, thể truyền được

sử dụng là:

a Vi khuẩn E.coli

b Plasmid

c Plasmid hoặc E.coli

d Plasmid hoặc thể thực khuẩn.