CHUONG 5 SLIDE BAI GIANG LỰA CHỌN CÔNG NGHỆ

MỤC TIÊU: Trình bày được khái niệm công nghệ thích hợp CNTH;  Trình bày được các căn cứ xác định công nghệ thích hợp  Phân tích được 4 định hướng lựa chọn CNTH;  Trình bày được chiến

Chương 5 LỰA CHỌN CÔNG NGHỆ

Giảng viên:

MỤC TIÊU:

 Trình bày được khái niệm công nghệ thích hợp (CNTH);

 Trình bày được các căn cứ xác định công nghệ thích hợp

 Phân tích được 4 định hướng lựa chọn CNTH;

 Trình bày được chiến lược phát triển công nghệ thích hợp.

TÌNH HUỐNG KHỞI ĐỘNG

Thuốc sâu DDT

DDT là viết tắt của hợp chất dichlorodiphenyltrichloroethane được nhà hóa học

Thụy Sỹ Müller tổng hợp vào cuối thập kỷ 1920’s có công thức cấu tạo như cuối trang, một chất độc không tan trong nước và rất bền vững trong tự nhiên Trong ĐCTG II nó được sử dụng làm thuốc diệt muỗi Năm 1952 được chính thức đưa vào sử dụng làm thuốc trừ sâu năm 1972 một số quốc gia phát triển cấm sản xuất

và sử dụng theo Công ước Stockhome Năm 1985 Việt Nam cấm sản xuất và sử dụng thuốc trừ sâu này Vài năm trở lại đây WHO lại khuyến cáo nên tái sản xuất DDT để dệt muỗi sốt rét

1 Tại sao khi một số nước đã cấm sản xuất và sử dụng DDT thì nó vẫn được sử dụng ở Việt Nam?

2 Tại sao mới đây WHO lại khuyến cáo tái sử dụng

NỘI DUNG:

Khái niệm về công nghệ thích hợp

1

Căn cứ xác định công nghệ thích hợp

2

Định hướng chọn công nghệ thích hợp

Chiến lược phát triển công nghệ thích hợp

3

4

5.1 KHÁI NIỆM CÔNG NGHỆ THÍCH HỢP

Công nghệ thích hợp là các CN đạt được mục tiêu của quá trình phát triển kinh tế-xã hội và hòa hợp với bối cảnh xung quanh.

Công nghệ thích hợp mang tính tương đối ? Mô hình nhà máy nhiệt điện Phả lại

(www.vnn.vn)

5.2 CĂN CỨ XÁC ĐỊNH CÔNG NGHỆ THÍCH HỢP

(1) Mục tiêu:

 Phát huy tối đa tác động tích cực;

 Hạn chế tối thiếu tác động tiêu cực.

Công nghệ Phong điện công suất 30kW (Trung tâm công nghệ Cao – ĐHBK HN)

(2) Bối cảnh xung quanh công

nghệ:

 Dân số

 Kinh tế

 Môi trường

 Đầu vào

 Công nghệ

 Văn hoá – xã hội

 Chính trị - pháp lý

3.3.2 CĂN CỨ XÁC ĐỊNH CNTH (tiếp)

(3) Thời gian

Theo thời gian mục tiêu của phát

triển kinh tế-xã hội và các yếu tố bối

cảnh xung quanh của quốc gia/địa phương đối

với công nghệ luôn biến đổi.

3.3.2 CĂN CỨ XÁC ĐỊNH CNTH (tiếp)

5.3 ĐỊNH HƯỚNG CÔNG NGHỆ THÍCH HỢP

(1)Theo mức độ hiện đại của công

nghệ

 CN hiện đại: ưu, nhược?

 CN trung gian: ưu, nhược?

 CN truyền thống: ưu, nhược?

Có 4 định hướng:

(2) Theo nhóm người hưởng lợi mục tiêu

Thỏa mãn nhu cầu tối thiểu

Nâng cao chất lượng sản phẩm

Tăng năng suất

Độc lập về công nghệ, vv

3.3.3 ĐỊNH HƯỚNG CÔNG NGHỆ THÍCH HỢP

Có 4 định hướng (tiếp):

(3) Theo nguồn lực

Nguyên vật liệu, tài chính, năng lượng

Nguồn nhân lực, vv

(4) Theo sự hoà hợp

Không gây ra sự thay đổi đột ngột

Hài hòa giữa CN nội sinh và ngoại sinh, vv

5.4 CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN CNTH

Nguyên tắc xây dựng:

CNTH mang tính tương đối ???

Nhóm

Công nghệ

dẫn dắt Công nghệ đạt đến trình độ tiên tiến của thế giới

để xuất khẩu

Tối đa hóa lợi nhuận ngoại thương Dự báo; Hoạch định; Đánh

giá;

NC & TK;

Marketing quốc tế Công nghệ

thúc đẩy

Có công nghệ hiện đại

để rút ngắn khoảng cách công nghệ;

Đáp ứng nhu cầu về việc làm và thu nhập cho đại

đa số dân chúng

Phát huy tối đa tác động tích cực;

Hạn chế tối thiếu tác động tiêu cực

Thông qua CGCN: đánh giá; tiếp nhận, thích nghi và cải tiến

Công nghệ

hỗ trợ

Đáp ứng nhu cầu của tầng lớp dân cư nghèo nhất

Đơn giản; Đầu tư nhỏ;

Tạo được nhiều việc

làm.

Thông tin, truyền thông; Đào tạo;

Hỗ trợ tài chính

5.4 CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN CNTH (tiếp)

GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG

Câu hỏi:

1 Tại khi một số nước đã cấm sản xuất và sử dụng DDT thì nó vẫn được sử dụng ở Việt Nam?

2 Tại sao mới đây WHO lại khuyến cáo tái sử dụng DDT?

Trả lời:

1 Vì Việt Nam chưa cấm.

2 Bối cảnh thay đổi khi muỗi sốt rét tái xuật hiện.