CÁCH VIẾT KỊCH bản

Kịch bản phân cảnh còn được gọi là kịch bản phân cảnh kỹ thuật. Được viết bởi sự kết hợp của Đạo diễn, biên kịch và quay phim. Mình đã tham khảo một vài kịch bản phân cảnh của cả VN và nước ngoài. Và dưới đây là cách viết mà mình thấy hay nhất: 1. Nội ngày. Tại nhà Bà Chinh: Phải ghi rõ đoạn phim đó là quay ở bối cảnh ngoại hay nội, ngày hay đêm để bộ phận ánh sáng biết là sẽ phải sử dụng đèn chiếu sáng ra sao để đạt được hiệu quả mong muốn. 2. Cỡ cảnh: chúng ta ghi rõ cỡ cảnh, cách thay đổi về cỡ cảnh (nếu có) trong cảnh đó (VD: Từ Trung zoom vào cận). Việc ghi rõ cỡ cảnh sẽ cho thấy việc thay đổi các cảnh trong đoạn phim đó, đồng thời cũng cho thấy rõ được tiết tấu cảu đoạn phim.

bổ sung thêm một số cây viết cùng với bạn, hoặc yêu cầu bạn viết lại toàn bộ Điều đó cũng là bình thường

Tuy nhiên, vì có quá nhiều người cùng tham gia quá trình làm một bộ phim, kịch bản cần đạt một số chuẩn nhất định mà các bên đều hiểu được, vì thế sinh ra một số khuôn mẫu, cách trình bày, ghi chú và nhiều quy ước khác Văn bản này sẽ bao quát các yếu tố cơ bản thường được dùng để viết kịch bản

Điều quan trọng cần nhớ là phim là một tác phẩm về hình ảnh Bạn không

KỂ cho khán giả nghe câu chuyện của bạn mà là bạn cho họ XEM Bạn phải học viết kịch bản MỘT CÁCH CÓ HÌNH ẢNH, viết những cái mà khán giả sẽ NHÌN THẤY, NGHE THẤY Bạn có thể yêu nhân vật của mình, biết họ nghĩ gì nhưng điều quan trọng là làm thế nào đưa được những điều đó lên màn ảnh Khi đó, bộ phim có thể xong ở phần nhìn, thường được thay đổi ít nhiều trong hiện trường làm phim Vì thế, hãy chỉ viết những hình ảnh, âm thanh, lời nói và để phần còn lại cho các nhà làm phim

Điều gì tạo nên một câu chuyện hấp dẫn?

Những bộ phim mà bạn yêu thích, phần lớn có nhân vật làm bạn mê đắm Khán giả xem một tác phẩm điện ảnh không chỉ đơn giản muốn được thích hoặc mến yêu những người họ thấy trên màn ảnh, họ muốn được ĐẮM CHÌM trong những nhân vật đó, cho dù họ có thích hay không Những người anh hùng vĩ đại khiến ta hào hứng trong khi những kẻ gian trá độc ác lại làm cho ta tức điên

Một bộ phim hay luôn chứa đựng trong nó một vấn đề nhất định Đó không chỉ là cái mà người ta muốn, nó là thứ cần phải đạt được, dù mối nguy hiểm có như thế nào, giống như trong bộ phim Indinana Jones and the Raiders of the Lost Ark Hay nó là thứ mà rất nhiều nhân vật mong muốn, giống như bức tượng đen, nhỏ trong The Maltese Falcon Đôi khi, nó cũng có thể là thứ không nhìn thấy – ví như tự do cho nhân dân trong Lawrence of Arabia hoặc Gandhi Tất cả những thứ

đó làm thành nhiệm vụ của nhân vật - thậm chí mang đến cho nhân vật chính sức mạnh siêu nhiên Nó có thể là thứ mang tính cá nhân (tình yêu) hoặc vì lợi ích của tất cả mọi người (cứu thế giới khỏi bàn tay của người ngoài hành tinh) nhưng nó phải mạnh mẽ và phát triển lên tột bực khi câu chuyện được hé mở

Phim luôn có những trở ngại, XUNG ĐỘT Đây chính là trọng tâm của

một bộ phim Ai đó muốn một thứ gì, nhưng người và vật cứ chắn ngang đường của người này khi anh ta cố đạt mục tiêu đặt ra Đôi lúc, trở ngại này xảy ra đối với cả người hùng và nhân vật phản diện và mục đích cuối cùng đều quan trọng với cả hai bên, như trong phim Jingle All the Way Arnold Schwarzenegger và Sinbad giành giật với nhau một món quà giáng sinh cho cậu con trai Cả hai đều không được phép thua cuộc Trở ngại và xung đột có thể được thể hiện dưới dạng vật chất hoặc tinh thần Tuy nhiên, chúng phải hiện diện trong câu chuyện của bạn, nếu không, bạn chẳng có chuyện nào cả Hầu hết các câu chuyện hay, nhân vật chính cũng mang trong mình một xung đột nội tâm, những thứ thuộc về tâm trí, tinh thần của họ, chỉ có thể được giải quyết trước thời điểm cô/anh ấy đạt được kết

quả - tức là mục tiêu vật chất của câu chuyện Một số người gọi con quỷ nội tâm này là “ma” trong khi những người khác gọi đó là “vết thương”

Bạn cũng cần có móc câu Đây là một thuật ngữ trong khi viết bài hát, nó

mô tả thứ thu hút được sự chú ý của mọi người Hollywood gọi đó là hướng tới đông đảo khán giả Nói đơn giản hơn là “giả sử” Ví dụ trong phim Galaxy Quest, một ý tưởng có thể đưa ra là: giả sử những diễn viên trong đoàn làm một bộ phim khoa học giả tưởng đang tạm thời ngừng quay, tuy vậy họ vẫn nổi tiếng, bị cuốn vào cuộc chiến không gian với người ngoài hành tinh, những người tin rằng phim của họ là tư liệu về cuộc sống ngoài trái đất?” Một giả định tốt sẽ khiến kịch bản của bạn nổi bật hơn Đó là lý do tại sao khán giả sẵn sàng hy sinh sự thoải mái ở nhà và ném tiền họ khó nhọc kiếm được để đi xem ngoài rạp

Hollywood chú ý tới các thể loại phim Một số nhà sản xuất thường có xu

hướng quan tâm đặc biệt tới một số loại phim nhất định, vì vậy, bạn hãy tiếp cận

họ bằng những thứ mà họ có thể cho là ý tưởng thú vị Những kịch bản thành công thường mang một dáng vẻ mới nhưng người ta vẫn xác định được thể loại của nó Bạn biết rõ điều gì khiến ý tưởng của mình trở thành độc nhất nhưng bạn có thể nhanh chóng diễn tả nó cho người khác được không? Liệu đó có phải là một câu chuyện hãi hùng, tiết tấu nhanh, tình cảm hài hước hay phiêu lưu hành động?

Bạn cần giới thiệu tác phẩm của mình như một người trong cuộc Do số lượng các kịch bản đem đi duyệt khá lớn, nên BẤT CỨ ĐIỀU GÌ khiến tác phẩm của bạn khác lạ, nó sẽ lọt vào vòng sau Nếu bạn không hiểu được trò chơi, sẽ không có ai chơi cùng bạn Biên kịch phải bám sát những quy ước, bao gồm những thứ như số trang, font chữ dù đó mới chỉ là bước đầu Bạn nên làm theo những quy ước đó trừ khi bạn rất giàu và có ý định chi tiền để sản xuất và đạo diễn

bộ phim của mình Tuy nhiên, kể cả như vậy, những người bạn sẽ làm việc cùng cũng cần những thứ theo chuẩn mực có sẵn

* Stage Plays and Musicals

* Phim hài tình huống (3 camera, 1 camera, băng và phim)

* Audio/Visual Scripts/Dual Column

* Multimedia Người viết kịch bản cho bất kỳ loại hình nào trên kia sẽ phải giới thiệu thành quả của họ theo hai kiểu dưới đây, phụ thuộc vào việc họ đang muốn bán nó hay kịch bản đã được đem đi dựng thành phim

Submission Scripts

Còn gọi là Spec Script Đây là kịch bản được viết mà không được đặt trước hay mua, với hy vọng rằng nó sẽ được bán Phần giới thiệu này sẽ thiên về những triết lý của kịch bản spec, trong đó, để nói rằng “hãy tránh xa quá trình cộng tác Những thứ nên hoặc không nên làm bạn sẽ thấy ở đây, sẽ phản ánh triết lý này

Shooting Scripts: Kịch bản quay

Một khi kịch bản của bạn đã được chấp thuận, nó thường sẽ được viết lại nhiều lần trước khi đem đi dựng thành phim Khi đã hoàn tất, nó sẽ trở thành kịch bản sản xuất Tất cả các cảnh, góc quay trong kịch bản này đều được đánh số Mỗi cảnh và các góc quay đều bị cắt thành những phần nhỏ Giám đốc sản xuất phim

có thể thay đổi thứ tự các cảnh quay để tận dụng hiệu quả sân khấu, diễn viên và địa điểm

Chúng ta sẽ bắt đầu tìm hiểu kịch bản phim nhựa vì nó là loại phổ biến nhất hiện nay Sau đó, ta sẽ nói về các loại hình khác, dựa trên những gì đã biết

Nhận định chung: Mặc dù một mô hình ngày càng được tiêu chuẩn hoá nhưng không hề có MỘT CÁCH, MỘT KIỂU căn lề, MỘT phong cách nhất định Luôn luôn có MỘT PHẠM VI ĐÚNG Những điều chỉnh của phần mềm viết kịch bản nằm trong phạm vi này

Chương 3 - Dàn trang trong kịch bản ban đầu

Quy tắc:

Kịch bản thường được viết trên giấy trắng khổ 8 ½ inch x 11 inch (1 inch = 2.54 cm), đục ba lỗ Số trang được đánh ở góc trên bên phải (ở phần header) Trang đầu tiên không phải đánh số Font chữ chọn dùng là font Courier 12 Lề trên

và lề dưới từ 0,5’’ tới 1’’ Lề trái khoảng 1,2’’-1,6’’ Lề phải từ 0,5’’ tới 1’’

Font chữ Courier 12 được sử dụng dành cho mục đích về thời gian Một trang kịch bản font chữ Courier 12 sẽ tương đương với 1 phút trên màn ảnh

Những người đọc có kinh nghiệm có thể phát hiện ra những kịch bản dài bằng việc

đo đếm tập giấy trên tay của họ Mẹo viết:

Phần mềm viết kịch bản được soạn trước với tất cả những quy luật trên

Độ dài kịch bản

Kịch bản trung bình một bộ phim nhựa, theo truyền thống, sẽ vào khoảng

95 tới 125 trang Hiện nay ở Hollywood, kịch bản thường vào khoảng 114 trang Các bộ phim hài thường ngắn hơn, drama (chính kịch) dài hơn Trong trường hợp phim hành động, các dòng mô tả cua bạn chỉ mất 10 giây để đọc nhưng phải mất tới 45 giây trên màn ảnh

Đại uý Owens bỏ túi xách và nhặt chiếc súng máy Anh chạy từ cửa này qua cửa khác, né đạn của kẻ thù trong khi bắn trả lại cho đến khi anh tiến tới tháp chuông nhà thờ

Mẹo viết:

Nếu kịch bản của bạn có nhiều cảnh như trên, số trang có thể ít nhưng điều

đó không có nghĩa rằng bộ phim nếu được dựng sẽ ngắn Cũng với những dữ kiện tương tự, một biên kịch khác cũng có thể rút ngắn gọn hơn nhiều Điều đó phụ thuộc vào phong cách của từng cá nhân người viết

125 trang được coi là một kịch bản dài Độ dài là một yếu tố rất quan trọng Khi bạn đưa kịch bản cho nhà sản xuất, điều đầu tiên họ làm là xem qua các trang

để ước chừng nó dài thế nào Cho dù kịch bản của bạn rất hay, nếu nó quá dài, họ

có thể từ chối đọc nó

Ác cảm với những kịch bản dài là do vấn đề kinh tế Thời lượng một bộ phim dưới hai giờ có nghĩa là sẽ được chiếu nhiều hơn trong các rạp chiếu phim,

nghĩa là doanh thu nhiều hơn cho nhà phân phối, nhà sản xuất, thậm chí cả bạn, người viết kịch bản

Khi thấy rằng kịch bản của mình quá dài, bạn phải bắt đầu cắt ngắn tác phẩm của mình Luôn nhớ rằng nếu một cảnh có thể được bỏ và câu chuyện không ảnh hưởng gì, cảnh đó không cần thiết TẤT CẢ CÁC CẢNH không chỉ là đưa câu chuyện tới phần kết, mà nó nên là một phần không thể thiếu dẫn tới đỉnh điểm

Chương 4 - Các yếu tố của kịch bản

Có những yếu tố độc nhất về cách căn lề, để cỡ chữ và vị trí của các dòng tạo nên một mô hình chung và tính thống nhất của kịch bản Một khi bạn đã quen với những điều này, bạn có thể kể câu chuyện của mình theo cách mà những người trong cuộc thường làm Các yếu tố của kịch bản gồm có:

Scene Heading : Mở cảnh

Action :Hành động

Character Name : Tên nhân vật

Dialogue: Lời thoại

Parenthetical Nội dung trong ngoặc đơn

Extensions Mở rộng

Transition Từ nối

Shot Cảnh quay

Mở cảnh

Mẹo viết:

Phần Mở cảnh thường đặt cách lề trái 1,5’’ và ít khi dài đến gần lề phải Phần này được viết HOA Sau những từ NỘI hoặc NGOẠI ta dùng một dấu chấm và dùng dấu gạch ngang để phân biệt các yếu tố khác

Mở cảnh cho người đọc thấy cảnh đó diễn ra ở đâu Chúng ta đang ở bên trong (NỘI.) hay bên ngoài (NGOẠI.) Sau đó là nêu tên địa điểm: PHÒNG NGỦ, PHÒNG KHÁCH, tại SÂN BÓNG, bên trong XE Và cuối cùng, nó có thể bao gồm cả thời điểm trong ngày – ĐÊM, NGÀY, HOÀNG HÔN, BÌNH MINH để

“đặt bối cảnh” trong tâm trí người đọc

Phần mở cảnh cũng có thể bao gồm thông tin về quá trình sản xuất ví như TIẾP TỤC, hoặc CẢNH CHÍNH hay CẢNH CÓ SẴN Dưới đây là một vài ví dụ

về phần mở cảnh

NỘI PHÒNG NGỦ - SÁNGNGOẠI CÂU LẠC BỘ KHOẢ THÂN LAS VEGAS – HOÀNG HÔNNỘI VĂN PHÒNG – ĐÊM – TIẾP TỤCNGOẠI – BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH - CẢNH CHÍNHNGOẠI – PASADENA - DIỄU HÀNH HOA HỒNG – CẢNH CÓ SẴN

Mẹo:

Phần mềm viết kịch bản sẽ tự động lưu lại mỗi câu mở cảnh bạn dùng, khiến bạn không phải viết lại đoạn đó một lần nữa và nó cũng giúp kịch bản thống nhất Không có gì phiền hơn là khi người đọc nhìn thấy một đoạn mở cảnh thế này:

NGOẠI - RỪNG NHIỆT ĐỚI NGOÀI KHÔNG GIAN – ĐÊM Và hai trang sau:

NGOẠI - RỪNG NGOÀI KHÔNG GIAN – ĐÊM Việc giữ cho phần mở cảnh thống nhất cho phép người đọc hình dung ra địa điểm cụ thể và không phải xác định xem đây có phải là một cảnh mới hay không Rõ ràng, bạn không muốn người đọc không tập trung vào câu chuyện của bạn

Dưới đây là một ví dụ về phần mở cảnh chuẩn trong kịch bản:

MỜ DẦN: NGOẠI BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH - CẢNH CHÍNH Chúng ta đã “xác định” rằng chúng ta đang ở bến tàu vào lúc bình minh

đó, chính John đạo diễn bộ phim của ông ta)

Các khổ trong phần này phải ngắn gọn, không nên viết nhiều quá 4-5 dòng Người đọc có thể lướt qua mà không hề đọc chúng

MỜ DẦN:

NGOẠI BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH – CẢNH CHÍNH

Thuyền buồm và tàu tuần tiễu dập dềnh trên sóng nước xanh ngắt

NỘI PHÒNG LỚN – SÁNG

Tấm chăn đắt tiền che cơ thể bất động trần truồng của nàng JULIE COOPER xinh đẹp, 25 tuổi Ánh sáng xuyên qua ô cửa sổ qua cơ thể rắn chắc, rám nắng của FRANKIE CAMPISI, 38 tuổi Y kéo chăn bông xuống và bắt đầu hôn lên cơ thể lõa lồ của Julie

Người đọc bắt đầu hình thành một ý tưởng về bối cảnh và hành động đang diễn ra Chúng ta biết rằng ta đang ở trên một con tàu, hai nhân vật được giới thiệu, chúng ta có đôi chút cảm nhận về sự xuất hiện về thể chất của họ Và ta có bằng chứng về quan hệ của họ

Hãy tránh việc viết về góc quay và máy quay Nếu bạn phải nhấn mạnh một vài cảnh, hãy viết nó ở trên một dòng đơn Góc và máy quay là thẩm quyền của đạo diễn, thường được đưa vào kịch bản sản xuất

Những tấm vải đắt tiền che cơ thể bất động, trần truồng của nàng

JULIE COOPER xinh đẹp, 25 tuổi Ánh sáng xuyên qua ô cửa sổ qua

cơ thể rắn chắc, rám nắng của FRANKIE CAMPISI, 38 tuổi Anh ta

kéo tấm chăn xuống và cười gằn trên cơ thể loã lồ của Julie

Frankie chùn lại

Có một vết xăm ác quỷ trên vai cô nàng mà anh chưa từng thấy

trước đó

Chương 16 - Tiêu đề

Trong một vài kịch bản bạn đọc, bạn có thể thấy dòng này:

BẮT ĐẦU TIÊU ĐỀ hoặc BẮT ĐẦU TIÊU ĐỂ MỞ theo sau là CHẤM DỨT TIÊU ĐỀ hoặc ĐÃ XONG TIÊU ĐỀ MỞ Ví dụ

MỜ DẦN:

NGOẠI BẾN CẢNG PHÍA TÂY – BÌNH MINH - CẢNH CHÍNH

Thuyền buồm và tàu tuần tiễu dập dềnh trên sóng nước xanh ngát

NGOẠI BỜ BIỂN – NGÀY

SUPERIMPOSE or TITLE OVER: Thêm vào

Khi SUPERIMPOSE or TITLE OVER (phần tiêu đề, chữ thêm vào) được

sử dụng, một đoạn văn bản hoặc hình ảnh được đặt chèn lên bản phim Phần lớn thời gian, nó chứa những thông tin mà đạo diễn tin rằng độc giả cần biết như địa điểm hoặc thời gian của cảnh tiếp theo

NGOẠI BỜ BIỂN - NGÀY

Hàng trăm thanh niên chơi đùa trên cát và nước ấm

SUPERIMPOSE: Bờ biển Daytona, Nghỉ Xuân, 1966

Chỉ có đoạn văn bản: Bờ biển Dayton, Nghỉ xuân, 1966 xuất hiện ở phía dưới khuôn hình

Bất cứ đoạn văn bản nào, giống như phụ đề hoặc từ dịch các biển báo nước ngoài đều được liệt vào mục này

Không dùng SUPERIMPOSE: trừ khi thật cần thiết Nó bị dùng quá nhiều trong phim Splash của đạo diễn Ron Howard

Chương 17 - Trang tiêu đề

TRANG TIÊU ĐỀ có một số thông tin nhất định Hãy soạn nó cùng font chữ giống như trong kịch bản: Courier 12 Nó có thể được viết trên một trang đặc biệt, không hình ảnh minh hoạ và phải chứa một số thông tin như sau:

Ở giữa trang – Tên tiêu đề của kịch bản của bạn được viết thành chữ đậm nếu có thể

Dưới đó hai dòng, ở giữa trang là - Kịch bản của

Dưới đó hai dòng, giữa trang – Tên bạn (và người viết cùng nếu có)

Ở góc dưới bên phải là thông tin liên lạc với bạn (bao gồm người đại diện

và địa chỉ email)

Ở dưới góc trái, bạn ghi chú: đã đăng ký, WGA hoặc ghi bản quyền

The Good, The Bad, The Thin

Kịch bản của

Fatty Turner

Copyright © 2001 by Fatty Turner Fatty Turner

Registered, WGAw 1234 Phố Lake

về việc bảo vệ bất cứ sản phẩm nào của bạn, mời vào trang www.copyright.gov

Chương 18 - Bản thảo sản xuất

Bạn đã bán được kịch bản của mình và bạn vẫn là người biên kịch cho phần tiếp theo Giờ là đến lúc viết bản thảo sản xuất và chỉnh sửa lại Tất cả các phần mềm chỉnh khung kịch bản đều có sẵn tại The Writers Store, nó xử lý rất tuyệt các kịch bản đóng (có nghĩa là các trang đã được hoàn thành), trang A&B, các cảnh đánh số và các yếu tố khác của bản thảo sản xuất

Một trong những điểm khác giữa kịch bản sản xuất với kịch bản duyệt là CÁC CẢNH ĐƯỢC ĐÁNH SỐ Chương trình chỉnh khung kịch bản của bạn có thể làm điều này một cách tự động Nó sẽ đánh số những MỞ CẢNH về phía trái

và phía phải của mở cảnh Mục đích của việc đánh số là giúp nhà sản xuất và trợ

lý đạo diễn nhằm xác định lịch quay và chi tiền cho việc sản xuất

SỬA LẠI 30tháng 4 2001 BLUE 1

MỜ DẦN:

1 NGOẠI BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH - CẢNH CHÍNH 1 Tàu thuyền dập dềnh trên sóng nước xanh ngát

2 NGOẠI BỜ BIỂN - NGÀY 2

hàng trăm cơ thể khoẻ mạnh, trẻ trung đang đùa vui trong kỳ nghỉ xuân

“Tiếp tục” ở đầu và cuối

Mẹo:

Phần mền chỉnh khung kịch bản có thể dễ dàng chèn TIẾP TỤC (đầu) và TIẾP TỤC (cuối) vào trong kịch bản của bạn NẾU BẠN MUỐN Nó phụ thuộc vào việc bạn đưa kịch bản cho ai và kịch bản của bạn đang trong giai đoạn nào của

dự án

Mẹo viết:

Ghi chú này rất quen thuộc trong quá khứ, một quy ước cho rằng cảnh sẽ tiếp tục sau trang mà người đọc vừa xem xong Thông thường, trong một kịch bản mang đi duyệt, nó không được dùng và bạn sẽ được lợi từ việc đó là tiết kiệm được bốn dòng trống để có thể có kịch bản tốt hơn

Chương 19 - Khoá số trang

Một khi kịch bản được “xuất bản” và đưa cho những người đứng đầu chuẩn

bị sản xuất, các trang cần được KHOÁ để bất cứ thay đổi nào cũng có thể dễ dàng được phát hiện

Nếu bất cứ thay đổi nào đối với kịch bản sau khi chuyển đi, chỉ NHỮNG TRANG VIẾT LẠI mới được in ra và phát đi TRANG VIẾT LẠI phải dễ dàng được đưa vào trong kịch bản mà không làm thay đổi những trang gốc

Phần mềm viết kịch bản của bạn được tạo ra để ngắt những trang viết lại theo những quy tắc trên và chúng có thể “khóa các trang” trước khi có phần viết lại Một khi bạn khoá một kịch bản, nếu thêm một vài yếu tố vào trang, chương trình này sẽ tạo ra một cái gọi là trang A và trang viết thêm sẽ là trang B ví dụ Trang 110A Trang 110B

Khoá các cảnh

Trong một kịch bản đã được xuất bản, số các cảnh phải giữ nguyên Nói theo cách khác, nếu một cảnh bị BỎ, mặc dù số của nó vẫn còn, nó vẫn giữ ở trong kịch bản với từ BỎ cạnh nó Bất cứ cảnh mới nào cũng phải có một chữ bên cạnh

số để cho thấy rằng nó được bổ sung thêm sau khi những cảnh gốc đã bị khoá

Nếu bạn thêm một cảnh vào kịch bản, chương trình sẽ tự động làm thành một cảnh A Phần viết lại sẽ tự động được xử lý tự động trong chương trình viết kịch bản và được đánh dấu bằng dấu hoa thị ở bên phải số

Sao cơ? Mấy giờ rồi anh?

2A NỘI PHÒNG TẮM - NGÀY 2A*

Phần thêm vào NỘI PHÒNG TẮM sẽ cho thấy Julie đang làm gì trong khi trong cảnh được nhắc tới trước đó, ta chỉ nghe thấy cô nói ngoài cảnh khi camera vẫn tập trung vào Frankie và căn phòng ban đầu

Chương 20 - Đầu trang

Một yếu tố khác của phần kịch bản sản xuất là ĐẦU TRANG Đầu trang đứng cùng với chỗ đánh số trang, ở bên phải và cách lề phải 5’’ Thông tin này được in trong tất cả các trang của kịch bản Nó đặt trong phần đầu trang bao gồm ngày viết lại và màu sắc của trang Đầu trang của bản thảo sản xuất của một kịch bản có thể trông như thế này

SỬA LẠI 30/4/2001 XANH DƯƠNG 1

SỬA LẠI 30/4/2001 XANH DƯƠNG sẽ được in trên tất cả các đầu trang của các trang viết lại, trừ khi bạn yêu cầu chương trình viết kịch bản loại thông tin này trong trang đầu tiên Tuy nhiên, bạn nên đưa thông tin này vào trong trang đầu của kịch bản sản xuất Nếu vậy, tất nhiên số trang sẽ thay đổi

Mẹo viết:

Không cần lo lắng về màu sắc trang giấy bạn dùng cho những thay đổi đối với một cảnh Nếu bạn vẫn đang sửa lại một khi kịch bản trong quá trình sản xuất, người ta sẽ nói cho bạn biết làm thế nào Việc này do bộ phận sản xuất quyết định

Những việc nên làm và không nên làm

Nên làm

• Hãy đọc và sửa kịch bản của bạn Chính tả rất quan trọng Không nên tin vào phần mềm kiểm tra chính tả, nó có thể để lọt những lỗi ngữ pháp và không có một vài thuật ngữ trong từ điển

• Hãy nhờ một ai đó đọc và sửa kịch bản cho bạn Một người mới có thể phát hiện được những thứ mà bạn bỏ qua

• Hãy nộp bản photocopy đẹp nhất có thể Không ai muốn đọc những trang giấy bẩn

• Hãy dùng kẹp chất lượng để kẹp kịch bản của bạn Loại Acco #5 là tốt nhất bởi vì chúng đủ dài để vừa với độ dày của kịch bản

• Hãy đăng ký kịch bản của bạn với Writers Guild of America nhưng không nên quên đăng ký bản quyền nữa Thời hạn đăng ký với WGA sẽ hết nhanh chóng trong khi bản quyền sẽ tồn tại hàng thập kỷ

• Hãy gửi một trang thư cùng với kịch bản của bạn Hãy viết ngắn thôi, súc tích và đi hẳn vào mục tiêu chính Cho họ muốn biết chính xác kịch bản của bạn nói về cái gì và sẽ liên lạc được với bạn thế nào

• Hãy theo sát những quy tắc trừ khi bạn BIẾT rõ ràng lý do không nên làm thế

Không nên

• Đừng tạo ra một trang tiêu đề ngẫu hững với font chữ lớn và màu mè … Một trang tiêu đề chuẩn có tên phim, tên tác giả ở giữa và thông tin liên lạc của bạn (địa chỉ, số điện thoại) ở phía dưới bên phải

• Đừng dùng dấu ngoặc kép trong trang tiêu đề Không ai quan tâm tới cái

đó

• Đừng viết ngày trên kịch bản hoặc bản thảo của bạn

• Đừng để những trang trống trong kịch bản để tách các phần với nhau

• Đừng dành trang thứ hai cùng với dấu ngoặc kép nói về nội dung kịch bản của bạn

• Đừng dành một trang mô tả kịch bản và câu chuyện phía sau Điều đó không phù hợp với Hollywood Bạn sẽ gặp rắc rối nếu không thể kể được câu chuyện qua kịch bản của mình

• Đừng đưa thêm bất cứ hình minh hoạ nào dù bạn có thấy nó thú vị ra sao

• Không đặt tiêu đề kịch bản vào trang đầu tiên

• Đừng dùng nhiều hơn hai cái kẹp nhưng dùng trang giấy có ba lỗ Kẹp chỉ

để ở lỗ đầu tiên và cuối cùng

• Đừng dùng giấy màu

• Đừng hy vọng kịch bản sẽ được trao lại cho bạn Khi đã gửi đi thì cứ phó mặc cho nó Nên gửi kèm một phong bì dán sẵn tem và ghi địa chỉ của bạn Sau đó thì nghỉ ngơi, rất nhiều người cũng gửi một kịch bản tới cùng công ty đó

Chương 21 - Những loại kịch bản khác

Ở trên, chúng ta đã bàn tới kịch bản đem đi duyệt Những yếu tố dùng trong loại kịch bản đó cũng được dùng trong một số loại hình khác Chỉ có kích thước và khuôn khổ khác nhau

• MOW - Movies of the Week

• DTV - Direct TV Movie

• Hour Episodic TV Show

Những loại hình này gần như giống với kịch bản đem đi duyệt Tuy nhiên, chúng được chia thành những MÀN, được mô tả trong kịch bản Một màn bao gồm phần của câu chuyện xảy ra giữa các phần quảng cáo Vì thế, DỪNG MÀN được coi là thời gian dành cho quảng cáo

Khi một Màn của MOW bắt đầu, nó sẽ viết như thế này:

Một MOW thường có khoảng 3-8 phút dành cho người pha trò, bắt đầu một câu chuyện, giống thế này:

NGƯỜI PHA TRÒ

Phần pha trò này thường không có đánh dấu kết thúc là KẾT THÚC PHA TRÒ Thay vào đó, cảnh sẽ đơn giản chấm dứt và một trang mới bắt đầu, Màn Một bắt đầu Kịch bản phim dài tập 1 giờ cũng có phần pha trò, nhưng nó sẽ ngắn hơn MOW

MOW thường có cùng một đoạn lặp đi lặp lại (tuy ngắn) và cuối cảnh, kể phần tiếp câu chuyện để giữ khán giả vẫn ở lại trước vô tuyến sau một loạt quảng cáo tiếp theo

Chương trình phim một tiếng thường có 4 màn

Cả hai loại hình này đều phải đánh số trang

Chương 22 - Trang tiêu đề của phim truyền hình

Trong một phim truyền hình, việc đặt tiêu đề của kịch bản, của chương trình và các tập của nó ở trang đầu tiên hoàn toàn tuỳ ý

Chữ có thể viết hoa hoặc viết thường

Đặt tiêu đề trong dấu ngoặc kép

Tiêu đề đặt giữa dòng

Mờ dần theo sau tên màn

Dưới đây là ví dụ của MOW:

"A Day In The Life"

Quy tắc:

MOW có thể có một danh sách diễn viên và trên trang khác là danh sách bối cảnh, giống như kịch bản kịch, nhưng những cái này thay đổi trong nhiều năm nay Tốt nhất là bạn nên lấy mẫu của một MOW được phát gần đây để học những quy tắc mới

Kết

Trên đây là những thứ tôi đã thu thập được nhưng tôi sẽ bổ sung thêm Tôi

hy vọng nó sẽ có ích và giúp bạn tìm tiến thêm bước tiếp theo trong cuộc khám phá viết kịch bản

HẾT

CÁCH VIẾT KỊCH BẢN

Chương 6 - Tên nhân vật

Quy tắc:

TÊN NHÂN VẬT được viết hoa và cách lề trái 3,5’’

Trước khi một nhân vật nói, biên kịch đưa TÊN NHÂN VẬT để giúp độc giả biết được rằng đoạn hội thoại của nhân vật này sẽ theo sau

Tên nhân vật có thể là một tên bình thường (JOHN) hoặc mô tả hình dáng (GÃ BÉO) hoặc một nghề nghiệp (BÁC SĨ) Đôi khi, bạn có thể có CẢNH SÁT

SỐ 1, sau đó là CẢNH SÁT SỐ 2 Việc này cũng được nhưng các diễn viên sẽ thích hơn nếu bạn cá nhân hóa vai của họ bằng tên Hãy cố để làm cho thống nhất

Mẹo:

Khi dùng phần mềm viết kịch bản, bạn không phải lo khi tên nhân vật dài Chương trình sẽ tự động học và ghi nhớ NHỮNG TÊN NHÂN VẬT của bạn, cho phép sự thống nhất và thoải mái Không cần thiết phải lo lắng những JACQUELINE hay DR FRANKENSTEIN, bạn chỉ cần ghi nhớ nó bằng hai phím tắt

Phần mềm viết kịch bản cũng chèn vào đúng khoảng cách giống như khổ trước, tiết kiệm cho bạn hàng nghìn phím trong suốt quá trình viết

MỜ DẦN:

NGOẠI BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH – CẢNH CHÍNH

Thuyền buồm và tàu tuần tiễu dập dềnh trên sóng nước xanh ngát

NỘI PHÒNG LỚN – SÁNG

Tấm chăn đắt tiền che cơ thể bất động trần truồng của nàng

JULIE COOPER xinh đẹp, 25 tuổi Ánh sáng xuyên qua ô cửa sổ qua

cơ thể rắn chắc, rám nắng của FRANKIE CAMPISI, 38 tuổi Y kéo

chăn bông xuống và bắt đầu hôn lên cơ thể lõa lồ của Julie

Chương 7 - Lời thoại

Quy tắc

ĐOẠN HỘI THOẠI cách lề trái 2,5’’ Một dòng hội thoại có thể dài 30-35

ký tự vì thế lề phải có thể thay đổi, thường là 2.0 – 2.5’’

Mẹo

Lời thoại hay là cửa sổ vào tâm hồn của nhân vật của bạn Nó phải có vẻ chân thực … nó là lời thoại Khán giả cảm giác như có thể lắng nghe thấy tương tác giữa các nhân vật Đoạn hội thoại hay có thể dùng ngôn ngữ bình dân nhưng được thể hiện bằng cảm hứng tuyệt vời và thậm chí trở thành những câu nỏi nổi tiếng trong một văn hóa nổi tiếng, giống như câu của Clint Eastwood trong phim Dirty Harry Callahan: “Go ahead Make my day”

Đọc to hội thoại của bạn lên cũng không phải là ý kiến tồi Nếu bạn đọc một dòng thấy khó khăn, có thể nó không được hay lắm

Mẹo của phần mềm:

Phần mềm viết kịch bản có khả năng đọc lại cho bạn nghe qua hệ thống máy tính Bạn chỉ cần xác định giới của nhân vật, từ đó, bạn có thể nghe thấy đoạn đọc kịch bản ngay trong phòng khách

MỜ DẦN:

NGOẠI BẾN TÀU PHÍA TÂY – BÌNH MINH – CẢNH CHÍNH

Thuyền buồm và tàu tuần tiễu dập dềnh trên sóng nước xanh ngát

NỘI PHÒNG LỚN – SÁNG

Tấm chăn đắt tiền che cơ thể bất động trần truồng của nàng JULIE COOPER xinh đẹp, 25 tuổi Ánh sáng xuyên qua ô cửa sổ qua cơ thể rắn chắc, rám nắng của FRANKIE CAMPISI, 38 tuổi Y kéo chăn bông xuống và bắt đầu hôn lên cơ thể lõa lồ của Julie

Ngoặc đơn được đặt cách lề trái 3.0’’ và lề phải là 3,5’’ Như thấy trong ví

dụ, dấu ngoặc đơn KHÔNG được đặt giữa dưới tên của nhân vật

Trong dấu ngoặc đơn có thể là một thái độ, một hướng dẫn bằng lời hoặc chỉ dẫn hành động cho diễn viên đang diễn vai đó Phần trong dấu ngoặc phải ngắn, có trọng tâm, có mô tả và chỉ được dùng khi cần thiết

Ngày nay, các phần trong dấu ngoặc đơn không được yêu thích cho lắm bởi

vì nó cho chỉ dẫn có thể không hợp lý khi lên diễn

(ra khỏi giường)

Hơn 6h Em sẽ lại muộn đấy Anh không muốn nghe điều đó đâu

Phần trong ngoặc đơn thường được dùng trong một vài kịch bản như lời chú thích Nếu một nhân vật nói, theo sau, bởi một dòng mô tả hành động và sau

đó tiếp tục nói, lời chú thích này có thể được sử dụng nhưng thường những người duyệt kịch bản sẽ không đánh giá cao nó

FRANKIE

(ra khỏi giường)

Hơn 6h Em sẽ lại muộn đấy Anh không muốn nghe điều đó đâu

Frankie kéo tất chăn ra khỏi người Jule Cô nằm trên giường, mặc chiếc áo phông và vào phòng tắm

(ra khỏi giường)

Hơn 6h Em sẽ lại muộn đấy Anh không muốn nghe điều đó đâu