Giáo án Sinh học 6 bài 30: Thụ phấn

Phân biệt hoa tự thụ phấn và hoa giao phấn - Nhận biết những đặc điểm chính của hoa thích hợp với lối thụ phấn nhờ sâu bọ 2.Kỹ năng: Rèn luyện và cũng cố các kỹ năng: -Làm việc độc lập

BÀI 30: THỤ PHẤN I.Mục tiu:

1.Kiến thức:

-Phát biểu khái niệm thụ phấn

-Nêu được những đặc điểm chính của hoa tự thụ phấn Phân biệt hoa tự thụ phấn và hoa giao phấn

- Nhận biết những đặc điểm chính của hoa thích hợp với lối thụ phấn nhờ sâu bọ

2.Kỹ năng: Rèn luyện và cũng cố các kỹ năng:

-Làm việc độc lập và làm việc theo nhóm

-Kỹ năng quan sát mẫu vật ,tranh vẽ

-Kỹ năng sử dụng các thao tác tư duy

3.Thái độ:

-Biết thụ phấn cho một số hoa trong vườn

-Yêu và bảo vệ thiên nhiên

II Phương pháp:

-Quan sát tìm tòi

-Thảo luận nhóm

-Nêu và giải quyết vấn đề

III Phương tiện:

-Giáo viên:

*Mẫu vật hoa tự thụ phấn và hoa thụ phấn nhờ sâu bo

*Tranh vẽ cấu tạo hoa bí đỏ

*Tranh ảnh một số hoa thụ phấn nhờ sâu bọ

-Học sinh các hoa thụ phấn nhờ sâu bọ

IV Tiến trình bài giảng

1 Ổn định (1 phút):

-Giáo viên: Kiểm tra sĩ số

-Học sinh : Báo cáo sĩ số

2 Kiểm tra bài củ (5phút):

Người ta dựa vào những đặc điểm nào để phân chia cc loại hoa ? Cho ví dụ

3 Bài mới:

a.Vào bài (2 phút):

Thụ phấn là gì? Hoa tự thụ phấn và hoa giao phấn khác nhau như thế nào? Bài học hôm nay sẽ trả lời câu hỏi trên

b Các hoạt động:

phút

Hoạt động 1: Tìm hiểu

hoa thự thụ phấn và

hoa giao phấn

-Treo hình vẽ 30.1 SGK

cho học sinh quan sát

và trả lời câu hỏi : thế

nào là hiện tượng thụ

phấn.Nêu đặc điểm của

hoa tự thụ phấn

-Giáo viên chốt lại vấn

đề

-Cho học sinh đọc thông

tin SGK về hoa giao

phấn và thảo luận

trong 4 phút

+Hoa giao phấn khác

với hoa tự thụ phấn ở

điểm nào?

+Hiện tượng giao phấn

của hoa thực hiện nhờ

những yếu tố nào?

-Giáo viên chốt lại vấn

đề vừa nêu ra

Mục tiêu: Hiểu đặc điểm hoa tự thụ phấn

và phân biệt vơi hoa giao phấn

-Học sinh quan sát tranh

vẽ 30.1 trả lời câu hỏi : Thụ phấn là hiện tượng hạt phấn tiếp xúc với đầu nhụy Hoa tự thụ phấn có hạt phấn rơi lên đầu nhụy của chính hoa đó, hoa lưỡng tính nhị và nhụy chín đồng thời

-Học sinh đọc thông tin SGK và thảo luận  trong 4 phút

+Hoa tự thụ phấn: hoa lưỡng tính, nhị và nhụy chín đồng thời; Hoa giao phấn: hoa lưỡng tính hoặc đơn tính, nhị

và nhụy không chín đồng thời

+Nhờ gió, nhờ sâu bọ, nhờ người, nhờ nước

-Đại diện các nhóm

1 Hoa tự thụ phấn và hoa giao phấn

-Thụ phấn là hiện tượng hạt phấn tiếp xúc với đầu nhuỵ

-Hoa tự thụ phấn là hoa

có hạt phấn rơi lên đầu nhuỵ của chính hoa đó -Hoa giao phấn là hoa có hạt phấn chuyển đến đầu nhuỵ của hoa khác

báo cáo, các nhóm khác nhận xét bổ sung.

15

phút

Hoạt động 2: Tìm hiểu

đặc điểm của hoa thụ

phấn nhờ sâu bo

-Giáo viên treo tranh vẽ

30.2 SGK và mẫu vật

một số hoa thụ phấn

nhờ sâu bọ để trả lời câu

hỏi  SGK

+Hoa có đặc điểm gì để

hấp dẩn sâu bọ?

Mục tiêu : Nhận biết các đặc điểm của hoa thụ phấn nhờ sâu bọ.

-Học sinh quan sát mẫu vật và tranh vẽ để trã lời

 SGK các nhóm thảo luận trong 4 phút

+Hoa có màu sắc sặc sỡ

có hương thơm mật

2 Đặc điểm của hoa thụ phấn nhờ sâu bọ:

Hoa thường có màu sắc sặc sỡ, có hương thơm, mật ngọt, hạt phấn to và

có gai, đầu nhụy thường

có chất dính

+Tràng hoa có đặc điểm

gì làm sâu bọ muốn lấy

mật hoặc phấn hoa

thường phải chui vào

trong hoa?

+Nhị của hoa có đặc

điểm gì khiến sâu bọ khi

đến lấy mật hoặc phấn

hoa thường mang theo

hạt phấn sang hoa

khác ?

+Nhụy hoa có đặc điểm

gì khiến sâu bọ khi đến

thì hạt phấn của hoa

khác thường bị dính vào

đầu nhụy

ngọt

+Tràng hoa có cấu tạo hình chiếc chuông

+Nhị nằm ở phần đầu của hoa, chỉ nhị ngắn nên khi ong đến lấy mật

dễ dàng mang theo hạt phấn sang hoa khác +Nhụy thường nằm ở đầu và đầu nhụy thường

có chất dính để giữ lại hạt phấn

4.Củng cố: (5 phút )

-Thụ phấn là gì ?

-Hoa giao phấn khác với hoa tự thụ phấn ở điểm nào?

-Những cây có hoa nở về đêm như : nhài, quỳnh, dạ hương có đặc điểm gì thu hút sâu bọ?

5.Dặn dò: (1 phút)

-Trả lời câu hỏi SGK

-Chuẩn bị mẫu vật cây ngô

-Xem trước bài thụ phấn tiếp theo

RÚT KINH NGHỊÊM TIẾT DẠY

Ngy soạn:

BÀI 30: THỤ PHẤN( TT) I.Mục tiêu:

1.Kiến thức:

-Giải thích được tác dụng của những đặc điểm có ở hoa thụ phấn nhờ gió, so sánh với thụ phấn nhờ sâu bọ

-Hiểu hiện tượng giao phấn

-Biết được vai trò của con người từ thũ phấn cho hoa góp phần nâng cao năng suất và phẩm chất cây trồng

2 Kỹ năng:Rèn luyện kỹ năng quan sát , thực hành

3.Thái độ:Biết thụ phấn cho một số hoa trong vườn Yêu và bảo vệ thiên nhiên

II Phương pháp:

-Quan sát tìm tòi

-Thảo luận nhóm

-Nêu và giải quyết vấn đề

III Phương tiện:

-Giáo viên: tranh ảnh về các hoa thụ phấn nhờ sâu bọ và hoa thụ phấn nhờ gió

-Học sinh ôn lại kiến thức bài trước; đem mẫu vật cây ngô

IV Tiến trình bài giảng

1 On định (1phút):

-Giáo viên:Kiểm tra sĩ số

-Học sinh : báo cáo sĩ số

2.Kiểm tra bài cũ (4 phút):

-Thụ phấn là gì?

-Thế nào là hoa tự thụ phấ và hoa giao phấn?

-Nêu đặc điểm của hoa thụ phấn nhờ sâu bọ?

3 Bài mới:

a.Mở bài (2 phút):

Ngoài thụ phấn nhờ sâu bọ hoa còn thụ phấn nhờ gió và nhờ người mà chúng ta sẽ tìm hiểu qua bài học hôm nay

b.Phát triển bài :

20

phút

Hoạt động 1: Tìm hiểu

đặc điểm của hoa thụ

phấn nhờ gió

-Cho học sinh đọc thông tin

SGK và quan sát tranh vẽ

hình 30.3, hình 30.4 SGK

nhận xét vị trí của hoa ngo

đực và cái ?Vị trí đó có tác

dụng gì cho sự thụ phấn

nhờ gió

-Thảo luận  SGK trong 4

phút

Tại sao những hoa thụ phấn

nhờ gió thường có đặc điểm

+Hoa thường tập trung ở

ngọn cây

+Bao hoa thường tiêu giảm,

chỉ nhị dài bao phấn treo

lủng lẳng

Mục tiêu: Giải thích được tác dụng của những đặc điểm thường có ở những hoa thụ phấn nhờ gio

-Học sinh đọc thông tin SGK quan sát tranh vẽ hình 30 3, 30.4 nhận xét

vị trí:

+Hoa đực ở trên đầu +Hoa cái ở giữa thân

vị trí đó giúp cho hoa dễ dàng được thụ phấn nhờ gió

-Các nhóm thảo luận 4 phút sau đó cho đại diện các nhóm báo cáo, các nhóm khác nhận xét bổ sung

+Để gió dễ dàng mang hạt phấn đi

+Để hạt phấn dễ dàng tiếp xúc với đầu nhuỵ, bao phấn treo lủng lẳng

1 Đặc điểm của hoa thụ phấn nhờ sâu bọ

Có hoa nằm ở ngọn cây, bao hoa thường tiêu giảm, chỉ nhị dài, hạt phấn nhiều, nhỏ, nhẹ, đầu nhuỵ thường

có lông dính

+Hạt phấn rất nhiều, nho,

nhẹ

+Đầu nhuỵ dài có nhiều

lông

-Những đặc điểm đó có lợi

gì cho sự thụ phấn nhờ gió?

-Giáo viên chốt lại vấn đề

để các hạt phấn rơi ra dễ dàng được gió mang đi +Để gió dễ dàng mang

đi xa +Để dễ dàng tiếp nhận hạt phấn

-Những đặc điểm đó giúp hạt phấn dễ dàng được gió mang đi đến đầu nhuỵ của hoa cái

13

phút

Hoạt động 2:Tìm hiểu ứng

dụng thực tế về thụ phấn

-Cho học sinh đọc thông tin

và trả lời câu hỏi sgk

+Con người chủ động thụ

phấn cho hoa nhằm mục

đích gì?

+Trong những trường hợp

nào thì thụ phấn nhờ người

là cần thiết? Cho ví dụ

-Cá nhân học sinh trả lời

các học sinh khác nhận xét

bổ sung

-Giáo viên chốt lại

Mục tiêu: Cho học sinh biết được lợi ích của việc thụ phấn

-Học sinh đọc thông tin

và trả lời câu hỏi sgk Làm tăng sản lượng quả

và hạt, tạo được những giống lai mới có phẩm chất tốt và năng xuất cao +Khi thụ phấn nhờ sâu

bọ và nhờ gió gặp khó khăn

Khi muốn tạo ra những giống lai mới theo ý muốn

Khi muốn tăng khả năng của quả và hạt -Một học sinh trả lời các học sinh khác nhận xét

2 Ứng dụng kiến thức

về thụ phấn

-Con người có thể chủ động giúp cho hoa giao phấn làm tăng sản lượng quả và hạt tạo được những giống lai mới có phẩm chất tốt và năng suất cao

bổ sung

4.Củng cố: (5 phút )

Trả lời câu hỏi

-Hoa thụ phấn nhờ gió có đặc điểm gì?

-Nuôi ong trong các vườn cây ăn quả có lợi gì?

Làm bài tập

Đặc điểm Hoa thụ phấn nhờ sâu bọ Hoa thụ phấn nhờ gió

Bao hoa Có màu sắc sặc sỡ Bao hoa thường tiêu

giảm

và cógai

Chỉ nhị dài, hạt phấn nhiều, nhỏ, nhẹ

Nhuỵ hoa Đầu nhuỵ thường có

chất dính

Đầu nhuỵ thường có lông dính

Đặc điểm khác Có hương thơm, mật

ngọt

Hoa thường tập trung ở đầu cành

5.Dặn dò : (1 phút)

-Tranh vẽ hình 31.1 SGK

-Xem lại bài cấu tao và chức năng của hoa

RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY