Những nẻo đường hà nội

Hà Nội ba mươi sáu phố phường, mỗi phố là một phường hay mỗi phường là một phố? Không hẳn thế. Bởi mỗi nghề còn giữ lại trên tên phố Hà Nội nay đã qua bao thay đổi, còn đến hơn sáu mươi phố bắt đầu bằng chữ Hàng như Hàng Đào, Hàng Tre, Hàng Sắt, Hàng Mành, Hàng Bún, Hàng Bè,...trong hơn ba trăm sáu mươi phố của Hà Nội hiện nay.

Muåc luåc

Chûä "hâng" gúåi cẫm 2

Bâi thú ấo dâi 8

Hûúng àïm Hâ Nưåi 12

Ngộ Hâ Nưåi 16

Mûa trïn phưë 21

Hâ Nưåi muâ sûúng 25

Cêy xanh nết riïng Hâ Nưåi 30

Tiïëng hoa 33

Mêëy nễo ngoẩi ư 37

Quâ Hâ Nưåi vâ ngûúâi Hâ Nưåi ùn quâ 42

Hoa sûäa 55

Cưëm Vông 59

Cêy quanh hưì Gûúm 65

Chûô "hađng" gúơi caêm

Hađ Nöơi ba mûúi saâu phöị phûúđng, möîi phöị lađ möơt phûúđng hay möîi phûúđng lađ möơt phöị? Khöng hùỉn thïị Búêi möîi nghïì cođn giûô laơi trïn tïn phöị Hađ Nöơi nay ăaô qua bao thay ăöíi, cođn ăïịn hún saâu mûúi phöị bùưt ăíìu bùìng chûô Hađng nhû Hađng Ăađo, Hađng Tre, Hađng Sùưt, Hađng Mađnh, Hađng Buân, Hađng Beđ trong hún ba trùm saâu mûúi phöị cuêa Hađ Nöơi hiïơn nay

Hađ Nöơi lúân lïn khöng ngûđng Gûúng mùơt tûđng phöị ngađy möîi ăöíi thay vađ hùỉn trong lođng noâ, trong lođng möîi phöị, trong lođng möîi cùn nhađ vađ möîi con ngûúđi Hađ Nöơi Cuöơc ăúđi lađ möơt dođng söng chaêy ăi bíịt tíơn, mang lúâp lúâp phuđ sa múâi böìi ăùưp vađo cuöơc ăúđi mònh Coâ nhûông phöị nguýn coâ chûô Hađng nhûng ăaô ặúơc mang tïn múâi nhû Hađng Coê (Tríìn Hûng Ăaơo), Hađng Ăíîy (Nguýîn Thaâi Hoơc), Hađng Giođ (Bađ Triïơu phña trïn), Hađng Loơng (Ăûúđng Nam Böơ röìi Lï Duíín), Hađng Níu (Tríìn Nhíơt Duíơt), Hađng Keđn, (Quang Trung), Hađng Böơt (Tön Ăûâc Thùưng) v.v

Trong kyâ ûâc cuêa nhûông ngûúđi Hađ Nöơi, möơt cùn nhađ, möơt goâc phöị, möơt göịc cíy, coâ khi chó lađ möơt ím thanh, möơt lađn hûúng, möơt mađu sùưc cuông hiïơn lïn bao hònh aênh thín ýu, gúơi caêm

Ăûúng nhiïn caâi múâi phaêi sinh ra, phaêi vûún lïn, caâi cuô phaêi nhûúđng chöî Mùng thay tre Con söng tiïịp nhíơn nhûông dođng suöịi Nhûng cíy mùng chúâ qún buơi tre ăaô öm íịp che chúê mònh Dođng söng hònh thađnh sao ặúơc nïịu khöng coâ nhûông con suöịi cíìn cuđ nùm thaâng trong rûđng síu im vùưng? Ngûúđi Hađ Nöơi höm nay ăi quanh Höì Gûúm,

ăi vođng Höì Tíy, ăi thuýìn trïn höì Thöịng Nhíịt, thaê höìn trïn ặúđng Thanh Niïn coâ hoa phûúơng hoa ban tñm (cođn goơi lađ cíy moâng bođ), vađo

baêo tađng Höì Chñ Minh, ngùưm vûúđn höìng ặúđng Bùưc Sún, ra Ăiïơn Biïn nhòn laơi Cöơt Cúđ cöí kñnh, vođng vïì chúơ Ăöìng Xuín, reô ra búđ söng Caâi coâ cíìu Chûúng Dûúng, bûúâc lïn con ăï xanh coâ bao giúđ qún ặúơc nhûông tïn phöị thín thûúng, gúơi nhúâ caê möơt thúđi xa xûa oanh liïơt vađ trûô tònh

Hađ Nöơi coâ nhûông nghïì cöí truýìn, coâ ăaâm, coâ phûúđng, coâ nhûông moân ùn thanh lõch, nhûông caênh trñ thú möơng vađ caê nhûông niïìm vui möơc maơc giaên dõ cuêa möơt vuđng qú Bùưc Böơ

Hađng Bađi khöng cođn lađ bađi laâ, tam cuâc, töí töm coâ nhûông cíy xe höìng, tõnh vađng xuíịt hiïơn trïn öí rúm nhûông ngađy tïịt íịm cuâng trong bao gia ằnh, nhûông cíy baât saâch, cûêu vaơn mađ cíu ca dao ăaô phaêi thöịt lïn: "Lađm trai biïịt ăaânh töí töm, uöịng trađ maơn haêo, xem nöm Thuây Kiïìu" lađ ba caâi thuâ, ba sûơ lõch laôm möơt thúđi; nhûông quín bađi ăaô thađnh kyê niïơm in trong kyâ ûâc bao thïị hïơ Nay úê ăíy coâ trûúđng Trûng Vûúng, nhađ triïín laôm, hiïơu baân saâch khoa hoơc, baân bùng nhaơc, coâ cûêa hađng baâch hoâa lúân nhíịt Thuê ăö

Hađng Baơc khöng cođn nhûông cö gaâi kiïu kyđ kiïíu cöng chuâa cíịm cung, ùn caâi giaâ ăöî cuông phaêi ngùưt lađm ăöi, caâi phöị tûđng saên xuíịt nhûông vođng, xuýịn, kiïìng vađng cho lúâp giađu sang, saên xuíịt nhûông ăöi khuýn vađng vađ tñch baơc cho cö díu vïì nhađ chöìng, cho nhûông vuđng xa vïì kinh kyđ keê chúơ sùưm cûúâi; chó cođn raơp Töị Nhû cuô (raơp Chuöng Vađng-Vùn Lang) núi sinh ra Trung ăoađn Thuê ăö bíịt tûê trong nhûông ngađy khaâng chiïịn oanh liïơt cuêa Liïn khu Möơt nùm 1946

Nhađ cö Beâ Tyâ ăaô thay ăöíi hoađn toađn, khöng cođn ai nhúâ ăïịn nûôa, ằnh Hađng Baơc cuông hoang tađn, nhûông ngûúđi thúơ baơc Chíu Khï (Cíím Bònh Haêi Hûng) coâ ằnh thúđ riïng, nay lang baơt ăi ăíu, hiïơu thuöịc cam coâ Con Hûúu, cođn ăíịy, nhûng em beâ nađo cođn ùn thûâ thuöịc cam íịy (coâ ăïịn böịn nùm hiïơu cuđng coâ Con Hûúu, cuông húi phiïìn) Hađng Chuöịi tûđng coâ nhûông baôi chuöịi baơt ngađn ăïí chùn ăađn voi cho nhađ vua phuê chuâa, nay lađ möơt phöị dađi cíy xanh rúơp boâng, nhûông biïơt thûơ ýn lùơng nhû víìng traân tríìm tû trong tõch mõch Caâi mađu

xanh ăíịt baôi íịy míịt ăi chùng? Khöng, noâ laơi höìi sinh trong mađu laâ hai bïn ặúđng cíy, ăïí xuín vïì, oâng aê, tú non, taơo ra caâi maâi nhađ xanh cuêa thuê ăö ríịt Hađ Nöơi Truơ súê Höơi Phuơ nûô luâc nađo cuông coâ boâng cíy dõu maât, caâi dõu maât cuêa cíy hay cuêa ngûúđi phuơ nûô Viïơt Nam? Bađn tay nađo kheâo leâo, tím höìn nađo giađu rung ăöơng, ăïí ăaô tûđ möơt öịng tre, möơt quaê bíìu khö, möơt miïịng da rùưn taơo ra cíy nhõ cíy höì nhíịt lađ cíy ăađn bíìu bíịt huê

Hađng Ăađn hùỉn möơt thúđi naâo nhiïơt nhûông giai nhín tađi tûê, nghïơ

sô ăïịn so díy, nùưn phñm Nhûông traâi tim íịy ăaô ra ăi nhûng tađi hoa cođn laơi vúâi ăíịt nûúâc nghòn nùm vùn víơt

Hùỉn hoơ cuông ăaô quaâ bûúâc taơt sang Hađng Quaơt bïn caơnh ăïí thûêa caâi quaơt thûúâc, chiïịc quaơt tñm trang kim, chiïịc quaơt göî ăađn hûúng thoaêng gioâ thúm, chiïịc quaơt göî tríìm ngađo ngaơt, khiïịn ýu caâi quaơt ýu caê ngûúđi cíìm quaơt, noâi nhû nûô sô Xuín Hûúng: "Mûúđi bííy hay lađ mûúđi taâm ăíy Cho ta ýu díịu chùỉng rúđi tay

Yïu ăïm chûa phó laơi ýu ngađy " Quaơt taơo ra gioâ maât, quaơt cođn che nûêa mùơt hoa cho khoêi raâm maâ höìng trûa nùưng, lađm duýn cho tao nhín

Hađng Noân sao laơi khöng tûđng tùơng liïìn anh liïìn chõ ăíịt Kinh Bùưc nhûông chiïịc noân thuâng quai thao ăïí: "Yïu nhau gûêi noân cho nhau Vïì nhađ döịi meơ qua cíìu gioâ bay " Nhûông chiïịc noân íịy ăaô úê laơi maôi maôi vúâi cíu ca say ăùưm lođng ngûúđi, trûúđng töìn vúâi dín töơc tađi hoa vađ tha thiïịt

Hađng Khay coâ nhûông ngûúđi thúơ khaêm trûâ danh Tûđ maênh göî ăún sú, tûđ chiïịc voê con trai chùỉng giaâ trõ gò, hoơ ăaô taơo ra nhûông taâc phíím thûơc sûơ, oâng aânh, baêy sùưc cíìu vöìng; nhûông ặúđng neât, phong caênh, tûúêng nhû ăang hiïín hiïơn trûúâc mùưt mađ ta ăang bûúâc vađo ăoâ trïn ăoaơn ặúđng ta ăang ăi daơo Bïịn söng Nhõ Hađ xûa cođn ùn síu vađo ăíịt liïìn hún bíy giúđ nhiïìu Tûđ rûđng nuâi, theo nhûông con ngûơa thöì, nhûông chiïịc xe thö sú vađ caê nhûông con thuýìn lúân nhûông cuê níu xuđ

xò nhûng bïìn bó sùưc mađu dín daô qú hûúng ăaô vïì ăíy ăïí nhuöơm cho meơ cho chõ nhûông tíịm aâo che möơt nùưng míịy sûúng

Doơc Hađng Níu xuöịng Hađng Chônh, Hađng Mùưm, Hađng Muöịi, Hađng Tre Nûúâc Mùưm Nghïơ, muöịi chúơ Cöìn Vùn Lyâ, ang chônh Thöí Hađ, tre víìu rûđng Bùưc ăaô theo nhûông maênh buöìm, nhûông beđ nöíi lïnh ăïnh vïì vúâi kinh kyđ Öi nhûông con thuýìn ăaô rong ruöíi bao dùơm trûúđng soâng nûúâc, neo vađo bïịn Cíìu Ăíịt, gûêi cho Hađ Nöơi nhûông moân quađ bïìn chùưc, nöìng mùơn ăíơm ăađ, ăïí mađ nhúâ nhau maôi maôi nhû cíu

ca dao: "Gûđng cay muöịi mùơn xin ặđng "

Ngûúđi Hađ Nöơi tađi hoa, tao nhaô, hiïịu hoơc, Hađng Giíịy, Hađng Buât cođn ăoâ Nhûông khoa thi nađo, anh khoâa, cíơu tuâ, baâc cûê ăi choơn giíịy buât ăïí tung hoađnh trïn trûúđng vùn tríơn buât Caâi "cöng danh xa maô" íịy tûđng ăaô lađm khöí bao ngûúđi, nhûông anh ăöì dađi lûng töịn vaêi, nhûông ngûúđi phuơ nûô ûúâc mú voông anh ăi trûúâc voông nađng theo sau, luơi cuơi caê möơt ăúđi cho tuöíi treê tröi qua luâc nađo khöng biïịt

Tuy nhiïn chuâng ta cuông tûơ hađo cođn lûu laơi ặúơc nhiïìu aâng thú vùn thiïn cöí kyđ tađi, nhûông tuöíi tïn cođn khùưc ăíìy trïn hún taâm chuơc tíịm bia ăaâ núi Vùn Miïịu kia

Cođn cuöơc ăúđi thûúđng cuêa ngûúđi dín lao ăöơng vúâi nhûông nhu cíìu khöng thïí thiïịu ặúơc thò ăaô coâ Hađng Gaơo, Hađng Caâ, Hađng Ăûúđng, Hađng Khoai, Hađng Ăíơu, Hađng Díìu, Hađng Böơt (Tön Ăûâc Thùưng) Muöịn sùưm sûêa thò lïn Hađng Baât Ăađn, Baât Sûâ, Hađng Ăuôa (Ngö Sô Liïn)

Cha giađ meơ heâo cíìn möơt cöî aâo thò ăaô coâ Hađng Suô gíìn kia Thaâng chñn thaâng mûúđi giúê trúđi, ăau caê xûúng cöịt, moân rûúi cuêa vuđng Haêi Ăöng (Haêi Dûúng Haêi Phođng ngađy nay) ăöí vïì kinh kyđ khöng ñt Khen

ai lađ ngûúđi ăíìu tiïn ăaô biïịt choơn voê quyât lađm gia võ cho moân chaê rûúi, quaê lađ tađi tònh, quaê lađ nghïơ thuíơt Caâi lûúôi con ngûúđi tinh tïị ăïịn thïị lađ cuđng

Hađng Rûúi cuông lađ núi hoơp chúơ hoa ngađy tïịt Cö gaâi ăi mua hoa,

thïí sùưm thïm gûúng lûúơc mađ ăiïím trang cho thïm nhan sùưc, cho ăeơp caê muđa xuín, coâ Hađng Lûúơc ăoâ

Hađ Nöơi coâ möơt caâi döịc khaâ cao Ăoâ lađ Hađng Than Caâi thúđi chûa coâ ăiïơn, chûa coâ than ăaâ, than quaê bađng, hùỉn úê ăíy luön luön bíơn röơn nhûông hađng baân than hoa ăïí thúm lûđng võ chaê nûúâng, ăïí íịm nöìng nhûông löìng íịp, ăïí thanh tao nhûông cheân trađ cuêa caâc cuơ ăöì trong sûúng súâm Sau nađy, Hađng Than cođn nöíi tiïịng vúâi moân baânh cöịm ngon laơ thûúđng, möơt moân quađ ăùơc biïơt, chó Hađ Nöơi múâi coâ tađi lađm ngon ăïịn thïị Cöịm xanh biïịc, nhín ăöî xanh vađng hûúm, cuđi dûđa trùưng tinh, ăiïím vađi viïn haơt sen nhûđ túi; ặúơc goâi trong laâ chuöịi tûúi, laơi möơt mađu xanh oâng chuöịt cuêa qú hûúng ăöìng baôi, buöơc chùơt bùìng chiïịc laơt ăoê caânh sen, gúơi muđa cûúâi chan chûâa ín tònh "Nùìm ăíịt vúâi chõ hađng hûúng"

Hađng Hûúng cö hađng, ngûúđi thúm tho göî hoađng ăađn, thoaêng muđi xaơ, phaêng phíịt hûúng tríìm Tïịt, ngađy giöî mađ khöng coâ hûúng sao cođn goơi lađ tïịt, lađ giöî? Ngöi chuđa cöí Viïơt Nam, ngöi ằnh lađng trang nghiïm sao coâ thïí thiïịu ặúơc nhûông neân hûúng ăen, nhûông cuöơn hûúng vođng, nhûông cíy hûúng sađo thùưp möơt ngađy chûa hïịt, phöị Hađng Hûúng tuy nhoê nhûng thûơc sûơ lađ möơt phöị mang laơi caâi cíìn thiïịt cho Hađ Nöơi, cho caê vuđng vïì ăíy mađ mua mađ cíịt, möơt caâi duýn riïng víơy

Mađu sùưc oâng aânh trong chiïịc thùưt lûng hoa lyâ, hoa ăađo, höì thuêy, thiïn thanh, daêi ýịm ăoê, aâo ăöíi vai níu non cûâ phíịp phúâi lïn trïn phöị Hađng Ăađo, nhíịt lađ nhûông ngađy phiïn chúơ tú Caâc thûâ luơa tú tûđ

Ba La Trinh Tiïịt cuêa tónh Ăú, cuêa Ăöìng Tónh Hú Cíìu cuêa tónh Bùưc mang ăïịn

Cođn Hađng Vaêi thím lađ núi ăi vïì cuêa ngûúđi dín aâo vaêi Cö gaâi Ăònh Baêng, Cíìu Lim mùơc vaây cûêa voông caơp ăiïìu mang vaêi vïì ăíy nhuöơm hoùơc traê cho khaâch hùỉn tûđng lađm xao xuýịn bao chađng trai kinh thađnh

Trung thu, tiïịng tröịng ïịch röơn rađng Trûúđng hoơc nađo cíìn bûng laơi mùơt tröịng da tríu ăïí kõp khai trûúđng, ằnh lađng nađo cíìn möơt chiïịc tröịng ăeôi ăïí vađo ăaâm giïng hai, Hađng Tröịng sùĩn sađng chúđ ăoân Phöị nađy ăïịn nay víîn cođn míịy nhađ coâ nghïì lađm tröịng cöí truýìn, dûơng tang tröịng, thuöơc da, lïn mùơt tröịng ăïìu bùìng phûúng phaâp thuê cöng nhûng chiïịc tröịng hađng chuơc nùm víîn kïu vang, khöng hoêng

Hađ Nöơi ăaô söịng gíìn ngađn nùm dûúâi chïị ăöơ vua quan Coâ bao caâi ăeơp vađ cuông coâ bao caâi phaêi míịt ăi nhûúđng cho caâi múâi

Hađng Loơng (phöị Lï Duíín) coâ ga Hađng Coê tíịp níơp ngađy ăïm, ăoân vađ ặa nhûông con tađu Nam Bùưc, ra caêng Haêi Phođng, lïn tónh coâ cheđ ngon nöíi tiïịng Thaâi Nguýn

Vúâi trïn saâu mûúi phöị mang chûô Hađng, veê xa xûa chûa hïịt, Hađng Mađnh víîn lađm mađnh Hađng Hođm víîn ăoâng hođm, va li göî, Hađng Thiïịc lađm thuđng tön, öịng maâng, cùưt kñnh, lađm ăöì chúi trung thu cho treê, chó tiïịc ăöì chúi ñt thay ăöíi, khöng theo kõp sûơ phaât triïín cuêa xaô höơi vađ lúân nhanh cuêa tím lyâ thiïịu nhi Hađng Maô víîn lađm ăeđn löìng hoa giíịy Hađng Böng víîn cođn nhiïìu nhađ lađm cöịt chùn böng Bïn caơnh ăoâ nhiïìu phöị mang tïn cuô nhûng khöng cođn möơt ai lađm nghïì cuô íịy nûôa: Hađng Gađ, Hađng Caâ, Hađng Gai, Hađng Buân, Hađng Coât, Hađng Böì Víîn caêm ăöơng khi bûúâc chín ăïịn nhûông khu nhađ khíịp khïính nhû tranh Buđi Xuín Phaâi: Hađng Cín, Hađng Chó, Hađng Chai, Hađng Hađnh, Hađng Beđ, Hađng Giíịy, Hađng Vöi, Hađng Chaâo

Thïị kyê hùm möịt sùưp ăïịn, chûa hònh dung nöíi nhûông ăöíi thay Nhûông con ngûúđi vûđa sinh ra trong thíơp kyê cuöịi nađy seô lađm chuê ăíịt nûúâc, lađm chuê Hađ Nöơi Hoơ thíơt lađ haơnh phuâc Hoơ seô sung sûúâng hún chuâng ta, vûđa yâ ăeơp lođng hún chuâng ta cuông nhû chuâng ta sung sûúâng hún cha öng chuâng ta xûa

Qua nhûông chûô Hađng, ta cađng ýu Hađ Nöơi hún, ýu nhû ýu maâu thõt meơ cha cho, búêi chñnh ăoâ lađ möơt trong nhûông khña caơnh cuêa nïìn vùn hoâa Viïơt Nam tûđ böịn nghòn nùm

Bađi thú aâo dađi

Ăaô coâ khöng ñt ngûúđi nûúâc ngoađi ngaơc nhiïn ăïịn sûông súđ trûúâc veê ăeơp kyđ diïơu cuêa tíịm aâo dađi Viïơt Nam, mùơc duđ úê nûúâc hoơ, ngûúđi phuơ nûô cuông coâ nhûông böơ aâo vaây dín töơc thïu rua vúâi nhiïìu veê ăeơp Möơt neât duýn daâng nhû míy thu mú höì hay caâi ăeơp löơng líîy cuêa ngađy heđ choâi chang hoa phûúơng coâ gioâ löơng xađo xaơc ngoơn ăïì Khoâ mađ noâi ặúơc niïìm bay nheđ nheơ cuêa tađ aâo tñm bïn höì hay veê líng líng cuêa mađu aâo trùưng nhû tung ăuđa trong sùưc xanh cíy laâ

Ngay giûôa caâi öìn ađo tíịp níơp ăua chen, tađ aâo dađi nhû hoa cuông mang laơi sûơ thanh thaên nhû sau möơt tiïịng thúê dađi Daâm ăoaân chùưc khöng möơt cö gaâi Viïơt Nam nađo laơi khöng sung sûúâng ặúơc mùơc tíịm aâo dađi trong ngađy höơi, ngađy lïî, ngađy tïịt vađ nhíịt lađ ngađy bûúâc xuöịng chuýịn ăođ haơnh phuâc, kheô cuâi xuöịng nhòn tađ aâo dađi mađ móm cûúđi e lïơ vađ sung sûúâng höìi höơp bïn ngûúđi ýu ăaô thađnh chuâ rïí ngûúơng nguđng Vađ cuông daâm ăoaân chùưc rùìng khöng möơt ngûúđi ăađn öng nađo duđ cûơc taê hay cûơc hûôu, duđ ăang ýu hay traâi tim ăaô raơn vúô bao líìn, laơi khöng ûa thñch tađ aâo dađi, khöng ngùưm caâi ăeơp ăang chíơp chúđn phña trûúâc nhû caânh bûúâm trong giíịc möơng Trang Chu, ăïí vïì ăïịn nhađ bïn ngûúđi vúơ thuêy chung víîn cođn baêng laêng boâng hònh cuêa cíu thú bíịt chúơt íịy lađm xao xuýịn

Tíịm aâo dađi Viïơt Nam khöng hùỉn höm nay múâi coâ Chùỉng qua noâ bõ boê qún, bõ ăaânh rúi trong dô vaông Song thûơc ra noâ ặúơc sinh ra tûđ dô vaông ăíìy vùn hiïịn cuêa dín töơc ta ăïịn ngađn ăúđi, kïí caê nhûông thïị kyê coâ keê muöịn ăöìng hoâa dín ta bùìng nhûông tíịm "aâo khaâch" Cuơ

chuâng ta, bađ chuâng ta, meơ chuâng ta tûđng chùỉng mùơc aâo dađi ăoâ û? Caâi aâo nùm thín, tûâ thín buöng tađ hay thùưt vaơt, caâi aâo múâ ba, múâ baêy ăöíi vai hoùơc khöng ăöíi vai ăi cuđng vúâi vaây söìi hoùơc quíìn lônh tña ăaô vađo

ca dao, thađnh cíu vñ, nïn hònh aênh cuêa neât ùn daâng mùơc thanh nhaô, hađo hoa, nïìn naô

Coâ thûâ huín chûúng nađo tùơng cho taâc giaê caâi aâo ăöíi vai Nöịi vai nhûng laơi so le, möơt ặúđng gíịp khuâc, taơo maênh hònh khöng ăùng ăöịi nhûng ûa nhòn, giöịng nhû caâi rùng khïính trïn khuön mùơt traâi xoan, hoùơc möơt bïn luâm ăöìng tiïìn cuêa cö gaâi díơy thò Ăíu coâ phaêi vò ngheđo,

vò aâo raâch vai súđn mađ phaêi ăöíi vai, giûô laơi phíìn lađnh thay ăi phíìn raâch, mađ chñnh lađ möơt kiïíu khoe kheâo, caâi kheâo tay vïì ặúđng kim muôi chó, vïì caâch choơn mađu, vïì sûơ caâch ăiïơu vađ ăoâ chñnh lađ tađi hoa, lađ saâng taơo víơy

Thúđi gian duđ bao thïị kyê cuông khöng bađo mođn ặúơc tinh hoa dín töơc Noâ cûâ sûđng sûông thaâch thûâc cuđng biïịn thiïn Tíịm aâo dađi vaêi röìng, möơt thûâ vaêi moêng nhû sa, nhû the, saên phíím cuêa xûâ Sún Nam, röìi ặúơc nhuöơm mađu níu úê cûêa ö Ăöìng Líìm ăíịt Thùng Long, nïn noâ thađnh vaêi Ăöìng Líìm, chiïịc aâo dađi Ăöìng Líìm ăaô töìn taơi bao thïị hïơ

Tûđng hònh thađnh nïịp söịng ăi ra ặúđng, ăi ra khoêi nhađ lađ khöng thïí khöng mùơc aâo dađi, duđ trùưng hay ăen, höì thuêy hay thiïn thanh, níu non hay cuơ giađ, duđ sang hay heđn, giađ hay treê

Ăíịt Thùng Long -Hađ Nöơi, ngay caê cö baân buân chaê rong, chõ cùưp thuâng baân rao quaê bûúêi, baâc ăöơi chùn böng ăi ăöíi, bađ hađng xöi chaâo baân trûa, chõ thuýìn chađi taơm rúđi con thuýìn nan lïn böơ baân múâ caâ múâi ăaânh ặúơc Cuông phaêi coâ tíịm aâo dađi trïn thín, thong thaê thò buöng chuđng, vöơi vađng thò thùưt vaơt trûúâc, mađ höịi haê hún thò thùưt vaơt sau lûng mađ chaơy gùìn cho tiïơn Nùưng hay mûa cuông víơy Ăíìu nùm hay sùưp tïịt cuông thïị

Nhûông nùm ba mûúi cuêa thïị kyê nađy, tíịm aâo dađi ặúơc caâch ăiïơu

ăi, khöng thùưt vaơt, khöng ăöíi vai mađ thađnh aâo tín thúđi Chûô tín thúđi ăaô mang möơt nghôa múâi, cuông nhû chûô caêi lûúng trong haât caêi lûúng

aâo nhung, aâo gíịm, aâo mònh khö hoa ûúât, aâo lú-muya, aâo cöí thíịp röìi cöí cao, tay thuơng hay tay boâ, tay dađi hay tay lûêng ăaô nhiïìu thay ăöíi, nhiïìu "möịt" tuđy thñch

Riïng chó hai caâi tađ nhû hai caânh bûúâm, nhû hai daêi liïîu bay, nhû hai laâ thû tònh, nhû hai nöîi aâm aênh tím höìn nam giúâi, nhû linh höìn cuêa chiïịc aâo vađ cuêa ngûúđi mùơc lađ víîn ặúơc trín troơng giûô nguýn Noâ víîn giûô chiïìu dađi gíìn saât goât ăïí coâ ăađ tung bay, coâ khi nhíịp nhö nhû soâng lûúơn, ăïí coâ ăađ víîy goơi nhûông con mùưt doôi theo aâo dađi nhung ăoê ăi vúâi kiïìng vađng, aâo dađi nhung ăen coâ chuöîi haơt trai saâng líịp laânh, aâo dađi trùưng coâ maâi toâc ăen huýìn thaê buöng lûêng sau lûng aâo, aâo tñm hađng Vín coâ chiïịc noân bađi thú ngađ trùưng ăoâ lađ sûơ tuýơt ẳnh hađi hođa hay löơng líîy khön cuđng, cuông tûơa nhû tíịm aâo Ăöìng Líìm coâ thùưt lûng höì thuêy hay hoa ăađo cuông víơy

Nhûông ai nay cođn soât laơi cuêa thïị hïơ nûô sinh trûúđng Ăöìng Khaânh Trûng Vûúng, chiïìu höì Gûúm khoan thai nhõp bûúâc, cùưp cùơp trûúâc ngûơc, toâc ăung ặa sau lûng, cođn hai tađ aâo dađi cûâ nhû trïu cúơt, nhû ăuđa nö, nhû vö tònh mađ nghi ngúđ, mađ nhùưn nhuê mađ xa xöi vúâi bao mađu sùưc tûđ ăíơm ăïịn nhaơt, nhû cung bíơc cíy ăađn tûđ thíịp ăïịn cao, gíìn xa buöng bùưt Tađ aâo dađi gíìn chíịm goât nhûông ngađy íịy ăuê sûâc chuýơn trođ cuđng gioâ Mïìm maơi, uýín chuýín, run rííy, lung linh hònh nhû ăaô lan truýìn sang caê soâng höì nïn höì cûâ lùn tùn, lan truýìn caê vađo tíìng laâ nïn cíy laâ cûâ rò ríìm, lay ăöơng

Coâ phaêi luâc nađy lađ luâc höìn Hađ Nöơi ăaô mú mađng nhû baât rûúơu nïịp saâng muđng nùm thaâng nùm ăöịi vúâi cö thiïịu nûô chûa quen men rûúơu, lađ luâc cung ăađn ăaô tíịu lïn vúâi traâi tim nhaơc sô, "toan" ăaô cùng trïn giaâ veô trûúâc nhađ taơo hònh, nađng thú ăaô öịp möơt caâch bñ hiïím vađo nhađ thú, vađ muđa mađng chñn röơ lađm raơo rûơc ngûúđi gieo cíịy

Ai göî ăaâ ăïí coâ thïí dûêng dûng ặúơc trûúâc neât thanh tín ăíìy ma lûơc cuêa tađ aâo dađi cûâ laê lûúât nhû soâng caơn mađ bùưt míịt höìn ngûúđi íịy, búêi noâ vûđa ngíơp ngûđng laơi vûđa thaâch thûâc Mûúi nùm trúê laơi ăíy, tađ aâo dađi Hađ Nöơi bõ ngùưn ăi, chó cođn trïn ăíìu göịi Noâ khöng cođn ăuê sûâc

bay, coâ luâc chïịt cûâng trïn nûêa thín ngûúđi, nhû con bûúâm bõ chùơt cuơt böơ caânh rûơc rúô

Thíơt tiïịc Tađ aâo dađi vúâi chiïìu dađi cíìn thiïịt, lađ sûơ truýìn caêm cuêa ặúđng kim khíu tay, cuêa neât eo thùưt ăaây, cuêa sûơ múê röơng cuêa hai tađ xođe ra böịn phña Ruât ngùưn phíìn bay lûúơn xođe röơng íịy khaâc nađo cùưt

ăi caâi tûúêng tûúơng vađ aêo tûúêng cuêa nhađ thú

Phuơ nûô mùơc aâo dađi chó ăeơp thïm Nam giúâi cuông ặúơc thúm líy Cuöơc ăúđi rûơc rúô lađ ăiïìu hùỉn ai cuông mong muöịn, coâ phaêi khöng húôi bađi thú aâo dađi?

Hûúng ăïm Hađ Nöơi

Coâ nhûông ngûúđi thñch ăi nguê súâm ăïí díơy súâm thò cuông coâ nhûông ngûúđi coâ thoâi quen ngûúơc laơi: thñch thûâc khuya nïn thûúđng díơy muöơn

Saâng súâm, Hađ Nöơi coâ nhûông neât ăeơp, veê nïn thú thò ăïm khuya, Hađ Nöơi cuông coâ nhûông ăiïìu dïî lađm say lođng ngûúđi, nhûông ăiïìu nhû trong mú vađ ăöi khi cođn nhû mú trong mú nûôa Nhiïìu ngûúđi coâ nhíơn xeât Hađ Nöơi lađ thađnh phöị xinh ăeơp, duýn daâng Coâ nhûông khu vûơc tríìm lùơng, cöí kñnh, ăíìy veê thanh bònh tinh khiïịt Ăiïìu nhíơn xeât nađy lađ thûơc tïị vò noâ ăaô gíy ặúơc íịn tûúơng töịt ăeơp vúâi nhûông con ngûúđi khöng míịy ûa öìn ađo, ö nhiïîm, xö böì Neât xinh ăeơp duýn daâng íịy cođn ặúơc bònh phûúng lïn trong ăïm

Hađ Nöơi vïì ăïm mang mađu aâo khaâc, húi thúê khaâc, hònh daâng khaâc Nhíịt lađ khi coâ nhûông lađn hûúng ăíìy kyđ aêo khiïịn Hađ Nöơi nhû mang möơt tím höìn khaâc, ăíìy veê trûô tònh thú möơng Nhûông maâi nhađ trùm nùm ăaô tûơa vai nhau, ruê nhau vađo giíịc nguê chíơp chúđn trûúâc khi gùơp nhûông giíịc mú hiïơn vïì tûđ thúđi con röìng vađng bay lïn ăoân Lyâ Cöng Uíín, tûđ thúđi con ruđa vađng nöíi lïn chađo Lï Lúơi, tûđ thúđi tiïịng chuöng höì Tíy vang khiïịn con tríu vađng tûđ phûúng Bùưc phaêi löìng sang ăoân con ngheâ oơ Nhûông con ặúđng nhû cuông ặúơc thû giaôn gín cöịt sau möơt ngađy phaêi göìng lïn toađn böơ sûâc lûơc dûúâi guöìng xe höịi haê Nhûông tíìng cíy ban ngađy xanh biïịc ăaô chuýín sang mađu thíîm nhû nhuöơm aânh ăïm Hoa khöng cíìn khoe sùưc ăïí goơi bûúâm ong, ăïí goơi mùưt ngûúđi mađ ăaô lađm möơt viïơc khaâc mú mađng hún: toêa hûúng vađo bíìu trúđi thanh saơch

Muđa nađo Hađ Nöơi cuông coâ riïng möơt thûâ hûúng ăïm, giöịng nhû ngûúđi phuơ nûô biïịt ăiïím trang, möîi thúđi ăiïím biïịt duđng möơt loaơi phíịn son riïng ăïí aânh nùưng ăïí gioâ maât hađi hođa cuđng mađu sùưc, níng nhan sùưc lïn gíịp nhiïìu líìn

Cuông khöng hiïíu muđa taơo ra hûúng hay hûúng goơi muđa vïì, húôi Hađ Nöơi mïịn ýu úi Muđa thu lađ muđa Hađ Nöơi mang trïn mònh nhûông neât ýu kiïìu diïîm aêo nhíịt chùng? Cö gaâi ăaô bûúâc qua tuöíi thiïịu nûô chûa phaât triïín hïịt, bûúâc vađo tuöíi thanh niïn rûơc rúô nhûng húi ăaâng súơ, vađ cö gaâi cuông chûa bûúâc vađo tuöíi thiïịu phuơ úê döịc ăöìi bïn kia thíịp thoaâng aânh tađ öi, sùưc ăeơp cuêa tuöíi vûđa ăuê ăöơ chñn cuêa mùơn mađ, ăùìm thùưm, níy trođn nhû quaê chñn cíy Hađ Nöơi muđa thu lađ thïị chùng? Nhađ Hađ Nöơi hoơc cođn maêi ăi tòm möơt vùn bia, möơt viïn ăaâ laât, möơt cuöịn gia phaê Cođn ngûúđi thú ăi tòm gò ăoâ húôi thi nhín?

Muđa thu khöng bõ íím ûúât cuêa mûa phuđn, khöng bõ nùưng xeâm caê laâ cíy Cuông khöng bõ gioâ muđa ăöng bùưc lađm tï taâi Líîn trong laâ bay vađng röơm mùơt ặúđng, líîn trong sûúng lam mú höì trïn mùơt soâng thúđi tiïịt cûâ dòu dõu nhû tú chùng, loơc gioâ cho maât vai ngûúđi, cho deêo bûúâc chín Líîn vađo nhûông niïìm mï man íịy lađ nhûông lađn hûúng tûđ ăíu ăoâ lan toêa vađo khöng gian nhû tûđng súơi ím thanh cuêa cíy vô cíìm

vö hònh mađ ríịt thûơc

Nhûông lađn hûúng cûâ reâo rùưt qua vođm laâ gíìn xa, qua tíìng cíy thûâc nguê, qua nhûông cöng trònh kiïịn truâc, nhûông con ặúđng, nhûông ngaô tû ăíìy hađo hoa thanh lõch Hoa daơ húơp nöìng nađn trùưng muöịt, vûđa tónh khoêi möơt cún möơng nöìng nađn, khi nhûông ngoơn ăeđn ặúđng sùưp thûâc díơy

Chùỉng dïî gò tòm thíịy cíy nûêa thùỉng nûêa leo íịy, thíịy nhûông cađnh mïìm cho böịn caânh hoa míơp maơp, cong nhû moâng con röìng thiïng bñ míơt Chó caêm thíịy ăíu ăíy núê böng hoa nhû sûơ coâ mùơt cuêa ngûúđi vö hònh, ngûúđi thñch trođ uâ tim íín hiïơn, ngûúđi heơn hođ vúâi ta nhûng cođn níịp vađo chöî nađo ăïí ta phaêi höìi höơp kiïịm tòm Khu vûúđn biïơt thûơ nađo trïn ặúđng Phan Ăònh Phuđng ăíìy bñ íín kia cûâ xođe bađn tay coâ nùm ngoân tay xanh mïìm maơi ăïí tung ra nhûông con soâng

hûúng hoađng lan thoaêng nheơ, vađ hûúng ngoơc lan nhû ngoân tay thaâp buât, trùưng muöịt, sùưc saêo hún, khiïu khñch hún Ngoô Tûâc Maơc, Cung Thiïịu nhi vađ nhûông núi nađo, cíy hoađng lan míịy trùm nùm cođn bïìn lođng xûâc nûúâc hoa cho Hađ Nöơi

Xin nhûông ăöi ngûúđi haôy thuêy chung ăïịn baơc ăíìu nïịu möơt líìn ăaô soâng bûúâc dûúâi ặúđng thúm hoa sûôa phöị Tríìn Hûng Ăaơo, Nguýîn

Du Hùỉn coâ ngûúđi khoâ nguê nïịu bïn cûêa söí coâ xođa möơt cađnh sûôa muđa thu

Coâ leô sûúng thu ăaô líịn aât, ăaô bùưt hûúng sûôa chó ặúơc bay ngang, hoùơc sađ xuöịng thíịp, sûúng thu chiïịm phíìn chiïìu cao? Vò víơy mađ hûúng sûôa cûâ ûúât ăíîm toâc nhûông ăöi ngûúđi Ăaô coâ nhûông ngûúđi tađi hoa cuêa Hađ Nöơi ngúơi ca hoa sûôa bùìng kõch thú, bùìng thú vađ bùìng nhaơc Ăaô coâ nhûông em beâ ra ăúđi sau ăïm hoa sûôa cuêa ngûúđi ýu nhau say ăùưm vađ trong saơch öi, biïịt bao tím höìn ăaô thao thûâc khùưc khoaêi khi nhúâ vïì Hađ Nöơi coâ hoa sûôa ăïm thu, coâ hoađng lan, ngoơc lan man maâc

Duđ úê phûúng trúđi nađo, hûúng íịy chùỉng míịt ăi, chùỉng tan

ra, mađ noâ cûâ ăoơng laơi, ăíơm laơi nhû khöịi ngoơc Trûúng Chi Coâ ngûúđi nhúâ vïì hoa sûôa, hoa hoađng lan, ngoơc lan ăïí tûúêng niïơm tuöíi hoa niïn cuêa mònh, tûúêng niïơm thúđi hoơc trođ, tuöíi ýu ặúng, nhûông thaâng nùm

mú möơng

Thûơc sûơ coâ ăöi ngûúđi ăaô coâ chaâu nöơi chaâu ngoaơi nùm nađo hoơ cuông phaêi möơt líìn dùưt tay nhau ăi trong ăïm sûúng thu ăíìy hoa sûôa Luâc íịy hoơ noâi gò vúâi nhau, hoơ nghô gò bïn nhau, hoơ nghô gò vïì Hađ Nöơi, húôi muđa thu ăi qua mađ chùỉng bao giúđ míịt

Hađ Nöơi ăíu phaêi chó coâ hoađng lan, ngoơc lan, hoa sûôa, daơ húơp Vûúđn Chñ Linh coâ míịy khoâm daơ lan hûúng, ăïm heđ hoa núê nhû nñu chín ngûúđi qua laơi ăïí tím sûơ ăiïìu gò Doơc bao phöị cíy xum xú trođn boâng, nhûông hađng síịu cöí thuơ cûâ thaâng ba laơi khiïm töịn toêa möơt thûâ hûúng ra xung quanh

Khöng thúm ngaât, khöng tònh tûâ, chó thoaêng nheơ nhû khöng coâ, chúơt hiïơn röìi chúơt biïịn, khi nhûông böng hoa nhû caâi chuöng nhoê xñu trùưng ngađ rúi nheơ khöng möơt ím vang Caê hûúng vađ hoa cûâ bay cûâ rúi, cođn mang mang nhû liïîu bïn höì, khöng ăïí yâ coâ khi ngûúđi vö tònh khöng thíịy

Ăi trong ăïm, nhíịt lađ khuya Hađ Nöơi, mađu ăïm ăaô loơc ăi nhûông

ím thanh öìn aô, nhû loơc ăi nhûông taơp chíịt, ăïí cođn laơi trong höìn ta sûơ tinh khiïịt, thanh tao, cho ta caêm nhíơn ặúơc hoađn toađn chíịt thiïn nhiïn tinh khöi trong hûúng thúm hoa laâ Ăöi khi hiïịm hoi bùưt gùơp tûđ ban cöng chuöìng chim nhađ ai möơt chuât hûúng nhađi khïu gúơi mađ kñn ăaâo, laê lúi mađ thùưc thoêm, khöng ăuê sûâc bay xa hoùơc qua möơt ngoô nhađ coâ ngöi chuđa cöí kñnh trùm nùm, möơt göịc bûúêi cùìn nađo ăoâ böîng toêa lađn hûúng möơc maơc ăöìng qú, gúơi nhúâ ăïịn ẵa baânh tröi baânh chay thaâng ba coâ höơi lađng röơn raô, vađ coâ nhûông lađn mûa líy phíy lađm duýn cho caânh ăöìng, cíy coê

Hûúng ăïm Hađ Nöơi khöng phaêi lađ nûúâc thúm nhín taơo, mađ lađ moân quađ thanh saơch cuêa thiïn nhiïn, trúđi ăíịt gûêi cho ngûúđi Caâi löìng nan ngûơc thiïịu dûúông khñ thûúđng xuýn kia ặúơc no nï nhûông lađn hûúng nađy seô tûúi laơi dođng maâu, maât dõu laơi caêm giaâc, treê trung laơi tím höìn, say ăùưm laơi tònh ngûúđi

Yïu biïịt bao nhiïu lađ nhûông lađn hûúng íịy vađ cuông lađ khöng uöíng phñ, nïịu phaêi thûâc nhûông ăïm dađi ăïí ăi daơo trïn nhûông con ặúđng ngan ngaât cuêa Hađ Nöơi thanh lõch

Ngoô Hađ Nöơi

Ngûúđi úê caâc núi vïì Hađ Nöơi thïị nađo cuông phaêi ăïịn hai núi: Búđ Höì vađ chúơ Ăöìng Xuín Coâ thïị múâi lađ hoađn thađnh chuýịn "ăi Hađ Nöơi" Nûúâc xanh cíìu ăoê, thaâp nhoơn ăeđn thiïng, hoa tûúi cöí thuơ nhû thïu nhû dïơt, nhû múđi nhû ăoân Phöìn hoa tíịp níơp ăíịy mađ líng líng thoaât tuơc cuông ngay ăíịy Giûôa nhûông ăua chen mađ coâ núi tríìm lùưng tõch liïu Bíơt ra khoêi bao chíơt chöơi lađ míy bay soâng ăuöíi thoaâng ăaông Höì Gûúm ăaô thađnh niïìm ao ûúâc, say mï, lûu niïơm cuêa bao ngûúđi

Ăöìng Xuín laơi khaâc - íịy lađ noâi caâi chúơ chûa xíy laơi - thiïịu möơt víơt cíìn duđng, ngûúđi nađy dùơn, keê kia nhúđ, cûâ ăïịn Ăöìng Xuín lađ coâ, lađ xong Núi tíơp húơp moơi tađi hoa, ăuê thúđi trín, ngöìn ngöơn saên víơt böịn phûúng tuơ höơi, tûđ hoa quaê ăïịn con caâ laâ rau, quñ hiïịm traâi muđa cuông coâ, tûđ hađng cao cíịp líịp laânh ăïịn caâi tíìm thûúđng reê tiïìn cho con treê nhû túđ giíịy thíịm, caâi ngođi buât, con giöịng bùìng böơt nùơn hay ngöi chuđa beâ bùìng ngoân tay ăïí öng giađ gùưn lïn non böơ

Ăöìng Xuín ăaô thađnh niïìm hođ heơn, chöî ăi vïì, núi thoêa maôn nhu cíìu cho trùm miïìn ăíịt nûúâc Ai úê xa vïì chùỉng phaêi ặa chín ăïịn ăoâ Vúâi ngûúđi Hađ Nöơi thò hai núi íịy ăaô thađnh quen thuöơc, quen nhû neât mùơt vúơ hiïìn líịy nhau tûđ thuúê ăöi mûúi nay toâc ăaô ngaê mađu sûúng khoâi, quen nhû tíịm aâo suöịt böịn muđa mûa gioâ nùưng nöi, quen nhû chñnh tiïịng noâi, chñnh húi thúê, chñnh da thõt mònh

Coâ möơt nöîi nhúâ khaâc, möơt niïìm vui khaâc Khi lođng ngöín ngang, khi trñ khöng ýn öín, cíìn möơt núi tônh lùơng mađ tríìm tû, suy lùưng, mađ

höìi tûúêng hay kiïịm tòm vúâi lođng mònh coâ ngoô Trađng An kia Caâi ngoô mang tïn ríịt xa xöi nhû thúđi gian, nhû hoađi niïơm cuêa ngöi chuđa cöí gíìn nhû bõ laông qún giûôa phöị phûúđng Noâ hiïơn hûôu ăíịy Trađng An khöng cođn lađ kinh ăö, lađ thađnh ăö, nhûng ngoô Trađng An víîn gúơi trong lođng bao vang boâng

Ngoô Trađng An hiïơn diïơn nhû möơt nöîi bíịt ngúđ ngay giûôa phöị Húị lađm nhiïìu ngûúđi phaêi ngaơc nhiïn khi gùơp ngoô Ngöi chuđa cöí vúâi

ba chûô ăeôi tûơ Trađng An Tûơ, coâ göịc ba tiïu, coâ cíy ăeôi cöí thuơ, coâ khoâm hoa möơc, thoaêng möơt húi mú höì ngíu chñn, coâ thín cau nhû ngoơn ö víîy xoâm thön gíìn laơi

Phöị Húị, chúơ Höm vöơi vađng chen chuâc ngay gíìn ăíịy, nhûng chó míịy bûúâc chín, ta ăaô úê möơt khöng gian khaâc, möơt thïị giúâi riïng Ngoô tûúêng lađ cuơt böîng múê ra möơt ngaô ba, chúơt ngoùơt möơt ặúđng thùỉng Phaêi chùng ngoô lađ möơt cíy dûúng cíìm chûâa ăíìy bñ míơt, hay möơt súơi ăađn bíìu, cađng chaơm ăïịn cađng hûâng khúêi laơ kyđ Muđi nhang th úm, tûúơng Phíơt vađng son líịp laânh, nhûông tíịm hònh ăaô phai nûúâc aênh trong hûúng khoâi thúđi gian Ngûúđi thín cuêa ai ăoâ? Ngûúđi ăang vöơi vaô thiïịt kïị cho tûúng lai chùỉng nïn vađo ăíy, búêi möơt chuât hoađi niïơm seô nñu chín ta, möơt hûúng hoa cau lađm ta nhúâ nhung day dûât möơt maâi toâc xa xûa nađo, möơt tiïịng mûa trïn tađu chuöịi lađm ăïm vïì khoâ nguê Cöí sú ăïịn caê ngoơn coê ven tûúđng, giađn nho hoang daô

Ngoô Trađng An nhû möơt ngûúđi giađ kyâ tïn mònh vađo lùơng im tõch mõch Bíìu trúđi úê ăíy thu heơp míịy vuöng sín xanh lú vađ trùưng ăuơc theo muđa lađm bíng khuíng caê tiïịng chuöng tiïịng moô, cíu kinh tûđng khiïm cung nheđ nheơ nhû súơ ặâc Phíơt cuông giíơt mònh, súơ tûúđng nhađ xao xuýịn

Lađng qú nađo ăoâ nhó, lûng ăöìi ăíu chùỉng coâ ăöi búđ lau, ngö mña xaơc xađo vađ dođng söng lûông lúđ xuöi vïì ăíu chùỉng biïịt Khöng Ăoâ chó lađ aêo giaâc do tiïịng chuöng tiïịng moô döơi trong ta Vađo ăíy, lođng tríìn cuêa ngûúđi phöìn hoa cuêa ăíịt bon chen cuông nguöi ngoai ăi phín nûêa Haôy ăuđa chúi ăi em beâ thú ngíy, chó coâ gioâ dïơt míy trïn giađn nho vađ ö nùưng mùơt heđ, khöng xe cöơ nađo ăe doơa ặúơc Hađ Nöơi khöng thïí coâ ngoô

thûá hai nhû Trâng An àêu, duâ sau nây lúán lïn, em phẫi nhiïìu cưng ài tịm ài khẫo

Hịnh nhû linh hưìn ngûúâi àậ khuêët chùèng muưën rúâi ngộ, cûá nhúá thûúng mâ tẫn mẩn bay vïì, lêín khuêët àêu àêy trong êëm cuáng khối nhang trong mú hưì siïu thoất Bûúác hâi thïu, nết giây nhung khua àưång khưng gian thêëp thoấng sau cấnh cûãa ú húâ chïính mẫng, khiïën mịnh tûúãng sùỉp cố mưåt kyâ nûä trong Liïu Trai Chđ Dõ bûúác ra Khưng cố hưì nûúác mâ tim ta sống sấnh Thẫng hóåc mưåt muâi ngư nûúáng khoai luâi thoấng bay tûâ àêìu ngộ phđa phưë Hụë lâm ta chúåt tĩnh vúái àúâi thûúâng

Nïëu ngộ Trâng An lâ mưåt khưng gian khếp kđn àêìy bêët ngúâ thị ngộ Phêët Lưåc lẩi cố nết khấc rêët riïng Tưi tûâng cố mưåt bâ chõ nuưi sưëng trong ngộ Phêët Lưåc Chõ hún tưi gêìn chuåc tuưíi, ngûúâi chùèng àểp, giûäa thõ thânh mâ chõ vêỵn êm thêìm lễ loi nïn chõ thûúâng dưìn êu yïëm cho tưi Chõ úã trong ngưi nhâ cưí, thêëp, quấ giang, cêu àêìu ấm khối, tûúâng vưi long lúã Ngộ cưí hay ngûúâi cưí mâ chõ lêy chêët êm thêìm, húã chõ Quyâ cuãa em?

Ngộ Phêët Lưåc ùn thưng tûâ Hâng Mùỉm sang phưë Nguyïỵn Hûäu Huên - phưë Bùỉc Ninh cuä - thïm mưåt nhấnh ùn thưng Lûúng Ngổc Quấïën ẩng giấm sinh hổ Buâi lâng Phêët Lưåc huyïån Àưng Quan Thấi Bịnh lïn àêy dûång lïìu trổ hổc Rưìi thânh xốm thânh lâng, thânh tïn ngộ àậ mêëy àúâi, chĩ côn àïìn thúâ vâ ngưi chuâa cưí nhûng hoang phïë nûãa phêìn

Khấng chiïën chưëng Phấp, Phêët Lưåc lâ trung têm cuãa Khu Mưåt, tûâng àốn hoa àâo Nhêåt Tên vâo ùn tïët, tûâng uưëng lêỵn cẫ Uấtki, Canhkina con Mêo vúái nûúác giïëng, lâ thûá giẫi khất cuãa chiïën sơ Trung àoân Thuã àư Dên tẫn cû côn àeo kiïìng vâng, hoa hưåt nhûng nguã trïn cấnh cûãa bûác bân ngẫ ra, gưëi àêìu bùçng tay nẫi

Khưng trêìm tû khưng u uêín Àúâi thûúâng àậ xêm nhêåp khấ nhiïìu vâo Phêët Lưåc Nhâ àấ rûãa, ban cưng bïn nây sùỉp chẩm ban cưng bïn kia Àêìu ngộ àuã hâng quâ: bấnh cuưën, câ phï, buán mổc, phúã

gađ, chaâo tim gan caê cheđ cheân "nûúâc mûa" Tiïịng xe lïn xuöịng cíìu Chûúng Dûúng ríịt roô

Phíịt Löơc khöng cođn im lùơng hoađi niïơm nhû thúđi chõ töi úê ăoâ Taơt vađo ăíy xuýn qua ngoô chûô chi, nhađ hai bïn nhû vûđa quen vûđa laơ, phöị chíơt ngûúđi ăöng hođa cuđng rïu phong cöí kñnh

Phíịt Löơc coâ vađo tranh Buđi Xuín Phaâi khöng nhó? Ngoô söịng maôi nhúđ hoơa sô hay hoơa sô seô bíịt tûê nhúđ vađo neât riïng biïơt ăöơc ăaâo cuêa ngoô? Truơ cöơt trïn noâc nhađ, tûúđng khíịp khïính nhíịp nhö, nhađ thođ ra thuơt vađo, ặúđng ăi lùưt leâo, caâi níơm rûúơu cûêa chuđa bùìng xi mùng ăùưp beơt tröng thùỉng thò ăíìy rûúơu, tröng nghiïng chó lađ maênh bòa ăaô thađnh möơt maêng tím höìn Hađ Nöơi hađo hoa mađ anh duông, lam luô mađ kiïn cûúđng, ăùưm say mađ dûô döơi

Hađ Nöơi coâ bao nhiïu ngoô nhû Trađng An, Phíịt Löơc? Cođn ai lađ ngûúđi sûêng söịt khi gùơp ngoô nhû gùơp hoa laơ giûôa rûđng, gùơp ngûúđi ýu

xa líu ăuâng luâc mònh khöng chúđ ăúơi? Ngoô Tûâc Maơc coâ cíy hoađng lan cöí thuơ thúm suöịt ăïm thu Ngoô Húị khöng coâ gò ăùơc biïơt lùưm, bõ Myô neâm bom túi taê Ngoô chúơ Khím Thiïn líìy löơi chíơt heơp víịt vaê lem luöịc Ngoô Vùn Chûúng ngoùưt ngoeâo chùìng chõt Ngoô Síìm Cöng öìn ađo naâo nhiïơt bao nhiïu vúâi muđi xađo níịu moân ùn tíìu thò ngoô Liïn Trò laơi thanh vùưng ăaơm baơc bíịy nhiïu, suöịt ngađy nhû nguê mïơt mï

Ngûúđi Hađ Nöơi coâ luâc nađo nhađn taên, taơm qún dùìn vùơt lo íu cuêa ăúđi thûúđng laơm phaât choâng mùơt, qún nhûông cún söịt giaâ gaơo, giaâ díìu, giaâ ăiïơn tûơ cho mònh thaê höìn vađo caâi ngoô ăïí lùưng cuđng höìn kinh kyđ xûa cuô, cuđng höìn ăíịt nûúâc trûúđng töìn, cuêa qú hûúng ngađn nùm vùn víơt hùỉn seô thíịy mònh giađu thïm caêm xuâc, thûúng ýu thïm, nhín aâi thïm, say ăùưm thïm Höì Tíy baât ngaât quaâ Lùng Baâc thiïng liïng vađ laơnh leôo nûôa Búđ söng röơng dađi quaâ Cíìu Thùng Long

xa vađ cao quaâ Viïơn baêo tađng trang nghiïm quaâ

Ngoô Hađ Nöơi thín thûúng hún nhiïìu, nhoê heơp mađ ýn vui, cöí xûa mađ ăíìm íịm, khuíịt khuâc mađ chùỉng hûông húđ Xin möơt líìn gheâ thùm ăïí ặđng qún lađ Hađ Nöơi víîn cođn nhiïìu ngoô nhoê ríịt riïng Hađ Nöơi, nhû

tím höìn ta víîn cođn nhûông khoaêng síu lùưng ăöi khi múâi coâ dõp líìn giúê ăïịn vađo möơt höm nađo trúê gioâ

Mong sao nhûông ngoô nhoê íịy, nhûông goâc síu trong tím höìn íịy ặđng bõ nhûông ađo aơt cuêa xíy dûơng phaâ phaâch, xím lùng míịt Cíìn baêo töìn lùưm

Mûa trïn phöị

Nhòn mûa dïî sinh buöìn Nhûông súơi mûa úí oaêi mang niïìm hoađi voơng cho traâi tim thi sô, nhûông haơt mûa khöng coâ hònh hađi ặa tím traơng con ngûúđi vađo nöîi nhúâ nhung vö cúâ

Hađ Nöơi coâ nhûông ngađy mûa khiïịn ăöi ngûúđi baơn phaêi bíơt cûêa ăöơi mûa ăïí tòm nhau Luâc íịy, mûa lađ tiïịng goơi khöng coâ ím thanh, lađ lúđi thíìm thò ríịt mú höì nhû míy ăang tûơ hoâa thín thađnh möơt baên thïí khaâc Taâch cađ phï toêa khoâi thúm, phaê húi noâng vađo ăöi bađn tay vûđa díìm trong mûa laơnh giaâ Nhûông gioơt cađ phï lùơng leô roê vađo lođng taâch trùưng, noâ coâ mađu höí phaâch, coâ võ ăùưng ngoơt ngađo, coâ hûúng mï hoùơc cođn ngoađi kia mûa ăang thaêng thöịt rađo rađo, ăang ím thíìm thaânh thoât hay ăang mú höì lú ăaông bay lûúât khöng gian Ăoâ lađ tríơn mûa

"tri kyê", tríơn mûa lay phay, khöng ra möơt tríơn, cûâ ró raê keâo dađi, cûâ ăï

mï tríìm lùưng nhû cung ăađn tín hön vúâi tiïịt tíịu laơ luđng chó riïng mûa coâ

Giïng hai, mûa buơi phuê trùưng nhûông böng cuâc muöơn, chùưc mûa nađy lađ höìi quang, lađ ăiïơp khuâc cuêa tríơn mûa ăöng lađm múđ aêo nhađnh mai trûúâc tiïịt ăeôi hađn Hònh nhû tranh phöị Phaâi khöng coâ mûa hoùơc ríịt ñt mûa

Phaêi chùng mûa bay nhû phíịn thöng íịy lađ neât nhođe tađi hoa cuêa bûâc tranh luơa lađm böng hoa ăaô thađnh caânh bûúâm, ngoơn thaâp rïu phong cuông khoaâc aâo choađng voan; khöng nhû neât cûâng caâp dûât khoaât cuêa sún khùưc, neât thö nhaâp quùìn queôi cuêa sún díìu, neât vađng son loâe saâng cuêa sún mađi cöí ăiïín

Thaâng baêy, nöîi mûa Ngíu cođn xa caâch nhúâ thûúng lađm röơn lođng ngûúđi ăïịn bao giúđ? Con söng trúđi söng ăíịt cûâ dúình lïn vò möịi tònh thuêy chung mađ oan khuíịt cuêa Ngûu Lang Chûâc Nûô tûđ nghòn thuúê trûúâc ăïịn sau nađy nghòn thuúê Nöîi caâch xa vò öng trúđi ăöơc aâc khiïịn ăađn chim aơ Thûúâc phaêi ăöơng lođng trùưc íín bùưc cíìu cho gioơt lïơ ăúô rúi, cho mûa ngûđng nghó Vađ nöîi caâch xa khùưc khoaêi lađm ngûúđi hoâa ăaâ haôy cođn kia, vađ bao nöîi xa caâch khaâc nûôa mađ nïịu ăong lïn hùỉn phaêi ăíìy trađn con söng Caâi Ngín Hađ, nöîi caâch xa íịy ăíu ăaô hïịt, mûa ăíu ăaô rûêa hïịt cho ngûúđi

Nghïơ sô thñch mûa Nhađ doanh nghiïơp laơi chùỉng ûa mûa, búêi mûa thò vùưng khaâch, lúơi nhuíơn cuông vùưng theo Phaêi nùưng Nùưng phaêi quùưt queo caê da thõt thò kem múâi nhiïìu ngûúđi ùn, quaơt ăiïơn múâi nhiïìu ngûúđi sùưm, khaâch saơn vađ xe du lõch múâi ăöng ngûúđi duđng, caâc quaân bia boơt múâi díơp dòu khaâch nhíơu, thíơm chñ cúm buơi múâi lùưm khaâch ùn

Giûôa muđa heđ choâi chang, coê cíy nùơng trôu cađnh vò buơi, böîng möơt tríơn mûa ađo ađo nhû vöơi vaô, xöịi xaê nhû möịi tònh muöơn mađng cuêa tuöíi quaâ niïn, lađm treê con uđa ra ặúđng mađ hođ heât lùn löơn, mađ teâ nûúâc mûa nûúâc uâng vađo nhau giûôa ặúđng phöị bò boôm

Tuöíi thú, tuöíi reo haât cuđng mûa, reo haât cuđng moơi caâi ăuâng cuông nhû sai, reo haât cuđng nhûông ăiïìu ngûúđi lúân khöng thïí nađo hiïíu nöíi Ăíịy Mûa uâng khöí bao ngûúđi Cöng taâ thoaât nûúâc ăiïn ăíìu, nhûng treê con bíịt cíìn, cûâ reo haât Coâ ngûúđi hađi hûúâc, dñ doêm noâi ăuđa: Tríơn mûa nađy lađ mûa ra treê con ăíy Khöịi anh vúô kïị hoaơch vò trúđi mûa maât meê

Coâ nhûông ăïm mûa, nùìm maôi khöng nguê ặúơc vò tiïịng mûa thò thađo trïn hađng cíy maâi phöị Tiïịng gò xa vùưng thïị? Tiïịng gò nhû húi thúê dađi to díìn lïn, xoeơt qua tai röìi laơi nhoê díìn ăi vađ míịt huât vađo mûa? Chiïịc xe nađo ăi vöơi trong mûa, baânh xe xiïịt vađo lađn nûúâc, tûúêng nhû nhòn thíịy hai lađn nûúâc hònh deê quaơt toâe s ang hai bïn trong aânh ăeđn vađng choâe

Saâng mai, tríơn mûa lađm ặúđng phöị saâng lïn, cíy cöịi tinh khiïịt saơch seô, tûúi tùưn nhû gaâi díơy thò Buơi bùơm ăaô tan ăi trong mûa, chó cođn laơi bùng trinh vađ noôn löơc Bađn tay cuêa trúđi thađnh pheâp laơ Vađ Höì Gûúm ăíìy lïn, chan chûâa, nhû röơng ra, mïnh möng hún, ñt xanh hún nhûng luđa caâi maât laơnh lïn ặúđng cho aâo mònh nhû moêng ăi trong thöng thoaâng Coâ thïí ặâng trïn búđ khoêa bađn chín xuöịng nûúâc höì tûúi roâi nûúâc mûa, cho caâi laơnh thíịm tíơn gan bađn chín, chúơt nghô rùìng mònh lađ ngûúđi thûâ bao nhiïu triïơu ặúơc hûúêng caâi niïìm vui sûúâng nađy Bònh rûúơu trïn noâc thaâp Hođa Phong kia coâ ăíìy lïn thûâ rûúơu trúđi khöng nhó? Nûúâc mûa giûôa trúđi trong vùưt, ngoơt lađnh, chaơm vađo ăíìu lûúôi ăaô ruđng mònh, coâ lađm ngíy ngíịt nhûông linh höìn ăang chíơp chúđn bay trïn thađnh phöị qú hûúng, duđ úê thïị giúâi bïn kia cuông khöng thïí nađo tûđ boê nhûông con ặúđng quen thuöơc, núi coâ bao nhiïu ýu thûúng kyê niïơm, núi coâ nhûông tríơn mûa nao lođng

Ăíịt Bùưc Hađ lađ thïị, con ngûúđi Bùưc Hađ lađ thïị Nhûông cún mûa vui, mûa saơch, nhûông cún mûa thíịm ăíîm lođng mònh tûơa tònh baơn thím giao, nhû tònh ýu viïn maôn, nhû chõ bïn em, nhû meơ cho con, nhû nöîi thûâc tónh sau cún möơng ăeơp khiïịn ngûúđi bađng hoađng Muđa giöng töị, sau cún baôo nùơng nïì tađn baơo, lađ nhûông tríơn mûa ró rñch trađn ăíìy, lađnh laơnh Mûa ăïìn cíy ăíịy Khöí thín nhûông göịc cöí thuơ úê ngaô

ba ngaô tû nađo, thín muơc röîng tûđ luâc nađo khöng biïịt, nay ăađnh guơc ngaô trûúâc phong ba Thûúng cho cíy non chûa cûâng caâp, cođn chûa ăuê rïî, ăaô gíîy cađnh ruơng laâ trûúâc gioâ díơp mûa vuđi

Trûúâc caênh íịy trúđi cuông phaêi xoât thûúng, cho mûa vïì ăïìn ăaâp, cho nûúâc maât tûúâi nhuíìn, cho mûa hiu hiu dòu dõu Sûơ tađn aâc nađo, duđ lađ cuêa trúđi ăíịt cuông phaêi coâ thûđa trûđ Tûơa nhû sau cún luô tađn phaâ, phuđ sa ăoơng laơi cho muđa sau tûúi töịt Cođn con ngûúđi thò sao? Thaâng mûúđi trúđi mađu baơc, ngûúđi laơnh hai vai Con rûúi sùưp trúê vïì, goơi voê quyât thòa lađ ăïí thúm tûđ bïịp nhađ nađy sang goâc phöị khaâc Caâi aâo len cíịt ăi tûđ thaâng giïng hai, cođn thúm muđi bùng phiïịn trong tuê, ta ăi trïn phöị chùỉng súơ coâ möì höi nïn khöng cíìn möơt thûâ nûúâc hoa nađo trïn aâo Chúơt möơt trûa nađo, trúđi nhû chuýín mònh, ngûúđi nađy ngûúđi noơ kïu ăau xûúng cöịt, míy khöng tûúi saâng cuông khöng ím u, mađ cûâ

ríơp rònh nhûông ăaâm míy khöng ra dađy khöng ra moêng cho lùưc rùưc chuât mûa trïu ngûúi Mûa rûúi ăíịy Con rûúi nhoê tñ mađ ăuê sûâc lađm bíìu trúđi chuýín ăöơng theo mònh Kyđ laơ thïị lađ con rûúi cho trúđi coâ mûa rûúi

Coâ anh chađng nađo húi tuơc tûê möơt chuât böîng ăöơng lođng, khöng phaêi ăöơng lođng höì haêi böịn phûúng nhû Tûđ Haêi, mađ chó ăöơng lođng nhúâ moân möơc töìn Mûa rûúi coâ goơi lađ mûa thu ặúơc khöng Nhûông ăïm mûa thu buöìn phiïìn raê rñch trïn maâi laâ, tíìu tiïu Nïịu mûa phuđn lađ hiïìn dõu, mûa rađo lađ dûô döơi thò mûa thu ra sao nhó? Mûa trïn maâi ngoâi coâ ím thanh riïng Mûa trïn maâi tön thíơt phuô phađng Mûa thu hònh nhû khöng coâ tiïịng, víơy mađ noâ coâ thïí lađm naât gaơch, muên tûúđng vađ khöịn khöí cho nhûông ai thiïịu möơt maâi íịm gia ằnh mađ nûúng tûơa Hoơa chùng chó coâ ăöi ngûúđi ăang say nhau, ăang mú trong nhau, sùĩn sađng choađng chung möơt tíịm vaêi mûa mađ ăi, coâ thïí ăi ăïịn cuđng trúđi cuöịi ăíịt, mùơc kïơ ăíìu ûúât suông, vai nùơng trõch (nùơng vò mûa hay nùơng

vò tûơa vađo nhau), chín laơnh buöịt Mûa thu trïn tíìng nùm khaâc mûa thu trïn tíìng trïơt, cuông khaâc mûa thu trïn nhûông ăeôi löơ toađn biïơt thûơ, cađng khaâc hùỉn trïn nhûông ngoô heơp quanh co líìy löơi

Thím Tím coâ cíu thú: Cuöịi thu mûa naât lođng díu biïín ăïí taê caâi dai dùỉng vađ quaâi aâc nađy, nhíịt lađ khi muđa thu bađn giao khöng gian cho muđa ăöng thò nhûông súơi mûa ăaô biïịn thađnh nhûông con dao

vö hònh nhûng ríịt thûơc, cùưt vađo da thõt ngûúđi Quíìn aâo moêng, mađu cuông moêng phaêi nhûúđng chöî cho len daơ, khùn quađng mađu síîm, nùơng nïì ăöi chuât

Mûa trïn thađnh phöị, trïn tíìng nhađ, trïn maâi cíy lađ taâc phíím cuêa thiïn nhiïn ăiïím xuýịt cho caênh víơt, lađ tùơng phíím cuêa vuô truơ cho con ngûúđi Haôy cûâ ăïí mûa söịng cuöơc ăúđi mûa gioâ cuêa mònh, duđ mûa ăoâ lađ cuêa thi nhín ăíìy caêm hûâng, hay caâi haâo hûâc cuêa chađng nghiïơn rûúơu cíìn nhíơu nheơt ăïí mûa coâ thïm nghôa lyâ, duđ mûa ăoâ vađo muđa nađo, vađo luâc nađo

Hađ Nöơi muđ sûúng

Nïịu muđa xuín rûơc rúô caâc loađi hoa coâ mûa bay íím toâc muđa heđ choâi chang nùưng loâa, nguât lûêa trïn cađnh phûúơng, tñm huy hoađng trïn ngoơn bùìng lùng nûúâc, muđa thu coâ gioâ heo may nheơ nhû nöîi nhúâ thò muđa ăöng tuy khùưc nghiïơt víîn coâ sùưc thaâi riïng lađm lođng ngûúđi nhû muöịn xñch laơi gíìn nhau cho thïm íịm aâp

Vađo nhûông ngađy reât ngoơt hanh khö, ăi qua phöị Trađng Thi, tûúêng nhû nghe thíịy tiïịng söơt soaơt cuêa tûđng trang saâch múê ra, trong khi trïn ặúđng rùơng bađng tung nhûông túđ laâ ăoê, nhû tíịm thû trúđi gûêi cho ngûúđi baâo hiïơu muđa ăöng sùưp hïịt, mađ ăíy lađ nhûông aânh nùưng cuöịi cuđng Hađng phûúơng vô ặúđng Thanh Niïn ăaô tùưt hïịt ăeđn chó cođn laơi nhûông quaê khö nhû nhûông súơi bíịc ăen chûâa ặơng trong ăoâ caâi haơt níu vín vín, ặơng lûêa cho muđa sau

Hađng cúm nguöơi phöị Lyâ Thûúđng Kiïơt hònh nhû míîn caêm vúâi sûúng ăöng trûúâc hïịt Chuâng chó cođn trú laơi nhûông cađnh trong bađng baơc mađu trúđi Nhûng ặđng tûúêng nhíìm, chñnh chuâng laơi bíơt míìm ăoân muđa xuín trûúâc nhíịt, mađ coâ leô roô nhíịt lađ míịy cíy úê trûúâc cûêa truơ súê uêy ban Nhín dín thađnh phöị, mađ xûa kia goơi lađ Tođa Thõ chñnh Caâi vûúđn hoa beâ tñ teơo nhûng xinh xùưn vö cuđng úê Cûêa Nam kia múâi laơ luđng sao Chó vađi bûúâc chín ăaô hïịt Nhûng thûê tûúêng tûúơng nïịu khöng coâ noâ, thađnh phöị seô tröịng traêi biïịt bao Vađi nùm trûúâc khi nhûông tú sûúng bùưt ăíìu giùng mùưc trïn thađnh phöị, múâi giûôa muđa ăöng, míịy cíy míơn trùưng ăaô theơn thuđng phö ra dùm ăoâa hoa gíìy moêng manh trùưng muöịt öi nhûông böng hoa míơn cöịt caâch chùỉng keâm

gò hoa mai íịy, bíy giúđ úê ăíu, höìn hoa úê ăíu, coâ nhíơp vađo cuöịn truýơn

Truýìn Kyđ Maơn Luơc cuêa Nguýîn Dûô khöng? Coâ thïí nađo khöng nhùưc ăïịn Höì Gûúm, Cíìu Thï Huâc, Ăïìn Ngoơc Sún

Thaâp Ruđa luâc nađo cuông múđ aêo trong sûúng nhû neât nhođe trong bûâc tranh luơa kiïơt taâc cuêa ngûúđi hoơa sô tađi hoa Tûđng ăúơt gioâ chúi trođ ăuöíi nhau, tûđ phña ăaêo Ngoơc vïì Hađng Khay, lađm cö gaâi nađo phaêi kñn ăaâo keâo nghiïm tađ aâo vò caâi laơnh trïu ngûúi

Thiïịu nûô Hađ Nöơi víîn phaât huy truýìn thöịng vùn hiïịn, biïịt trang ăiïím giûô gòn vađ phö trûúng veê ăeơp möơt caâch thanh lõch bùng trinh Nhíịt lađ nhûông ngađy sûúng laơnh ăuê caâc mađu aâo ặúơc choađng lïn vai trođn, tûđ hoađng ýịn, tñm hoa cađ, ăoê rûơc rúô ăïịn xanh luơc thíîm, vađ hađng trùm cung bíơc cuêa mađu nhû ím thanh cuêa cíy ăađn diïơu kyđ, mađ nöịt thùng nöịt giaâng cuông múđ ăi khöng cođn phín biïơt Tônh lùơng lađ nhûông ăïm ăöng khi gioâ cûâ möơt mònh löìng lïn tòm baơn trïn noâc cíy long naôo, xađ cûđ Sao mađ nhúâ ngûúđi baơn ăaô ăi xa, khöng cođn ặúơc hûúêng nhûông tiïịng thò thíìm íịy khi sûúng vađ gioâ lađm múđ thûơc taơi xö böì Phaêi chùng lúđi baơn voơng vïì trong gioâ íịy baơn úi

Hađ Nöơi víîn mang daâng veê tríìm tû duýn daâng, gíìn nhû hoang

sú trong nhûông ặúđng ngoô quanh co múđ toê cuêa mònh

Ngoô Trađng An coâ ngöi chuđa nhû möơt lađng xa Ngoô Phíịt Löơc coâ hònh chûô chi Ngoô Tûâc Maơc coâ cíy hoađng lan cöí thuơ Ngoô Hađ Nöơi thoùưt íín thoùưt hiïơn vúâi nhûông ngöi nhađ nhû khöng bao giúđ coâ ai to tiïịng Röìi ngoô Taơm Thûúng, ngoô Liïn Trò nhoê beâ, röìi ăïìn Quaân Thaânh coâ nhûông cíy muöîm giađ trùm tuöíi, thaê laâ khö xuöịng sín ăïìn khöng möơt tiïịng vang, lađm sûúng ăöng cuông khöng thïí giíơt mònh Phaêi chùng höìn Thùng Long víîn cođn íín hiïơn trong lađn sûúng moêng mađu lam kia? Ăaô qua muđa hoa sûôa Cíy sûôa bíy giúđ treo mađnh bùìng nhûông chuđm quaê, thónh thoaêng laơi rùưc caâi haơt ăíìy löng níu ra tûâ phña, coâ luâc mònh tûúêng nhíìm lađ con síu, hoâa chó lađ caâi haơt cíy, chùưc muöịn ăíơu vađo vai ngûúđi tòm húi íịm

Coâ nhiïìu loađi cíy víîn tûúi xanh trong sûúng ăöng, thaên nhiïn

nhû höìi tröịng baâo ăöơng, cíy víîn thaâch thûâc bùìng mađu xanh híìu nhû suöịt caê böịn muđa

Hađng Da ặúđng Ăiïơn Biïn, nhûông cíy sao ăen phöị Lođ Ăuâc, nhûông cíy chođ xanh tûđ ăïìn Huđng ặúơc di vïì gíìn núi Baâc Höì ýn nghó, hađng long naôo laâ trođn vađ thúm nheđ nheơ úê phöị Lï Vùn Hûu xinh xùưn Mađu xanh íịy chñnh lađ cuöơc ăúđi, lađ sûơ söịng, daâm vûúơt moơi phiïìn toaâi cuêa vuô truơ

Möơt buöíi töịi nađo ta khoaâc tay ngûúđi baơn thín ăi daơo trïn phöị Hađ Nöơi cöí Beê cao cöí aâo lïn, caêm thíịy caê húi íịm baơn beđ bïn vai mònh, röìi tûđ möơt ngaô tû chíơp chúđn nađo, möơt cöơt ăeđn nađo nhođa trong sûúng coâ aânh saâng múđ aêo trong sûúng Möơt muđi thúm íịm noâng bay lïn Muđi thúm ăaô trúê nïn hûôu tònh Ta gùơp aânh than höìng líơp lođe theo tay

cö gaâi coâ húi veê ngheđo, vúâi chiïịc quaơt nan cuô Mùơt ngûúđi cuông luâc saâng luâc töịi cuông nhû lúđi ai luâc noâi luâc ngûđng, nhû trong giíịc mú saâng mai khöng thïí nhúâ laơi ặúơc Xin möơt phuât ặúơc ngöìi laơi bïn chíơu than hoa höìng rûơc, trong muđi thúm chúđ ăúơi ăïịn thùưc thoêm, chó súơ chûa ăïịn phíìn mònh khi cö gaâi líơt giúê bùưp ngö vûđa chñn túâi sang möơt goâc, bùưp ngö vađng oâng gíìn nhû trong suöịt mađ phíìn ngoađi ăaô líịm tíịm ăen vò húi lûêa Ngö ăaô chñn ăíịy Cíìm caâi bùưp ngö íịy laơi ặâng lïn ăi tiïịp ăoaơn ặúđng sûúng, vûđa ăi vûđa tóa tûđng haơt mađ ùn Muđi thúm quíịn quyât vúâi ta, húi íịm lan truýìn tûđ gín tay vađo khùưp ặúđng gín thúâ thõt

Hònh nhû moân ngö nûúâng sinh ra khöng phaêi ăïí cho muđa khaâc, cuông khöng phaêi ăïí cho luâc khaâc Trong húi sûúng, trong gioâ reât, trong bûúâc ăi thû thaê cuêa möơt ăïm ăang vïì, ngö nûúâng lađ möơt phíìn cuêa ăïm sûúng íịy Coâ leô Tûê Kyđ cíìn möơt Baâ Nha thò ngö nûúâng trïn ặúđng sûúng Hađ Nöơi cuông cíìn coâ nhûông tíịm lođng, nhûông bađn tay biïịt thûúêng thûâc noâ vađo ăuâng luâc nađy chùng? Caâi bùưp ngö mang hûúng ăöìng gioâ baôi íịy ăaô hoâa thín thađnh niïìm vui nöîi íịm cho ngûúđi Hađ Nöơi vađo khuya, ăïí mađ ýu thïm caâi thađnh phöị khöng to nhûng laơi ăíìy ngaô ba ngaô tû cho ta ăi tûđ phöị nađy sang phöị khaâc vúâi caêm giaâc vađ suy nghô ặúơc thay ăöíi luön nhû hònh trïn mađn aênh

Míịy chuơc nùm trûúâc ngûúđi Hađ Nöơi cođn ruê nhau ăi ùn khuya moân baânh cuöịn bađ Hai Tíìu phöị Húị Nay khöng cođn nûôa Nhûng víîn cođn nhûông gaânh luơc tađo xaâ, nhûông gaânh mña híịp rao ngín nga úê möơt ngoô vùưng nađo

Nhûông moân quađ vûđa ngoơt vûđa lađnh, nhû tíịm lođng thúm thaêo cuêa ăíịt qú cho ta, chùỉng töịn bao nhiïu tiïìn mađ chùỉng thûâ cao lûúng myô võ nađo líịn aât ặúơc

Nhûông buöíi saâng Hađ Nöơi choađng tíịm aâo sûúng lađm thađnh phöị ăöíi khaâc hùỉn nhû cö gaâi ngađy thûúđng lam luô, höm nay choađng tíịm voan cûúâi lïn ăíìu trúê thađnh cö díu diïîm lïơ, bíịt ngúđ cho tíịt caê moơi ngûúđi duđ quen duđ laơ Búđ coê búđ Höì Gûúm ăíu ăoâ cođn vûúng víịn nhûông viïn ngoơc li ti Ăïm qua coâ ai lađm tung toâe nhûông haơt ngoơc trai víơy nhó Hay lađ súơi díy chuýìn tûđ cöí cö gaâi thanh tín ặât ra, vò quaâ vöơi vïì trúđi khöng kõp nhùơt, mađ ngûúđi tríìn gian chuâng ta cuông khöng thïí níng lïn, vò cö ăaô ýím pheâp tiïn noâ sùĩn sađng tan ra cuđng trúđi ăíịt Hađ Nöơi ăaô boâc ăi gíìn hïịt ặúđng tađu ăiïơn cöí xûa Xe cöơ díơp dòu hún trûúâc Mađu sùưc líịp laânh hún xûa Cuöơc söịng múâi coâ veê tíịp níơp vöơi vađng, nhíịt lađ nhûông ngađy gioâ laơnh hun huât nađy, míịy ai ăi hûâng caâi laơnh leôo vađo mònh Rau xanh, thò laơi khaâc, víîn phaêi vûúơt qua sûúng gioâ ăïí vađo thađnh phöị Su hađo xanh mûúât, caêi bùưp cuöơn trođn Caêi beơ mún múên Cađ röịt tûúi non Cađ chua ăoê moơng Ăíơu vađng, ăíơu xanh moơng nûúâc

Caê nhûông boâ rau cíìn heơn möơt bûôa ùn thíơt híịp díîn lađm sao íịy lađ chûa kïí ăïịn huâng Laâng, rau muđi, thòa lađ, cíìn tíy lađm bûôa ùn nhû ặúơc ûúâp hûúng thúm cuêa ngoaơi thađnh xanh ngaât Röìi möơt höm nađo, nhû chúơt tónh ra, ta thíịy míịy caâi quaân dûơng lïn Chúơ hoa sùưp hoơp Muđa sûúng sùưp hïịt Xuín ăang ăúơi thíơp thođ úê ngoađi thïìm Hađ Nöơi Hađng bia tiïịn sô trong Vùn Miïịu sùưp hïịt nhûông ngađy tùưm sûúng giaâ buöịt Bao nhiïu cíy ăang lađm nhûơa dûúâi göịc kia ăïí chúđ xuín, tung mađu xanh vađo ăúđi, tiïîn möơt muđa sûúng giaâ ra ăi

Vaâ Haâ Nöåi laåi àeåp caách khaác Haâ Nöåi vêîn cûá àeåp, nhû chûa tûâng bao giúâ thua thúâi gian möåt keo naâo

Cíy xanh - neât riïng Hađ Nöơi

Cađng ngađy ngûúđi thađnh phöị múâi cađng thíịy cíy xanh cíìn thiïịt cho con ngûúđi biïịt chûđng nađo Cađng chíơt cöơi, cíy xanh cađng quyâ giaâ, noâ nhû caênh vúơ chöìng ngheđo cađng biïịt thûúng ýu hún, nhû cö gaâi quaâ thò ặúơc ýu cađng nöìng nađn mï ăùưm hún

Coâ hai loaơi cíy xanh thûúđng gùơp Möơt lađ cíy xanh trïn vóa heđ cöng cöơng Hai lađ cíy xanh trïn heđ trïn thïìm trong sín möîi gia ằnh Trong nhûông cùn nhađ cöí Hađ Nöơi cuô, thûúđng lúâp nhađ trïn caâch lúâp nhađ dûúâi khoaêng sín con ÚÊ ăoâ thûúđng coâ non böơ, möơt vađi chíơu cíy caênh nhû möơt chíơu ắa lan, maơc lan, haơc ăñnh lan, möơt khoâm soâi, khoâm höìng, giođ cuâc Coâ khi lađ möơt göịc ăinh lùng xanh biïịc lùn tùn (luâc ùn goêi caâ khoêi phaêi ăi kiïịm), cuông coâ thïí lađ möơt cíy xûúng röìng, möơt cíy cuâc möịc, möơt göịc chi mai, möơt khoâm liïn ăađi (hoa ăaâ)

Dùm chuơc nùm trûúâc, hoa giíịy (tïn chñnh lađ hoa moâc diïìu) cođn hiïịm, chó möơt mađu tñm thûúđng cho leo trïn hađng rađo sùưt vađi biïơt thûơ Nay hoa giíịy thađnh phöí biïịn, ăuê mađu: tñm, trùưng, caânh sen, caâ vađng coâ khi cođn lađ cíy thïị, coâ hai ba mađu hoa gheâp Tûđ trong nhađ ăi

ra, bûúâc xuöịng bíơc tam cíịp lađ gùơp ngay cíy xanh tûúi maât, böí khuýịt cho caâi chíơt chöơi tûâc mùưt ím u cuêa mađu níu ăöì göî, mađu ăen cuêa cíu ăöịi hoađnh phi, mađu xón cuêa gaơch laâ nem, vađng cuêa tûúđng vöi, xaâm cuêa rui međ trïn noâc Cíy xanh thađnh nöịt nhaơc phaâ ăi caâi tríìm lùơng cuêa khöng gian tõch mõch, noâ cođn thoaêng nheơ möơt muđi hûúng cho thanh thoaât tím höìn ăöi chuât

Cuöơc söịng phaât triïín, nhađ höơp, ăaâ öịp, ăaâ rûêa, nhûông ặúđng thùỉng song song nùìm ngang hay thùỉng ặâng cûâng ăú, thûúđng ăún

ăiïơu, nïn nhiïìu ngûúđi ăaô phaêi phöí chuât cíy xanh vađo cho ăúô tröịng laơnh bùìng cíy ăa laâ ăoê, cíy cö tođng, trùưc baâch diïơp, cíy vaơn niïn thanh thùỉng ặâng mađ laâ coâ nhûông chíịm trùưng li ti nhû sao moơc trúđi ăïm

Nhûông chuê nhín cuêa thïị kyê trûúâc thûúđng aâo the quíìn öịng súâ tûúâi cíy chùm soâc caâi míìm xanh nhû ngûúđi tri kyê, líịy caê nûúâc rûêa mùơt tûúâi cíy, duđng nûúâc ăiïịu tuöịt muöơi cho laâ lan quen eêo laê, chúđ tûđng caâi nuơ quyđnh múâi nhuâ bùìng ăíìu tùm Cođn bíy giúđ öng chuê bađ chuê söịng theo töịc ăöơ xe maây, quíìn bođ vaây möịc, möìm ăoê mùưt xanh, coi cíy lađ thûâ phuơc vuơ, lađ möơt thûâ lađm sang cho mònh, chûâ khöng phaêi lađ ngûúđi an uêi mònh, nïn ăöịi vúâi cíy khaâ phuô phađng

Khöng traâch ặúơc hoơ, búêi hoơ söịng trong caâi guöìng keâo ăi khöng thïí ăïí lûđ ặđ, ăíơn ăađ mađ ặúơc Cođn loaơi cíy trïn vóa heđ cöng cöơng thađnh phöị thò sao? Cöng taâ cöng viïn coâ ăöơi boâng maât ăïí chùm cho cíy, nađo tröìng dùơm, böí sung, haơ nhûông cíy síu muơc, tóa cađnh muđa baôo (chó tiïịc coâ khi anh em quaâ tay, caâi cíy cođn khöịn khöí hún gùơp baôo)

Hađ Nöơi coâ nhûông hađng cíy ăeơp laơ luđng, lađ nöîi nhúâ cuêa ngûúđi ăi

xa, lađ niïìm ýu cuêa ngûúđi úê gíìn, lađ bíng khuíng cho tònh aâi, lađ nhiïìu lùưm Lođ Ăuâc coâ sao ăen thùỉng vuât Nguýîn Du coâ hoa sûôa Tríìn Hûng Ăaơo coâ caê hoa sûôa, caê síịu um tuđm Phan Ăònh Phuđng coâ hoađng lan Ngö Quaâïìn cođn soât laơi mûúi cíy me cöí thuơ Ăiïơn Biïn Phuê coâ hún böịn chuơc cíy ăa cûâ oùìn mònh mađ xanh biïịc böịn muđa Thúơ Nhuöơm coâ bùìng lùng nûúâc, ặúđng Thanh Niïn coâ xoan tíy

Xung quanh búđ Höì coâ bao cíy ăùơc biïơt: cíy moô thín thùỉng cađnh xođa röơng, cíy löơc vûđng nhû cíy thïị khöíng löì, laơi coâ cíy löơc vûđng chñn göịc, cíy göî tïịch thùỉng vuât, baôi vöng hoa ăoê rûơc luâc chúâm heđ, göịc gaơo goơi chim vïì rñu rñt cuđng hoa khi cuöịi xuín, nhûông cíy vađng anh rûơc rúô nhûông chuđm hoa da cam ăùìm thùưm, cíy coơ nhû chöịng ăúô trúđi xanh, míịy cíy ăa hađo phoâng boâng maât vađ buâp cho con treê ăuđa chúi

Ăöi vûúđn hoa biïơt thûơ thíịp thoaâng möơt vađi göịc tre ăùìng ngađ thín vađng oâng nhû maơ vađng, keâo nhûông lađng qú gíìn laơi Líu nay Hađng Díìu coâ cíy sûa, muđa xuín hoa núê trùưng nhû tuýịt phuê Hađng Beđ, Hađng Ăađo coâ díu da xoan lađ loaơi cíy dïî tröìng dïî söịng, toêa boâng maât rûúơi, hoa thúm thoaêng xa duđ húi phađm tuơc

Cíy xađ cûđ ăaô khaâ quen thuöơc vúâi Hađ Nöơi, cíy cao boâng caê, chó tiïịc to xaâc nhûng ñt chõu ặúơc baôo to gioâ lúân vò rïî ùn ngang, khöng deêo dai nhû cíy síịu, göịc coâ veđ coâ baơnh, laâ thûúđng xanh böịn muđa, hoa ruơng trùưng thaâng ba, treê nhùơt chúi ăíìy kyê niïơm

Thûê tûúêng tûúơng nïịu Hađ Nöơi khöng coâ cíy xanh Ăoâ lađ cö thiïịu nûô ăeơp nhûng laơi caơo troơc ăíìu, khöng kïí chuâng ta seô ngaơt thúê khoâi nhađ maây do caâc thûâ cuêa con ngûúđi thaêi vađo khöng khñ Hađ Nöơi ăeơp möơt phíìn chñnh vò cíy xanh, cíy lađm thađnh phöị mang yâ võ cuêa thađnh phöị xinh xùưn tríìm mùơc cöí kñnh, maât meê, ăíìy nhín tònh lûu luýịn, lađ nöîi khùưc khoaêi cuêa ngûúđi xa thađnh phöị qú hûúng, lađ niïìm íu ýịm cuêa ngûúđi hađng ngađy phaêi coâ mùơt trïn ặúđng phöị Tiïịc coâ luâc coâ nhûông göịc cíy bõ xíy boâ laơi lađm chöî baân hađng, baân nûúâc, hoùơc coâ khi

bõ tađn phaâ nhû ăïm giao thûđa, ngûúđi ta haâi löơc

Ngûúđi Hađ Nöơi thïị hïơ nađy tiïịp thïị hïơ khaâc khöng thïí nađo qún bao kyê niïơm gùưn ăúđi mònh vúâi nhûông hađng cíy quen thuöơc Hoa tñm bùìng lùng nûúâc trïn ặúđng Thúơ Nhuöơm, hoa phûúng ăoê choâi trïn ặúđng Thanh Niïn, hoa síịu trïn nhiïìu con ặúđng um tuđm rúơp boâng, hoa löơc vûđng choâi ăoê ríơp rúđn trïn mùơt höì thu caê ăïịn cíy mñt trong chuđa ngoô Trađng An, cíy muöîn trong Quaân Thaânh, cíy muöîm ăún ăöơc moơc giûôa heđ trïn phöị Tríìn Hûng Ăaơo (chöî cûêa sûâ quaân I-rùưc) Cíy xanh ăaô thađnh neât, nïịu khöng noâi lađ chuê ăaơo thò cuông lađ möơt neât mađu quan troơng cuêa bûâc tranh Hađ Nöơi sùưp bûúâc vađo nghòn tuöíi

Tiïịng hoa

Tiïịng muđa xuín ăaô rò ríìm trong maơch ăíịt Nùưng hanh vađ mûa buơi Trùng laơnh vađ súâm mai höìng Gioâ nöìm vađ míy phiïu baơt Höìn hoa thu nhíơn tiïịng khöng gian íịy ăïí hoâa thađnh tinh khöi ăoâa cuâc, khi phai tađn cođn lïn lúđi trong cheân rûúơu hoađng hoa, thađnh böng thûúơc dûúơc rûơc rúô nhû thiïịu phuơ ăuê ăíìy chan chûâa, thađnh caânh haêi ặúđng loâe lûêa trong keô diïơp luơc xanh ngađ, thađnh böng hoa maênh nhû tú, nhû luơa, cûâ tûúi roâi lïn trong hûúng xuín raơo rûơc

Muđa xuín, muđa ăeơp nhíịt möơt nùm Tuöíi xuín, tuöíi ăeơp nhíịt möơt ăúđi vađ hoa xuín thiïịu hoa xuín thò xuín trúê thađnh goâa buơa, caâi ăeơp muön lođng chúđ ăúơi kia chó cođn lađ nöîi víơt vúđ, khùưc khoaêi, chia xa, lúô lađng, hiu quaơnh Chiïìu líng líng hoa lyâ Ăïm baât ngaât hûúng quyđnh Ngíu ăoâ vö cúâ mađ bûât rûât Hoa möơc úi thúm vïì ăíu mađ kñn nhû lúđi gaâi qú khöng ngoê, khaâc hùỉn daơ lan hûúng rúơn lïn tûđng ăúơt trïu ăuđa nhû cö gaâi ăa tònh vaây tung bay trong gioâ löơng Ăûúđng trûa boâng treê ven lađng, nheơ bíîng lađn sen Con thuýìn thuâng loêng laênh tay sađo, chòm khuíịt trong nhûông chiïịc ö xanh ăïí ngûúơc mađu xanh baơc, cûâ thaê nhûông con bûúâm vö hònh mang ăíìy hûúng trïn caânh ăíơu vađo maâ vađo ngûơc ta mađ noâi nhûông lúđi ăöìng qú röơng lođng múê ăoân, ăíơu caê síu thùỉm lođng ta thûâ hûúng thûâ lúđi mađ thađnh phöị xö böì lađm sao coâ ặúơc Coâ lúđi thu vûđa ăi qua, duđng dùìng núi cûêa söí, bùưt ta hoâa thín doôi tòm Ngoơc lan nhû ngoơn buât mađu ngađ, mûơc lađ gò nhó hay chó lađ nöîi lïnh laâng tím tû, khiïịn hoa cûâ bay, caânh cûâ ruơng mađ viïịt maôi chùỉng thađnh khuâc ăiïơu Hoađng lan giú ngoân tay eêo laê víîy theo ta, röìi vuơt biïịn ăi, chó cođn ăïí laơi möơt höì laâ mïìm nhû toâc ăïm síu vùưng veê Ngûúđi ăaô xa nghòn truđng Ngûúđi ăaô thađnh dô vaông, víơy mađ hoa sûôa nhû muđi

quaê doi chñn moơng ăíìu möi, nhû muđi möơng mõ laơi vïì tûđ luâc chaơng vaơng ăïịn khi aânh ăeđn múđ ăuơc phöị khuya Hoa bay ăi ăíu, vïì tíơn neêo nađo coâ mang ăi nöîi ngoê cuêa ta khöng thïí noâi cuđng ai Ăûđng, ặđng vöơi thïị ngûúđi úi mađ víịp vađo gioâ ăíịy, ngaô trong gioâ thò ai ăúô nöíi Hoa sûôa lađm chöî tûơa û, nhûng hoa sûôa cuông ngaô theo röìi Sûâc nùơng cuêa maâi ăíìu ngaê bïn vai ta cođn nùơng hún traâi ăíịt, nhûông lađn toâc buđ tung kia lađ míy líịt phíịt xoaây vađo da thõt ăï mï Nađo ta ăi bïn nhau, suöịt muđa hoa, suöịt muđa ăúđi, suöịt muđa tònh aâi Trûa nađo ăöìng quaơnh chang chang, hoa suâng noâi gò trong caânh tñm, nhoơn sùưc nhû lúđi ai oaân, cođn hoa trang trùưng tinh laơi nhoê li ti, khiïm töịn nhû tíịm lođng thúm thaêo, chó biïịt cho mađ khöng cíìn nhíơn, chó biïịt vò keê khaâc mađ chaê nghô ăïịn mònh, caâi mònh nhoê nhoi töơi nghiïơp

Ăûđng bùưt ta nguê, ăïm hoa bûúêi nheâ Búđ giïịng hay rùơng duöịi ăíìu thön, tiïịng sûúng hay tiïịng loâc boâc roê tûđ chiïịc gíìu thuêng ăaây xuöịng lođng síu mùơt giïịng, coâ leô chó lađ tiïịng hoa bûúêi hiïơn nguýn hònh tađ aâo trùưng caânh hoa, chuât nhõ vađng nhû caâi choaâng vaâng cuêa cheân rûúơu míơt ong quaâ liïìu daơi döơt

Qua ăöng reât mûúât, muđa ăaô chuýín sang nöìm, khöng gian íịm nhû bađn tay, mïìm nhû sûơ nhíơn lúđi trong caâi gíơt ăíìu röìi uâ teâ chaơy Buöìn úi, khöng ăađnh ăi Haôy ăùơt caâi vöơi vađng xuöịng heđ ặúđng, ăïí möơt líìn mùơc niïơm nhûông vođng hoa ăang chíơm raôi ra ăi Lúđi hoa thađnh mađu ăen trïn daêi vaêi vùưt ngang cuöơc söịng hònh trođn hay bíìu duơc thađnh tiïịng keđn giađ lađm nûâc núê vađ tiïịng tröịng cúm naôo nuđng ặa linh ăem caê nhûông vođng hoa tûúi kia vađo heâo hùưt, möîi böng hoa cođn chûâa caê linh höìn nuöịi tiïịc íịm ïm ăúđi söịng tríìn gian

Ăïm nay, ngûúđi coâ trúê laơi ặúđng nađy, tòm theo díịu vïịt nhûông lúđi hûúng vang voơng duđ mađu sùưc cuêa hoa ăaô tan loaông thađnh ăen, ăïí vïì vúâi cùn phođng vui aânh ăeđn ăoađn tuơ Chùưc ngûúđi khöng ăađnh möơt ăi lađ maôi maôi boêi khuön hònh cuêa cuöịn phim ăúđi víîn lïn tiïịng goơi thiïịt tha, búêi nhûông nöịt nhaơc trïn cíy ăađn ăaô múê nùưp chúđ tay ngûúđi bíịm phñm

Cađng aâm aênh hún, cađng xoât thûúng hún, khi ăoâ lađ vođng hoa trùưng Nađo húơ nađo cuâc trùưng, nađo baơch dûúng, nađo loa keđn hoa cođn ngíơm síu nhûông lúđi íịp uâng chûa hïì ngoê, cođn phong kñn möơt tím höìn nhû chiïịc bíìu ăađn chûa coâ bađn tay rung ngoân Xin ặúơc khuíy khoêa ăïí ăi haâi möơt böng ăöìng thaêo, nhoê nhoi, khiïm töịn, moơc líîn vađo trong coê, khiïm töịn ăïịn nöîi ngûúđi qua khöng ngoaâi laơi ăïịn ăöơ tïn cuông bõ laông qún, khöng cođn ai goơi lađ viöleât mađ cûâ nhíìm vúâi Chín chim múđ nhaơt, coâ sùưc tñm mađ chùỉng coâ lúđi hûúng Ăöìng thaêo úi, viöleât úi, pha caê trúđi xanh vađo sùưc tñm nađy, hođa caê aânh höìng pha lam vađo caânh moêng, thïị mađ víîn cûâ le loâi chuât lûêa vađng, nhû möơt chiïịc löng con chim hoađng ýịn khiïịn ta nghe laênh loât, lúđi hoât nhoê nhû tiïịng sûúng chûa ăoơng gioơt luâc vađo ăïm Phong lan söịng bùìng gioâ Ăõa lan dûơa vađo ăíịt Dung dõ mađ cuông cao sang, khiïịn ăöi khi ta thíịy mònh chó lađ chađng trai xíịu söị, xíịu ngûúđi Trûúng Chi gûêi líìm tònh ýu vađo nađng hoa vûúng giaê Myơ Nûúng Ăíu daâm sađm súô, cuông chùỉng daâm thö kïơch cuđng hoa, nhûông lúđi cûâ nhû bûâc mađnh veân nûêa trïn líìu, cođn ta lađ ngoơn coê búđ söng Nhûng ta coâ thïí ăam mï böng höìng nhung hađm tiïịu, kiïu sa víîn gíìn kïì coâ thïí nghe nhûông tia mùơt trúđi toêa íịm trong böng hoa ăöìng tiïìn ăoê rûơc, hay tím sûơ cuđng khoâm pùng-xï mún múên, luâc nađo cuông nhû ăađn bûúâm sùưp bay ra, sađ vađo lođng ta ăíìy tñm vađ nhûông lúđi lûu luýịn cuông tñm nhû mú Ăöi khi ta ngaê mònh trïn baôi coê ăöìng xa, chaơm tay vađo cíy trinh nûô, cíy liïìn vöơi kheâp laâ mi nhûng böng hoa mađu sen víîn rung rinh nhû böng hoa tai cuêa ai vûđa boê qún trûúâc ta giíy phuât, cûâ hûông húđ mùơc ngûúđi trïu cúơt Cuông coâ khi

ta gùơp ăaâm hoa mua luâp xuâp ven ặúđng, hoa lïn tiïịng múđi ta ngùưm nghña cho qún mïơt nhoơc ặúđng dađi, mađ tíơn hûúêng caâi hoang daô trong sùưc tñm chùỉng ặúơc ai níng niu chùm soâc

Bao ăïm möơt mònh, ta thaê höìn ta lang thang vađo gioâ, höìn gioâ cuông dùng nhûông tađ aâo moêng manh dïơt thađnh caânh voông coâ lúđi ru siïu thoaât, díîn ta ăïịn khu vûúđn mađ ban ngađy chùỉng thïí coâ trïn tríìn, hoa noâi cuđng ta lúđi mïơt mï cuêa ngûúđi ăi tòm tri ím bõ ặât ăoaơn thuúê nađo

Ta nghe, hoa úi Ta ưm lúâi hoa vâo da thõt cho bêåt ra cung àiïåu mâ ngûúâi con gấi àưåc nhêët trïn àúâi nây àậ cho ta, cho ta tûâ phuát chúám run rêíy àêìu tiïn cho túái vư cuâng