Kiến thức của các môn học sẽ đạt:+Môn Hóa học: Học sinh hiểu và biết về: công thức hóa học, tính chất vật lí, tính chất hóa học, ứng dụng và cách điều chế lưu huỳnh đioxit, lưu huỳnh trioxit+ Môn Sinh học : Biết được hiệu ứng hóa sinh của khí SO2+ Môn Công nghệ : Quy trình đốt quặng pirit hoặc đốt Lưu huỳnh+ Môn địa lý: Các nghành công nghiệp có lượng lớn khí thải SO2+ Môn Giáo dục Công dân : Có ý thức bảo vệ môi trường và xử lí tình huống liên quan đến bảo vệ môi trường và sức khỏe con người.Kĩ năng:+ Học sinh cần có năng lực tìm hiểu, thu thập, xử lí thông tin và làm việc nhóm.+ Vận dụng những kiến thức liên môn:Hóa học; Sinh học; Tích hợp giáo dục môi trường;Công nghệ; Giáo dục công dân khi học phần “lưu huỳnh đioxit”.Thái độ : + Có ý thức tích cực trong hoạt động, độc lập tư duy và hợp tác nhóm+ Biết vận dụng linh hoạt các kiến thức trong bài học vào các vấn đề trong thực tiễn. Phát triển năng lực: Phát triển năng lực quan sát, thu thập thông tin và đánh giá, kiểm định các thông tin.Khái quát hóa mục tiêu bài học qua sơ đồ tư duy:
Trang 1Ngày soạn 10/3/2016
Ngày dạy: 19/3/2016
Bài 32: HIĐROSUNFUA – LƯU HUỲNH ĐIOXIT- LƯU HUỲNH TRIOXIT
( Tiết 54)
1 Mục tiêu dạy học :
- Kiến thức của các môn học sẽ đạt:
+Môn Hóa học: Học sinh hiểu và biết về: công thức hóa học, tính chất vật lí, tính chất hóa học, ứng dụng và cách điều chế lưu huỳnh đioxit, lưu huỳnh trioxit
+ Môn Sinh học : Biết được hiệu ứng hóa sinh của khí SO2
+ Môn Công nghệ : Quy trình đốt quặng pirit hoặc đốt Lưu huỳnh
+ Môn địa lý: Các nghành công nghiệp có lượng lớn khí thải SO2
+ Môn Giáo dục Công dân : Có ý thức bảo vệ môi trường và xử lí tình huống liên quan đến bảo vệ môi trường và sức khỏe con người
-Kĩ năng:
+ Học sinh cần có năng lực tìm hiểu, thu thập, xử lí thông tin và làm việc nhóm + Vận dụng những kiến thức liên môn:Hóa học; Sinh học; Tích hợp giáo dục môi trường;Công nghệ; Giáo dục công dân khi học phần “lưu huỳnh đioxit”
-Thái độ :
+ Có ý thức tích cực trong hoạt động, độc lập tư duy và hợp tác nhóm
+ Biết vận dụng linh hoạt các kiến thức trong bài học vào các vấn đề trong thực tiễn
- Phát triển năng lực: Phát triển năng lực quan sát, thu thập thông tin và đánh giá,
kiểm định các thông tin
Khái quát hóa mục tiêu bài học qua sơ đồ tư duy:
Trang 25 Thiết bị dạy học:
Máy chiếu
Máy ảnh
Máy vi tính
6 Hoạt động dạy học và tiến trình dạy học:
a Chuẩn bị
-Cách thức: Mô tả bằng giáo án và slide powerpoint,sử dụng sơ đồ tư duy khái quát bài học
- Thời gian: Bài học được tiến hành trong 1 tiết học (45 phút)
Trong quá trình dạy học chia thành các hoạt động Các hoạt động này tương ứng với các nhiệm vụ mà giáo viên giao cho học sinh về nhà chuẩn bị trước
- Nhiệm vụ của giáo viên: Chia nhóm, phân công nhiệm vụ cho mỗi nhóm chuẩn bị
- Nhiệm vụ của học sinh: Học sinh tự nghiên cứu các tài liệu trong sách, các tạp trí, các thông tin trên mạng internet sưu tầm các tư liệu và trình bày kết quả bằng
powerpoint hoặc tranh ảnh, video Cụ thể chia hoạt đông cho từng nhóm như sau: + Hoạt động 1: xác định công thức cấu tạo và tính chất vật lý của SO2
+ Hoạt động 2: Tìm hiểu tác hại của SO2 gây ra
+ Hoạt động 3: Tìm hiểu các nghành công nghiệp thái ra khí SO2 và một số biện pháp sử lý khí thải
+ Hoạt động 4: Tìm hiểu về tính chất hóa học SO2
-Hoạt động 5: Tìm hiểu về điều chế và ứng dụng của SO2
Nhiệm vụ của nhóm được khái quát bằng sơ đồ tư duy:
b Tiến trình dạy học trên lớp:
Nội dung cơ bản được tiến hành theo SĐTD
Nhóm
`1
Trang 3Hoạt động của giáo viên Hoạt động
của học sinh
Nội dung
Hoạt động 1:Trên truyền
hình VTV1 và nhiều trang
báo nói về hiện tượng dùng
SO2 để tẩy thịt hôi thối thành
tươi mới là một vấn đề vi
phạm an toàn thực phẩm rất
đáng lo ngại Vậy SO2 có đặc
điểm tính chất gì chúng ta
cùng nghiên cứu về chuyên
đề SO2 để hiểu rõ hơn về nó
+ GV nói những nội dung
chính cần nghiên cứu trong
chuyên đề
Hoạt động
1:học sinh
nghe và suy ngẫm
Slide 1:
Hoạt động 2:
+Yêu cầu nhóm 1 trình bày
về cấu tạo phân tử và tính
chất của SO2
+ Giáo viên nhận xét và nêu
ra kết luận cuối cùng
Hoạt động 2:
Hs: theo dõi
và nhận xét
Slide 1:
Chất khí , không màu, mùi hắc, nặng hơn không khí.
Tan nhiều trong nước
Là khí độc, chất gây ô nhiễm
S O 2
2.Tính chất vật lý
1 Cấu tạo phân tử
* CTPT: SO 2
* CTCT:
Hoạt động 3:
+ Yêu cầu nhóm 2 trình bày
những tác hại của SO2 mà em
biết
+ Giáo viên nhận xét và nêu
ra kết luận cuối cùng
Hoạt động 3:
Hs: theo dõi
và nhận xét
Ng uồn s inh, tác hại và b iện p háp x ử lý khí S O 2
Trang 4Hoạt động 4:
Giáo viên chỉ những tác hại
của SO2
Hoạt động 4:
Hs: nghe
T ác hại c ủa S O 2
Hoạt động 5:
+ Hãy quan sát hình ảnh cho
biết hiện tượng mưa axit hình
thành như thế nào? và gây ra
tác hại gì?
+ Giáo viên cho học sinh
quan sát đoạn video và
thuyết trình đoạn video để kết
luận lại vấn đề.
Hoạt động 5:
HS: quan sát, suy nghĩ và trình bày ý tưởng
5
HIỆN TƯỢNG MƯA AXIT
Hoạt động 6:
+ Nhóm 3 trình bày về các
nghành công nghiệp thải
lượng lớn khí SO2
+ Quan sát lần lượt các hình
ảnh và cho biết nghành công
nghiệp đang nói tới là gì? Và
kết luận những tìm hiểu của
nhóm 3 có đúng không?
Hoạt động 6:
+HS nghe
HS: Quan sát
và trả lời
Khai thác chế biến than
Nghành công nghiệp thải khí SO 2
Luyện thép Sản xuất vật liệu xây dựng
Hoạt động 7:
+ Nhóm 3 trình bày một số
phương pháp xử lý khí thải
SO2 mà em biết?
+ GV cho học sinh quan sát
một số sơ đồ thiết bị hấp thụ
khí SO2
Hoạt động 7:
HS nghe và nhận xét
Một s ố phương phá p xử lý khí thả i
Hoạt động 8:
Gv chuyển vấn đề: tại sao
SO2 lại có những tác hại như
vậy và nó có ứng dụng gì?
Chúng ta sẽ cũng nghiên cứu
sang tính chất hóa học của
SO2
+ Qua nghiên cứu tài liệu
nhóm 4 trình bày tổng quát
về tính chất của SO2
+ Để kết luận được ý kiến
của nhóm 4 chúng ta sẽ tìm
hiểu tính chất hóa học của
SO2
Hoạt động 8:
HS nghe 3 Tính chất hóa học
8
Trang 5Hoạt động 9:
+ SO 2 là oxit axit có đầy đủ
tính chất của oxit axit chúng
ta học trong chương trình lớp
9
Hoạt động 9:
HS: nghe và
quan sát so sánh với ý kiến của nhóm 4
a L ƯU H UỲ NH Đ I O X IT L À O X IT AX IT
Hoạt động 10:
+ Nêu số oxh của lưu huỳnh
và cho biết đặc điểm về số
oxi hóa của S trong SO2
+So sánh với ý kiến của
nhóm 4
Hoạt động 10:
Học sinh nghe và trả lời
+ S có số oxh là -2, 0, +4, +6 S trong SO2 có số oxh là +4 nền vừa
có khả năng nhường, vừa có khả năng nhận e Vậy SO2 vừa là chất khử, vừa là chất oxh
b SO 2 vừa là chất khử vừa là chất oxi hoá:
S S S S -2 0 +4 +6
Tính oxi hoá Tính khử
10
Hoạt động 11:
Hãy quan sát thí nghiệm sau
và đưa ra kết luận về tính
chất của SO2
Hoạt động 11:
+ HS quan sát thí nghiệm trên video và đưa ra kết luận
+ Viết phương trình phản ứng xác định số oxi hóa và kết luận tính chất
SO 2 + Br 2 +2H 2 O → H 2 SO 4 +2HBr
Quan sát hiện tượng, giải thích và đưa
ra kết luận về tính chất của SO 2 ?
Hoạt động 12:
Hãy quan sát thí nghiệm sau
và đưa ra kết luận về tính
chất của SO2
Hoạt động 12:
+ HS quan sát thí nghiệm trên video và đưa ra kết luận
+ Viết phương trình phản ứng xác định số oxi hóa và kết luận tính chất
Trang 65SO 2 + 2KMnO 4 + 2H 2 O → K 2 SO 4 + 2MnSO 4 + 2H 2 SO 4
+ 4
Q ua n s át hiện tượng giải thíc h và
đưa ra kết luậ n
Hoạt động 13:
Hãy quan sát thí nghiệm sau
và đưa ra kết luận về tính
chất của SO2
Hoạt động 13:
+ HS quan sát thí nghiệm trên video và đưa ra kết luận
+ Viết phương trình phản ứng xác định số oxi hóa và kết luận tính chất
Quan sát hiện tượng, giải thích và đưa ra kết luận về tính chất của
SO 2 ?
SO 2 + 2H 2 S → 3 S + 2H 2 O
13
Hoạt động 14:
Giáo viên đưa ra kết luận
cuối cùng về tính vừa oxh
vừa khử của SO2
Hoạt động 14:
Hs: Nghe và lắng đọng lại
vừa là c hất oxi hoá
Hoạt động15:
Quan sát hình ảnh cho biết
các ứng dụng của SO2
Hoạt động 15:
Nhóm 5 trình bày học sinh khác theo dõi
4.Điều chế và ứng dụng
a Ứng d ụng :
Ứng dụng của
SO 2
Chống nấm mốc cho lương thực, thực phẩm giấy và bột Tẩy trắng
giấy
Sản xuất axit sunfuaric
15
Hoạt động 16:
GV giới thiệu về hỗn hợp bột
NaSO3, Na2S2O6, NaHSO3
được hòa tan vào nước sản
sinh ra SO2 dùng biến thịt
thối thành thịt tươi
Hoạt động 7:
Học sinh nghe và có những đề phòng khi mua bán thịt
SO2 không được sử dụng trong bảo quản các loại thịt Nếu nhúng thịt thiu, thối vào dung dịch này một thời gian ngắn lấy ra
để ráo nước, lúc đó thịt sẽ mất mùi hôi thối và có màu hồng đẹp như thịt tươi
Hoạt động 17:
Học sinh quan sát thí nghiệm
và viết phương trình điều chế
SO2 trong phòng thí nghiệm
Hoạt động 7:
HS: lắng nghe và nhận xét
Trang 7b.Điều chế +Trong phòng thí nghiệm
S O 2
Bông tẩm NaOH
H 2 S O 4
Na 2 S O 3
Na 2 S O 3 + H 2 S O 4 → Na 2 S O 4 + S O 2 + H 2 O
17
Hoạt động 18:
Nhóm 5 trình bày phương
pháp điều chế SO2 trong
công nghiệp
Hoạt động 7:
HS: lắng nghe và nhận xét
Từ lưu huỳnh
Từ quặng sunfua: pirit
S + O 2 → SO 2
FeS 2 + O 2 →SO 2 +Fe 2 O 3
18
Hoạt động 19
Cùng quan sát sơ đồ sản xuất
axit sunfuric Gv chỉ cho học
sinh giai đoạn điều chế SO2
Hoạt động 7:
HS quan sát
và nhận xét
19
Hoạt động 20:
Đọc các tên khác nhau của
SO3
Hoạt động 20:
HS nghiên cứu và trả lời
1)Khái quát
*Tên gọi :
+ Lưu huỳnh (VI) oxit + Lưu hùynh trioxit +Anhiđrit sunfuric
* CTCT: O
S
O O
O S
O O
O S
O O
O S
O O hoặc
II SO 3
Hoạt động 21:
Nghiên cứu SGK cho biết
tính chất của SO3
Hoạt động 21:
HS nghiên cứu và trả lời
2)Tính chất vật lý :
Ở điều kiện thường:
+ là chất lỏng + không màu + tan vô hạn trong nước + tan trong axit sunfuric ( tạo oleum)
0 C
0 C
Trang 8Hoạt động 22:
SO3 có tính oxit axit giống
như SO2 viết các phương
trình phản ứng
Hoạt động 22:
HS nghiên cứu và trả lời Tác dụng với oxit bazơ và bazơ:
3) Tính chất hóa học : là 1 oxit axit Hút nước mạnh tạo thành H2SO4
SO3 + H2O H2SO4 ΔH < 0
Hoạt động 23:
Nêu cách điều chế SO3
Hoạt động 23:
HS nghiên cứu và trả lời
4 ) Ứng dụng:
• Là sản phẩm trung gian trong quá trình sản xuất axit sunfuric
V 2 O 5 ,t o 2SO2+ O2 ↔ SO3 ΔH< 0
5) Điều chế
4 Củng cố, dặn dò
Câu 1: SO 2 thuộc loại oxit gì?
A Oxit lưỡng tính B Oxit bazơ C.Oxit axit D.Oxit không tạo muối
Câu 2 : Phản ứng nào sau đây SO 2 đóng vai trò chất oxi hóa
A SO2 + Br2 + 2H2O → H2SO4 + 2HBr
B 5SO2+2KMnO4+2H2O → K2SO4+2MnSO4+2H2SO4
C SO2 + 2H2S → 3S + 2H2O
D 2SO2 + O2 → 2SO3
Câu 3 : Phản ứng nào sau đây SO 2 đóng vai trò chất khử
A SO2 + H2O → H2SO3
B SO2 + NaOH → NaHSO3
C SO2 + 2H2S → 3S + 2H2O
D SO2 + Cl2 + 2H2O → 2HCl + H2SO4
Câu 4:Một nhà máy nhiệt điện mỗi năm tiêu tốn 2,2 triệu tấn than chứa 3,5% lưu
A 10 triệu tấn B 20 triệu tấn C 15,4 triệu tấn D 6.93 triệu tấn
Câu 5:Khí thải của nhà máy chứa : HF, CO2, SO2, NO2, N2 Cách tốt nhất để loại
bỏ khí độc là
A Đốt cháy B.Sục nước vôi
Trang 9C.Dẫn qua than và nước D Dẫn qua CaCO3 + H2O
VI Cách thức kiểm tra đánh giá học tập
Giáo viên đánh giá kết quả sản phẩm học sinh chuẩn bị, thảo luận
Học sinh các nhóm kiểm tra đánh giá với nhau
Phiếu trắc nghiệm đánh giá kết quả của chủ đề