sang kien giai phap mam non: Mot so bien phap giao duc giu gin ve sinh ca nhan cho tre mam non 34 tuoi: Giữ gìn vệ sinh cá nhân là hình thành cho trẻ những kiến thức, kĩ năng cơ bản về vệ sinh thân thể nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện của trẻ lúc còn nhỏ tạo tiền đề cho sự phát triển của trẻ sau này. Sức khỏe là vốn quý nhất của con người. Ngoài yếu tố di truyền, chăm sóc sức khỏe chế độ dinh dưỡng hợp lí thì phần lớn sức khỏe phụ thuộc vào yếu tố chăm sóc vệ sinh. Bao gồm vệ sinh môi trường và vệ sinh cá nhân.
Trang 1Giữ gìn vệ sinh cá nhân là hình thành cho trẻ những kiến thức, kĩ năng cơ bản
về vệ sinh thân thể nhằm đảm bảo sự phát triển toàn diện của trẻ lúc còn nhỏ tạo tiền
đề cho sự phát triển của trẻ sau này Sức khỏe là vốn quý nhất của con người Ngoàiyếu tố di truyền, chăm sóc sức khỏe chế độ dinh dưỡng hợp lí thì phần lớn sức khỏephụ thuộc vào yếu tố chăm sóc vệ sinh Bao gồm vệ sinh môi trường và vệ sinh cánhân
Đối với trẻ mẫu giáo việc giáo dục ý thức vệ sinh cá nhân nhằm giúp trẻ khỏemạnh, có thói quen vệ sinh có hành vi văn minh và phòng chống bệnh tật Việc làmnày cần có sự kiên trì, tỉ mỉ của cô giáo, sự phối hợp rèn luyện thói quen cho trẻ củagia đình - nhà trường, sự đầu tư trang bị chăm sóc vệ sinh và các điều kiện thuận tiệncho hoạt động vệ sinh của trẻ
Lý do về mặt thực tiễn:
Các cơ quan trong cơ thể trẻ mầm non đang phát triển và hoàn thiện trẻ cầnđược tạo điều kiện tốt nhất về dinh dưỡng, vệ sinh cá nhân, sinh hoạt và vui chơi.Chính vì thế nhiệm vụ của trường mầm non, đặc biệt là những cô giáo trực tiếp nuôidưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ là hết sức quan trọng: cung cấp dinh dưỡng đầy đủ,phù hợp với lứa tuổi, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, thực hiện tốt các biệnpháp vệ sinh, đảm bảo an toàn cho trẻ suốt ngày, giáo dục trẻ tự giữ gìn vệ sinh cánhân, tổ chức chế độ sinh hoạt hợp lí, hoạt động giáo dục phù hợp độ tuổi để tăngcường sức khỏe trẻ Thông qua các hoạt động vừa sức hấp dẫn trẻ được hòa mìnhvào môi trường tự nhiên, môi trường xã hội làm chủ cuộc sống, làm chủ quá trìnhphát triển của bản thân mình Bên cạnh những nhiệm vụ quan trọng đó cần chú trọngviệc giáo dục thói quen vệ sinh cơ thể cho trẻ, hình thành kĩ năng sống cho trẻ
Công tác chăm sóc giáo dục vệ sinh cá nhân trẻ trong độ tuổi mầm non là việclàm thiết thực nhằm giúp trẻ có nề nếp thói quen vệ sinh, phòng tránh bệnh tật, tăngcường sức khỏe, hình thành những kĩ năng sống cơ bản đầu tiên, góp phần tạo nguồnnhân lực có chất lượng trong tương lai
Lý do về tính cấp thiết:
Ở lứa tuổi mẫu giáo không phải trẻ nào cũng có thói quen giữ gìn vệ sinh cá
Trang 2đánh răng, rửa mặt đúng quy trình muốn tạo được thói quen cho trẻ hì nhiệm vụcủa cô giáo là hết sức quan trọng Cô giáo phải thường xuyên rèn luyện và tạo thóiquen cho trẻ với nhiều hình thức Quá trình thực hiện nội dung giáo dục và rèn luyệnthói quen vệ sinh cá nhân cho trẻ ở trường mầm non đòi hỏi giáo viên phải năngđộng, sáng tạo, tìm tòi nhiều hình thức và phương pháp phù hợp để chuyển tải nhữngnội dung và kĩ năng rửa tay bằng xà phòng, rửa mặt đến trẻ…
Lý do lựa chọn về năng lực:
Các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ trong chương trình giáo dục mầm non rất
đa dạng và phong phú Là giáo viên trực tiếp giảng dạy các cháu, chăm lo cho cáccháu từng bữa ăn giấc ngủ đòi hỏi bản thân cần phải nắm bắt yêu cầu cụ thể để có kếhoạch hướng dẫn rèn luyện thói quen vệ sinh cho các cháu một cách nhẹ nhàng vàkhéo léo
Đối với trẻ mẫu giáo việc rèn thói quen vệ sinh cá nhân cho trẻ là một việc làmhết sức khó khăn Là một giáo viên mầm non, xác định nhiệm vụ cũng như tráchnhiệm nặng nề của mình, bản thân tôi lúc nào cũng canh cánh trong lòng phải làmthế nào để rèn được thói quen vệ sinh cá nhân cho trẻ như: rửa tay, rửa mặt một cách
tự giác và đúng quy trình Với tinh thần trách nhiệm cao, với lòng yêu thương trẻ,muốn cho các con có những kĩ năng sống cơ bản, những thói quen tốt để bảo vệ sứckhỏe của mình Nên tôi luôn cố gắng tìm tòi, nghiên cứu để tìm ra các biện pháp tối
ưu để áp dụng vào thực tế giảng dạy của mình cũng như hoàn thành chuyên đề này
Chính vì những lí do trên nên tôi chọn đề tài “Một số biện pháp giáo dục giữ
gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ 3-4 tuổi ở trường mầm non”, tôi đã ứng dụng hiệu quả
để chia sẻ cùng bạn bè đồng nghiệp
II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
Tìm ra một số biện pháp hiệu quả nhằm giúp nâng cao chất lượng chăm sóc,giáo dục trẻ trong các hoạt động hàng ngày, đặc biệt là giáo dục giữ gìn vệ sinh cá
nhân cho trẻ 3-4 tuổi ở trường mầm non.
III BẢN CHẤT CẦN LÀM RÕ CỦA SỰ VẬT.
Tìm hiểu đặc điểm vệ sinh cá nhân lứa tuổi mầm non, thói quen giữ gìn vệ sinh
cá nhân của trẻ lớp mình chủ nhiệm, từ đó tìm ra những biện pháp nhằm giúp trẻnâng cao kiến thức, kĩ năng giữ gìn vệ sinh cá nhân cho bản thân trẻ
IV ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU.
Nghiên cứu một số biện pháp giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ 3-4 tuổi
ở trường mầm non, cụ thể là trường Mẫu giáo xã Ninh Thới
V PHƯƠNG PHÁP NGHÊN CỨU.
Phương pháp nghiên cứu lí luận: Tổng hợp các tài liệu có liên quan đến đề tàinghiên cứu để xây dựng cơ sở lý luận chung của đề tài
Trang 3Phương pháp thực hành sư phạm.
Phương pháp trò chuyện
VI GIỚI HẠN NGHIÊN CỨU
Tại nơi tôi đang công tác: Trường Mẫu giáo xã Ninh Thới
VII PHẠM VI VÀ KẾ HOẠCH NGHIÊN CỨU.
1 Phạm vi nghiên cứu
Thời gian nghiên cứu từ tháng 9 năm 2017 đến tháng 5 năm 2018
Nghiên cứu ở độ tuổi mẫu giáo 3-4 tuổi, ở trường Mẫu giáo xã Ninh Thới
2 Kế hoạch nghiên cứu
Nghiên cứu lí luận: Phân tích, tổng hợp các tài liệu có liên quan để xây dựng
cơ sở lí luận của đề tài
Nghiên cứu thực trạng: Tìm hiểu thực trạng về khả năng giữ gìn vệ sinh cánhân của trẻ trong trường mầm non nói chung và trường Mẫu giáo Ninh Thới nóiriêng hiện nay
Xây dựng những biện pháp giúp giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ ở
Cơ thể trẻ em đang phát triển, hệ thần kinh chưa hoàn chỉnh, sức chống đỡ vớibệnh tật nói chung cũng như khả năng thích ứng của da còn yếu nên trẻ dễ bị mắccác bệnh nhiễm khuẩn cũng như dễ bị ảnh hưởng của yếu tố thời tiết và môi trường
Vì vậy việc giáo dục trẻ em có thói quen vệ sinh dựa trên sự hình thành phản xạ cóđiều kiện sẽ giúp trẻ có được những thói quen tốt có lợi cho sức khỏe
Trang 4Một trong những cách phòng tránh dịch bệnh đơn giản và ít tốn kém nhất là tạothói quen vệ sinh cá nhân tốt cho trẻ ngay từ lứa tuổi trẻ mẫu giáo, những công việc
vệ sinh hàng ngày tưởng như rất đơn giản như đánh răng, rửa mặt, rửa tay nhưnglại rất cần thiết trong đời sống con người Làm tốt việc vệ sinh cá nhân không chỉgiúp tạo ấn tượng tốt với những người xung quanh mà còn giúp con người chúng taduy trì một sức khỏe tốt Vệ sinh đúng cách còn có tác dụng phòng bệnh rất tốt Hiệnnay rất nhiều căn bệnh truyền nhiễm vẫn chưa có vắc-xin phòng bệnh, do vậy việc
vệ sinh cá nhân được đánh giá có tác dụng tương đương với vắc-xin phòng bệnh làviệc làm cần thiết của tất cả mọi người
Vệ sinh cá nhân được xem như một nhu cầu hàng ngày không thể thiếu đượcvì: nếu trẻ không được vệ sinh thường xuyên sạch sẽ thì khả năng mắc bệnh vềtruyền nhiễm như đau mắt hột, hô hấp, bệnh về da…ngày càng cao
Là một giáo viên mầm non nhận thức được việc giáo dục giữ gìn vệ sinh cánhân của trẻ là công việc cần thiết, không thể thiếu được trong quá trình giáo dục trẻ.Nên tôi phải thường xuyên cập nhật kiến thức, nâng cao hiểu biết và rèn luyện kỷnăng về giáo dục vệ sinh cho trẻ
Thông qua việc dạy trẻ có thói quen vệ sinh cá nhân, giáo dục trẻ biết được mụcđích – ý nghĩa của việc vệ sinh, ích lợi của việc vệ sinh đối với con người Trẻ nắmđược một số thao tác vệ sinh như rửa mặt, lau mặt, rửa tay bằng xà phòng dưới vòinước sạch, trẻ biết giữ gìn cơ thể sạch sẽ, áo quần, đầu tóc gọn gàng ngoài việc trẻbiết giữ gìn vệ sinh cá nhân, trẻ còn phải biết giữ gìn vệ sinh môi trường xung quanhnhư: bỏ rác đúng nơi quy định, cất giữ đồ dùng đúng nơi quy định gọn gàng,ngănnắp…
Những kiến thức trên cần được học từ tuổi mầm non thông qua gia đình, nhàtrường và cộng đồng, từ những việc đơn giản nhất như thói quen vệ sinh, hành vivăn minh và kỹ năng sống cơ bản, qua đó tạo cơ hội cho trẻ sống, phát triển mộtcách khỏe mạnh về trí tuệ, thể chất
Tuy nhiên, phần lớn trẻ đến trường thiếu thói quen và kỹ năng thực hành vệsinh cá nhân như đánh răng, rửa tay, rửa mặt… như thế nào cho sạch và đúng cách.Việc giáo dục lặp đi lặp lại nên từ trẻ chưa có khái niệm gì về vệ sinh cá nhân,môi trường dần dần các em biết để đồ dùng cá nhân, đồ dùng học tập vào nơi quyđịnh, biết rửa tay trước khi ăn
Trước thực trạng trên, ngoài việc nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ, các côgiáo cần tập trung vào việc hình thành cho trẻ những thói quen, kỹ năng vệ sinh cầnthiết trong cuộc sống thông qua hoạt động giáo dục trong và ngoài lớp học
Ý thức được tầm quan trọng của giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ mầmnon nên bản thân tôi luôn tìm tòi, học hỏi để tìm ra giải pháp tối ưu nhất nhằm nângcao chất lượng giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ ở lớp mình nói riêng, trẻ
Trang 5II THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ
1 Thuận lợi.
Lớp được chia đúng độ tuổi, số lượng trẻ đúng qui định
Trẻ thông minh có khả năng tiếp thu nhanh (Thiên Vy, Khả Hân, Gia Minh,Qúi, Kiệt, Anh Thư, Hương Liên, Sỉ Khang, Công Bằng, Công Thành…)
Nhà trường đã trang bị đầy đủ trang thiết bị cho lớp trong việc chăm sóc giáodục vệ sinh cá nhân cho trẻ như: Xà phòng đủ cho trẻ dùng, mỗi trẻ phải có mộtkhăn mặt, bàn chải đánh răng, ly uống nước riêng, khăn mặt giặt sạch sẽ hằng ngàyphơi trực tiếp dưới ánh nắng mặt trời, mỗi tuần được trụng nước sôi hai lần Khu vệsinh cho trẻ luôn được khô ráo, sạch sẽ, thoáng mát
Luôn được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của ban giám hiệu nhà trường, được tậphuấn chuyên đề giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ, được sự giúp đỡ của đồngnghiệp
Giáo viên nắm vững phương pháp dạy trẻ, được bồi dưỡng thường xuyên,được tham gia các lớp tập huấn về chuyên môn nghiệp vụ ở PGD, nhà trường vềkiến thức chăm sóc nuôi dạy trẻ, bản thân cũng tự tìm tòi học hỏi để nâng cao taynghề
Luôn có tinh thần yêu nghề yêu trẻ, gần gũi yêu thương hết lòng chăm sóc,giáo dục trẻ
Phụ huynh quan tâm đến việc chăm sóc sức khỏe cho trẻ Đa số phụ huynh cónhận thức về mục đích, yêu cầu của công tác giáo dục vệ sinh cá nhân cho trẻ, tintưởng và phối hợp tốt với giáo viên và nhà trường rèn luyện thói quen cho trẻ
2 Khó khăn:
Trẻ lớp tôi phụ trách còn khá nhỏ (mẫu giáo bé 3-4 tuổi) một số cháu chưa biết
tự làm vệ sinh cá nhân nên việc giáo dục vệ sinh cá nhân gặp nhiều khó khăn: trẻchưa có ý thức giữ gìn vệ sinh cá nhân, hay quên, thích nghịch xà phòng, nước ở bồnrửa tay…
Đây là năm đầu tiên các cháu đến trường xa vòng tay cha mẹ, ông bà nên cònnhiều bỡ ngỡ, chưa quen với cô và các bạn, chưa thích nghi với điều kiện sinh hoạt ởlớp (trẻ chưa qua lớp nhà trẻ) Các cháu không cùng tháng tuổi, mỗi cháu đều có tínhcách, sở thích khác nhau…
Bản thân tuy là giáo viên đạt trình độ trên chuẩn, có tinh thần trách nhiệm cao,song bên cạnh đó thời gian đầu tôi cũng vướng mắc vào sự chủ quan của mình, chưachú trọng đúng mực vào việc dạy trẻ kĩ năng sống cũng như ý nghĩa tầm quan trọngcủa việc rèn luyện thói qưen giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ Dẫn đến việc giáo dụccho trẻ có thói quen giữ gìn vệ sinh cá nhân chưa được tốt Cho nên nhiều năm quaviệc rèn luyện thói quen vệ sinh cá nhân còn chủ quan, xem thường dẫn đến trẻ chỉ
Trang 6cũng không rửa tay Rửa mặt không đúng qui trình, trẻ chưa có thói quen và tự giác
và chỉ thực hiện khi cô giáo nhắc nhở Dẫn đến trẻ mắc các bệnh về truyền nhiễmnhư đau mắt hột, hô hấp, các bệnh về da
Công tác phối kết hợp với với gia đình cùng thực hiện để tạo nề nếp, thói quencho trẻ còn nhiều hạn chế Một số phụ huynh chưa quan tâm đến việc rèn luyện thóiquen vệ sinh cá nhân cho trẻ
Xuất phát từ những cơ sở lí luận và thực tế tôi đã áp dụng giáo dục giữ gìn vệsinh cá nhân cho trẻ thông qua một số biện pháp sau:
III BIỆN PHÁP THỰC HIỆN
Ngay từ đầu năm học, sau khi nhận lớp tôi đã bắt tay vào nghiên cứu chuyên
đề về: “Giáo dục giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ 3-4 tuổi ở trường mầm non ” nội
dung tuy không mới lạ nhưng đi vào chiều sâu, với tầm quan trọng và yêu cầu nhiệm
vụ của trường trong giai đoạn phát triển kinh tế thời kì đổi mới của đất nước, sự đầu
tư trang bị cơ sở vật chất và đào tạo con người đáp ứng thời kì công nghiệp hóa-hiệnđại hóa đất nước Đòi hỏi trường Mầm non cần có sự đầu tư rèn luyện kĩ năng tựchăm sóc phục vụ cho bản thân trẻ để trẻ có một sức khỏe toàn diện về thể chất-tinhthần từ lứa tuổi Mầm non Đó là một yêu cầu không đơn giản mà cần có sự chỉ đạocủa BGH và sự phối hợp của các giáo viên, hội đồng sư phạm để thống nhất một sốbiện pháp sau:
1 Tự học tập để bồi dưỡng kiến thức và kĩ năng thực hành thao tác chăm sóc vệ sinh cá nhân cho trẻ.
Để giáo dục trẻ giữ gìn vệ sinh cá nhân thì trước hết giáo viên phải nắm rõnhững nội dung giáo dục vệ sinh cá nhân cho trẻ
* Nội dung giáo dục vệ sinh cá nhân cho trẻ:
Vệ sinh cá nhân chủ yếu là giữ gìn thân thể sạch sẽ (Đầu tóc, mặt mũi, chântay, răng miệng, quần áo…), vệ sinh đồ dùng cá nhân Cụ thể:
- Dạy trẻ cách rửa mặt, rửa tay chân, đánh răng, chải đầu, mặc quần áo gọngàng sạch sẽ
- Giáo dục trẻ thói quen rửa tay bằng xà phòng và nước sạch trước khi ăn, saukhi đi vệ sinh và khi tay bẩn; thích tắm gội sạch sẽ, rửa mặt, rửa tay trước khi đi ngủ;đánh răng sau khi ăn các bữa chính, buổi tối trước khi đi ngủ và buổi sáng sau khingủ dậy
- Dạy trẻ biết chùi mũi bằng khăn, khi ho và hắt hơi dùng khăn hoặc dùng tayche miệng Không khạc nhổ bừa ra lớp, đi đại tiện, tiểu tiện phải vào nhà vệ sinh
- Giáo dục trẻ thói quen đi giày dép khi đi ra đường, đội mũ khi đi ra ngoàinắng
Trang 7- Giáo dục trẻ thói quen uống nước đun sôi để nguội, nước các loại rau quả,hạn chế các loại nước ngọt có ga.
- Bất cứ làm việc gì có rác, bụi ở bàn ghế, sàn nhà như hoạt động góc: cắt xégiấy, gọt bút chì, chơi trò chơi… cần giáo dục trẻ biết tự mình quét dọn sau khi làmxong và đem bỏ vào thùng rác, không vứt bừa bãi ra xung quanh Biết dọn dẹp đồdùng, cất đồ chơi cẩn thận vào nơi qui định sau khi dùng hoặc chơi xong
- Giường chiếu, tủ đồ chơi, giá khăn mặt, giá để ca cốc… phải luôn giữ gọngàng, ngăn nắp
Bản thân tôi luôn xác định muốn rèn luyện cho trẻ mẫu giáo bé có thói quen
trong việc giữ gìn vệ sinh cá nhân thì việc làm đầu tiên là cô giáo phải có kiến thứcchuẩn xác về kĩ năng thực hành, chính vì điều đó mà bản thân tôi luôn tìm tòi học
hỏi các tài liệu có liên quan để nghiên cứu, qua tài liệu tôi đã tiếp thu được các quytrình đúng về rửa tay, rửa mặt, đánh răng và áp dụng vào dạy trẻ Cụ thể là:
* Quy trình rửa tay bằng xà phòng có 6 bước:
+ Bước 1: Làm ướt hai bàn tay bằng nước sạch, xoa xà phòng vào
+ Bước 2: Cuốn và xoay lần lượt từng ngón tay
+ Bước 3: Chà xát cổ tay và mu bàn tay
+ Bước 4: Miết vào kẻ giữa các ngón tay
+ Bước 5: Chụm và cọ sạch các đầu ngón tay
+ Bước 6: Xả sạch xà phòng bằng nước sạch và lấy khăn lau khô tay
* Các bước dạy trẻ đánh răng đúng cách:
Bước 1: Rửa sạch bàn chải, lấy một lượng kem vừa phải (đối với trẻ em thì
lượng kem đánh răng chỉ khoảng bằng hạt đậu là đủ), sau đó xúc miệng
Bước 2: Chải mặt ngoài của răng Chải tất cả răng hàm trên và hàm dưới bằng
cách: đặt lông bàn chải sát với viền răng và nướu, chải hàm trên hất xuống, hàm
dưới hất lên hoặc xoay tròn bàn chải đánh răng
Bước 3: Chải mặt trong của răng Chải mặt trong của tất cả các răng hàm trên
và hàm dưới bằng động tác chải lên xuống hoặc xoay tròn
Bước 4: Chải mặt nhai của răng đặt lông bàn chải song song với mặt nhai của
răng, kéo đi kéo lại khoảng 10 lần
Bước 5: Chải lưỡi Đặt mặt chải lưỡi lên lưỡi, nhẹ nhàng kéo từ trong ra ngoài
khoảng 10 lần
Trang 8Bước 6: Xúc miệng thật nhiều lần để hết hoàn toàn kem đánh răng trong
miệng Rửa sạch bàn chải, vẩy khô, cắm phần lông bàn chải phía trên, phần tay cầm
ở dưới
* Qui trình rửa mặt theo các bước:
Bước 1: Rũ khăn, trải khăn lên 2 lòng bàn tay, đỡ khăn bằng 2 lòng bàn tay và
cổ tay
Bước 2: Dùng ngón tay trỏ trái lau mắt trái, ngón tray trỏ phải lau mắt phải
Bước 3: Dịch khăn lau sống mũi
Bước 4: Dịch khăn lau miệng
Bước 5: Dịch khăn lau cằm
Bước 6: Dịch khăn lau trán má bên trái, bên phải
Bước 6: Gấp khăn lau gáy cổ
Bước 7: Gấp khăn lau vành tai
Bước 8: Dùng góc khăn ngoáy lỗ mũi, lỗ tai
Thường xuyên tìm tòi trên mạng Interner những đoạn video có tính giáo dục
cao về giáo dục vệ sinh cá nhân cho trẻ để lồng ghép đưa vào các hoạt động dạy trẻ.Học hỏi kinh nghiệm ở đồng nghiệp các giáo viên trước đây đã từng đứng lớp
Bé, trao đổi những phương pháp cách làm để giúp trẻ nhanh ghi nhớ các thao tác vệsinh cá nhân và thực hiện một cách tự giác
Sưu tầm các bài thơ, bài hát, vè mang tính giáo dục vệ sinh cho trẻ như thôngqua bài hát: “Rửa tay trước khi ăn” sau đây:
Ví dụ: Bài hát: “Rửa tay trước khi ăn”
Cô ơi cô!
Mẹ cháu dặn
Trước khi ăn, phải rửa tay
Mẹ ơi mẹ! Cô giáo dạy
Trước khi ăn, phải rửa tay
Hay! Hay ! Hay!
Tôi đặt những câu hỏi gợi mở cho trẻ trả lời:
+ Vì sao trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, tay bẩn phải rửa tay?
+ Vì sao phải rửa tay với xà phòng?
Trang 9Tôi cho trẻ nói lên suy nghĩ của mình để trẻ ý thức và biết được tầm quan trọngcủa việc rửa tay với xà phòng Sau đó tôi cho trẻ thực hiện theo thao tác cùng côcách rửa tay, rửa đúng quy trình, rửa thật sạch nhưng không bắn nước ra ngoài vàtiết kiệm nước Sau đó tôi cho trẻ lần lượt ra rửa tay, tôi theo dõi, nhắc nhở trẻ Hàng ngày thành nếp và thói quen cho trẻ Từ đó trẻ có ý thức tự giác biết cách rửatay và giữ vệ sinh.
Bên cạnh đó tôi đã có kế hoạch dạy trẻ thực hành rửa tay bằng xà phòng, rửamặt thông qua lô tô vệ sinh và qua thực hành thực tế dưới hình thức hoạt động vui
chơi, hoạt động lao động tự phục vụ, giúp cho trẻ ghi nhớ nhanh qua các bài thơ,
bài hát Tạo nề nếp thói quen cho trẻ bằng cách theo dõi, sửa sai thực hiện thườngxuyên cho trẻ hàng ngày Mặt khác tôi sưu tầm thơ, truyện, làm sách tranh có nội
dung giáo dục vệ sinh ở góc thư viện đọc cho trẻ nghe, cho trẻ xem để trẻ biết các
thao tác khi rửa tay, rửa mặt
Việc sử dụng đúng đồ dùng cá nhân cũng là cách giữ gì vệ sinh cá nhân cho
trẻ vì thế đồ dùng của trẻ đều phải có kí hiệu riêng và trẻ nhận biết và lấy đúng đồ
dùng cá nhân của mình Cho nên tôi phải thường xuyên quan sát, hướng dẫn trẻ nhậnbiết và làm quen kí hiệu của mình bằng cách: Tôi phân loại kí hiệu theo tổ, tổ convật, tổ các loại quả, tổ thì đồ vật Đồ dùng của trẻ để đúng nơi qui định theo tổ vừagiúp cô dễ nhớ kí hiệu vừa giúp trẻ có thói quen ngay từ đầu Kí hiệu của trẻ cùngmột chủng loại dễ nhận biết từ sổ bé ngoan đến sổ sức khỏe, vở tạo hình, vở toán đến đồ dùng vệ sinh Các kí hiệu dễ nhận biết , đơn giản
Ví dụ: Quả cam, quả chuối, ông mặt trời, Tôi tập cho trẻ nhận biết kí hiệu
với nhiều hình thức khác nhau: Khi phát vở cho trẻ tôi hỏi về kí hiệu của vở mình,
đồ dùng có kí hiệu gì? Nếu trẻ nhầm tôi nhắc lại cho trẻ nhớ Qua quá trình tập chotrẻ nhiều lần, lặp đi lặp lại thường xuyên, khi uống nước, lấy nước muối xúc miệng,lấy khăn lau mặt Trẻ nhớ kí hiệu của mình và cô cũng nhớ kí hiệu của trẻ
Khi trẻ lấy đúng đồ dùng thì trẻ mới thực hiện đúng vệ sinh, nếu trẻ khôngnhận biết được đồ dùng các nhân thì nguy cơ lây lan các bệnh về mắt, răng miệng,
da rất nguy hiểm
Việc dạy cho trẻ nhận biết kí hiệu đã khó khăn thì việc dạy trẻ thực hành vệ
sinh không kém phần vất vả Với hoạt động vệ sinh rửa tay với xà phòng, đối với
trẻ thao tác thật khó khăn không giống như trẻ lớn Trẻ chỉ “nghịch nước với xà
phòng” không theo hướng dẫn của cô vì trẻ chưa hiểu hết tầm quan trọng của việc
rửa tay với xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh Trước hết tôi trò chuyện
Trang 10với trẻ, cho trẻ đọc các bài thơ, bài hát về giáo dục vệ sinh.
Ví dụ: Bài hát: “Lau mặt”
Nhúng khăn mặt vào nước, thì ướt ướt ướt
Vắt làm sao cho khô, khéo như tay cô
Lau từng ngón tay, lau mặt kĩ vào
Thi đua xem ai lau sạch nhất, nào!
Tôi đặt những câu hỏi gợi mở cho trẻ trả lời:
+ Các con vừa hát bài hát nói về nội dung gì?
+ Vì sao phải lau sạch mặt và tay?
+ Các con thường rửa tay khi nào ?
+ Vì sao phải rửa tay với xà phòng?
Tôi cho trẻ nói lên suy nghĩ của mình để trẻ ý thức và biết được tầm quan trọngcủa việc rửa tay với xà phòng Sau đó tôi cho trẻ thực hiện theo thao tác cùng côcách rửa tay, rửa đúng quy trình, rửa thật sạch nhưng không bắn nước ra ngoài vàtiết kiệm nước Sau đó tôi cho trẻ lần lượt ra rửa tay, tôi theo dõi, nhắc nhở trẻ Hàng ngày thành nếp và thói quen cho trẻ Từ đó trẻ có ý thức tự giác biết cách rửatay và giữ vệ sinh
2 Giáo dục vệ sinh lồng vào các hoạt động có chủ đích:
Tôi lồng ghép công tác giáo dục vệ sinh vào các hoạt động có chủ đích trongtừng môn học tùy theo từng chủ đề, chú trọng vào các chủ đề bản thân, gia đình
Ví dụ: Qua hoạt động có chủ đích: Khám phá khoa học “Tìm hiểu về cơ thể
của bé” tôi lồng ghép giáo dục vệ sinh vào vừa nhẹ nhàng vừa lôi cuốn trẻ giúp trẻnhớ lâu và trẻ rất thích thú qua câu chuyện “Tại ai?” Câu chuyện có nội dung: “BạnMũi tâm sự: Mấy hôm nay tôi bị ngứa như có con gì nằm trong đấy Còn Mắt thì vừabuồn vừa than: Tôi đỏ tấy lại còn nhức nữa chứ Không biết vì sao? Khi ra đường côchủ đeo khẩu trang và kính che tụi mình rồi mà! Mũi và Mắt tìm chưa ra nguyênnhân thì Miệng lên tiếng: “ Tôi nghe tâm sự của hai bạn rồi, các bạn biết không? Chỉtại cô chủ, mấy hôm nay cô chủ cho tay làm việc nhiều quá, nào là vẽ giữa sân, xếphình, chơi đừa với các bạn mà không chịu rửa tay còn ngoáy vào bạn Mũi, nhụi vàobạn Mắt làm các bạn đau và ngứa đó thôi Để Miệng nói với cô chủ phải thườngxuyên rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh, khi chơi xong kẻocòn ảnh hưởng đến bạn Tai, bạn Bụng và cả tôi nữa đấy” Mắt còn nói thêm: NhờMiệng nói với cô chủ là: Khi nào dùng khăn lau chúng tôi phải nhớ rửa tay thật sạchvới xà phòng mới lấy khăn lau nhé, kẻo chúng tôi sợ lắm rồi” Với chủ đề Gia đìnhtrong giờ Giáo dục âm nhạc, tôi kết hợp vừa dạy hát vừa giáo dục vệ sinh cho trẻmột cách nhẹ nhàng, trẻ trả lời các gợi ý tôi đưa ra một cách hứng thú
Trang 11Ví dụ: Qua bài hát: “Chiếc khăn tay”nhạc và lời: Văn Tấn Tôi giáo dục vệ
sinh cá nhân cho trẻ một cách nhẹ nhàng “ Chiếc khăn mẹ may cho bạn, bạn rất yêuquí chiếc khăn của mẹ tặng cho mình Bạn dùng khăn để mỗi khi rửa tay xong bạnlau cho sạch sẽ, để đôi tay không bị bẩn thì áo quần, sách vở cũng được sạch sẽ đấycác cháu ạ Các con phải học tập bạn giữ vệ sinh cơ thể sạch sẽ nhé
Qua giờ hoạt động tạo hình: “Nặn 3-4 loại quả” trong chủ đề nghề nghiệp.Ngoài việc chuẩn bị đầy đủ cho trẻ về khăn lau tay ướt trong khi nặn để trẻ lau taykhông bôi bẩn, tôi còn giáo dục trẻ yêu quí sản phẩm của bác nông dân làm ra Khi
mẹ mua các loại quả về ăn, các con nhớ để mẹ rửa sạch, gọt vỏ (tùy theo loại quả)
+ Nhớ trước khi ăn các con phải làm gì?
Các con nhớ rửa tay bằng xà phòng để diệt các con vi trùng bám trên tay nhớchưa nào!
Qua hoạt động có chủ đích: Làm quen với toán: “Nhận biết phân biệt to nhỏ hơn” Tôi cho trẻ nhận biết, phân biệt to hơn - nhỏ hơn bằng đồ dùng vệ sinh cánhân của trẻ và bố mẹ ( Khăn mặt to hơn, khăn mặt nhỏ hơn Bàn chải to hơn, bànchải nhỏ hơn )
hơn-Từ đó trẻ còn hiểu thêm: Người lớn sử dụng đồ dùng to hơn, trẻ con sử dụng
đồ dùng nhỏ hơn Qua bài học tôi không những giáo dục trẻ vệ sinh bằng lời nói màtôi còn tự sáng tác các bài thơ cho trẻ đọc từ đó trẻ hứng thú và nhớ lâu hơn
Ví dụ: Bài thơ: “Chiếc bàn chải xinh”
Bàn chải to của mẹ
Lại có màu hồng tươi
Bàn chải nhỏ của con
Trang 12
Ảnh minh họa: Tiết học thơ “Đôi mắt của em”
Tôi lồng giáo dục vệ sinh cá nhân cho trẻ theo cách khác tránh sự lặp lại vànhàm chán cho trẻ Tôi cho trẻ trò chuyện về đôi mắt
+ Đôi mắt giúp chúng ta những gì?
+ Nếu mắt bị bệnh, đau không nhìn thấy thì điều gì sẽ xảy ra?
+ Muốn cho đôi mắt sáng trong veo, không bị đau, các con phải làm gì?
Từ đó không những giúp trẻ tiếp thu bài nhanh mà còn hiểu được và biết cáchbảo vệ mắt: Không dụi tay bẩn lên mắt, rửa mặt thường xuyên bằng nước sạch, đi rađường phải có kính bảo vệ mắt
3 Giáo dục vệ sinh thông qua các hoạt động trong ngày.
Tôi thường xuyên giáo dục trẻ vệ sinh ở mọi lúc mọi nơi trong giờ học, giờchơi, các hoạt động vui chơi hay các hoạt động khác
+ Giờ đón trẻ: trao đổi với phụ huynh có trẻ chưa sạch sẽ gọn gàng khi đến lớpnhắc phụ huynh đem theo khăn lau đối với các cháu bị đau hay chảy nước mũi Hoặctrò chuyện với trẻ lần sau đi học phải sạch sẽ gọn gang, trò chuyện với trẻ về côngviệc hằng ngày sau mỗi buổi sáng thức dậy: Bé làm những gì ? Vì sao phải làm nhưthế ? Và làm như thế nào? Trẻ chia sẻ những ý kiến của mình và cô nhắc nhở trẻ làmđúng Không quên dặn trẻ cách giữ gìn vệ sinh các nhân như cắt ngắn móng tay,móng chân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng dưới vòi nước sạch