CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT

Một số Virut thường gặpVirut viêm não Virut dại Virut HIV Phage T2 Virut khảm Virut bại liệt... Gồm 2 phần chính: Lõi bộ gen: Axit Nuclêic Vỏ capsit: Prôtêin Ngoài ra một số virut c

Chương III

VIRUT VÀ BỆNH TRUYỀN NHIỄM

CẤU TRÚC CÁC LOẠI VIRUT

Không thấy mầm bệnh

Không thấy khuẩn lạc

Nghiền

lá

Dịch chiết

Lọc qua nến lọc vi khuẩn

Dịch lọc

Thí nghiệm của D.I.Ivannopxki (1892):

I Đặc điểm chung

- Kích thước của virut

→ Rất nhỏ bé: từ 10 nm 100 nm –

( 1 nm = 10 -6 mm)

Virut lớn nhất = 1/10 vi khuẩn E.Coli

Virut nhỏ nhất = 1/100 vi khuẩn E.Coli

- Cấu trỳc vụ cựng đơn giản: chỉ gồm vỏ

Protờnin và lừi Axit Nucleic

Một số Virut thường gặp

Virut viêm não

Virut dại Virut HIV

Phage T2 Virut khảm

Virut bại liệt

thuèc l¸ Virut b¹i liÖt Virut HIV Phage T2

Khèi ®a diÖn Khèi cÇu

Khối đa diện, hình cầu

Đầu là hình khối đa diện, đuôi hình trụ

Capsome sắp xếp theo chiều xoắn của axit nucleic

Capsome sắp xếp theo hình khối đa diện với

20 mặt tam giác đều

Đầu có cấu trúc khối chứa a.nucleic gắn với đuôi có cấu trúc xoắn

VR khảm thuốc lá,

VR dại,

VR cúm,

VR sởi,… Virut bại liệt, virut HIV, virut Hecpet, Phage T2, T4,…

III CẤU TẠO VIRUT

* Virut được cấu tạo gồm những thành phần nào ?

* Bản chất của các thành phần đó là gì?

Gồm 2 phần chính:

Lõi( bộ gen): Axit Nuclêic

Vỏ (capsit): Prôtêin

(Ngoài ra một số virut còn có thêm lớp vỏ ngoài bao bọc)

Bé gen cña virut cã thÓ lµ

ADN hoÆc ARN,

1 sîi hoÆc 2 sîi

Bé gen cña sinh vËt nh©n chuÈn lu«n lµ ADN 2 sîi

Bé gen cña virut cã ®iÓm g× sai kh¸c so víi

so víi bé gen cña sinh vËt nh©n chuÈn?

Bé gen (ARN) Bé gen (ADN)

Bé gen cña virut Bé gen cña sinh vËt

nh©n chuÈn

Bé gen (ADN)

1 BỘ GEN

- Vỏ capsit được cấu tạo từ những đơn vị nhỏ hơn là capsome

- Virut càng lớn, số lư ợng capsome càng

3 VỎ NGOÀI

Virut chỉ có cấu tạo

gồm lõi và vỏ capsit

Có lớp vỏ bọc bao bên ngoài vỏ capsit, trên có gắn các gai glycôprôtêin

Virut trần (virut

đơn giản)

Virut có vỏ bọc (virut phức tạp)

Axit nuclêic Capsit

Vỏ ngoài Gai glycôprôtêin

IV PHƯƠNG THỨC SỐNG

→ KÝ sinh b¾t buéc trong tÕ bµo chñ

VËt chñ mµ virut ký sinh cã thÓ lµ nh÷ng sinh vËt nµo ? Cho vÝ dô?

TÕ bµo chñ §éng vËt:

Thùc vËt:

Vi sinh vËt:

Virut H5N1,virut d¹i…

Virut khoai t©y,cµ chua, thuèc l¸ …

Phag¬ T2, T4 cña E.Coli…

Thí nghiệm của Ivanôpxki (năm 1892)

Trong thí nghiệm của Ivanopxki, giai đoạn nào cho thấy rõ phương thức sống của virut ?

Không

thấy mầm

bệnh

Không thấy khuẩn lạc

Cây vẫn

bị bệnh

Dịch chiết Nghiền

Lọc qua nến lọc vi khuẩn

Virut

Có thể nuôi virut trên môi trường nuôi cấy nhân tạo như vi khuẩn được không?

Không, bắt buộc phải nuôi virut trong tế bào sống

V Phân loại virut

Dựa trên những kiến thức đã học,

ta có thể phân loại virut dựa trên

những tiêu chuẩn nào ?

→ Có thể phân loại dựa trên 4 tiêu chuẩn:

1.Căn cứ vào loại axit nuclêic ( virut ADN, virut ARN)

2.Căn cứ vào hình dạng (Trụ, khối, hỗn hợp)

3.Căn cứ vào có hay không có vỏ ngoài( VR đơn giản, VR phức tạp)

4.Căn cứ vào tế bào chủ mà virut kí sinh( VR ĐV,

VR TV, VR VSV)

Sự nhân lên của virut

RNA

Tại sao virut phân lập được không phải là chủng B?

Em có đồng ý với ý kiến cho rằng virut

là thể vô sinh?

Thí nghiệm của Franken và Conrat

Việc có thể tách riêng axit nuclêic ra khỏi vỏ Prôtêin thành hai chất riêng như là các hợp chất hoá học; khi trộn lẫn, chúng lại có thể tự lắp ghép trở lại thành hạt virut thể hiện tính chất nào của virut ?

Khi ở ngoài tế bào chủ, chúng biểu hiện đặc tính như một thể vô sinh hay hữu sinh?

ở ngoài tế bào chủ,

virut biểu hiện như

một thể vô sinh

vI đặc điểm sống của virut:

 ở ngoài tế bào chủ, virut biểu hiện như một thể vô sinh

 Chỉ khi ở trong tế bào chủ, virut mới hoạt động như một thể sống.

ADN đúng vai trũ quyết định, qui định mọi đặc điểm của virut

 Virut là một ………… vô cùng đơn giản, không có …………

 Chúng chỉ gồm 2 phần chính: vỏ là …… và lõi là …… .

 Virut sống ……… trong tế bào

virut bằng cách điền từ thích

hợp vào chỗ trống.

CÂU HỎI

1 Virut có phải là siêu vi khuẩn không?

2 Tại sao người ta nói “ virut vừa là thể sống vừa là thể không sống” ?

3 Có thể nuôi cấy virut trong môi trường thạch như vi khuẩn không? Tại sao?

Virut có phải là tác nhân gây bệnh có kích thước nhỏ nhất

không?

Vir«it vµ bÖnh do vir«it

Vir«it (ARN)

BÖnh cñ khoai t©y

h×nh thoi

Priôn và bệnh do Priôn

PrP bình thường PrP độc

Biến đổi cấu trúc

Cơ chế gây bệnh

Xoắn α Xoắn β

Bệnh bò điên

Hẹn gặp lại các em

HẸN GẶP LẠI CÁC EM!