Cấu trúc các loại virut

Đặc điểm Loại virut Hình dạng Axit nucleic Vỏ protein Vỏ ngoài Virut khảm thuốc lá Virut anđeno Virut HIV Virut của E.coli II.. Hình dạng, cấu tạo Phiếu số 1: Cấu tạo các loại v

BÖnh Sars BÖnh AIDS

BÖnh cóm gµ

CÊu tróc c¸c lo¹i Virut Bµi 43

Chương III Virut và bệnh truyền nhiễm

I khái niệm

H: Đọc mục 1 SGK Rút ra nhận xét về đặc

điểm của vi rut ?

Vỏ protein

- RÊt nhá bÐ: tõ 10 nm 100 nm – ( 1 nm = 1/1.000.000 mm)

Virut lín nhÊt = 1/10 vi khuÈn E.Coli Virut nhá nhÊt = 1/100 vi khuÈn E.Coli

Đặc điểm

Loại virut

Hình dạng Axit

nucleic Vỏ protein Vỏ ngoài

Virut khảm

thuốc lá

Virut anđeno

Virut HIV

Virut của

E.coli

II Hình dạng, cấu tạo

Phiếu số 1: Cấu tạo các loại virut

H: Vi rút có mấy dạng chính đặc điểm của mỗi dạng ?

Cấu tạo của các loại virut

Không có

Đầu do các capsome hình tam giác khép lại

AND xoắn kép

Đầu hình khối đa diện, đuôi hình trụ

Virut của

E.coli

gồm lipit kép

và protein

Capsome ghép với

nhau

2 sợi ADN

Dạng khối cầu

Virut HIV

Không có

Mỗi tam giác cấu tạo bởi chuỗi capsome

ADN

Dạng khối đa diện (20 mặt) mỗi mặt là tam giác đều

Virut anđeno

Không có

Gồm nhiều capsome ghép đối xứng nhau thành vòng xoắn

ARN xoắn đơn

Dạng ống hình trụ

Virut khảm

thuốc lá

Vỏ ngoài

Vỏ protein

Axit nucleic Hình dạng

Đặc điểm

Loại virut

1 Hình dạng: 3 dạng chính

- Hình khối : capsome sắp xếp theo hình khối

đa diện hoặc khối cấu VD virut bại liệt, HIV

- Hình khối hỗn hợp: đầu cấu trúc khối đuôi cấu trúc xoắn VD thể thực khuẩn phago

- Cấu trúc xoắn: Capsome (đơn vị cấu trúc của vỏ protein) sắp xếp theo chiều xoắn của nucleotit VD virut khảm thuốc lá, dại, cúm

Cấu tạo của các loại virut

Không có

Đầu do các capsome hình tam giác khép lại

AND xoắn kép

Đầu hình khối đa diện, đuôi hình trụ

Virut của

E.coli

gồm lipit kép

và protein

Capsome ghép với

nhau

2 sợi ADN

Dạng khối cầu

Virut HIV

Không có

Mỗi tam giác cấu tạo bởi chuỗi capsome

ADN

Dạng khối đa diện (20 mặt) mỗi mặt là tam giác đều

Virut anđeno

Không có

Gồm nhiều capsome ghép đối xứng nhau thành vòng xoắn

ARN xoắn đơn

Dạng ống hình trụ

Virut Khảm

thuốc lá

Vỏ ngoài

Vỏ protein

Axit nucleic Hình dạng

Đặc điểm

Loại virut

H: Vi rút có cấu tạo như thế nào ?

2 Cấu tạo

- Lõi axit nucleic: ADN hoặc ARN

+ Để sử dụng tối đa tiềm năng hệ gen virut có hiện tượng chồng gen, cắt nối

+ AND

Mạch đơn hay mạch kép Dạng vòng, dạng thẳng, dạng xoắn

dạng vòng, dạng thẳng + ARN

mạch đơn hay mạch kép

+ Hệ gen của virut rất nhỏ (nhỏ nhất có chừng 4 gen, lớn nhất có vài trăm gen)

+ Chồng gen: một đoạn nucleotit của hệ gen (gennom) có thể tham gia mã hoá nhiều loại protein

+ Cắt nối : các mARN được tao thành nhờ cắt nối nhiều đoạn ribonucleotit

thái (capsome).

- Vỏ mang thành phần kháng nguyên

- Có tác dụng bảo vệ lõi

nucleocapsit

- Có gai glicoprotein chứa thụ thể giúp virut hấp phụ vào tế bào

- Là vỏ ngoài của cơ thể vật chủ

bị virut cải tạo mang kháng nguyên đặc trưng của virut

Hạt virut (virion)

- Đầu : cấu trúc khối đa diện, mang lõi ADN

- Đuôi: Gồm 3 phần

+ Trụ đuôi : ống có đường kính 2,5 micromet Giống như ống kim tiêm chích vào tế bào vật chủ dẫn axit nucleic vào tế bào vật chủ

+ Bao đuôi: do đơn vị capsome sắp xếp kiểu đối xứng xoắn

+ Đĩa gốc : có 6 ghim (gai đuôi bàn) và 6 sợi lông đuôi có bản chất protein Có chức năng hấp phụ

- H: Virut là dạng sống có cấu trúc rất đơn giản

Liệu có còn dạng sống nào có cấu trúc đơn giản

hơn nữa không ?

Viroit: là những phân tử ARN vòng, dạng

trần không có vỏ capsit, mạch đơn Là tác nhân gây bệnh nhỏ nhất Gây bệnh hình thoi ở khoai tây và bệnh hại cây dừa

Pirion: chúng là những phân tử

protein không chứa một loại axitnucleic nào hoặc nếu có thì cũng quá ngắn không

đủ mã hoá bất kỳ protein nào Gây bệnh

bò điên, bệnh kuru ở người

PrP b×nh th­ PrP

Tính chất Virut Virôit Priôn Vi khuẩn

Có cấu tạo tế bào

Chỉ chứa ADN hoặc ARN

Chứa cả ADN và ARN

Chỉ chứa ARN

Chứa Prôtêin

Chứa Ribôxôm

Sinh sản độc lập

+

H: Với cấu trỳc đơn giản như vậy thỡ quỏ trỡnh tổng hợp cỏc chất ở virut diễn ra như thế nào ?

Đỏnh dấu (+) hoặc (– ) vào bảng sau để so sỏnh sự khỏc biệt

giữa virut, prion, viroit, vi khuẩn

Sự tổng hợp protein: Diễn ra nhờ hệ thống trao đổi chất của

tế bào vật chủ -> kí sinh bắt buộc

Sự truyền đạt thông tin di truyền

?

II Ph©n lo¹i virut

- Căn cứ vào lõi axit nucleic có 2 loại:

+ Lõi AND: VD Anđêno virut, Phago T2

+ Lõi ARN: VD Virut khảm thuốc lá, HIV, H5N1

H: Dựa vào hình 43 SGK Em có thể chia thành

mấy loại nào ?

- Căn cứ vào vỏ protein:

+ Không có vỏ : Virut khảm thuốc lá, Anđênovirut

+ Có vỏ: HIV, Viêm gan B….

- Căn cứ vào vật chủ lây nhiễm:

+ Kí sinh trên người, động vật: Có lõi AND, ARN VD HIV, viêm gan B… + Kí sinh trên thực vật: hầu hết mang ARN, VD: Khảm thuốc lá…

+ Kí sinh trên vi khuẩn (thể ăn khuẩn): vD phago E.Coli ứng dụng trong KTDT

Có nhiều cách phân loại, tuỳ theo mục đích nghiên cứu

H: Virut có cấu trúc như thế nào ?

H: Hãy đưa ra ít nhất 2 lý do để giải thích tại sao một số virut sử dụng lõi ARN mà không sử dụng lõi ARN để rồi mất công phiên mã ngược từ ARN sang AND ?

H: Vì sao virut không được coi là sinh vật ?

H: Virut có thể tồn tại ngoài cơ thể vật chủ được không ?

- Không có cấu trúc tế bào (đại phân tử vô bào)

- Không có riboxom

- Không phân cắt thành 2 phần đều nhau

- Mỗi loại chỉ chứa một loại AND hoặc ARN

- Sống kí sinh bắt buộc trong lòng tế bào chủ Không mẫn cảm với kháng sinh

- Sống dựa vào sự hiệp trợ của hệ thống trao đổi chất của tế bào vật chủ

- Không có hiện tượng tăng trưởng cá thể

- Không có khả năng sinh năng lượng

- Trong điều kiện ngoài tồn tại ở trạng thái đại phân tử hoá học không sống

Có hoạt tính truyền nhiễm

H: Từ nội dung của bài hãy nêu các đặc điểm chung của virut ?

- Tại sao virut lại sống kí sinh bắt buộc ?

một số loại virut này có thông tin là ARN ? Tại sao không ở dạng AND để

đỡ mất công sao chép ngược từ ARN sang AND ?

- Với cấu trúc đơn giản như vậy thì chúng thực hiện

truyền thông tin di truyền cho thế hệ sau như thế nào ?